Podatniczka odziedziczyła po zmarłej córce udział 1/2 w nieruchomości, którą córka kupiła w 2024 roku z partnerem na kredyt hipoteczny. Planuje ona przekazać ten udział partnerowi córki w ramach zniesienia współwłasności w 2026 roku, w zamian za przejęcie przez niego…
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych w części dotyczącej:
· ustalenia podstawy obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych w związku z przekazaniem przez Panią w ramach zniesienia współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości nabytego w spadku po córce w zamian za zwolnienie Pani z zobowiązania kredytowego wobec banku – jest nieprawidłowe,
· obowiązku podatkowego z tytułu przekazania w ramach zniesienia współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości nabytego w spadku po córce w zamian za zwolnienie Pani z zobowiązania kredytowego wobec banku – jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
21 listopada 2025 r. złożyła Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 23 grudnia 2025 r. (data wpływu 28 grudnia 2025 r.) oraz pismem złożonym 19 stycznia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
(…) 2025 r. zmarła Pani córka, A.A. Pani córka była osobą dorosłą, która w grudniu 2024 r. zakupiła nieruchomość ze swoim długoletnim partnerem, z którym nie była w związku formalnym. Na nieruchomość zaciągnęli kredyt.
Po śmierci Pani córki na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia, Repertorium A Nr (…); została Pani jedynym spadkobiercą po córce. W ramach dziedziczenia nabyła Pani udział 1/2 we własności domu (który Pani córka posiadała wspólnie z partnerem), a jednocześnie wstąpiła Pani w sytuację prawną zmarłej córki względem jej zobowiązań. Do spadku po Pani córce należy więc nie tylko udział w nieruchomości, ale i długi spadkowe – w tym jej obowiązki wynikające z zaciągniętego kredytu hipotecznego. Przyjęła Pani spadek z dobrodziejstwem inwentarza (prawo spadkowe po zmianach od 18 października 2015 r.).
Ma Pani prawo przekazać swój udział (1/2 domu) partnerowi Pani zmarłej córki. Możliwe są następujące główne tryby takiego przeniesienia własności:
1. odpłatny – sprzedaż udziału 1/2 wraz z obciążeniem kredytowym;
2. nieodpłatny – darowizna udziału 1/2 wraz z obciążeniem kredytowym;
3. nieodpłatne zniesienie współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości wraz z obciążeniem kredytowym.
Wybór formy przeniesienia własności wpływa na obciążenia podatkowe.
W uzupełnieniu wniosku z 23 grudnia 2025 r. (data wpływu 28 grudnia 2025 r.) wskazała Pani, że Pani wniosek dotyczy interpretacji w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych – nieodpłatne zniesienie współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości wraz z obciążeniem kredytowym spadku po zmarłej córce.
Sytuacja przyszła dotyczy przekazania przez Panią – spadkobierczynię, udziału 1/2 w nieruchomości na rzecz partnera Pani zmarłej córki, który posiada pozostałą część nieruchomości – udział 1/2, tak, aby stał się on jedynym właścicielem nieruchomości. Sposób przekazania nieruchomości w tym przypadku to bezpłatne zniesienie współwłasności wraz z całym kredytem (hipoteka), który ciąży na nieruchomości.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Kiedy i przez kogo została zawarta umowa o kredyt hipoteczny na nieruchomość, w której udział 1/2 nabyła Pani w spadku po córce?”, wskazała Pani, że kredyt został podpisany w marcu 2024 r. przez Pani córkę A.A. oraz jej partnera B.B., w banku (…).
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy z ww. umowy kredytowej wynika, że wszyscy kredytobiorcy odpowiadają solidarnie za wynikające z niej zadłużenie?”, wskazała Pani, że tak, Umowa kredytowa Nr (…), cyt.: „Punkt 8. Inne postanowienia Umowy. W przypadkach, w których Kredytobiorcą jest więcej niż jedna osoba: 1) za wszelkie zobowiązania z tytułu udzielenia kredytu osoby będące Kredytobiorcą ponoszą solidarną odpowiedzialność”.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy ww. kredyt został zaciągnięty w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej?”, wskazała Pani, że tak, w polskim oddziale banku (…).
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Na jaki cel – zgodnie z umową kredytową – został zaciągnięty kredyt hipoteczny?”, wskazała Pani, że na cel mieszkaniowy – umowa mieszkaniowego kredytu hipotecznego.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy podpisała Pani aneks do umowy kredytowej, na podstawie którego nastąpiła zmiana dłużnika (przejęcie długu) z Pani córki na Panią za zgodą banku? Jeżeli odpowiedź brzmi twierdząco, proszę wskazać kiedy (dokładną datę) oraz kto został zobowiązany do podpisania ww. aneksu?”, wskazała Pani, że nie, bank na ten moment nie przedstawił takiej możliwości, trwa rozmowa z bankiem, który jest bardzo oporny na współpracę, przekazała Pani wszystkie należne dokumenty do banku i wysłała pismo do centrali w (…), ale pracownicy banku są bardzo niekompetentni i nie umieją załatwić sprawy, uczą się na razie; złożyła Pani również skargę do KNF.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy stając się stroną umowy kredytowej po śmierci Pani córki, wszyscy kredytobiorcy – w tym Pani – odpowiadają za spłatę kredytu hipotecznego solidarnie, a więc do pełnej wysokości?”, wskazała Pani, że tak, wszyscy kredytobiorcy odpowiadają solidarnie za spłatę kredytu hipotecznego, jednak trzeba zaznaczyć że na dzień składania wniosku bank nie dopuścił Pani do kredytu – brak podpisanego aneksu, usilnie Pani o to zabiega, ale jak pisała Pani wyżej – brak kompetencji ze strony banku.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy zawarła bądź zawrze Pani z bankiem, który udzielił Pani córce i jej partnerowi kredytu, umowę zwalniającą Panią z długu wobec niego? Jeśli tak, to proszę wskazać, kiedy umowa ta została/zostanie przez Panią zawarta, a w przypadku, jeżeli już została zawarta – jakie były jej postanowienia? Jeżeli nie zawarła bądź nie zawrze Pani z bankiem, który udzielił Pani córce i jej partnerowi kredytu, umowy zwalniającej Panią z długu wobec tego kredytu, to proszę wskazać – w wyniku jakiej innej czynności cywilnoprawnej nastąpiło/nastąpi zwolnienie Pani z obowiązku świadczenia w postaci spłaty zadłużenia wobec banku, który udzielił Pani córce i jej partnerowi kredytu? Proszę wskazać podstawę prawną tej czynności, strony oraz datę tej czynności oraz ustalenia w niej wskazane”, wskazała Pani, że tak, zamierza Pani zawrzeć taką umowę z bankiem, jeśli będzie to możliwe, jednak na ten moment – tak jak powyżej Pani wspomniała – bank uchyla się od jakichkolwiek czynności związanych z przepisaniem na Panią długu (kredytu). Trwają rozmowy z bankiem.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Czy przeniesienie udziału 1/2 w nieruchomości na rzecz partnera Pani córki nastąpi w zamian za przejęcie przez partnera Pani córki w całości kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup tej nieruchomości oraz czy taki zapis będzie wynikał z aktu notarialnego?”, wskazała Pani, że tak, doszliście Państwo do porozumienia i postanowienie jest takie, że Pan B.B. przejmie całą nieruchomości i będzie jedynym właścicielem oraz przejmie całość kredytu hipotecznego – taki zapis będzie widniał w akcie notarialnym.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „Kiedy (w którym roku) zamierza Pani sprzedać/przekazać swój udział 1/2 w nieruchomości nabyty w spadku po córce?”, wskazała Pani, że jak najszybciej, czyli w 2026 r., problem jest tylko z bankiem, jak pisała Pani wyżej.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „W przypadku sprzedaży udziału 1/2 w nieruchomości nabytego w spadku po córce proszę wskazać, czy sprzedaż przez Panią tego udziału nastąpi w wykonywaniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.)?”, wskazała Pani, że przekazanie nieruchomości nie następuje w ramach działalności gospodarczej, działa Pani jako osoba prywatna.
W uzupełnieniu wniosku złożonym 19 stycznia 2026 r. na pytanie Organu o treści cyt.: „na mocy jakiego dokumentu nastąpi zniesienie współwłasności nieruchomości; czy nastąpi na podstawie aktu notarialnego?”, wskazała Pani, że tak, przekazanie nastąpi na mocy aktu notarialnego.
Na pytanie Organu o treści cyt.: „czy zwolnienie Pani z zobowiązania kredytowego wobec banku poprzez jego spłatę przez partnera Pani córki nastąpi w ramach czynności zniesienia współwłasności aktem notarialnym?”, wskazała Pani, że zgoda banku z którym trwają rozmowy (dokument z banku), a następnie akt notarialny między Panią, tj. C.C. a partnerem córki, tj. B.B.
Pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
1. Czy przekazanie w ramach zniesienia współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości nabytego w spadku po córce, w zamian za zwolnienie Pani z zobowiązania kredytowego wobec banku, niesie za sobą obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?
2. Co będzie podstawą obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych w związku z przekazaniem przez Panią w ramach zniesienia współwłasności udziału 1/2 w nieruchomości nabytego w spadku po córce, w zamian za zwolnienie Pani z zobowiązania kredytowego wobec banku?
Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)
W Pani ocenie, w odniesieniu do pytania nr 1, tak ww. czynność niesie za sobą obowiązek zapłaty przez Pani osobę podatku dochodowego.
W Pani ocenie, w odniesieniu do pytania nr 2, podstawą obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych będzie:
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy,
– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu.
Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.
Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkobiercy, który dokonuje odpłatnego zbycia, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to odpłatne zbycie nie podlega opodatkowaniu.
Ponieważ ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje, co należy rozumieć pod pojęciem nabycia w drodze spadku, należy posiłkować się normami prawa cywilnego.
W myśl art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:
Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
Natomiast jak stanowi art. 925 ww. Kodeksu:
Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Na mocy art. 926 § 1 ww. Kodeksu:
Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.
Stosownie do art. 1025 § 1 ww. Kodeksu:
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.
Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej.
Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.
Zatem, w rozpatrywanej sprawie należy przyjąć, że datą nabycia przez Panią udziału 1/2 w nieruchomości był 2024 r., kiedy Pan córka (spadkodawczyni) kupiła udział 1/2 w nieruchomości (pozostały udział zakupił jej partner). W konsekwencji, od tej daty należy liczyć pięcioletni termin, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 922 § 2 i § 3 ustawy Kodeks cywilny:
§ 2. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.
§ 3. Do długów spadkowych należą także koszty pogrzebu spadkodawcy w takim zakresie, w jakim pogrzeb ten odpowiada zwyczajom przyjętym w danym środowisku, koszty postępowania spadkowego, obowiązek zaspokojenia roszczeń o zachowek oraz obowiązek wykonania zapisów zwykłych i poleceń, jak również inne obowiązki przewidziane w przepisach księgi niniejszej.
Artykuł 1012 ustawy Kodeks cywilny określa natomiast, że:
Spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić.
W myśl art. 1030 ww. ustawy:
Do chwili przyjęcia spadku spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko ze spadku. Od chwili przyjęcia spadku ponosi odpowiedzialność za te długi z całego swego majątku.
Zgodnie natomiast z art. 1031 § 1 ww. ustawy:
W razie prostego przyjęcia spadku spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe bez ograniczenia.
W przedstawionych przez Panią okolicznościach sprawy, zmiana dłużnika nastąpiła z mocy prawa, gdyż z chwilą otwarcia spadku – w drodze sukcesji – wstąpiła Pani we wszelkie prawa majątkowe spadkodawcy (Pani córki) przysługujące mu w chwili śmierci.
Stosownie do art. 195 ustawy Kodeks cywilny:
Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność).
Zgodnie z art. 210 § 1 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności. Uprawnienie to może być wyłączone przez czynność prawną na czas nie dłuższy niż lat pięć. Jednakże w ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego terminu dopuszczalne jest jego przedłużenie na dalsze lat pięć; przedłużenie można ponowić.
W myśl art. 211 Kodeksu cywilnego:
Każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości.
Zatem, przez zniesienie współwłasności rozumie się likwidację łączącego współwłaścicieli stosunku prawnego, która następuje w drodze umowy lub orzeczenia sądu.
Stosownie do art. 212 § 1 ww. ustawy:
Jeżeli zniesienie współwłasności następuje na mocy orzeczenia sądu, wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne. Przy podziale gruntu sąd może obciążyć poszczególne części potrzebnymi służebnościami gruntowymi.
Zgodnie z art. 519 § 2 ww. ustawy:
Przejęcie długu może nastąpić:
1) przez umowę między wierzycielem a osobą trzecią za zgodą dłużnika; oświadczenie dłużnika może być złożone którejkolwiek ze stron;
2) przez umowę między dłużnikiem a osobą trzecią za zgodą wierzyciela; oświadczenie wierzyciela może być złożone którejkolwiek ze stron; jest ono bezskuteczne, jeżeli wierzyciel nie wiedział, że osoba przejmująca dług jest niewypłacalna.
Jak wskazuje art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Tym samym określenie „zbycie” odnosi się do wszystkich przypadków przeniesienia własności, nie ogranicza się wyłącznie do sprzedaży, czy zamiany, lecz ma zastosowanie do wszystkich czynności prawnych, których skutkiem jest przeniesienie prawa własności do całej rzeczy lub udziału.
Zauważyć należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak również inne akty prawne nie zawierają definicji „odpłatnego zbycia” rzeczy lub praw. W celu ustalenia znaczenia tych terminów, należy więc posłużyć się wykładnią językową. Do stwierdzenia powstania przychodu warunkiem koniecznym jest uzyskanie przysporzenia majątkowego. Wskazać należy w tym miejscu na definicję przywołaną w komentarzu do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w myśl której odpłatne zbycie stanowi przeniesienie prawa własności rzeczy lub praw na inną osobę za wynagrodzeniem. Podstawową formą odpłatnego zbycia będzie sprzedaż oraz zamiana. Zgodnie z zasadą swobody umów, odpłatne zbycie może nastąpić także w innej formie.
Zaznaczyć również należy, że:
Cena odpłatnego zbycia wyrażona w umowie nie musi być wyrażona w pieniądzu (wartościach pieniężnych). Nie jest bowiem wykluczone, że zapłatą za przeniesienie własności rzeczy lub przeniesienie praw będzie inna forma przysporzenia majątkowego. (A. Bartosiewicz, R. Kubacki, Podatek dochodowy od osób fizycznych. Komentarz, Lex, 2010, wyd. II).
Tym samym, wynagrodzenie można określić nie tylko w pieniądzu, ale także poprzez inne określenie jego wartości, np. zwolnienie z długu, czy potrącenie wzajemnych wymagalnych wierzytelności.
Zatem, pod pojęciem „odpłatne zbycie” należy rozumieć nie tylko sprzedaż, ale każdą czynność prawną, w wyniku której dochodzi do przeniesienia prawa własności nieruchomości, jej części lub udziału w niej za odpłatnością (niekoniecznie w formie gotówkowej), a więc co do zasady również zniesienie współwłasności, w następstwie którego współwłaściciel nieruchomości w zamian za nabycie udziału w tej nieruchomości przejmuje dług czy dokonuje spłaty.
Przeniesienie na rzecz jednego ze współwłaścicieli udziału w nieruchomości w zamian za przejęcie całkowitej spłaty kredytu wskazuje bezsprzecznie, że czynność taka ma charakter odpłatny.
Przedstawione stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie. I tak, np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 25 października 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 697/11, wskazał, że:
Sąd podziela wywody organu interpretacyjnego co do wykładni terminu odpłatne zbycie, przez który należy rozumieć przeniesienie własności rzeczy lub praw na inna osobę za wynagrodzeniem. W zaprezentowanym we wniosku stanie faktycznym przeniesienie przez skarżącą wnioskodawczynię udziału spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego na konkubenta (nabywca prawa) w zamian za przejęcie przez niego długu, było odpłatnym zbyciem tego prawa. Poprzez opisane we wniosku czynności doszło bowiem do zwolnienia wnioskodawczyni z długu.
W przedmiotowej sprawie, Pani w zamian za przeniesienie na rzecz drugiego współkredytobiorcy udziału 1/2 w nieruchomości, otrzyma świadczenie wzajemne polegające na zwolnieniu z ciążącego na Pani długu odziedziczonego w spadku po córce. Innymi słowy, dokona Pani zbycia udziału 1/2 w przedmiotowej nieruchomości w zamian za przejęcie przez drugiego współkredytobiorcę kredytu (zwolnienie z długu), w wyniku czego, przestanie Pani być zobowiązana wobec wierzyciela – banku – do zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Nie sposób uznać, iż na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych stanowić będzie to czynność nieodpłatną.
Jednakże, obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego, powstaje wyłącznie, gdy do odpłatnego zbycia dochodzi przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. Jeżeli natomiast odpłatne zbycie nieruchomości (udziału w nieruchomości) następuje po upływie pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie, nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a dochód uzyskany z tego zbycia w ogóle nie podlega opodatkowaniu.
Zatem, planowane przeniesienie w 2026 r. przez Panią udziału 1/2 w nieruchomości, nabytego w 2024 r. – w drodze zniesienia współwłasności, będzie dla Pani odpłatnym zbyciem tego udziału (odpłatnym zniesieniem współwłasności) i będzie stanowić źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ zostanie dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tego udziału w nieruchomości przez Pani córkę (spadkodawczynię).
W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.
Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy:
Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.
Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w art. 19 ust. 1 ww. ustawy:
Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
Z kolei, jak stanowi art. 19 ust. 3 ww. ustawy:
Wartość rynkową, o której mowa w ust. 1, rzeczy lub praw majątkowych określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.
Natomiast, w myśl art. 19 ust. 4 ww. ustawy:
Jeżeli wartość wyrażona w cenie określonej w umowie odpłatnego zbycia znacznie odbiega od wartości rynkowej nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, organ podatkowy wezwie strony umowy do zmiany tej wartości lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie ceny znacznie odbiegającej od wartości rynkowej. W razie nieudzielenia odpowiedzi, niedokonania zmiany wartości lub niewskazania przyczyn, które uzasadniają podanie ceny znacznie odbiegającej od wartości rynkowej, organ podatkowy określi wartość z uwzględnieniem opinii biegłego lub biegłych. Jeżeli wartość ustalona w ten sposób odbiega co najmniej o 33% od wartości wyrażonej w cenie, koszty opinii biegłego lub biegłych ponosi zbywający.
W przedmiotowej sprawie, przychód będzie stanowić wartość kredytu jaki pozostał do spłaty na dzień dokonania zniesienia współwłasności.
Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Pomiędzy tymi wydatkami a dokonanym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy.
Ustalenie kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia odbywa się natomiast zgodnie z art. 22 ust. 6c lub 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zależności od tego czy zbywaną nieruchomość lub prawo nabyto odpłatnie, czy nieodpłatnie.
W przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ udział 1/2 w nieruchomości nabyła Pani nieodpłatnie (w drodze spadku).
W myśl art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn. Do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku zalicza się również udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę oraz przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika. Przez ciężary spadkowe, o których mowa w zdaniu drugim, rozumie się spłacone przez podatnika długi spadkowe, zaspokojone roszczenia o zachowek oraz wykonane zapisy zwykłe i polecenia, również w przypadku, gdy podatnik spłacił długi spadkowe, zaspokoił roszczenia o zachowek lub wykonał zapisy zwykłe i polecenia po dokonaniu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c.
Określony w przywołanym wyżej art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych katalog wydatków, które w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych w drodze spadku, mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu ma charakter katalogu zamkniętego.
W związku z tym, tylko wydatki wyraźnie w nim wskazane mogą pomniejszyć uzyskany przychód.
Tak więc definicję kosztów uzyskania przychodów z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku ustawodawca precyzuje przez bezpośrednie wskazanie, że koszty takie stanowią:
· udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania,
· kwota zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn,
· udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę,
· przypadające na podatnika ciężary spadkowe, w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub zbywanego prawa odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych nabytych przez podatnika.
Z ww. przepisu wynika, że do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych w drodze spadku zalicza się m.in. udokumentowane koszty nabycia lub wytworzenia poniesione przez spadkodawcę.
Koszty nabycia, co do zasady, określa notarialna umowa sprzedaży, na podstawie której spadkodawca stał się właścicielem nieruchomości.
Zatem, kosztem nabycia bez wątpienia jest cena, jaką spadkodawca zapłacił zbywcy za nieruchomość wynikająca z aktu notarialnego oraz opłaty określone w tym akcie.
Zgodnie z art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.
Jak wynika z powyższych przepisów, podstawą obliczenia podatku dochodowego będzie dochód, stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia (czyli wartość długu jaki pozostał do spłaty i z którego zostanie Pani zwolniona, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia, które Pani poniesie), a kosztami uzyskania przychodu, o których mowa w art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stosownie do treści art. 30e ust. 4 ww. ustawy:
Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:
1) dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2) dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.
Z kolei, jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:
Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł.
Podsumowując, przeniesienie przez Panią 1/2 udziału w nieruchomości na rzecz drugiego współwłaściciela (partnera Pani córki), w zamian za zwolnienie z długu w związku ze zniesieniem współwłasności planowanym w 2026 r., będzie stanowiło dla Pani źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób, ponieważ nastąpi przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie udziału w nieruchomości przez spadkodawczynię (Pani córkę), tj. w 2024 r. Uzyskany z ww. tytułu dochód będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, Pani stanowisko, w którym wskazała Pani, że ww. czynność niesie za sobą obowiązek zapłaty przez Pani osobę podatku dochodowego, należało uznać za prawidłowe.
Podstawą obliczenia podatku dochodowego będzie dochód, stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia – czyli wartością zobowiązania kredytowego, jakie przejmie na siebie drugi współkredytobiorca (partner Pani córki), pomniejszoną o ewentualne poniesione przez Panią koszty ww. odpłatnego zbycia – a kosztami uzyskania przychodu, o których mowa w art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czyli m.in. ceną nabycia w 2024 r. udziału 1/2 w nieruchomości przez spadkodawczynię (Pani córkę). Tak obliczony dochód będzie podlegał opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, Pani stanowisko, w którym wskazała Pani, że podstawą obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych – podstawą opodatkowania (dochodem) przy nieodpłatnym przekazaniu udziału 1/2 wraz z uwolnieniem się od obciążenia kredytowego będzie 1/2 wartości rynkowej nieruchomości na dzień obliczenia zobowiązania podatkowego minus wartość obciążenia kredytowego na dany dzień minus wartość 1/2 zakupu nieruchomości z aktu notarialnego oraz od nieodpłatnego przekazania udziału 1/2 w nieruchomości wraz z uwolnieniem się od zobowiązania kredytowego będzie Pani musiała zapłacić podatek od wartości rynkowej 1/2 nieruchomości oraz wartości kredytu, z którego będzie Pani zwolniona przez bank po pomniejszeniu o wartość zakupu z aktu notarialnego, należało uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Podkreślam, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe będzie różniło się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie przedstawionego zdarzenia przyszłego. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Wydając interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego nie odniosłem się do kwestii potrzeby wyceny nieruchomości na dzień przeprowadzenia transakcji, ponieważ to zagadnienie nie jest regulowane przepisami prawa podatkowego.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo