Wyłączenie z opodatkowania podatkiem VAT darowizny gospodarstwa rolnego, korekta.
Wnioskodawca, czynny podatnik VAT, prowadzi gospodarstwo rolne podzielone na dwa segmenty: produkcję roślinną (70% areału przeznaczone na sprzedaż, 30% na paszę dla zwierząt) oraz produkcję zwierzęcą. Planuje darowiznę na rzecz syna części gospodarstwa – segmentu produkcji roślinnej przeznaczonej do sprzedaży – obejmującą grunty rolne i maszyny rolnicze. Segment ten jest faktycznie wyodrębniony organizacyjnie, finansowo (możliwość przypisania przychodów i kosztów) i funkcjonalnie (może stanowić niezależne przedsiębiorstwo). Syn Wnioskodawcy po otrzymaniu…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
15 kwietnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 10 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 23 czerwca 2026 r. (data wpływu 26 czerwca 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne jako czynny podatnik podatku od towarów i usług (VAT), zarejestrowany zgodnie z art. 96 ustawy o VAT. W ramach prowadzonej działalności rolniczej Wnioskodawca wykonuje dwa rodzaje produkcji: roślinną oraz zwierzęcą, które funkcjonują jako odrębne segmenty działalności gospodarstwa.
Produkcja roślinna prowadzona jest na gruntach rolnych (polach uprawnych) i realizowana przy pomocy dedykowanego zestawu maszyn i urządzeń rolniczych. Istotnym jest, że w ramach segmentu produkcji roślinnej wyodrębniła się część gospodarcza przeznaczona wyłącznie do sprzedaży produkcji roślinnej obejmująca około 70% całkowitego areału upraw. Ta część gospodarstwa generuje przychody ze sprzedaży płodów rolnych na rynek i stanowi samodzielny segment działalności rolniczej, który jest przedmiotem planowanej darowizny.
Pozostałe 30% areału produkcji roślinnej pozostanie własnością Wnioskodawcy i będzie wykorzystywane do produkcji pasz i materiału roślinnego niezbędnych do prowadzenia działalności w zakresie produkcji zwierzęcej. Wnioskodawca nie wyklucza, że ewentualna nadwyżka produkcji roślinnej z tego areału może być również przedmiotem sprzedaży, niemniej będzie to miało charakter czynności dodatkowej, pobocznej względem podstawowego celu, jakim jest zapewnienie bazy paszowej dla hodowli. Produkcja zwierzęca prowadzona jest na odrębnych obszarach z wykorzystaniem budynków inwentarskich i stada zwierząt, które pozostaną własnością Wnioskodawcy.
Pomimo braku formalnie odrębnych ksiąg rachunkowych, możliwe jest przypisanie do segmentu handlowego produkcji roślinnej konkretnych przychodów ze sprzedaży płodów rolnych (pochodzących z areału przeznaczonego do tego celu) oraz kosztów związanych z uprawą (zakup środków do produkcji roślinnej, paliwo do maszyn polowych, usługi agrotechniczne). Faktury zakupowe dotyczące maszyn i urządzeń rolniczych wykorzystywanych wyłącznie w produkcji roślinnej są ewidencjonowane jako środki trwałe przypisane do tej części działalności.
Wnioskodawca planuje dokonać darowizny na rzecz swojego syna wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego obejmującej segment sprzedaży produkcji roślinnej. Przedmiotem darowizny będą:
a) grunty rolne (pola uprawne) o powierzchni odpowiadającej około 70% całkowitego areału produkcji roślinnej, wykorzystywane wyłącznie do produkcji roślinnej przeznaczonej na sprzedaż,
b) maszyny i urządzenia rolnicze stanowiące środki trwałe, w tym:
Maszyny wymienione powyżej były użytkowane przez Wnioskodawcę przez różne okresy, część z nich może nie mieć jeszcze upływu 5-letniego okresu korekty, o którym mowa w art. 91 ust. 2 ustawy o VAT.
Przekazywany zespół składników majątkowych umożliwia samodzielne prowadzenie działalności rolniczej w zakresie sprzedaży produkcji roślinnej bez konieczności angażowania dodatkowych zasobów. W gospodarstwie Wnioskodawcy nie są zatrudnieni pracownicy najemni produkcja prowadzona jest przez Wnioskodawcę osobiście.
Po dokonaniu darowizny Wnioskodawca będzie kontynuował prowadzenie działalności rolniczej w zakresie produkcji zwierzęcej (wraz z utrzymaniem 30% areału produkcji roślinnej pod hodowlę) i pozostanie czynnym podatnikiem VAT.
Syn Wnioskodawcy prowadzi własne gospodarstwo rolne, jednakże nie jest obecnie zarejestrowany jako czynny podatnik VAT. Po otrzymaniu w drodze darowizny zorganizowanej części przedsiębiorstwa obejmującej segment handlowy produkcji roślinnej, syn stanie się czynnym podatnikiem VAT, ponieważ taki status miał przejęty zespół składników (tzw. zorganizowana część przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy VAT). Syn będzie kontynuował działalność rolniczą w zakresie sprzedaży produkcji roślinnej, wykorzystując przejęty majątek wyłącznie do czynności opodatkowanych VAT.
Uzupełnienie
W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że w stosunku do pierwotnego wniosku, postanowił Pan nie przekazywać przyczepy ... i w tym zakresie stanowi to zmianę stanu faktycznego i zapytania.
Ponadto udzielił Pan odpowiedzi na pytania:
1. Czy składniki majątkowe i niemajątkowe, mające być przedmiotem transakcji, będą na moment sprzedaży wyodrębnione na płaszczyźnie:
a) organizacyjnej, tj. czy będą miały swoje miejsce w strukturze organizacyjnej jako dział, wydział, oddział itp.?
Jeżeli tak, to proszę opisać na czym to wyodrębnienie organizacyjne będzie polegało? Organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze.
Jeżeli nie, to czy pomimo braku formalnego wyodrębnienia organizacyjnego w strukturach Wnioskodawcy był wyodrębniony u Niego w sposób faktyczny?
b) finansowej, tj. czy będą posiadały samodzielność finansową, pozwalającą na autonomiczne funkcjonowanie w obrocie gospodarczym oraz czy na podstawie ewidencji księgowej możliwe będzie przyporządkowanie nie tylko przychodów i kosztów, ale również należności i zobowiązań do wyodrębnionej działalności, przez co możliwe będzie określenie wyniku finansowego?
c) funkcjonalnej, tj. czy będą stanowiły potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze?
Odpowiedź:
a) Wyodrębnienie organizacyjne
Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne jako osoba fizyczna. Z uwagi na tę fermę prowadzenia działalności w gospodarstwie nie obowiązuje statut, regulamin ani inny akt wewnętrzny, na podstawie którego segment produkcji roślinnej zostałby formalnie wyodrębniony jako dział, wydział czy oddział. Formalne wyodrębnienie organizacyjne oparte na takim akcie nie występuje.
Segment produkcji roślinnej jest natomiast wyodrębniony w sposób faktyczny. Prowadzony jest on na odrębnych, wydzielonych gruntach rolnych (polach uprawnych) i obsługiwany dedykowanym odrębnym zestawem maszyn i urządzeń rolniczych. Produkcja zwierzęca prowadzona jest na innych działkach, z wykorzystaniem odrębnych budynków inwentarskich oraz stada zwierząt i pozostaje własnością Wnioskodawcy. Taki rozdział nadaje segmentowi produkcji roślinnej samodzielny charakter organizacyjny i pozwala odróżnić go od pozostałej działalności gospodarstwa
W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w praktyce interpretacyjnej Dyrektora KIS utrwalony jest pogląd, że wyodrębnienie organizacyjne może mieć charakter faktyczny i nie musi wynikać z formalnego aktu (statutu, regulaminu), w szczególności w przypadku gospodarstwa rolnego prowadzonego przez osobę fizyczną, gdzie sporządzenie takiego aktu nie jest praktykowane.
b) Wyodrębnienie finansowe
Wyodrębnienie finansowe nie wymaga prowadzenia odrębnych ksiąg rachunkowych ani pełnej samodzielności finansowej — wystarczające jest, aby na podstawie prowadzonej ewidencji możliwe było przyporządkowanie do danego segmentu przychodów i kosztów, a także związanych z nim należności i zobowiązań, co umożliwia ustalenie wyniku finansowego tej części działalności.
W gospodarstwie Wnioskodawcy możliwe jest przyporządkowanie do segmentu produkcji roślinnej przychodów ze sprzedaży płodów rolnych uzyskiwanych z przekazywanych gruntów oraz kosztów związanych z uprawą (zakup środków do produkcji roślinnej, paliwo do maszyn polowych, usługi agrotechniczne koszty eksploatacji maszyn). Możliwe jest również przyporządkowanie do tego segmentu należności i zobowiązań związanych z produkcją roślinną, przez co możliwe jest określenie wyniku finansowego tej części działalności.
c) Wyodrębnienie funkcjonalne
Tak. Przekazywany zespół składników (grunty rolne wraz z dedykowanym zestawem maszyn i urządzeń rolniczych) stanowi kompletny, samodzielny zestaw umożliwiający prowadzenie produkcji roślinnej bez konieczności angażowania dodatkowych składników majątku. Składniki te tworzą całość niezbędną do uprawy roli, zbioru i sprzedaży plonów, dzięki czemu mogą potencjalnie stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze w zakresie produkcji roślinnej. Syn Wnioskodawcy będzie mógł niezwłocznie po przejęciu majątku kontynuować działalność w tym samym zakresie.
2. Czy przedmiot darowizny na dzień planowanej transakcji będzie stanowił zespół składników materialnych i niematerialnych wraz ze zobowiązaniami, który mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze?
Odpowiedź:
Zespół składników wraz ze zobowiązaniami zdolny do funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo.
Przedmiotem darowizny będzie zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji zadań gospodarczych w zakresie produkcji roślinnej, który mógłby stanowić nienależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
Z segmentem produkcji roślinnej nie są związane zobowiązania - Wnioskodawca finansował nabycie składników majątkowych ze środków własnych. Brak zobowiązań wynika zatem z faktu ich nieistnienia i nie pozbawia przekazywanego zespołu składników zdolności do samodzielnego funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo.
W orzecznictwie i interpretacjach wskazuje się ze jeżeli zobowiązania faktycznie nie występują, ich brak nie wyklucza kwalifikacji zespołu składników jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o ile zespół ten zachowuje zdolność do samodzielnej realizacji zadań gospodarczych.
3. Kiedy ruchome środki trwałe (ciągnik rolniczy, przyczepa rolnicza oraz maszyny rolnicze) zostały oddane do użytkowania? Należy wskazać datę oddania odrębnie dla każdego ruchomego środka trwałego.
4. Czy ruchome środki trwałe (maszyny i urządzenia rolnicze, o których mowa we wniosku) stanowią środki trwałe o wartości powyżej 15 000 zł? Odpowiedzi proszę udzielić odrębnie dla każdego ruchomego środka trwałego objętego zakresem wniosku.
5. Czy faktury potwierdzające zakup ruchomych środków trwałych (maszyny i urządzenia rolnicze, o których mowa we wniosku) zostały wystawione na Pana?
Odpowiedzi:
Środki trwałe — data oddania do użytkowania, wartość oraz faktury zakupu
Poniżej odrębnie dla każdego ruchomego środka trwałego objętego zakresem wniosku, Wnioskodawca wskazuje datę oddania do użytkowana, informację czy jego wartość początkowa przekracza 15 000 zł oraz informację, czy faktura zakupu została wystawiona na Wnioskodawcę:
| Środek trwały | Data oddania do użytkowania | Wartość początkowa / czy >15 000 zł | Faktura wystawiona na Wnioskodawcę | VAT naliczony odliczony |
| Przyczepa wielofunkcyjna (WNT z Niemiec) | 05.09.2025 | Tak | Tak | Tak |
| Pług 4-skibowy | 01.07.2022 | Tak | Tak | Tak |
| Ciągnik rolniczy | 15 12.2017 | Tak | Nie - umowa kupna-sprzedaży i bez VAT) | Nie |
| Włóka rolnicza | 10 02.2025 | Nie | Tak | Tak |
| Przyczepa | Podjęto decyzję o nieprzekazaniu przyczepy, jednocześnie bez wpływu na treść zapytania i uzasadnienie | |||
Pytania (ostatecznie postawione w uzupełnieniu wniosku)
1. Czy planowana darowizna wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego obejmującej segment sprzedaży produkcji roślinnej wraz z gruntami rolnymi i maszynami rolniczymi stanowi transakcję zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 w zw. z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT i jako taka jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
2. Czy w przypadku uznania, że przedmiot darowizny stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, po stronie Wnioskodawcy (jako darczyńcy / zbywcy) powstanie obowiązek dokonania korekty podatku naliczonego odliczonego od środków trwałych objętych darowizną, w tym od przyczepy wielofunkcyjnej nabytej w ramach WNT, pługa 4-skibowego oraz włóki rolniczej?
Pana stanowisko w sprawie
W związku z przeformułowaniem (ograniczeniem) zakresu pytań Wnioskodawca podtrzymuje i precyzuje własne stanowisko w sprawie w sposób następujący:
Ad pytanie nr 1 — wyłączenie darowizny z opodatkowania VAT
W ocenie Wnioskodawcy planowana darowizna wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego (segmentu produkcji roślinnej) stanowi transakcję zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, a w konsekwencji — na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT — jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Pojęcie „zbycia” obejmuje wszelkie czynności przenoszące prawo do rozporządzania jak właściciel, w tym darowiznę (czynność nieodpłatną) Jak wykazano w pkt II powyżej, przekazywany zespół składników jest wyodrębniony organizacyjnie (faktycznie), finansowo i funkcjonalnie oraz zdolny do samodzielnego realizowania zadań gospodarczych w zakresie produkcji roślinnej, którą syn Wnioskodawcy będzie kontynuować jako czynny podatnik VAT, wykorzystując przejęty majątek wyłączne do czynności opodatkowanych.
Stanowisko to znajduje potwierdzenie m.in. w interpretacjach Dyrektora KIS dotyczących darowizny (części) gospodarstwa rolnego na rzecz osoby kontynuującej działalność rolniczą, w tym z dnia 11 lipca 2023 r. (0112-KDIL1-2.4012.176.2023.2.ID) oraz z dnia 18 kwietnia 2025 r. (0112-KDIL1-2.4012.19.2025.2.AS) a także w interpretacji o sygn. ILPP2-3/4512-1-16/16-4.AG, w której organ potwierdził kwalifikację darowanej części gospodarstwa jako ZCP.
Ad pytanie nr 2 — brak obowiązku korekty po stronie Wnioskodawcy
Zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy o VAT w przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa korekta podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę. Przepis ten przenosi ewentualny obowiązek korekty na nabywcę ZCP, wobec czego po stronie Wnioskodawcy (zbywcy) nie powstaje obowiązek dokonania jednorazowej korekty podatku naliczonego odliczonego od środków trwałych objętych darowizną - niezależnie od tego, czy dla poszczególnych środków upłynął już okres korekty przewidziany w art. 91 ust. 2 ustawy o VAT.
Powyższe dotyczy środków trwałych, przy nabyciu których Wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego (przyczepa wielofunkcyjna - VAT rozliczony i odliczony w ramach WNT, pług 4-skibowy, oraz włóka rolnicza). W odniesieniu do ciągnika rolniczego, nabytego na podstawie umowy kupna-sprzedaży bez podatku VAT Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do odliczenia, wobec czego kwestia korekty jest wobec tego składnika bezprzedmiotowa. W odniesieniu do włóki rolniczej (o wartości ok. 7 000 zł, tj. poniżej 15 000 zł) zastosowanie znajduje jednoroczny tryb korekty, który - z uwagi na okres używania - najprawdopodobniej już upłynął.
Brak obowiązku korekty po stronie zbywcy w przypadku zbycia (darowizny) ZCP gospodarstwa rolnego potwierdzają interpretacje organów podatkowych, w tym ILPP/443-52/11-4/AK oraz powołana wyżej 0112-KDIL1-2.4012.176.2023.2.ID.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwaną dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej "podatkiem", podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Natomiast w świetle art. 2 pkt 6 ustawy:
Towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Definicja gospodarstwa rolnego została zdefiniowana w art. 2 pkt 16 ustawy. I tak:
Przez gospodarstwo rolne rozumie się gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym.
Jednocześnie przepisy art. 6 ustawy wskazują na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy. Są tutaj wskazane te czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszcząc się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług. Z uwagi, jednakże na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.
W myśl art. 6 pkt 1 ustawy:
Przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Przepisy ustawy nie zawierają definicji "przedsiębiorstwa". Dlatego też, dla potrzeb przepisów ustaw podatkowych należy posłużyć się definicją określoną w ustawie - Kodeks cywilny.
Na mocy art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 775):
Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:
1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5) koncesje, licencje i zezwolenia;
6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8) tajemnice przedsiębiorstwa;
9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 552 Kodeksu cywilnego:
Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.
Zgodnie z art. 553 Kodeksu cywilnego:
Za gospodarstwo rolne, uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.
Wprawdzie w przepisach Kodeksu cywilnego gospodarstwo rolne zostało zdefiniowane odrębnie od przedsiębiorstwa, to jednak można przyjąć, że spełnia ono określone w tej ustawie wymogi właściwe dla przedsiębiorstwa. Zatem należy przyjąć, że gospodarstwo rolne (mimo jego odrębnego zdefiniowania zarówno w ustawie, jak i w Kodeksie cywilnym), stanowi podobną do przedsiębiorstwa jednostkę organizacyjną, w ramach której prowadzona jest działalność gospodarcza.
W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:
Przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa rozumie się organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.
Podstawowym wymogiem jest więc to, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa stanowiła zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązania). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach:
· funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych) - wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.
Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.
Zatem, zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa.
Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy więc do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są wszystkie następujące przesłanki:
Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy zaś zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.
Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pan gospodarstwo rolne jako czynny podatnik podatku od towarów i usług, zarejestrowany zgodnie z art. 96 ustawy o VAT. W ramach prowadzonej działalności rolniczej wykonuje Pan dwa rodzaje produkcji: roślinną oraz zwierzęcą, które funkcjonują jako odrębne segmenty działalności gospodarstwa. Produkcja roślinna prowadzona jest na gruntach rolnych (polach uprawnych) i realizowana przy pomocy dedykowanego zestawu maszyn i urządzeń rolniczych. Istotnym jest, że w ramach segmentu produkcji roślinnej wyodrębniła się część gospodarcza przeznaczona wyłącznie do sprzedaży produkcji roślinnej obejmująca około 70% całkowitego areału upraw. Ta część gospodarstwa generuje przychody ze sprzedaży płodów rolnych na rynek i stanowi samodzielny segment działalności rolniczej, który jest przedmiotem planowanej darowizny. Pozostałe 30% areału produkcji roślinnej pozostanie Pana własnością i będzie wykorzystywane do produkcji pasz i materiału roślinnego niezbędnych do prowadzenia działalności w zakresie produkcji zwierzęcej. Produkcja zwierzęca prowadzona jest na odrębnych obszarach z wykorzystaniem budynków inwentarskich i stada zwierząt, które pozostaną Pana własnością. Pomimo braku formalnie odrębnych ksiąg rachunkowych, możliwe jest przypisanie do segmentu handlowego produkcji roślinnej konkretnych przychodów ze sprzedaży płodów rolnych (pochodzących z areału przeznaczonego do tego celu) oraz kosztów związanych z uprawą (zakup środków do produkcji roślinnej, paliwo do maszyn polowych, usługi agrotechniczne). Faktury zakupowe dotyczące maszyn i urządzeń rolniczych wykorzystywanych wyłącznie w produkcji roślinnej są ewidencjonowane jako środki trwałe przypisane do tej części działalności. Planuje Pan dokonać darowizny na rzecz swojego syna wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego obejmującej segment sprzedaży produkcji roślinnej. Przedmiotem darowizny będą grunty rolne (pola uprawne) o powierzchni odpowiadającej około 70% całkowitego areału produkcji roślinnej, wykorzystywane wyłącznie do produkcji roślinnej przeznaczonej na sprzedaż oraz maszyny i urządzenia rolnicze stanowiące środki trwałe, w tym przyczepa wielofunkcyjna, pług 4-skibowy, ciągnik rolniczy. Przekazywany zespół składników majątkowych umożliwia samodzielne prowadzenie działalności rolniczej w zakresie sprzedaży produkcji roślinnej bez konieczności angażowania dodatkowych zasobów. W Pana gospodarstwie nie są zatrudnieni pracownicy najemni, produkcja prowadzona jest przez Pana osobiście. Po dokonaniu darowizny będzie Pan kontynuował prowadzenie działalności rolniczej w zakresie produkcji zwierzęcej (wraz z utrzymaniem 30% areału produkcji roślinnej pod hodowlę) i pozostanie czynnym podatnikiem VAT. Pana syn będzie kontynuował działalność rolniczą w zakresie sprzedaży produkcji roślinnej, wykorzystując przejęty majątek wyłącznie do czynności opodatkowanych VAT. Formalne wyodrębnienie organizacyjne nie występuje. Segment produkcji roślinnej jest natomiast wyodrębniony w sposób faktyczny. Prowadzony jest on na odrębnych, wydzielonych gruntach rolnych (polach uprawnych) i obsługiwany dedykowanym odrębnym zestawem maszyn i urządzeń rolniczych. Produkcja zwierzęca prowadzona jest na innych działkach, z wykorzystaniem odrębnych budynków inwentarskich oraz stada zwierząt i pozostaje własnością Wnioskodawcy. Taki rozdział nadaje segmentowi produkcji roślinnej samodzielny charakter organizacyjny i pozwala odróżnić go od pozostałej działalności gospodarstwa Nie prowadzeni Pan odrębnych ksiąg rachunkowych ani pełnej samodzielności finansowej — ale na podstawie prowadzonej ewidencji możliwe jest przyporządkowanie do danego segmentu przychodów i kosztów, a także związanych z nim należności i zobowiązań, co umożliwia ustalenie wyniku finansowego tej części działalności. W Pana gospodarstwie możliwe jest przyporządkowanie do segmentu produkcji roślinnej przychodów ze sprzedaży płodów rolnych uzyskiwanych z przekazywanych gruntów oraz kosztów związanych z uprawą (zakup środków do produkcji roślinnej, paliwo do maszyn polowych, usługi agrotechniczne koszty eksploatacji maszyn). Możliwe jest również przyporządkowanie do tego segmentu należności związanych z produkcją roślinną, przez co możliwe jest określenie wyniku finansowego tej części działalności. Przekazywany zespół składników (grunty rolne wraz z dedykowanym zestawem maszyn i urządzeń rolniczych) stanowi kompletny, samodzielny zestaw umożliwiający prowadzenie produkcji roślinnej bez konieczności angażowania dodatkowych składników majątku. Składniki te tworzą całość niezbędną do uprawy roli, zbioru i sprzedaży plonów, dzięki czemu mogą potencjalnie stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze w zakresie produkcji roślinnej. Pana syn będzie mógł niezwłocznie po przejęciu majątku kontynuować działalność w tym samym zakresie. Zespół składników jest zdolny do funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo. Z segmentem produkcji roślinnej nie są związane zobowiązania. Nabycie składników majątkowych finansował Pan ze środków własnych. Brak zobowiązań wynika zatem z faktu ich nieistnienia i nie pozbawia przekazywanego zespołu składników zdolności do samodzielnego funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo.
W pierwszej kolejności wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą kwestii wyłączenia z opodatkowania podatkiem VAT przekazania części gospodarstwa rolnego w drodze darowizny na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.
Jak wynika z przedstawionego przez Pana opisu sprawy oraz z treści powołanych przepisów prawa, należy stwierdzić, że nie zbywa Pan całego przedsiębiorstwa, lecz jego zorganizowaną część wyodrębnioną na gruncie organizacyjnym, funkcjonalnym i finansowym. Skoro darowizna będzie stanowiła zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa, a Nabywca - Pana Syn będzie mógł niezwłocznie po przejęciu majątku kontynuować działalność w tym samym zakresie, to transakcja ta będzie podlegała wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.
Podsumowując, przekazanie wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego obejmującej segment sprzedaży produkcji roślinnej wraz z gruntami rolnymi i maszynami rolniczymi w drodze darowizny będzie wyłączone z opodatkowania podatkiem VAT jako zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.
Tym samym, stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania oznaczonego nr 1 należało uznać za prawidłowe.
Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekty podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone w art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy:
Po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6, 10, 10a lub 10c-10g lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.
Na podstawie art. 91 ust. 1a ustawy:
Podatnik może nie dokonywać korekty, o której mowa w ust. 1, jeżeli różnica między proporcją ustaloną zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g a proporcją ustaloną dla zakończonego roku podatkowego nie przekracza dwóch punktów procentowych.
W oparciu o art. 91 ust. 1b ustawy:
W przypadku gdy proporcja ustalona dla zakończonego roku podatkowego jest mniejsza niż proporcja ustalona zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g, przepis ust. 1a stosuje się pod warunkiem, że kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu wynikająca z:
1) różnicy między ustalonymi proporcjami oraz
2) korekty, o której mowa w ust. 2, z wyłączeniem korekty środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł
- nie przekracza 10 000 zł.
Stosownie do art. 91 ust. 2 ustawy:
W przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, z tym że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.
Na mocy art. 91 ust. 3 ustawy:
Korekty, o której mowa w ust. 1 i 2, dokonuje się w deklaracji podatkowej składanej za pierwszy okres rozliczeniowy roku następującego po roku podatkowym, za który dokonuje się korekty, a w przypadku zakończenia działalności gospodarczej - w deklaracji podatkowej za ostatni okres rozliczeniowy.
Ponadto, art. 91 ust. 4 ustawy stanowi, że:
W przypadku gdy w okresie korekty, o której mowa w ust. 2, nastąpi sprzedaż towarów lub usług, o których mowa w ust. 2, lub towary te zostaną opodatkowane zgodnie z art. 14, uważa się, że te towary lub usługi są nadal wykorzystywane na potrzeby czynności podlegających opodatkowaniu u tego podatnika, aż do końca okresu korekty.
W myśl art. 91 ust. 5 ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4, korekta powinna być dokonana jednorazowo w odniesieniu do całego pozostałego okresu korekty. Korekty dokonuje się w deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym nastąpiła sprzedaż, a w przypadku opodatkowania towarów zgodnie z art. 14 - w deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym w stosunku do tych towarów powstał obowiązek podatkowy.
Zgodnie z art. 91 ust. 6 ustawy:
W przypadku gdy towary lub usługi, o których mowa w ust. 4, zostaną:
1) opodatkowane – w celu dokonania korekty przyjmuje się, że dalsze wykorzystanie tego towaru lub usługi jest związane z czynnościami opodatkowanymi;
2) zwolnione od podatku lub nie podlegały opodatkowaniu – w celu dokonania korekty przyjmuje się, że dalsze wykorzystanie tego towaru lub usługi jest związane wyłącznie z czynnościami zwolnionymi od podatku lub niepodlegającymi opodatkowaniu.
Stosownie do art. 91 ust. 7 ustawy:
Przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwot podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usługi i dokonał takiego obniżenia, albo nie miał takiego prawa, a następnie zmieniło się prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi.
Według art. 91 ust. 7a ustawy:
W przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, korekty, o której mowa w ust. 7, dokonuje się na zasadach określonych w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie oraz ust. 3. Korekty tej dokonuje się przy każdej kolejnej zmianie prawa do odliczeń, jeżeli zmiana ta następuje w okresie korekty.
W świetle art. 91 ust. 7b ustawy:
W przypadku towarów i usług innych niż wymienione w ust. 7a, wykorzystywanych przez podatnika do działalności gospodarczej, korekty, o której mowa w ust. 7, dokonuje się na zasadach określonych w ust. 1, ust. 2 zdanie trzecie i ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 7c.
Na podstawie art. 91 ust. 7c ustawy:
Jeżeli zmiana prawa do obniżenia podatku należnego wynika z przeznaczenia towarów lub usług, o których mowa w ust. 7b, wyłącznie do wykonywania czynności, w stosunku do których nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego, lub wyłącznie do czynności, w stosunku do których takie prawo przysługuje - korekty, o której mowa w ust. 7, dokonuje się w deklaracji podatkowej składanej za okres rozliczeniowy, w którym wystąpiła ta zmiana. Korekty tej nie dokonuje się, jeżeli od końca okresu rozliczeniowego, w którym wydano towary lub usługi do użytkowania, upłynęło 12 miesięcy.
Zgodnie z art. 91 ust. 7d ustawy:
W przypadku zmiany prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od towarów i usług, innych niż wymienione w ust. 7a i 7b, w szczególności towarów handlowych lub surowców i materiałów, nabytych z zamiarem wykorzystania ich do czynności, w stosunku do których przysługuje pełne prawo do obniżenia podatku należnego lub do czynności, w stosunku do których prawo do obniżenia podatku należnego nie przysługuje, i niewykorzystanych zgodnie z takim zamiarem do dnia tej zmiany, korekty podatku naliczonego dokonuje się w deklaracji podatkowej składanej za okresy rozliczeniowe, w których wystąpiła ta zmiana.
W myśl art. 91 ust. 8 ustawy:
Korekty, o której mowa w ust. 5-7, dokonuje się również, jeżeli towary i usługi nabyte do wytworzenia towaru, o którym mowa w ust. 2, zostały zbyte lub zmieniono ich przeznaczenie przed oddaniem tego towaru do użytkowania.
Jednocześnie, na mocy art. 91 ust. 9 ustawy:
W przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Jak wynika z cytowanego wyżej art. 91 ust. 9 ustawy, w przypadku gdy przedmiotem zbycia jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część do korekt, o których mowa w art. 91 ustawy zobowiązany jest nabywca przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w sytuacji, gdy nabyte przez niego składniki majątku nie będą wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych, tj. będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych, jak i zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, lub wyłącznie do czynności zwolnionych lub niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Odnosząc zatem brzmienie przytoczonych wyżej przepisów do opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego należy stwierdzić, że skoro przedmiotem przekazania (darowizny) przez Pana na rzecz syna będzie wyodrębniona część gospodarstwa rolnego obejmująca segment sprzedaży produkcji roślinnej wraz z gruntami rolnymi i maszynami rolniczymi, stanowiąca zorganizowaną część przedsiębiorstwa, to czynność ta – jak wskazano wyżej – będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT. Oznacza to, że nie będzie Pan zobowiązany do dokonania korekty podatku naliczonego, gdyż zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy, ewentualny obowiązek korekty podatku naliczonego będzie ciążyć na nabywcy zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
Podsumowując, stwierdzam, że w związku z przekazaniem wyodrębnionej części gospodarstwa rolnego na rzecz syna nie będzie miał Pan obowiązku dokonania korekty podatku VAT odliczonego w związku z nabyciem składników majątkowych wchodzących w skład darowanego gospodarstwa rolnego.
Tym samym, Pana stanowisko w zakresie pytania nr 2 należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Tut. Organ informuje, iż wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Zaznaczam się, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem zdarzenia przyszłego. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Pana w złożonym wniosku.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo