Interpretacja 0113-KDIPT1-3.4012.56.2026.2.JM

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 20 stycznia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację projektu pn.: („…”). Uzupełnili go Państwo pismami z 13 marca 2026 r. (wpływ 16 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Instytut (dalej: Wnioskodawca lub Instytut) jest instytutem badawczym, funkcjonującym na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 poz. 1158, z późn. zm.). Wnioskodawca posiada osobowość prawną. Zgodnie z przepisami ustawy o instytutach badawczych, do podstawowej działalności Instytutu należy prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych, przystosowywanie wyników badań naukowych i prac rozwojowych do potrzeb praktyki oraz ich wdrażanie. W związku z prowadzoną działalnością podstawową Instytut może upowszechniać wyniki badań naukowych i prac rozwojowych.

Program badawczy Instytutu obejmuje wszystkie zagadnienia związane z produkcją ogrodniczą, począwszy od badań nad biologicznymi podstawami produkcji owoców, warzyw i roślin ozdobnych przez biotechnologię, genetykę i hodowlę twórczą roślin ogrodniczych, agrotechnikę, fitopatologię, szkółkarstwo i ochronę zasobów genowych roślin sadowniczych, warzywnych i ozdobnych, nawadnianie roślin, uprawę grzybów jadalnych, przetwórstwo i przechowalnictwo owoców i warzyw, bezpieczeństwo żywności, agroinżynierię, ekonomikę i marketing. Wskazane działania badawcze Instytutu nastawione są na komercjalizację ich wyników, czego zresztą wymaga ustawa o instytutach, która to działalność podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według zasad ogólnych.

Instytut może prowadzić działalność gospodarczą w zakresie określonym w statucie. Działalność gospodarcza jest wyodrębniona pod względem finansowym i rachunkowym z działalności statutowej Instytutu.

Wnioskodawca jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Instytut uczestniczy w realizacji projektu: („…”) (dalej: Projekt).

Projekt obejmuje opracowanie przystępnego cenowo i łatwego w użyciu systemu wizji maszynowej do wykorzystania w rolnictwie. W szczególności, celem jest stworzenie kamery (detektora) odpowiedniej do monitorowania sadów.

Podstawą do przeprowadzenia Projektu jest dofinansowanie ze środków publicznych przyznawanych przez Agencję.

Dofinansowanie zostało uzyskane przez konsorcjum. Podmioty tworzące konsorcjum zawarły umowę o dofinansowanie. Konsorcjum nie jest odrębnym podmiotem, ale formą współpracy podmiotów wchodzących w jego skład.

Koordynatorem konsorcjum jest pewien podmiot z Niemiec. Oprócz Wnioskodawcy, konsorcjum jest tworzone przez 10 podmiotów z innych państw UE (Partnerów). Konsorcjum jest zawiązane w celu wspólnego wykonania działań przewidzianych w ramach Projektu.

Projekt stanowi całość, podzieloną na 8 pakietów roboczych (WP) - WP1: wymiana know-how między partnerami i zdefiniowanie ogólnej specyfikacji systemu i projekt każdego komponentu; WP2: skonstruowanie poszczególnych elementów systemu i ich walidacja; rozwój oprogramowania do gromadzenia danych, zarządzania danymi i łączenia danych z czujników; WP3: optymalizacja systemów, integracja i uczenie algorytmów; WP4: demonstracja i testowanie systemu; WP5 i WP6 upowszechnianie projektu; WP7 i WP8: zarządzanie projektem.

Wszystkie pakiety robocze dotyczą jednego celu, jakim jest opracowanie i wdrożenie systemu wizji maszynowej.

Umowa o dofinansowanie określa szczegółowe zadania Parterów w ramach poszczególnych pakietów roboczych. Wnioskodawca wykonuje zadania należące do wszystkich pakietów roboczych. W szczególności, czynności Wnioskodawcy obejmują wymianę wiedzy z pozostałymi Partnerami i techniczne opracowywanie systemu.

Koordynator reprezentuje konsorcjum, a także koordynuje i nadzoruje wykonywanie zdań w ramach Projektu. Koordynator pośredniczy w przekazywaniu środków finansowych otrzymywanych jako dofinansowanie. Wszelkie płatności w ramach dofinansowania dokonywane są za pośrednictwem Koordynatora, który ma obowiązek dokonać dystrybucji otrzymanych środków od Partnerów zgodnie z zapisami umowy grantowej oraz umowy konsorcjum.

Konsorcjanci zobowiązują się do współdziałania dla osiągnięcia celu, dla którego zostało powołane Konsorcjum, co obejmuje w szczególności przygotowanie wniosku o dofinansowanie i realizację Projektu.

Podział praw majątkowych do wyników badań przemysłowych i prac rozwojowych, będących rezultatem Projektu następuje w zgodzie z umową o dofinansowanie i umową konsorcjum. Prawa majątkowe (efekty Projektu) są własnością tego Partnera, który je wygenerował.

Tak więc przeprowadzenie przez Instytut działań w ramach Projektu będzie powodowało powstanie określonych praw po stronie Instytutu.

Projekt jest z założenia komercyjny. O gospodarczym charakterze świadczy przede wszystkim spodziewany sposób wykorzystania systemu - w praktyce komercyjnej. W szczególności, system (rozwiązania techniczne opracowane w Projekcie) w założeniu może być elementem urządzenia (robota) opracowywanego przez jednego z Partnerów (innego niż Wnioskodawca). Urządzenia te będą sprzedawane komercyjnie. Wnioskodawca nie będzie sprzedawał tych urządzeń.

Możliwe są także inne sposoby komercjalizacji wyników Projektu przez Partnerów, w tym Wnioskodawcę. Projekt zakłada, że jego rezultaty mają mieć zastosowanie komercyjne. Wszyscy Partnerzy są zobowiązani dołożyć starań, aby wdrożyć wyniki Projektu bezpośrednio, albo doprowadzić do wdrożenia przez inne podmioty, w szczególności poprzez przeniesienie praw lub udzielenie licencji.

Sposób przekazania wyników Projektu stronie wdrażającej zostanie określony na koniec projektu lub tuż po jego zakończeniu, w zależności od uzyskanych wyników prac badawczych. Zakładaną na etapie składania Projektu formą transferu wyników jest płatna licencja. Na obecnym etapie projektu nie jest możliwe określenie kto będzie stroną wdrażającą/licencjobiorcą.

Tak więc zakładane jest, że Wnioskodawca poprzez realizację Projektu uzyska określony zakres praw majątkowych. Prawa te będą wykorzystywane komercyjne - najprawdopodobniej poprzez udzielenie odpłatnych licencji.

Uzyskanie wynagrodzenia za licencje (względzie za przeniesienie praw) jest przy tym spodziewanym i zakładanym efektem Projektu. Uzyskanie wynagrodzenia będzie się wiązało, po stronie Wnioskodawcy, z wykonaniem obrotu opodatkowanego podatkiem VAT. Wynagrodzenie za korzystanie z praw będzie uzyskane obok dofinansowania. Wynagrodzenie za korzystanie z praw jest związane z prawami, jakie powstaną po stronie Instytutu w wyniku realizacji Projektu.

W odniesieniu do Wnioskodawcy wszystkie koszty kwalifikowane Projektu są pokrywane dofinansowaniem (nie występuje wkład własny).

Wnioskodawca nie zamierza wykorzystywać efektów Projektu do czynności zwolnionych z podatku VAT.

Bezpośrednim beneficjentem czynności wykonywanych przez Instytut w związku z realizacją Projektu, na które Instytut otrzymuje dofinansowanie, będzie sam Instytut. Instytut uzyska bowiem określone prawa majątkowe, w zakresie w jakim je wytworzył.

Koszty finansowe objęte dofinansowaniem odnoszą się wyłącznie do realizowanego Projektu.

Partnerzy konsorcjum realizują Projekt dzięki otrzymanemu dofinansowaniu. Konsorcjum zostaje zawarte w celu pozyskania dofinansowania i realizacji Projektu. Bez uzyskania dofinansowania konsorcjum nie miałoby racji bytu. W tym sensie, realizacja Projektu jest uzależniona od otrzymanego dofinansowania.

Wniosek o dofinansowanie zakłada, że dofinansowanie jest otrzymywane wspólnie przez konsorcjum. Nie jest przewidziana, nawet teoretycznie, sytuacja, gdyby dofinansowanie otrzymał np. sam Koordynator. Realizacja Projektu bez dofinansowania nie miałaby miejsca.

Wartość dofinansowania i pokrywanych nim kosztów jest z góry określona (wynika z wniosków o dofinansowanie). Realizacja Projektu jest kontrolowana przez X. Wysokość dofinansowania zależy od wydatków jakie będą ponoszone w ramach Projektu.

Na pytanie:

a)  „Czy wydatki poniesione na realizację projektu zostaną udokumentowane fakturami wystawianymi na Państwa rzecz?”,

odpowiedzieli Państwo, że wydatki poniesione na realizację Projektu, w części dotyczącej Wnioskodawcy, były i będą dokumentowane fakturami wystawionymi na rzecz Wnioskodawcy.

Na pytanie:

b)  „Kiedy (w jakim okresie) przewidziana jest realizacja projektu, o którym mowa w opisie sprawy?”,

odpowiedzieli Państwo, że realizacja Projektu rozpoczęła się 2024 r.; natomiast ma się zakończyć 2026 r.

Na pytanie:

c)  „Jaki będzie cel zawartego przez Państwa konsorcjum?”,

odpowiedzieli Państwo, że celem zawiązanego konsorcjum jest wspólne wykonanie działań przewidzianych w ramach Projektu. Działania te mają wspólnie doprowadzić do opracowania i wdrożenia systemu wizji maszynowej.

Na pytanie:

d)  „Kto – Państwo lub inny członek konsorcjum – będzie występował w roli Lidera w ramach zawartego konsorcjum? Jeśli nie będą Państwo Liderem to proszę wskazać, kto będzie Liderem.”,

odpowiedzieli Państwo, że Liderem konsorcjum jest podmiot z Niemiec, określony we wniosku jako koordynator.

Na pytanie:

e)  „Jakie zobowiązania wynikać będą z zawartego konsorcjum, tzn. do czego zobowiązani będą Państwo a do czego pozostali członkowie konsorcjum?”,

odpowiedzieli Państwo, że Wnioskodawca jest zobowiązany do realizacji konkretnych czynności przewidzianych w ramach Projektu, które prowadzą do realizacji wskazanego wyżej celu Projektu/konsorcjum (opracowanie i wdrożenie systemu wizji maszynowej). W szczególności, czynności Wnioskodawcy obejmują wymianę wiedzy z pozostałymi Partnerami i techniczne opracowywanie elementów systemu.

Wszyscy pozostali partnerzy są także zobowiązani do wykonywania czynności przewidzianych w ramach Projektu, które prowadzą do realizacji wskazanego wyżej celu Projektu/konsorcjum (opracowanie i wdrożenie systemu wizji maszynowej). Zasadniczo będą to czynności podobne do Wnioskodawcy (wymiana wiedzy z pozostałymi Partnerami i techniczne opracowywanie elementów systemu). Lider (koordynator) będzie dodatkowo wykonywał czynności dotyczące koordynacji Projektu, które wskazano w treści wniosku.

Na pytanie:

f)   „Czy w celu komercjalizacji wyników badań prowadzonych w ramach projektu będą Państwo zbywać na rzecz podmiotu trzeciego (podmiotów trzecich) przysługujące Państwu prawa majątkowe/udzielać licencji do rezultatu projektu? Jeśli tak, to proszę wskazać:

• Komu będą Państwo zbywać ww. prawa majątkowe/udzielać licencji, tj. członkowi konsorcjum (członkom konsorcjum), podmiotowi trzeciemu spoza konsorcjum – proszę wskazać właściwe?
• Czy w związku z tym, będzie przysługiwać Państwu wynagrodzenie?”,

odpowiedzieli Państwo, że z punktu widzenia Wnioskodawcy, komercjalizacja wyników Projektu będzie polegać na odpłatnym zbywaniu praw majątkowych do wyników Projektu albo na odpłatnym udzielaniu licencji do wyników Projektu. Wybór konkretnej formy komercjalizacji nastąpi na koniec Projektu lub tuż po jego zakończeniu.

Z punktu widzenia Wnioskodawcy, komercjalizacja (zbywanie wskazanych praw lub udzielanie licencji) będzie dotyczyć tych praw, które będą należeć do Wnioskodawcy.

Obecnie nie jest sprecyzowane, komu Wnioskodawca będzie zbywać ww. prawa majątkowe/udzielać licencji. Możliwe, że nastąpi to na rzecz członka konsorcjum (członków konsorcjum) albo podmiotu trzeciego spoza konsorcjum.

Zbywanie wskazanych praw lub udzielanie licencji ma mieć charakter odpłatny. Bez względu na wybraną formę, Wnioskodawcy będzie z tego tytułu przysługiwać odrębne wynagrodzenie (także jeśli wskazane czynności zostaną dokonane na rzecz innego konsorcjanta).

Na pytanie:

g)  „Jaki korzyści uzyskają Państwo w wyniku zawartego konsorcjum?”,

odpowiedzieli Państwo, że poprzez samą realizację Projektu, Wnioskodawca uzyska prawa majątkowe do wyników badań przemysłowych i prac rozwojowych. Korzyścią Wnioskodawcy będzie wynagrodzenie, które uzyska po komercjalizacji tych praw (odpłatnym zbyciu lub odpłatnym udzieleniu licencji).

Na pytanie:

h)  „Czy w związku z komercjalizacją wyników badań (odpłatnym zbyciem praw majątkowych/odpłatnym udzieleniem licencji) pomiędzy Państwem a członkami konsorcjum będzie dokonywany podział zysku?”,

odpowiedzieli Państwo, że w związku z komercjalizacją wyników badań - odpłatnym zbyciem praw majątkowych/odpłatnym udzieleniem licencji - Wnioskodawcy będzie przysługiwać odrębne wynagrodzenie. Sposób ustalenia tego wynagrodzenia nie jest jeszcze sprecyzowany.

Wynagrodzenie nie będzie przy tym należne Wnioskodawcy za samą realizację Projektu, ale za komercjalizację uzyskanych wyników Projektu (odrębne przeniesienie praw lub udzielenie licencji).

Na pytanie:

i)    „Czy efekty projektu będą przez Państwa wykorzystywane zarówno do działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług? Jeśli tak, to proszę wskazać czy istnieje możliwość przyporządkowania ponoszonych wydatków w całości do celów działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług?”,

odpowiedzieli Państwo, że efekty projektu będą przez Wnioskodawcę wykorzystywane jedynie do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Na pytanie:

j)    „Czy w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy, efekty projektu będą przez Państwa wykorzystywane wyłącznie do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług? Jeśli nie, to do jakich innych czynności będą wykorzystywane efekty projektu?”,

odpowiedzieli Państwo, że działalność gospodarcza, w której będą wykorzystywane efekty Projektu będzie polegała wyłącznie na wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Efekty Projektu nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych z podatku.

Pytanie

Czy Wnioskodawcy będzie przysługiwać pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach Projektu?

Państwa stanowisko w sprawie

Wnioskodawcy będzie przysługiwać pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach Projektu.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (...).

Prawo do odliczenia podatku naliczonego jest podstawowym i fundamentalnym uprawnieniem podatnika, wynikającym z samej konstrukcji podatku VAT. Prawo to gwarantuje zachowanie zasady neutralności podatku dla podatników, która realizowana jest właśnie poprzez umożliwienie podatnikowi obniżenia podatku należnego o kwoty podatku zapłaconego przy nabyciu towarów i usług, związanych z jego działalnością gospodarczą. Dzięki zasadzie neutralności, ostateczny konsument (nabywca towaru lub usługi) ponosi koszt podatku VAT, a nie podatnik (pośredniczący w obrocie gospodarczym). Tym samym zasada ta sprowadza się do zapewnienia podatnikowi tego podatku prawa do uniknięcia obciążenia kosztem naliczonego podatku, dzięki możliwości jego odliczenia. W konsekwencji podatnik VAT nie może być obarczony jego ekonomicznym kosztem.

Przedmiotem pytania są wydatki ponoszone przez Instytut w ramach Projektu. Wydatki te wymieniono we wniosku o dofinansowanie. Są one więc określone i ustalone.

W konsekwencji, prawo do odliczenia trzeba rozpatrywać w kontekście całego Projektu. Projekt ma zaś charakter komercyjny. Jego celem jest opracowanie Produktu (robota), który będzie przedmiotem sprzedaży.

Czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT są m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT).

Z perspektywy Instytutu, efektem Projektu będzie uzyskanie wynagrodzenia za czynności opodatkowane. Czynności opodatkowane będą polegać najprawdopodobniej na odpłatnym udzielaniu licencji. Przedmiotem licencji będą prawa uzyskane przez Instytut w ramach realizacji Projektu.

Powyższa okoliczność przesądza o istnieniu prawa do odliczenia. Po pierwsze bowiem, Projekt ma charakter komercyjny - zakładane jest wdrożenie jego wyników w działalności gospodarczej.

Przede wszystkim dokonywane wydatki są powiązane z całością Projektu. W ostatecznym rozrachunku, efektem podejmowanych przez Instytut działań - głownie prac badawczych - a więc także ponoszonych wydatków - będzie więc wykonywanie czynności opodatkowanych. Wnioskodawca nie będzie natomiast wykorzystywał posiadanych praw do innych celów, w tym do wykonywania czynności zwolnionych z podatku VAT albo niepodlegających opodatkowaniu.

Z całokształtu Projektu wynika, iż rezultaty wykonanych prac mają być wykorzystywane jedynie w odniesieniu do przedstawionego Projektu. Uznać więc trzeba, że w ramach Projektu podejmowane będą działania mające cel nie tyle ogólny i nieokreślony badawczy (polegający na zdobywaniu wiedzy), co ukierunkowany na konkretny rezultat, jakim jest wykonywanie czynności opodatkowanych dotyczących uzyskanych praw (najprawdopodobniej - poprzez udzielanie licencji).

Działania przewidziane w Projekcie są przeprowadzane w ramach konsorcjum. Tym niemniej zachowana jest odrębność członków konsorcjum: Koordynatora i pozostałych Partnerów, w tym Wnioskodawcy. Z perspektywy Instytutu, końcowym efektem działań w ramach konsorcjum będzie wynagrodzenie za korzystanie z praw. Do tego konkretnego celu posłużą Instytutowi prawa uzyskane poprzez realizację Projektu.

Tak więc, wydatki ponoszone przez Instytut w założeniu prowadzą do powstania po stronie Instytutu określonych praw. A prawa te będą wykorzystywane do przeprowadzenia czynności opodatkowanych.

Od początku jest więc przewidywane, że ponoszone przez Instytut wydatki mają prowadzić do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Z punktu widzenia Instytutu niewątpliwy jest tym samym związek nabywanych towarów i usług z dalszymi czynnościami opodatkowanymi, co zaś stanowi przesłankę do odliczenia podatku naliczonego od tych wydatków.

Już w momencie ponoszenia wydatków można będzie zidentyfikować ich ostateczny cel, jakim jest uzyskanie wynagrodzenia za korzystanie z praw. Ponadto należy uznać, że rzeczona sprzedaż będzie z punktu widzenia Instytutu zasadniczym skutkiem realizacji Projektu. Projekt jak wskazano, polega bowiem nie tyle na ogólnych badaniach naukowych, a na osiągnięciu konkretnego celu. To z tym celem należy łączyć ponoszone wydatki.

Dodatkowo trzeba podkreślić, że jeśli, tak jak w omawianym przypadku, działalność badawcza może być przyporządkowana do konkretnej sprzedaży opodatkowanej VAT, to należy mówić o prawie do odliczenia podatku naliczonego. Prace badawcze w rozpatrywanej sytuacji trzeba łączyć z wyraźnie określoną działalnością komercyjną, a nie z ogólną działalnością naukową Instytutu.

Można zauważyć, że pomiędzy przeprowadzeniem badań, a osiągnięciem zakładanych rezultatów (komercjalizacja - sprzedaż Produktu) nastąpi znaczny upływ czasu (nawet kilka lat). Tak więc osiągnięcie efektów Projektu, a także wykonywanie wskazanych wyżej czynności opodatkowanych, będzie zasadniczo oddalone w czasie. Okoliczność ta nie wpływa jednak negatywnie na prawo do odliczenia. Warunkiem odliczenia jest bowiem dokonanie zakupu z zamiarem jego wykorzystania do działalności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT.

Na marginesie, bez znaczenia pozostaje tutaj okoliczność, iż ww. wydatki finansowane są z dofinansowania, gdyż przepisy określające zasady odliczania podatku VAT nie warunkują realizacji ww. prawa bądź jego zakresu od źródła finansowania (środki własne, czy też środki należące do osoby trzeciej). O powyższym prawie decyduje jedynie związek ww. zakupów z działalnością opodatkowaną Instytutu.

Podsumowując, Wnioskodawcy będzie przysługiwać pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach Projektu.

W uzupełnieniu wskazali Państwo, że zadane przez Wnioskodawcę pytanie dotyczy odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach Projektu. Wydatki te częściowo zostały poniesione, a częściowo zostaną dopiero poniesione. Przedmiotem wniosku jest zatem zaistniały stan faktyczny i zdarzenie przyszłe. Stanowisko Wnioskodawcy o prawie do odliczenia ponoszonych wydatków nie ulega zmianie, przy czym dotyczy ono zarówno zaistniałego stanu faktycznego, jak i zdarzenia przyszłego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

Stosownie do treści art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Z art. 87 ust. 1 ustawy wynika, że:

W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:

Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

W tym miejscu wskazać należy, że konsorcjum jest organizacją zrzeszającą kilka podmiotów gospodarczych na określony czas, w konkretnym celu. Jakkolwiek ani w prawie cywilnym, ani w prawie podatkowym nie występuje legalna definicja konsorcjum, przyjmuje się, że zawarcie umowy konsorcjum możliwe jest na podstawie art. 353¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) w ramach tzw. swobody umów.

W konsekwencji strony zawierające umowę konsorcjum mogą ją ukształtować w sposób dowolny, byleby jej treść lub cel nie sprzeciwiały się ustawie, zasadom współżycia społecznego oraz właściwości takiego stosunku. Konsorcjum nie jest podmiotem gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej ani podmiotowości prawnej, nie musi być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem. Zawierając umowę konsorcjum podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował konsorcjum na zewnątrz (lider konsorcjum). Co do zasady, konsorcja nie mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a wszelkie formy płatności regulowane są przez lidera konsorcjum.

Konsorcjum, w świetle obowiązujących przepisów prawa podatkowego, nie może być zatem uznane za podatnika VAT. Zatem, przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami podatku od towarów i usług. Oznacza to, że działając w ramach konsorcjum powinni oni do wzajemnych rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz aktów wykonawczych.

Formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą może mieć charakter pośredni lub bezpośredni.

O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą, np. dalszej odsprzedaży (towary handlowe) lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio wiążą się więc z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika. Natomiast pośredni związek nabywanych towarów i usług z działalnością przedsiębiorcy występuje wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa – mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym z osiąganym przez podatnika obrotem opodatkowanym. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu.

Powyższe regulacje oznaczają, że aby stwierdzić, czy podatnikowi podatku od towarów i usług przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony, należy zbadać wyłącznie związek ponoszonych wydatków z wykonywanymi przez podatnika czynnościami opodatkowanymi, przy czym związek ten musi mieć charakter niewątpliwy. Podatnik musi wykazać związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Istnienie związku między nabywanymi towarami i usługami a transakcjami opodatkowanymi podatnika jest traktowane jako niezbędny wymóg powstania prawa do odliczenia podatku również w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej - (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1 ze zm.), zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE”. Stanowisko powyższe znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Dyrektywa 2006/112/WE jako fundamentalną cechę podatku od wartości dodanej wskazuje zasadę neutralności podatku. Cechą podatku od wartości dodanej, wskazaną w ust. 2 art. 1 ww. Dyrektywy, jest faktyczne obciążenie ciężarem podatku od wartości dodanej jedynie konsumpcji towarów i usług. Z treści tego przepisu należy wnioskować, że podatek ten nie powinien obciążać podmiotów biorących udział w obrocie towarami i usługami, niebędących ich ostatecznymi odbiorcami. Należy jednak zwrócić uwagę, że zgodnie z postanowieniami art. 1, podatek powinien być naliczany na wszystkich stadiach obrotu, z etapem sprzedaży detalicznej włącznie. Mechanizmem zapewniającym obciążenie podatkiem wyłącznie ostatecznych odbiorców towarów i usług, przy jednoczesnym naliczaniu podatku na każdym etapie obrotu, jest wskazane w ust. 2, prawo do odliczenia od podatku należnego podatku zapłaconego przy nabyciu towarów i usług. Ograniczenie prawa do odliczenia podatku przez podatnika, podobnie jak wszelkie odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania, powinny mieć charakter wyjątkowy i mogą być wprowadzane jedynie na podstawie wyraźnych przepisów prawa.

Szczegółowe zasady realizacji prawa do odliczenia podatku zawierają przepisy Tytułu X Dyrektywy 2006/112/WE. Z tego powodu należy uznać, że przepisy tego Tytułu należą bez wątpienia do najistotniejszych regulacji ww. Dyrektywy. Neutralność podatku od wartości dodanej dla podatnika wyraża się, m.in. dążeniem do poszukiwania, wdrażania i ochrony rozwiązań legislacyjnych zapewniających stan prawny, w którym wartość podatku zapłaconego przez podatnika w cenie zakupywanych przez niego towarów i usług wykorzystywanych do celów działalności opodatkowanej, nie będzie stanowić dla podatnika ostatecznego kosztu. Podatnik musi mieć zapewnioną możliwość odzyskania podatku naliczonego związanego ze swoją działalnością opodatkowaną. Wszelkie korzystne dla podatnika konsekwencje wynikające z koncepcji neutralności podatku, są traktowane w doktrynie wspólnego systemu VAT, jako fundamentalne prawo podatnika, nie zaś jako jego przywilej.

Zasada neutralności podatku VAT, a także kwestia pośredniego związku pomiędzy podatkiem naliczonym VAT a czynnościami opodatkowanymi jako warunku wystarczającego do zachowania prawa do odliczenia VAT były przedmiotem licznych orzeczeń TSUE, m.in. wyrok z 15 stycznia 1998 r. w sprawie C-37/95 (Państwo Belgijskie v. Ghent Coal Terminal NV), wyrok z 22 lutego 2001 r. w sprawie C-408/98 (Abbey National plc v. Commissioners of Customs & Excise), wyrok z 26 maja 2005 r. w sprawie C-465/03 (Kretztechnik AG v. Finanzamt Linz), wyrok z 27 września 2001 r. w sprawie C-16/00 (CIBO Participations SA v. Directeur régional des impôts du Nord-Pas-de-Calais). TSUE podkreślał, że co do zasady, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje podatnikom wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek poniesionych wydatków ze sprzedażą opodatkowaną. Jednakże, brak bezpośredniego związku z konkretną czynnością podlegającą opodatkowaniu nie wyklucza prawa do odliczenia podatku VAT w przypadku tzw. kosztów ogólnych działania podatnika, o ile koszty te mogą być przypisane do działalności podatnika podlegającej opodatkowaniu VAT.

Zatem niezbędnym warunkiem odliczenia VAT jest istnienie związku pomiędzy zakupami a konkretną transakcją opodatkowaną. Prawo do odliczenia podatku naliczonego powinno przysługiwać podatnikowi w takim zakresie, w jakim działalność podatnika daje to prawo. Aby odliczenie podatku było dopuszczalne, transakcja powodująca naliczenie podatku winna pozostawać w ścisłym związku z transakcjami, które rodzą prawo do odliczenia. W ten sposób prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu towarów i usług zakłada, że poczynione wydatki stanowią element cenotwórczy transakcji obciążonych podatkiem należnym, rodzącym prawo do jego odliczenia.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Uczestniczą Państwo w realizacji projektu: („…”). Podstawą do przeprowadzenia Projektu jest dofinansowanie ze środków publicznych przyznawanych przez Agencję. Dofinansowanie zostało uzyskane przez konsorcjum. Podmioty tworzące konsorcjum zawarły umowę o dofinansowanie. Oprócz Państwa, konsorcjum jest tworzone przez 10 podmiotów z innych państw UE (Partnerów). Konsorcjum jest zawiązane w celu wspólnego wykonania działań przewidzianych w ramach Projektu. Liderem konsorcjum jest podmiot z Niemiec, określony we wniosku jako koordynator. Projekt jest z założenia komercyjny. O gospodarczym charakterze świadczy przede wszystkim spodziewany sposób wykorzystania systemu - w praktyce komercyjnej. Komercjalizacja wyników Projektu będzie polegać na odpłatnym zbywaniu praw majątkowych do wyników Projektu albo na odpłatnym udzielaniu licencji do wyników Projektu. Wybór konkretnej formy komercjalizacji nastąpi na koniec Projektu lub tuż po jego zakończeniu. Komercjalizacja (zbywanie wskazanych praw lub udzielanie licencji) będzie dotyczyć tych praw, które będą należeć do Państwa. Obecnie nie jest sprecyzowane, komu będą Państwo zbywać ww. prawa majątkowe/udzielać licencji. Nastąpi to na rzecz członka konsorcjum (członków konsorcjum) albo podmiotu trzeciego spoza konsorcjum. Zbywanie wskazanych praw lub udzielanie licencji ma mieć charakter odpłatny. Bez względu na wybraną formę, będzie Państwu z tego tytułu przysługiwać odrębne wynagrodzenie (także jeśli wskazane czynności zostaną dokonane na rzecz innego konsorcjanta). W związku z komercjalizacją wyników badań - odpłatnym zbyciem praw majątkowych/odpłatnym udzieleniem licencji - będzie Państwu przysługiwać odrębne wynagrodzenie. Wynagrodzenie nie będzie Państwu należne za samą realizację Projektu, ale za komercjalizację uzyskanych wyników Projektu (odrębne przeniesienie praw lub udzielenie licencji). Wydatki poniesione na realizację Projektu, w części dotyczącej Państwa, były i będą dokumentowane fakturami wystawionymi na Państwa rzecz. Efekty projektu będą przez Państwa wykorzystywane jedynie do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Na tle przedstawionych okoliczności sprawy Państwa wątpliwości dotyczą prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację projektu pn.: („…”).

Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego. Przy czym istotna jest intencja nabycia, tzn. jeśli dany towar służy wykonywaniu czynności opodatkowanych, wówczas po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych, odliczenie jest prawnie dozwolone, pod warunkiem, że nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.

Wobec powyższego, w każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych. Z ogólnie przyjętej definicji „zamiaru” wynika, że jest to projekt, plan czy intencja zrealizowania czegoś. Istotą zamiaru są intencje, jakie przyświecają dokonywanym czynnościom, jak i cel, który dana osoba ma osiągnąć, dokonując tych czynności.

Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego jest spełniony, ponieważ – jak wynika z okoliczności sprawy – Projekt jest z założenia komercyjny. O gospodarczym charakterze świadczy przede wszystkim spodziewany efekt – Państwa korzyścią będzie wynagrodzenie, które uzyskają Państwo po komercjalizacji tych praw (odpłatnym zbyciu lub odpłatnym udzieleniu licencji). Efekty projektu będą przez Państwa wykorzystywane jedynie do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy. Działalność gospodarcza, w której będą wykorzystywane efekty Projektu będzie polegała wyłącznie na wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Efekty Projektu nie będą wykorzystywane do czynności zwolnionych z podatku.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że mają/będą mieli Państwo prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację projektu pn.: („…”), skoro efekty projektu będą wykorzystywane przez Państwa do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje/będzie przysługiwało Państwu pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem sprawy. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, należy zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie sprawy. W konsekwencji w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.