Interpretacja 0113-KDIPT2-2.4011.244.2026.1.DA

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

25 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 23 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych.

Treść wniosku wspólnego jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1)  Zainteresowany będący stroną postępowania:…ul. …

2)  Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:…ul. …

Opis stanu faktycznego

W dniu … lutego 2008 r. Zainteresowany będący stroną postępowania (dalej: „Zainteresowany”) zawarł z …., którego następcą prawnym jest obecnie ... (dalej: „Bank”), którego działalność podlegała i podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, umowę kredytu mieszkaniowego nr …. Umowa ta była umową kredytu hipotecznego, denominowanego (waloryzowanego) kursem waluty CHF. Kwotę kredytu wyrażono w umowie jako 104 386,15 CHF. Zgodnie z umową, celem kredytu było nabycie przez Kredytobiorcę spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w … (…), os. …, na własne cele mieszkaniowe. Wypłacona kwota kredytu wyniosła 216 513,57 PLN. Kwota kredytu wyrażona we frankach szwajcarskich stała się następnie podstawą ustalenia harmonogramu spłaty kredytu. Kredyt został zaciągnięty wyłącznie na cele mieszkaniowe (zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych) i nie miał związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zainteresowany informuje przy tym, że kredyt został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej oraz udzielony został osobie fizycznej - konsumentowi. Umowa kredytu została zabezpieczona hipoteką na ww. spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego.

W związku z zawarciem w dniu … kwietnia 2008 r. związku małżeńskiego przez Zainteresowanego, aktem notarialnym z dnia 5 czerwca 2008 r. Zainteresowany wraz ze swoją żoną … (Zainteresowaną niebędącą stroną postępowania; dalej: „Zainteresowana”) rozszerzyli obowiązującą w Ich małżeństwie majątkową wspólność ustawową w odniesieniu do ww. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w … (…), os. …, a następnie, umową z dnia 14 sierpnia 2008 r. Zainteresowana, za zgodą Banku, przystąpiła do ww. umowy kredytu mieszkaniowego nr … po stronie Kredytobiorcy. W związku z tym, począwszy od dnia 14 sierpnia 2008 r., Zainteresowany będący stroną postępowania oraz Jego żona Zainteresowana niebędąca stroną postępowania odpowiadali za spłatę kredytu solidarnie.

W związku ze stosowaniem w przedmiotowej umowie kredytu klauzul niedozwolonych, Zainteresowani wystąpili w 2022 r. przeciwko Bankowi do Sądu z powództwem o unieważnienie umowy kredytu oraz zwrot nienależnie pobranych rat kapitałowo-odsetkowych.

W dniu 20 stycznia 2025 r. Zainteresowani zawarli z Bankiem ugodę pozasądową. Celem ugody było polubowne rozwiązanie sporu dotyczącego ważności i sposobu wykonywania wyżej wymienionej umowy kredytowej, ze względu na zawarte w niej klauzule abuzywne (niedozwolone). Na mocy ugody strony dokonały ostatecznego rozliczenia wzajemnych roszczeń.

Ugoda zawiera m.in. następujące zapisy:

„zamiarem Banku i Kredytobiorcy jest polubowne rozstrzygnięcie sporu dotyczącego ważności oraz skuteczności Umowy lub niedozwolonego charakteru jej postanowień, a tym samym uchylenie niepewności co do roszczeń wynikających z Umowy lub z wykonania świadczeń z Umowy, przez przyjęcie przewidzianych w Ugodzie rozwiązań;”

oraz

„ustępstwo po stronie Kredytobiorcy polega na tym, że Kredytobiorca odstępuje od dochodzenia od Banku roszczeń wywodzonych z zarzutu nieważności Umowy lub niedozwolonego charakteru postanowień Umowy w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej niniejszą Ugodą, w zamian za dokonanie zmian Umowy w sposób opisany w Ugodzie, w szczególności umorzenie zobowiązania Kredytobiorcy względem Banku i usunięcie niepewności co do roszczeń wynikających z Umowy lub z wykonania świadczeń z Umowy;”.

W ramach ugody Bank dokonał umorzenia pozostałego do spłaty zadłużenia z tytułu umowy kredytowej w kwocie 12 033,39 CHF, które po przeliczeniu na PLN po średnim kursie walut obcych ogłaszanym przez NBP ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień zawarcia ugody wyniosło 54 755,53 zł (w zakresie tej kwoty Zainteresowany spełnia przesłanki zaniechania poboru podatku na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów) oraz wypłacił Zainteresowanym kwotę 95 000 PLN.

W zakresie ww. kwoty 95 000 PLN zapis ugody brzmi następująco:

„3.2 Strony postanawiają, że Bank dodatkowo wypłaci Kredytobiorcy kwotę 95 000 PN w związku z rozliczeniem Umowy na rachunek bankowy nr … w terminie miesiąca od dnia zawarcia ugody.”.

Kwota 95 000 PLN została w całości wypłacona przez Bank zgodnie z zapisami ugody na rachunek bankowy wskazany w ugodzie.

Jednocześnie, Bank wystawił na rzecz Zainteresowanych informacje o przychodach z innych źródeł PIT-11, w których przedmiotowa kwota 95 000 PLN została podzielona pomiędzy ww. osoby na równe dwie części − po 47 500 PLN.

Wypłacona kwota 95 000 PLN stanowi w praktyce zwrot części środków pieniężnych, które Zainteresowani nadpłacili na rzecz Banku w toku wieloletniej spłaty kredytu ponad nominalną wartość udostępnionego kapitału. Nadpłata ta wynikała z zastosowania przez Bank mechanizmu indeksacji/denominacji, który w świetle orzecznictwa TSUE oraz sądów polskich jest wadliwy.

Kwota ta nie stanowi odsetek za opóźnienie, odszkodowania, zadośćuczynienia, ani żadnej innej formy gratyfikacji, lecz jest zwrotem nienależnie pobranego przez Bank świadczenia (zwrotem własnych środków Zainteresowanych).

Dokonane przez Zainteresowanych spłaty rat kapitałowo-odsetkowych w okresie do dnia zawarcia ugody z Bankiem znacząco przewyższają wysokość kredytu zaciągniętego na podstawie umowy kredytu mieszkaniowego z dnia … lutego 2008 r.

Wypłacona przez Bank na podstawie ugody kwota 95 000 PLN stanowi zwrot nadpłaconych przez Zainteresowanych rat kredytu i odsetek. Kwota ta nie stanowi przysporzenia ponad kwoty uiszczone tytułem spłaty kredytu oraz nie jest wynagrodzeniem za odstąpienie od dochodzenia roszczeń wobec Banku na drodze sądowej.

Pytanie

Czy kwota 95 000 PN wypłacona przez Bank z siedzibą w … Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania oraz Jego żonie (Zainteresowanej niebędącej stroną postępowania) w związku z zawarciem ugody pozasądowej z dnia 20 stycznia 2025 r., tytułem rozliczenia umowy kredytu mieszkaniowego hipotecznego nr … z dnia … lutego 2008 r., stanowi dla Zainteresowanych przychód podatkowy podlegający opodatkowaniu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Zainteresowanych, otrzymana przez Zainteresowanego będącego stroną postępowania oraz Jego żonę (Zainteresowaną niebędącą stroną postępowania) w związku z zawarciem z Bankiem ugody pozasądowej z dnia 20 stycznia 2025 r., kwota 95 000 PLN nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”).

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega - co do zasady - każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu.

Pojęcie przychodu jest definiowane przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, zgodnie z którym przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) − mają definitywny, a nie zwrotny charakter.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik - czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów - uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Zgodnie z treścią ugody z Bankiem, poza umorzeniem wierzytelności Bank zwrócił środki pieniężne w kwocie uprzednio spłaconej przez Zainteresowanych. Kwota ta (95 000 PN) została ustalona w wyniku rozliczenia kredytu po zawarciu ugody, tj. po porównaniu kwot udostępnionych przez Bank oraz kwot faktycznie spłaconych. Zwrot ten ma charakter rozliczenia nadpłaty (korekty wcześniejszych świadczeń), a nie nowego przysporzenia. Aby dane przysporzenie mogło być uznane za przychód podatkowy, musi ono powodować realny wzrost majątku podatnika (przysporzenie majątkowe). O przychodzie można mówić tylko wtedy, gdy stan majątkowy podatnika ulega powiększeniu w stosunku do stanu sprzed uzyskania świadczenia.

W przedstawionym stanie faktycznym wypłata kwoty 95 000 PLN przez Bank nie generuje przysporzenia majątkowego po stronie Zainteresowanych. Jest to jedynie zwrot Ich własnych środków, które wcześniej zostały wpłacone do Banku jako nienależne świadczenie (w rozumieniu art. 410 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny; t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

Zainteresowany w okresie trwania kredytu, na skutek stosowania przez Bank klauzul niedozwolonych, przekazywał wraz z żoną (Zainteresowaną) do Banku kwoty przewyższające rzeczywiste zobowiązanie. Ugoda sankcjonuje ten fakt i przewiduje zwrot nadpłaty. Zwrot pieniędzy, które wcześniej wypłynęły z majątku podatnika, jest zdarzeniem neutralnym podatkowo. Jest to jedynie restytucja (przywrócenie) stanu majątkowego sprzed dokonania nienależnej wpłaty, a nie uzyskanie nowej korzyści.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w ugruntowanej linii interpretacyjnej organów podatkowych, np.:

·      interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 25 czerwca 2025 r., nr 0113-KDWPT.4011.35.2025.2.KSM;

·      interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 lipca 2025 r., nr 0113-KDIPT2.4011.431.2025.2.DA;

·      interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 20 listopada 2025 r., nr 0112.KDIL2-1.4011.756.2025.3.MKA;

·      interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 12 stycznia 2026 r., nr 0112-KDIL2-1.4011.1027.2025.1.DJ.

Fakt, że Bank w treści ugody może posługiwać się ogólnymi sformułowaniami typu „rozliczenie” czy „świadczenie”, nie zmienia ekonomicznego charakteru tej transakcji, którym jest zwrot nadpłaconego kapitału. Skoro Zainteresowani odzyskują część własnych pieniędzy, nie uzyskują dochodu. Konkludując, kwota 95 000 PLN nie mieści się w katalogu źródeł przychodów (w tym „innych źródeł” z art. 20 ust. 1 ustawy o PIT), ponieważ brakuje tu elementu definicyjnego przychodu, jakim jest przyrost czystego składnika majątku. W związku z tym, kwota ta (ani jakakolwiek jej część) nie powinna być wykazywana przez Zainteresowanego oraz Jego żonę (Zainteresowaną niebędącą stroną postępowania) w zeznaniu rocznym PIT i nie podlega opodatkowaniu.

Ustawa o PIT wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter - nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy, przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytu są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o PIT).

Wobec powyższego, wypłata na rzecz Zainteresowanego będącego stroną postępowania oraz Jego żony (Zainteresowanej niebędącej stroną postępowania) kwoty 95 000 PLN, stanowiącej zwrot nienależnie pobranych przez Bank świadczeń (nadpłaconego kredytu), nie spowoduje po stronie Zainteresowanych dodatkowego przysporzenia majątkowego.

W konsekwencji, pieniądze te nie są przychodem Zainteresowanych w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy.

Zatem, w związku z otrzymaniem od Banku ww. kwoty, Zainteresowani nie powinni wykazywać jej w rocznym zeznaniu podatkowym oraz dokonywać zapłaty podatku dochodowego z tego tytułu.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.

Jednocześnie wskazuję, że aktualny tekst jednolity ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Podkreślam, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie różnił się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Państwa chroniła w zakresie zaistniałego stanu faktycznego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania

… (Zainteresowany będący stroną postępowania) – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).

Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.