Interpretacja 0113-KDIPT2-1.4011.156.2026.2.KD

Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych:

·         w zakresie ustalenia momentu powstania przychodu - jest prawidłowe,

·         w zakresie rozliczenia przychodu z otrzymanego odszkodowania poprzez pomniejszenie o wysokość rozliczonych wcześniej faktur - jest nieprawidłowe,

·         w zakresie rozliczenia pozostałej części otrzymanego odszkodowania, jako przychody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 w zw. z art. 30c ustawy o PIT - jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 lutego 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania odszkodowania w związku z ugodą pozasądową. Uzupełnił go Pan pismami z 15 kwietnia 2026 r. i 17 kwietnia 2026 r. (wpływ 17 kwietnia 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, m.in. w zakresie sprzedaży hurtowej i detalicznej odzieży oraz ...., wyrobów tekstylnych, a także sprzętu sportowego. Wnioskodawca jest polskim rezydentem podatkowym i posiada w Polsce nieograniczony obowiązek podatkowy. Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, w ramach której rozlicza się na zasadach podatku liniowego, zgodnie z art. 30c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.; dalej: „ustawa o PIT”).

Z dniem 1 stycznia 2022 r. Wnioskodawca, prowadząc działalność gospodarczą jako wspólnik spółki cywilnej (…), o NIP: (…), z numerem REGON: (…) (dalej: „Spółka”), zajmującej się handlem detalicznym, zawarł umowę z (…) S.p.A., z siedzibą przy (…) we Włoszech, z włoskim numerem identyfikacji podatkowej (VAT Code oraz Fiscal Code) (…) (dalej: „Kontrahent”).

Wnioskodawca w momencie zawarcia umowy również prowadził jednoosobową działalność gospodarczą, rozliczając się na zasadach podatku liniowego. Ówcześnie, aż do chwili obecnej, Kontrahent prowadził działalność gospodarczą przede wszystkim w zakresie rozwoju, produkcji i sprzedaży ....oraz związanych z tą branżą technologii. Umowa z dnia 1 stycznia 2022 r. zawarta pomiędzy Spółką, a Kontrahentem, dotyczyła udzielenia Spółce praw sprzedaży i dystrybucji .... produkowanego przez Kontrahenta.

W trakcie współpracy pomiędzy Spółką i Kontrahentem, dostawa towarów od Kontrahenta nie została należycie zrealizowana, w efekcie czego Spółka otrzymała towar: wadliwy, niezgodny z treścią zawartej umowy oraz nienadający się do dalszej sprzedaży ze względów sanitarnych i higienicznych, przez co Spółka nie była w stanie zrealizować zaplanowanych zamówień, względem których zawarła porozumienia z innymi kontrahentami. Spółka zarzuciła Kontrahentowi złamanie warunków umowy, naruszenie dobrej wiary oraz anulowanie zamówienia złożonego przez Spółkę. Spółka zażądała od Kontrahenta zapłaty odszkodowania za szkody spowodowane w prowadzonej działalności gospodarczej. W odpowiedzi na zastrzeżenia Spółki, Kontrahent początkowo zakwestionował roszczenia Spółki, wycofał zgodę dla Spółki do dystrybucji towarów Kontrahenta, a także do używania nazwy, marki Kontrahenta, jego logo, znaków towarowych oraz natychmiastowego zaprzestania sprzedaży przedmiotowych towarów.

W odpowiedzi na działania Kontrahenta, Spółka wezwała Kontrahenta do zapłaty odszkodowania za straty poniesione w związku z anulowaniem zamówienia (jako dystrybutor towarów Kontrahenta), za straty poniesione w związku z zablokowaniem możliwości dokonywania dalszych zamówień, straty poniesione ze względu na nieopłacone przez Kontrahenta faktury dotyczące kosztów związanych z gwarancją towarów wyprodukowanych przez Kontrahenta, kosztów obsługi prawnej dotyczących sporu z Kontrahentem, a także kosztów poniesionych na wydatki reklamowe związane z dystrybucją towarów Kontrahenta.

Część kosztów poniesionych przez Spółkę, została przez Spółkę udokumentowana fakturami sprzedażowymi wystawionymi na Kontrahenta, tj.: fakturą nr (…) z dnia 31 grudnia 2024 r, w przedmiocie kosztu obsługi reklamacji produktów marki Kontrahenta za wskazany okres, o wartości (… EUR) (… PLN), fakturą nr (…) z dnia 12 grudnia 2024 r., o wartości (… EUR) (… PLN) w przedmiocie usług reklamowych, fakturą nr (…) z dnia 12 grudnia 2024 r. o wartości (… EUR) (… PLN) w przedmiocie kosztów obsługi reklamacji produktów marki Kontrahenta.

Wnioskodawca rozliczył przedmiotowe faktury, zgodnie z zasadami z art. 30c ustawy o PIT w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, tj. rozpoznał je jako przychód z prowadzonej działalności gospodarczej.

W odpowiedzi na działania Spółki, Kontrahent nie dokonał płatności ww. faktur, a także wezwał Spółkę do zapłaty faktury wystawionej przez Kontrahenta, wynikającej m.in. z faktu dalszego używania przez Spółkę strony internetowej służącej do dystrybucji towarów Kontrahenta.

Ze względu na toczony spór oraz niemożność realizacji zawartych umów, kontraktów i zobowiązań, a także ogółem przyjętych celów gospodarczych, Spółka została ostatecznie rozwiązana z dniem 3 lipca 2025 r.

Wnioskodawca, kontynuując spór z Kontrahentem, z dniem 18 grudnia 2025 r. doprowadził do zawarcia pozasądowej ugody między stronami, w której to Kontrahent zobowiązał się do zapłaty Wnioskodawcy odszkodowania za wszystkie szkody lub straty poniesione przez Spółkę i jej wspólników, które powstały w wyniku przedstawionych działań oraz do wycofania ww. faktury wystawionej na Spółkę.

Odszkodowanie zostało ustalone w wysokości (…) EUR i zostało wypłacone na wskazany w ugodzie rachunek Wnioskodawcy z dniem 31 grudnia 2025 r.

Uzupełnienie wniosku

Wnioskodawcą jest osobą fizyczną, prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą. Wnioskodawca w momencie składania wniosku o wydanie interpretacji podatkowej, prowadzi Podatkową Księgę Przychodów i Rozchodów (PKPiR).

Przedmiotem umowy zawartej pomiędzy spółką cywilną, a kontrahentem były dostawy towaru, tj. .... marki kontrahenta, w określonej przez strony umowie specyfikacji i ilości. Dostawa wadliwego towaru miała miejsce w 2024 r.

Odnosząc się do cytowanego fragmentu stanu faktycznego, Wnioskodawca wskazuje, że pełny fragment tekstu brzmi „Podatnik rozliczył przedmiotowe faktury, zgodnie z zasadami z art. 30c ustawy o PIT w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, tj. rozpoznał je jako przychód z prowadzonej działalności gospodarczej”, co oznacza że Wnioskodawca, zgodnie przepisami art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, wykazał wartość przedstawionych w stanie faktycznym faktur, jako podlegający opodatkowaniu przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, stosując jednocześnie zasady rozliczania przychodów z działalności gospodarczej, zgodnie z treścią art. 30c ustawy o PIT.

Faktura nr (…) z dnia 12 grudnia 2024 r. została wystawiona za okres od stycznia do listopada 2024 r., natomiast faktura nr (…) z dnia 31 grudnia 2024 r. została wystawiona za grudzień 2024 r.

Wnioskodawca nie dokonał korekty podstawy opodatkowania o wartość nieopłaconych faktur.

Faktury wystawione przez spółkę cywilną z 31 grudnia 2024 r. oraz 12 grudnia 2024 r. nie zostały skorygowane w związku z brakiem zapłaty przez Kontrahenta.

Kwota, którą Wnioskodawca otrzymał na podstawie zawartej ugody pozasądowej, to zgodnie z treścią tej ugody odszkodowanie za wszystkie szkody lub straty poniesione przez Spółkę i jej wspólników, obejmujące wartość faktur przedstawionych w stanie faktycznym wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej. W ocenie Wnioskodawcy, kwota wynikająca z ugody jest w całości odszkodowaniem. Kwota, którą Wnioskodawca otrzymał na podstawie zawartej ugody, w całości obejmuje roszczenia Wnioskodawcy wobec Kontrahenta, ze względu na opisaną w stanie faktycznym sytuację.

Pytania

1.    Czy w przedstawionym stanie faktycznym, Wnioskodawca prawidłowo rozliczył przychód ze wskazanych faktur, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, tj. w momencie ich wystawienia i wobec tego, rozliczenie przychodu z otrzymanego odszkodowania należy pomniejszyć o wysokość tych rozliczonych wcześniej faktur?

2.    Czy w przedstawionym stanie faktycznym, Wnioskodawca prawidłowo rozliczył pozostałą część otrzymanego odszkodowania, jako przychody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 w zw. z art. 30c ustawy o PIT?

Pana stanowisko w sprawie

Ad 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, w zaistniałym stanie faktycznym, Wnioskodawca prawidłowo rozliczył przychody ze wskazanych faktur, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, czyli w momencie ich wystawienia i wobec tego, obecne rozliczenie przychodu z otrzymanego odszkodowania należy pomniejszyć o wysokość tych rozliczonych wcześniej faktur.

Ad 2.

Zdaniem Wnioskodawcy, w zaistniałym stanie faktycznym, Wnioskodawca prawidłowo rozliczył pozostałą część otrzymanego odszkodowania, jako przychody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 w zw. z art. 30c ustawy o PIT.

Uzasadnienie

Ad 1.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 9a ust. 5 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 860 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 z późn. zm.; dalej: „Kodeks cywilny”):

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o P1T:

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 1 i ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 1c ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o PIT:

Z powyższych przepisów, jednoznacznie wynika, że otrzymane od Kontrahenta odszkodowanie było przedmiotem opodatkowania w rozumieniu przepisów ustawy o PIT. Zgodnie z zasadami Kodeksu cywilnego, spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, wobec czego jej zobowiązania i należności, w tym również uregulowane przepisami ustawy o PIT, są rozliczane przez wspólników spółki cywilnej. Wspólnikom spółki cywilnej przysługuje wybór formy opodatkowania podatkiem liniowym przychodów uzyskiwanych w ramach działalności gospodarczej spółki cywilnej, której są wspólnikami.

Odszkodowanie otrzymane od Kontrahenta, będące płatnością za przedstawione w stanie faktycznym faktury, jest przychodem z działalności gospodarczej prowadzonej przez Podatnika, ponieważ wprost odnosi się do przepisów art. 14 ust. 2 pkt 2, 4 i 12 ustawy o PIT, wobec czego należało rozliczyć je zgodnie z zasadami podatku liniowego.

Ze względu na przepisy art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, wystawione przez Wnioskodawcę faktury należało rozpoznać jako przychód z działalności gospodarczej, w momencie kiedy stały się należne, choć nie zostały jeszcze przez Podatnika otrzymane, czyli w chwili wystawienia Kontrahentowi faktur kosztowych.

Uzupełniająco do wskazanych przepisów, Wnioskodawca zwraca również uwagę na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z dnia 22 maja 2002 r. sygn. akt K 6/02, OTKA 2002/3/33), jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt II FSK 2089/15), zgodnie z którymi podwójne opodatkowanie tego samego dochodu jest niedopuszczalne.

Wnioskodawca wskazuje również, że przedstawione uzasadnienie znajduje również potwierdzenie w następujących interpretacjach podatkowych z:

·         21 marca 2016 r. Nr IBPB-1-1/4511-9/16/WRz,

·         17 maja 2016 r. Nr 1061-IPTPB1.4511.424.2016.1.KLK,

·         11 kwietnia 2019 r. Nr 0113-KDIPT2-3.4011.44.2019.4.IR,

·         18 lipca 2019 r. Nr 0115-KDIT3.4011.186.2019.7.WM.

Stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę, znalazło również potwierdzenie m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2013 r. sygn. akt I SA/Kr 737/13.

Wnioskodawca wskazuje również, że analogiczna zasada jest stosowana w rozliczeniach dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych, potwierdzona m.in. w następujących interpretacjach podatkowych z:

·         22 marca 2010 r. Nr IBPBI/2/423-1636/09/CzP,

·         29 marca 2010 r. Nr IBPBI/2/423-73/10/SD,

·         2 czerwca 2010 r. Nr ILPB3/423-228/10-2/DS,

·         18 listopada 2013 r. Nr IBPB1/2/423-1093/13/AP,

·         20 marca 2014 r. Nr ITPB3/423-624/13/PS,

·         18 maja 2017 r. Nr 0111-KD1B1-2.4010.26.2017.1.MM.

Tym samym, Wnioskodawca prawidłowo rozpoznał przychód podatkowy w momencie wystawienia wskazanych w stanie faktycznym faktur, wobec czego obecnie pomniejszy podstawę opodatkowania przychodu z otrzymanego od Kontrahenta odszkodowania o wysokość rzeczonych faktur, od których podatek już rozliczył, z uwzględnieniem zasad z art. 24c ustawy o PIT.

Ad 2.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 9a ust. 5 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 860 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 z późn. zm.; dalej: „Kodeks cywilny”):

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 1i ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 1c ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o PIT:

Z powyższych przepisów, jednoznacznie wynika, że otrzymane od Kontrahenta odszkodowanie było przedmiotem opodatkowania w rozumieniu przepisów ustawy o PIT. Zgodnie z zasadami Kodeksu cywilnego, spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, wobec czego jej zobowiązania i należności, w tym również uregulowane przepisami ustawy o PIT, są rozliczane przez wspólników spółki cywilnej. Wspólnikom spółki cywilnej przysługuje wybór formy opodatkowania podatkiem liniowym przychodów uzyskiwanych w ramach działalności gospodarczej spółki cywilnej, której są wspólnikami.

Otrzymane od Kontrahenta odszkodowanie jest wynikiem realnych strat handlowych poniesionych przez Spółkę i Wnioskodawcę, z tytułu:

·         naruszenia przez Kontrahenta warunków umowy, która zobowiązywała go do terminowego i rzetelnego realizowania uzgodnionych dostaw,

·         niemożności sprzedania wadliwego towaru (ze względu na wymogi sanitarne i higieniczne),

·         kosztów poniesionych na obsługę roszczeń wynikających z dostawy wadliwego towaru, tj. gwarancji, reklamacji, itd.

·         niemożności sprzedania kolejnych partii towaru uzgodnionego wcześniej z nabywcami,

·         kosztów poniesionych na reklamę nieotrzymanego towaru,

·         a także kosztów poniesionych na obsługę prawną sporu prowadzonego z Kontrahentem w związku z naruszeniem warunków umowy.

Tym samym, charakter odszkodowania (tj. konkretne straty handlowe opisane powyżej), jego powiązanie ze składnikami majątku Wnioskodawcy oraz ścisła korelacja z ówcześnie prowadzoną działalnością gospodarczą, wskazuje na konieczność rozliczenia tego odszkodowania, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 ust. 2 ustawy o PIT. Tym bardziej, że poszczególne straty Podatnika i Spółki, które mają wynagrodzić odszkodowanie, odnoszą wprost do następujących źródeł przychodu:

a)    odszkodowanie za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,

b)    kwot należnych (choćby nie zostały faktycznie otrzymane), po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont,

c)    inne nieodpłatne świadczenia otrzymane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków,

d)    otrzymane kary umowne.

Podsumowując, ze względu na jednoznaczny związek elementów składających się na odszkodowanie dla Wnioskodawcy, zarówno z prowadzoną przez Niego działalnością gospodarczą, jak i ze względu na związek z przepisami ustawy o PIT, dotyczącymi źródeł z działalności gospodarczej wymienionymi tak wprost, jak i w katalogu otwartym poszczególnych punktów art. 14 ust. 2 ustawy o PIT, otrzymane odszkodowanie należy zakwalifikować jako źródło przychodu związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 ust. 1 i 2 ustawy o PIT.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w następujących interpretacjach podatkowych z:

·         20 listopada 2025 r. Nr 0115-KDST2-1.4011.442.2025.2.AW,

·         23 października 2024 r. Nr 0114-KDIP4-3.4012.543.2024.3.KM,

·         28 kwietnia 2022 r. Nr 0113-KDIPT2-2.4011.96.2022.2.KR,

·         6 kwietnia 2020 r. Nr 0113-KDIPT2-3.4011.787.2019.4.IR,

·         18 czerwca 2019 r. Nr 0113-KDIPT2-3.4011.261.2019.4.RR,

·         1 marca 2011 r. Nr ILPB1/415-1380/10-4/AO,

·         20 kwietnia   2010 r. Nr IPPB1/415-37/10-4/AM,

·         11 maja 2007 r. ... Urząd Skarbowy.... 

Tożsame stanowisko, zostało również potwierdzone w orzecznictwie Wojewódzkich Sądów Administracyjnych, vide Wyrok WSA w Łodzi z 28 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Łd 872/17.

Tym samym, w zaistniałym stanie faktycznym, Wnioskodawca powinien rozliczyć pozostałą część otrzymanego odszkodowania, pomniejszoną o kwotę otrzymaną jako płatność z rozliczonych już faktur (o czym szerzej napisano w uzasadnieniu stanowiska do pytania Nr 1), jako przychody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 w zw. z art. 30c ustawy o PIT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku, jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Reguły dotyczące opodatkowania

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

W oparciu o powyższy przepis, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartym w ww. ustawie, bądź od których zaniechano poboru podatku.

Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przedstawił Pan informacje, z których wynika, że:

·         1 stycznia 2022 r. zawarł Pan umowę z (…) S.p.A., z siedzibą przy (…) we Włoszech, która dotyczyła udzielenia Spółce praw sprzedaży i dystrybucji ....  produkowanego przez Kontrahenta;

·         w trakcie współpracy pomiędzy Spółką i Kontrahentem, dostawa towarów od Kontrahenta nie została należycie zrealizowana, w efekcie czego Spółka otrzymała towar: wadliwy, niezgodny z treścią zawartej umowy oraz nienadający się do dalszej sprzedaży ze względów sanitarnych i higienicznych, przez co Spółka nie była w stanie zrealizować zaplanowanych zamówień, względem których zawarła porozumienia z innymi kontrahentami. Spółka zarzuciła Kontrahentowi złamanie warunków umowy, naruszenie dobrej wiary oraz anulowanie zamówienia złożonego przez Spółkę. Spółka zażądała od Kontrahenta zapłaty odszkodowania za szkody spowodowane w prowadzonej działalności gospodarczej;

·         Spółka wezwała Kontrahenta do zapłaty odszkodowania za straty poniesione w związku z anulowaniem zamówienia (jako dystrybutor towarów Kontrahenta), za straty poniesione w związku z zablokowaniem możliwości dokonywania dalszych zamówień, straty poniesione ze względu na nieopłacone przez Kontrahenta faktury dotyczące kosztów związanych z gwarancją towarów wyprodukowanych przez Kontrahenta, kosztów obsługi prawnej dotyczących sporu z Kontrahentem, a także kosztów poniesionych na wydatki reklamowe związane z dystrybucją towarów Kontrahenta;

·         część kosztów poniesionych przez Spółkę, została przez Spółkę udokumentowana fakturami sprzedażowymi wystawionymi na Kontrahenta, tj.: fakturą nr (…) z dnia 31 grudnia 2024 r, w przedmiocie kosztu obsługi reklamacji produktów marki Kontrahenta za wskazany okres, o wartości (… EUR) (… PLN), fakturą nr (…) z dnia 12 grudnia 2024 r., o wartości (… EUR) (… PLN) w przedmiocie usług reklamowych, fakturą nr (…) z dnia 12 grudnia 2024 r. o wartości (… EUR) (… PLN) w przedmiocie kosztów obsługi reklamacji produktów marki Kontrahenta. Rozliczył Pan przedmiotowe faktury, zgodnie z zasadami z art. 30c ustawy o PIT w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, tj. jako przychód z prowadzonej działalności gospodarczej;

·         w odpowiedzi na działania Spółki, Kontrahent nie dokonał płatności ww. faktur, a także wezwał Spółkę do zapłaty faktury wystawionej przez Kontrahenta, wynikającej m.in. z faktu dalszego używania przez Spółkę strony internetowej służącej do dystrybucji towarów Kontrahenta;

·         ze względu na toczony spór oraz niemożność realizacji zawartych umów, kontraktów i zobowiązań, a także ogółem przyjętych celów gospodarczych, Spółka została ostatecznie rozwiązana z dniem 3 lipca 2025 r.;

·         zawarł Pan z Kontrahentem ugodę pozasądową;

·         na mocy powyższej ugody pozasądowej, otrzymał Pan odszkodowanie za wszystkie szkody lub straty poniesione przez Spółkę i jej wspólników, obejmujące wartość faktur przedstawionych w stanie faktycznym wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej;

·         odszkodowanie zostało ustalone w wysokości (…) EUR i zostało Panu wypłacone z dniem 31 grudnia 2025 r.

W Pana ocenie, kwota wynikająca z ugody jest w całości odszkodowaniem. Kwota, którą otrzymał Pan na podstawie zawartej ugody, w całości obejmuje roszczenia wobec Kontrahenta. Powziął Pan wątpliwość, jakie będą dla Pana skutki podatkowe z tytułu otrzymania ww. odszkodowania.

Źródła przychodów

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jednym ze źródeł przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i tym samym powyższa ustawa w swoich założeniach daje podstawy prawne, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w art. 20 ust. 1 ww. ustawy.

Moment powstania przychodu

W myśl art. 14 ust. 1c ww. ustawy:

W myśl tego przepisu, przychód podatkowy dla celów podatku dochodowym od osób fizycznych powstaje w dniu wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi.

Wyjątek od tej zasady stanowi:

·         wystawienie faktury przed datą wydania towaru, zbycia prawa lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi – datą powstania przychodu będzie w tym przypadku dzień wystawienia faktury,

·         uregulowanie należności przed wydaniem towaru, zbyciem prawa lub wykonania usługi albo częściowym wykonaniem usługi – datą powstania przychodu będzie w tym przypadku dzień otrzymania należności.

Przytoczony powyżej przepis należy traktować jako generalną zasadę określającą moment powstania przychodów dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych.

Wyjątek od tak skonstruowanej zasady wprowadza art. 14 ust. 1e, 1h oraz 1i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 14 ust. 1e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Natomiast w myśl art. 14 ust. 1i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zgodnie z art. 14 ust. 1m ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych:

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęć „błędu rachunkowego” i „oczywistej omyłki”. Pojęcia te zatem należy rozumieć zgodnie z ich znaczeniem potocznym. Zatem - za „błąd rachunkowy” należy uznać sytuację, gdy przychód lub koszt został niewłaściwie ujęty ze względu na błąd w toku wykonywania obliczeń; może to dotyczyć zarówno okoliczności leżących po stronie wystawcy faktury czy innego dokumentu księgowego (np. błędne podanie na fakturze cen lub wartości towarów), jak i po stronie odbiorcy takiego dokumentu (np. wprowadzenie do ksiąg rachunkowych nieprawidłowej cyfry, zastosowanie wadliwego kursu waluty obcej przy przeliczaniu wartości kosztu na złote etc.).

Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego PWN (wersja internetowa www.sjp.pwn.pl) przez „omyłkę” należy rozumieć „spostrzeżenie, sąd niezgodny z rzeczywistością, niewłaściwe postępowanie, posunięcie”. W konsekwencji za „inną oczywistą omyłkę” należy uznać inny oczywisty błąd, który nie jest jednocześnie błędem rachunkowym. Takim błędem będzie np. ujęcie w kosztach podatkowych faktury wystawionej na podmiot inny niż faktyczny nabywca towaru. „Omyłka” wiązać się również będzie z błędem polegającym albo na nieprawidłowym wystawieniu albo nieprawidłowym ujęciu dowodu księgowego. Okoliczność taka musi mieć zatem charakter „pierwotny”. Co więcej, „omyłka” musi być „oczywista”. Oznacza to, że w przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do charakteru przyczyn korekty, korekta dokonywana winna być w okresie otrzymania faktury korygującej (bądź innego dokumentu potwierdzającego stosowną korektę). Tylko w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, że nieprawidłowe ujęcie przychodu, czy kosztu było bezpośrednim wynikiem błędu rachunkowego lub oczywistej omyłki, korekta przychodu czy kosztu winna być uwzględniana „wstecznie”, tj. w okresie, w którym przychód lub koszt taki został pierwotnie ujęty przez podatnika.

Pojęcie odszkodowania i zadośćuczynienia

Ustawa o podatku dochodowym nie zawiera definicji pojęcia odszkodowania, czy zadośćuczynienia, tym niemniej rozumienie tych pojęć nie może odbiegać od ich znaczenia przyjętego w systemie prawa cywilnego. Wiele pojęć z katalogu zwolnień przedmiotowych nie zostało zdefiniowanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych – nie może to jednak oznaczać dowolności w ich rozumieniu i stosowania wykładni rozszerzającej, przy czym oczywistym jest, że aby uniknąć takiej dowolności, kryteria rozumienia tych pojęć, niezdefiniowanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, muszą mieć w pierwszej kolejności charakter kryteriów ustawowych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zauważa się, że jakkolwiek ustawodawca nie zdefiniował w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych pojęcia szkody, czy odszkodowania, to rozumienie tych pojęć nie może odbiegać od przyjętego w systemie prawa cywilnego ich znaczenia.

Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) także nie zawiera legalnej definicji odszkodowania, jednakże można ją wywieść z jej regulacji.

Odszkodowanie jest szczególnym rodzajem świadczenia, które ma na celu naprawienie wyrządzonej szkody, czyli uszczerbku, jakiego doznaje poszkodowany we wszelkiego rodzaju dobrach chronionych przez prawo. Chodzi więc zarówno o uszczerbek majątkowy, jak i niemajątkowy.

Odszkodowanie według przepisów prawa cywilnego jest świadczeniem, które ma na celu naprawienie wyrządzonej szkody. Z pojęciem szkody mamy do czynienia na gruncie zobowiązań umownych, bowiem w myśl art. 471 Kodeksu cywilnego:

Możliwość zastosowania zwolnienia przedmiotowego

Świadczenia odszkodowawcze mogą korzystać ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak również art. 21 ust. 1 pkt 3b ww. ustawy - zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy ma „pierwszeństwo” przed zastosowaniem zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 3b ww. ustawy.

Należy mieć również na uwadze, że o kwalifikacji danego świadczenia nie przesądza sama jego nazwa, lecz rzeczywisty charakter. Świadczenie nazwane odszkodowaniem, nie musi mieć bowiem rzeczywiście charakteru odszkodowawczego, bądź odwrotnie – niesprecyzowanie, że dane świadczenie jest odszkodowaniem, nie determinuje takiego charakteru wskazanego rodzaju świadczenia.

Na gruncie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wymaga łącznego spełnienia następujących warunków:

1.    otrzymane świadczenie musi być odszkodowaniem lub zadośćuczynieniem,

2.    odszkodowanie lub zadośćuczynienie musi być przyznane na podstawie:

a)    ustawy,

b)    przepisów wykonawczych do ustawy,

c)    układów zbiorowych pracy lub innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy Kodeks pracy,

3.    wysokość, bądź zasady ustalania odszkodowania lub zadośćuczynienia muszą wprost wynikać z ww. aktów,

4.    nie mogą zachodzić wyłączenia, o jakich mowa w lit. a)-g) art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Innymi słowy, aby wypłacone odszkodowanie lub zadośćuczynienie korzystało ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki:

•   jego wysokość lub zasady ustalania muszą wynikać z przepisów odrębnych ustaw,

•   podstawą jego przyznania nie może być zawarta umowa lub ugoda pozasądowa.

Powyższe potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, m.in. prawomocny wyrok z 3 lipca 2012 r. sygn. akt I SA/Gl 1113/11, w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyjaśnił, że: z brzmienia art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika jednoznacznie, że wypłacone odszkodowanie (zadośćuczynienie) korzysta ze zwolnienia w sytuacji, gdy spełnione są łącznie dwa warunki: jego wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw oraz że podstawą jego przyznania nie jest zawarta umowa lub ugoda (inna niż ugoda sądowa).

W świetle natomiast art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przywołanym przepisie ustawodawca używa sformułowania „inne odszkodowania lub zadośćuczynienia”. Należy przez to rozumieć te odszkodowania i zadośćuczynienia, które nie zostały wprost wymienione w katalogu zwolnień podatkowych, a więc inne niż te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

Warunkiem zwolnienia świadczenia od opodatkowania na podstawie przytoczonego przepisu jest jego odszkodowawczy charakter. Wyżej wymienione przepisy zwalniają od podatku jedynie takie odszkodowania, które nie stanowią ekonomicznego przysporzenia ponad stan majątkowy będący w posiadaniu podatnika przed ich wypłatą. Odszkodowanie jest szczególnym rodzajem świadczenia polegającego na naprawieniu szkody, czyli uszczerbku, jakiego doznaje poszkodowany we wszystkiego rodzaju dobrach przez prawo chronionych. Chodzi zarówno o uszczerbek majątkowy, jak i niemajątkowy. W praktyce szkoda może obejmować stratę polegającą na ubytku w majątku – wskutek doznania tej straty poszkodowany staje się uboższy niż był dotychczas, lub może dotyczyć utraconych korzyści, jakich poszkodowany mógłby się spodziewać, gdyby mu szkody nie wyrządzono – wówczas poszkodowany nie staje się bogatszy, jakkolwiek mógł liczyć na wzbogacenie się.

Warunkiem wystarczającym do powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych na zasadach przewidzianych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych będzie więc niezrealizowanie choćby jednej ze wskazanych w art. 21 ust. 1 pkt 3b przesłanek.

Zadośćuczynienie, podobnie jak odszkodowanie, nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 oraz pkt 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli wynika ono z umowy lub ugody innej niż ugoda sądowa.

Przychody z działalności gospodarczej

Na podstawie zaś art. 14 ust. 1 ww. ustawy za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się:

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 niniejszej ustawy:

W myśl art. 14 ust. 2 pkt 12 ww. ustawy, przychodem z działalności gospodarczej są również:

Zatem, co do zasady, przychodem z pozarolniczej działalności gospodarczej są wszelkie przysporzenia majątkowe uzyskane w związku z tą działalnością, o ile ustawa nie wyłącza ich z tej kategorii.

Istota zagadnienia w tej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zasądzone odszkodowanie za utracone korzyści w ramach działalności gospodarczej kwalifikuje się do przychodu uzyskiwanego z tej działalności, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Katalog przychodów z działalności gospodarczej zawiera art. 14 ust. 2 ww. ustawy. Zaznaczyć trzeba, że jest to katalog zamknięty, który nie przewiduje włączania do przychodów z działalności gospodarczej przychodów innych, niż w nim wskazane. Artykuł ten nie wymienia przychodu z tytułu odszkodowania za utracone korzyści jako przychodu uzyskanego z działalności gospodarczej, do ww. źródła zalicza jedynie odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej (art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W doktrynie wprost wskazuje się, że wskazana wyżej norma nie dotyczy każdego rodzaju odszkodowania, lecz jedynie tych świadczeń, które wypłacane są w związku z wystąpieniem szkód o charakterze majątkowym w składnikach majątkowych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej. „Składnikami majątku, o których mowa, będą przede wszystkim środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne. Składniki majątku związane z prowadzoną działalnością gospodarczą to także inne niż środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne przedmioty faktycznie wykorzystywane w prowadzonej działalności” (por. Bartosiewicz Adam, Kubacki Ryszard, PIT. Komentarz, LEX 2015).

W rozumieniu cywilistycznym szkoda polega albo na stracie, którą poniósł poszkodowany (damnum emergens) albo na pozbawieniu go korzyści, które mógłby uzyskać, gdyby mu szkody nie wyrządzono (lucrum cessans). Stratą jest pomniejszenie majątku poszkodowanego. Polega ona na uszczupleniu aktywów (np. zniszczenie, utrata lub uszkodzenie określonych składników majątkowych albo obniżenie ich wartości) albo na przybyciu pasywów (np. powstanie nowych zobowiązań albo ich zwiększenie). Szkoda związana z utraconymi korzyściami ma zawsze charakter hipotetyczny. Z reguły występuje obok rzeczywiście poniesionej straty. Postacie szkody polegającej na utraconych korzyściach są wielce zróżnicowane. W razie szkody na osobie mogą przykładowo oznaczać utratę (zmniejszenie) zarobków. „Utrata korzyści może też być konsekwencją zniszczenia, czy też uszkodzenia rzeczy, przy czym nie musi to być rzecz przynosząca pożytki. Przykładem może być uszkodzenie samochodu wykorzystywanego do działalności gospodarczej, np. taksówki” (por. Gudowski Jacek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania. Część ogólna, WKP 2018).

W analizowanej sprawie nie poniósł Pan szkody w składnikach majątku związanych z prowadzoną przez Pana działalnością gospodarczą. Pana „strata” polegała na utracie korzyści, które mógłby Pan osiągnąć, gdyby nie wyrządzono Panu szkody (w postaci strat handlowych poniesionych przez Spółkę i Pana, z tytułu:

·         naruszenia przez Kontrahenta warunków umowy która zobowiązywała go do terminowego i rzetelnego realizowania uzgodnionych dostaw,

·         niemożności sprzedania wadliwego towaru (ze względu na wymogi sanitarne i higieniczne),

·         kosztów poniesionych na obsługę roszczeń wynikających z dostawy wadliwego towaru, tj. gwarancji, reklamacji, itd.

·         niemożności sprzedania kolejnych partii towaru uzgodnionego wcześniej z nabywcami,

·         kosztów poniesionych na reklamę nieotrzymanego towaru,

·         a także kosztów poniesionych na obsługę prawną sporu prowadzonego z Kontrahentem w związku z naruszeniem warunków umowy).

Ustawodawca nie przewidział możliwości zaliczenia odszkodowania z tytułu utraconych korzyści jako bezpośrednio dotyczącego składnika majątku związanego z działalnością gospodarczą, zatem nie sposób uznać, że zasądzona kwota odszkodowania będzie przychodem z działalności gospodarczej.

Tym samym uzyskane odszkodowanie nie jest odszkodowaniem, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W rezultacie odszkodowanie to nie może zostać opodatkowane według zasad, jakie Pan stosuje w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Wobec powyższego zasądzone odszkodowanie za utracone korzyści należy zakwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 analizowanej ustawy. Momentem powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu jest dzień jego rzeczywistego otrzymania przez Pana lub postawienia do Pana dyspozycji w roku kalendarzowym (art. 11 ust. 1 ww. ustawy). Przychód ten będzie podlegał opodatkowaniu na zasadach ogólnych stosownie do art. 27 ww. ustawy.

Zatem, za prawidłowe należy uznać Pana stanowisko, że prawidłowo rozliczył Pan przychód ze wskazanych w opisie sprawy faktur, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, czyli w momencie ich wystawienia.

Nie sposób jednakże zgodzić się z Panem, że obecne rozliczenie przychodu z otrzymanego odszkodowania należy pomniejszyć o wysokość tych rozliczonych wcześniej faktur, jak również, że prawidłowo rozliczył pozostałą część otrzymanego odszkodowania, jako przychody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 14 w zw. z art. 30c ustawy o PIT.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Należy dodatkowo wskazać, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z treści art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. W związku z tym, interpretacje te wywierają skutki prawne jedynie w stosunku do tego podmiotu, do którego są skierowane. Zatem, niniejsza interpretacja indywidualna jest wiążąca dla Pana jako osoby występującej z wnioskiem, natomiast nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób, tj. drugiego wspólnika spółki cywilnej.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Ponosi Pan ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze opisem stanu faktycznego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.

W odniesieniu do powołanych przez Pana interpretacji indywidualnych oraz orzeczeń sądów administracyjnych, należy zauważyć, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie. W konsekwencji powołane interpretacje oraz orzeczenia nie mogą stanowić podstawy do rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.