Interpretacja 0113-KDIPT2-2.4011.464.2026.2.KK

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

29 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełniła go Pani pismem złożonym 5 czerwca 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Ojciec Wnioskodawczyni 25 maja 2002 r. nabył na podstawie umowy darowizny nieruchomość gruntową, zabudowaną budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym, położoną w (…), nr działki (…), dla której obecnie prowadzona jest księga wieczysta nr (…) (dalej: Nieruchomość). Nabycie Nieruchomości nastąpiło do jego majątku odrębnego.

Ojciec Wnioskodawczyni zmarł 22 lutego 2021 r.

Spadek po ojcu Wnioskodawczyni (do którego należała również Nieruchomość) na podstawie dziedziczenia ustawowego nabyli: jego żona (matka Wnioskodawczyni) w 1/4 części oraz dzieci, tj. Wnioskodawczyni i dwoje jej rodzeństwa - każde z nich również po 1/4 części (zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia 8 czerwca 2021 r.).

11 marca 2022 r. pomiędzy wszystkimi wskazanymi wyżej spadkobiercami po ojcu Wnioskodawczyni, została zawarta umowa o podział majątku wspólnego i dział spadku, na podstawie której całość Nieruchomości nabyła matka Wnioskodawczyni.

Matka Wnioskodawczyni zmarła 28 listopada 2024 r.

Spadek po matce Wnioskodawczyni (do którego należała również Nieruchomość) na podstawie dziedziczenia ustawowego nabyły dzieci, tj. Wnioskodawczyni i dwoje jej rodzeństwa - każde z nich po 1/3 części (zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia 31 stycznia 2025 r.).

W 2025 r. Wnioskodawczyni oraz pozostali współwłaściciele Nieruchomości sprzedali Nieruchomość na rzecz osoby trzeciej.

Odpłatne zbycie udziału we współwłasności Nieruchomości nie nastąpiło w ramach działalności gospodarczej Wnioskodawczyni. Ojciec i matka Wnioskodawczyni nie prowadzili działalności gospodarczej.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawczyni wskazała, że przedmiotem podziału majątku wspólnego oraz działu spadku na podstawie umowy z dnia 11 marca 2022 r. zawartej pomiędzy wszystkimi spadkobiercami po ojcu Wnioskodawczyni, były dwie nieruchomości: (i) nieruchomość gruntowa, zabudowana budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym, położona w (…), nr działki (…), dla której prowadzona jest księga wieczysta nr (…) (tj. Nieruchomość wskazana we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej), której wartość została ustalona na 600 000 zł oraz (ii) lokal mieszkalny położony w (…) o pow. użytkowej 76,30 m², którego wartość została ustalona na 560 000 zł.

Przed zawarciem powyższej umowy z dnia 11 marca 2022 r. w odniesieniu do ww. nieruchomości prawo własności przysługiwało:

 i.       co do Nieruchomości: Wnioskodawczyni, matce Wnioskodawczyni oraz dwójce rodzeństwa Wnioskodawczyni - każdej z tych osób w 1/4 części,

ii.      co do lokalu mieszkalnego położonego w (…): matce Wnioskodawczymi -w 5/8 częściach, Wnioskodawczyni oraz dwójce Jej rodzeństwa - po 1/8 części.

W wyniku podziału majątku wspólnego oraz działu spadku na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. własność Nieruchomości przeszła w całości na matkę Wnioskodawczyni, zaś własność lokalu mieszkalnego w (…) przeszła w całości na jedno z rodzeństwa Wnioskodawczyni.

Na pytanie Organu o treści: „Czy wartość rynkowa rzeczy i praw majątkowych nabytych przez Pani matkę w drodze podziału majątku wspólnego oraz działu spadku zwiększyła się w stosunku do wartości rynkowej udziałów matki w składnikach majątkowych podlegających działowi spadku przez jego dokonaniem?”, Wnioskodawczyni wskazała, że przed podziałem majątku wspólnego oraz działem spadku dokonanym na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. matce Wnioskodawczyni przysługiwała współwłasność w Nieruchomości w 1/4 części oraz współwłasność w lokalu mieszkalnym w (…) w 5/8 częściach. Mając na uwadze wartość obu nieruchomości ustalonych na dzień zawarcia umowy z 11 marca 2022 r., łączna wartość udziałów matki Wnioskodawczyni we własności ww. Nieruchomości wynosiła 500 000 zł.

Na skutek podziału majątku wspólnego oraz działu spadku dokonanego na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. matka Wnioskodawczyni nabyła całość Nieruchomości (wcześniej przysługiwała jej współwłasność w 1/4 części), której wartość ustalono na 600 000 zł oraz wyzbyła się udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego w (…). W związku z powyższym, na skutek dokonanej czynności wartość majątku matki Wnioskodawczyni zwiększyła się o 100 000 zł.

Z tytułu podziału majątku wspólnego oraz działu spadku dokonanego na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. nie przewidziano żadnych spłat między spadkobiercami (nieodpłatny podział majątku i dział spadku).

Pytanie

Czy odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię w 2025 r. nabytego w drodze spadku udziału we współwłasności Nieruchomości, generuje dla Wnioskodawczyni przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię w 2025 r., nabytego w drodze spadku udziału we współwłasności Nieruchomości, nie generuje dla Wnioskodawczyni przychodu do opodatkowania podatkiem dochodowym, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż zbycie to nastąpiło po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym Nieruchomość została nabyta przez spadkodawcę, zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, również w zw. z art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawczyni.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: uPIT), odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, przychód z tego tytułu nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Jednocześnie, zgodnie z art. 10 ust. 5 uPIT, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) uPIT, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tej nieruchomości przez spadkodawcę.

Zgodnie z art. 10 ust. 7 uPIT, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) uPIT, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku nieruchomości, określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) uPIT, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Ojciec Wnioskodawczyni nabył Nieruchomość w 2002 r. Gdyby ojciec Wnioskodawczyni zbył odpłatnie Nieruchomość po upływie 2007 r., niewątpliwie jego przychód z tego tytułu nie podlegałby opodatkowaniu podatkiem dochodowym, zgodnie z art. 10 ust. 1 uPIT.

Spadek po ojcu Wnioskodawczyni, na zasadzie spadkobrania ustawowego, przypadł w 2021 r. jego żonie (matce Wnioskodawczyni) oraz jego dzieciom, w tym Wnioskodawczyni, każdemu z nich po 1/4 części. Tym samym po stronie wszystkich spadkobierców powstała współwłasność w częściach po 1/4 również w odniesieniu do Nieruchomości.

Jak wyżej podniesiono, jeszcze przed nabyciem przez Wnioskodawczynię spadku po ojcu, upłynął okres pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nabył on Nieruchomość. Gdyby więc Wnioskodawczyni zbyła odpłatnie nabyty w wyniku spadku po ojcu udział we współwłasności Nieruchomości, niezależnie od momentu, w jakim by to nastąpiło, niewątpliwie przychód Wnioskodawczyni z tego tytułu nie podlegałby opodatkowaniu podatkiem dochodowym, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z ust. 5 uPIT. To samo dotyczyłoby odpłatnego zbycia udziału we współwłasności Nieruchomości przez matkę Wnioskodawczyni, a także przez dwoje Jej rodzeństwa. Na skutek zawartej 11 marca 2022 r. umowy o podział majątku wspólnego i dział spadku, całość Nieruchomości została nabyta przez matkę Wnioskodawczyni (będącą również spadkobiercą po ojcu Wnioskodawczyni).

W związku ze śmiercią matki Wnioskodawczyni w 2024 r. Nieruchomość weszła do spadku po niej, a w konsekwencji, udziały we współwłasności Nieruchomości nabyli w równych częściach jej spadkobiercy, tj. Wnioskodawczyni i dwoje Jej rodzeństwa. Wszyscy oni, tj. Wnioskodawczyni i dwoje Jej rodzeństwa, byli wcześniej spadkobiercami również po ojcu i wszyscy oni byli wcześniej współwłaścicielami Nieruchomości nabytej w drodze spadku po ojcu.

W takich okolicznościach, jak opisane powyżej, wykładnia celowościowa i funkcjonalna nakazuje przyjąć, że dla ustalenia okresu pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie Nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 uPIT, znaczenie ma moment nabycia Nieruchomości przez ojca Wnioskodawczyni, jako spadkodawcy w odniesieniu do Wnioskodawczyni, jak i w odniesieniu do matki Wnioskodawczyni.

Jak podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych (tak np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 marca 2023 r., III SA/Wa 42/23; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 lipca 2024 r., III SA/Wa 1066/24; wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 listopada 2024 r., I SA/Łd 607/24; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 4 września 2025 r., I SA/Rz 224/25; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 maja 2025 r., III SA/Wa 809/25; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 lutego 2026 r., I SA/Gd 963/25), norma art. 10 ust. 5 uPIT, obowiązująca od 1 stycznia 2019 r. i zmieniająca regulacje w zakresie praw majątkowych nabytych w drodze spadku, jest implementacją korzystnych dla podatników kierunków wykładni art. 10 ust. 1 pkt 8 uPIT, wynikających z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r., II FPS 2/17, podjętej w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. O zasadności takiego stwierdzenia świadczy również argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej wskazująca cele, których osiągnięciu służyć ma owa nowelizacja prawa podatkowego w zakresie podatków dochodowych. Głównym celem było doprowadzenie do neutralności systemu podatkowego, czyli sytuacji, w której przejrzysty, prosty i przyjazny system podatkowy przyczyni się do pełności prawa po stronie podatników. Wprowadzone zmiany dotyczące spadkobierców miały na celu pełniejszą realizację na gruncie podatku dochodowego sukcesji praw spadkowych związanych z dziedziczoną nieruchomością. W tym kontekście wykładni językowa art. 10 ust. 5 uPIT jest niezgodna z zasadą dostatecznej określoności przepisów prawa podatkowego, ponieważ przepis zwalniający z opodatkowania spadkobierców nabywających nieruchomość w drodze spadku nie uwzględnia sytuacji, w których zgodnie z celem przepisu, tj. ochroną rodziny, brak opodatkowania również powinien być przewidziany. Powyższy wniosek przemawia za przyjęciem celowościowej wykładni art. 10 ust. 5 uPIT, zgodnie z którą sformułowanie „w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę”, należy odczytywać w ten sposób, że okres pięciu lat powinien być liczony od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez wszystkich spadkodawców, do których uprzednio należał przedmiotowy majątek. Taka sytuacja w praktyce dotyczy przede wszystkim sukcesji w ramach rodziny i powinna odpowiadać celom założonym przez ustawodawcę w nowelizacji z 2018 r. Odmienne podejście byłoby krzywdzące dla spadkobierców, którzy w ramach zarządu nabytym w drodze dziedziczenia majątkiem rodzinnym gromadzonym przez kolejne pokolenia, zbywając składnik tego majątku, zmuszeni byliby do płacenia podatku i to w sytuacji, gdy wcześniejsi spadkodawcy (poprzednicy bezpośredniego spadkodawcy potencjalnego podatnika) spełnili już warunki zwolnienia.

Wykładnia art. 10 ust. 5 uPIT powinna być zestawiona nie tylko z celem ustawowym przewidzianego w nim zwolnienia, lecz także z wykładnią historyczną, opartą o treść analogicznego przepisu w postaci obowiązującego wcześniej art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. d) uPIT. Na podstawie tego przepisu zbycie nieruchomości nabytej w drodze spadku skutkowało brakiem opodatkowania dochodu uzyskanego z takiego zbycia na gruncie ustawy o podatku dochodowym. Obecnie, zgodnie z art. 10 ust. 5 uPIT, spadkobierca do 5-letniego okresu od nabycia lub wybudowania nieruchomości, których upływ skutkuje brakiem opodatkowania zbycia przedmiotowej nieruchomości, może doliczyć okres od jej nabycia lub wybudowania przez spadkodawcę. Nie sposób uznać za racjonalny pogląd, że ustawodawca wprowadzając analizowany przepis dla uproszczenia i przejrzystego uregulowania sytuacji prawnej spadkobierców, zamierzał pogorszyć ich sytuację w kontekście zarządu majątkiem nabytym w drodze dziedziczenia.

Racjonalny ustawodawca miał bowiem na celu powrót, jednak w zmienionej formule, do poprzedniego brzmienia przepisów, zgodnie z którymi cały dochód ze zbycia nieruchomości nabytej w drodze spadku byłby wolny od opodatkowania (moment jej nabycia i upływ czasu od tego momentu nie miał wówczas znaczenia prawnego pod kątem przedmiotowego zwolnienia). Poprzez wprowadzoną regulację ustawodawca podatkowy wyraził wolę szczególnej ochrony rodziny oraz procesu spadkobrania w polskim systemie podatkowym (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 4 września 2025 r., I SA/Rz 224/25).

W powyższym kontekście, w orzecznictwie podnosi się również, że zgodnie z art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej, spadkobiercy podatnika, z zastrzeżeniem § 2, przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy. Dziedziczenie oznacza przejście na spadkobierców praw i obowiązków majątkowych zmarłego w drodze jednego zdarzenia, jakim jest śmierć osoby fizycznej, powodujące następstwo prawne pod tytułem ogólnym, czyli sukcesję uniwersalną. Oznacza to, że na spadkobiercę (spadkobierców) przechodzi na skutek dziedziczenia całość praw i obowiązków majątkowych należących do spadku, w wyniku czego spadkobierca nabywa wszelkie przedmioty majątkowe zaliczane do spadku, niezależnie od ich charakteru. Przedmioty spadkowe, jak i prawa i obowiązki, przechodzą więc na spadkobiercę w takim kształcie prawnym, w jakim przysługiwały spadkodawcy.

Przepis art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej obejmuje prawa majątkowe, jakie są przewidziane w przepisach prawa podatkowego, a więc prawa wynikające z regulacji podatkowych, które za życia spadkodawcy kształtowały jego sytuację z punktu widzenia ekonomicznego, a więc przede wszystkim prowadziły do zmniejszenia lub wyeliminowania obciążenia podatkowego (zob. wyrok WSA w Lublinie z dnia 4 listopada 2015 r., I SA/Lu 651/15).

Prawem podatnika (spadkodawcy) przejmowanym przez spadkobierców jest również prawo do wyłączenia z opodatkowania przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w warunkach, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 uPIT.

Jako wsparcie dla powyższego stanowiska w orzecznictwie przywoływane są także przepisy dotyczące przejścia spadku. Zgodnie z art. 922 § 1 k.c., prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do reguł wskazanych w Kodeksie cywilnym. Zgodnie z art. 924 k.c., spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Zgodnie zaś z art. 925 k.c., spadkodawca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Prawo związane z majątkiem nabyte w wyniku spadkobrania przechodzi na kolejnych spadkobierców.

Powyższe prowadzi do konkluzji, że wprowadzenie od dnia 1 stycznia 2019 r. zmian odnoszących się do spadkobierców zbywających nieruchomości lub określone prawa majątkowe nabyte w drodze spadku ukierunkowane było na pełniejszą realizację na gruncie podatku dochodowego sukcesji praw spadkowych związanych z odziedziczoną nieruchomością. Zatem w świetle art. 10 ust. 5 uPIT, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 uPIT, liczony winien być od daty nabycia przez spadkodawcę. Jak podkreśla się w orzecznictwie, nie zawarto w tym przepisie określenia, że chodzi jedynie o bezpośredniego spadkodawcę, ani ograniczenia, że wcześniejsze akty dziedziczenia są bez znaczenia (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 marca 2023 r., III SA/Wa 42/23; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 4 września 2025 r., I SA/Rz 224/25; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 maja 2025 r., III SA/ Wa 809/25; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 lutego 2026 r., I SA/Gd 963/25).

Podnieść dodatkowo należy, że NSA w wyroku z dnia 2 października 2003 r., I SA/Kr 690/02, na tle obowiązującego do końca 2018 r. art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. d) uPIT, wskazał, że nie można pojęcia „nabycie w drodze spadku” ograniczać do nabycia własności rzeczy i praw majątkowych, z którymi ustawodawca łączy powstanie obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn. Nabycie przedmiotów należących do spadku przez jednego ze spadkobierców w drodze działu spadku (umownego lub sądowego) następuje także w drodze spadku (tak również: wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 marca 2023 r., III SA/Wa 42/23).

Teza taka wynika również ze stanowiska wyrażonego przez NSA w wyroku z dnia 9 lutego 2023 r., II FSK 1826/20, gdzie wskazano: „(...) dokonując oceny sposobu zastosowania przez DKIS art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f., zaakceptowanego przez WSA, należy ad casum stwierdzić, że kompleksowa wykładnia tego przepisu dokonywana w zamkniętym stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2018 r., dotycząca pojęcia „nabycie” z uwzględnieniem zasady in dubio pro tributario wyrażonej normatywnie w art. 2a Op, a także specyfiki niniejszej sprawy dotyczącej odziedziczenia udziału w nieruchomości po zmarłym małżonku, należy przyjąć, że okolicznością prawnie istotną była data otwarcia spadku, zaś okoliczności związane z umownym działem spadku miały charakter porządkujący i nie wpływały na jej wynik”. Nie ma racjonalnych przesłanek, aby przyjąć, że teza ta nie znajduje zastosowania do tożsamego pojęcia użytego w art. 10 ust. 5 uPIT.

Przenosząc powyższe na kanwę stanu faktycznego będącego przedmiotem wniosku, wskazać należy, co następuje.

W sytuacji Wnioskodawczyni, już jej ojciec (poprzedni spadkodawca) spełniał warunki do zwolnienia z opodatkowania przewidziane w art. 10 ust. 1 pkt 8 uPIT. Warunki te spełniała (również przy literalnej wykładni art. 10 ust. 5 uPIT) także Wnioskodawczyni w chwili nabycia udziału we współwłasności Nieruchomości na skutek spadkobrania po ojcu. Warunki te spełniała również matka Wnioskodawczyni, jako spadkobierca po ojcu Wnioskodawczyni.

Skoro, jak wynika z przedstawionych wyżej rozważań sądów administracyjnych, również nabycie składników majątku przez spadkobiercę w drodze działu spadku stanowi „nabycie w drodze spadku", to należy uznać, że matka Wnioskodawczyni nabyła całość Nieruchomości w drodze spadku w rozumieniu art. 10 ust. 5 uPIT (dotyczy to więc nie tylko udziału we współwłasności Nieruchomości nabytego w chwili otwarcia spadku po ojcu Wnioskodawczyni).

Kolejne nabycia Nieruchomości następowały więc wyłącznie w drodze spadku.

Trudno w takiej sytuacji znaleźć racjonalne argumenty za przyjęciem, że na skutek tego, że w 2021 r. nastąpił dział spadku po ojcu Wnioskodawczyni, w wyniku którego całość Nieruchomości przypadła Jej matce (również spadkobierczyni po ojcu Wnioskodawczyni), a Wnioskodawczyni nabyła ponownie udział we współwłasności Nieruchomości jako spadkobierczyni po matce, Wnioskodawczyni utraciła wcześniej nabyte prawo do zwolnienia podatkowego, a ponadto nie może skorzystać ze zwolnienia nabytego uprzednio przez Jej ojca - poprzedniego spadkodawcę, który pierwotnie był jedynym właścicielem Nieruchomości. Również przez pryzmat reguły wyrażonej w art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej prawo do powołania się na zwolnienie podatkowe, które przysługiwało już wcześniej spadkodawcy (tutaj: ojcu Wnioskodawczyni, jako Jej poprzedniemu spadkodawcy) powinno przejść na jego następców prawnych (w drodze dziedziczenia), a tym samym również na Wnioskodawczynię.

Tym samym należy uznać, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z ust. 5 uPIT, w analizowanym stanie faktycznym, po stronie Wnioskodawczyni nie powstał przychód podatkowy z tytułu sprzedaży udziału we współwłasności Nieruchomości, ze względu na upływ 5-letniego okresu, liczonego od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie Nieruchomości przez ojca Wnioskodawczyni.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:

Przytoczony przepis formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą sprzedaż nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej, skutkuje powstaniem przychodu. Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym, kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu dochodu ma moment i sposób ich nabycia.

W myśl art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Należy w tym miejscu wskazać, że dla celów stosowania art. 10 ust. 5 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, momentem nabycia nieruchomości przez spadkodawcę, który tę nieruchomość nabył również w drodze spadku, jest moment nabycia tej nieruchomości zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Zatem, za moment nabycia nieruchomości lub praw, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uważa się nabycie nieruchomości lub praw przez spadkodawcę, nie zaś przez jego spadkodawców.

Zgodnie z art. 33 pkt 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.):

W myśl art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:

Zgodnie z art. 925 Kodeksu cywilnego:

Stosownie do treści art. 926 Kodeksu cywilnego:

W myśl art. 1025 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Zgodnie z art. 1037 § 1 i § 2 ww. Kodeksu:

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Natomiast w wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek zniesienia współwłasności (działu spadku) następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Celem postępowania o zniesienie współwłasności w rozumieniu przepisów ustawy Kodeks cywilny jest nowe ukształtowanie prawa własności rzeczy, która stanowi przedmiot współwłasności.

Zgodnie z art. 195 Kodeksu cywilnego:

Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika.

W myśl art. 196 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Zatem do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy Działu IV Księgi drugiej Kodeksu cywilnego.

Natomiast w myśl art. 210 §1 Kodeksu cywilnego:

Przez zniesienie współwłasności (dział spadku) rozumie się likwidację łączącego współwłaścicieli stosunku prawnego, która następuje w drodze umowy lub orzeczenia sądu.

Stosownie do art. 211 Kodeksu cywilnego:

Zgodnie z art. 212 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Z powyższych przepisów wynika, że zniesienie współwłasności (dział spadku) może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

Jeżeli zniesienie współwłasności (dział spadku) następuje przez podział rzeczy wspólnej, to co do zasady dokonuje się jej podziału na tyle części ilu jest współwłaścicieli z uwzględnieniem wartości udziałów posiadanych przed zniesieniem współwłasności. W przypadku różnicy pomiędzy wartością utworzonych części rzeczy a wielkością udziałów, wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne. Punktem wyjścia do obliczenia podstawy opodatkowania jest wartość rynkowa zbywanych udziałów w składnikach majątkowych.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w drodze zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego czy działu spadku, jest nabyciem tych rzeczy. Natomiast, biorąc pod uwagę przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku podziału, jeśli:

-     podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty lub

-     wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku dokonanego podziału mieści się w udziale, jaki przysługiwał jej w majątku wspólnym.

Jeżeli spełnione są wymienione wyżej warunki, podział majątku nie może być rozpatrywany w kategoriach nabycia. W takiej sytuacji za datę nabycia nieruchomości uznać należy datę pierwotnego nabycia udziału w nieruchomości.

Natomiast, jeżeli udział danej osoby ulega powiększeniu (nawet bez spłat i dopłat) to traktowany jest w kategorii nabycia, ponieważ w ten sposób ulega powiększeniu zarówno zakres władztwa tej osoby nad rzeczą (nieruchomością), jak i stan jej majątku osobistego. Tak więc, co do zasady, zniesienie współwłasności (dział spadku) jest formą nowego nabycia wówczas, gdy w wyniku tego zniesienia podatnik otrzymuje nieruchomość, której wartość po dokonanym podziale przekracza wartość udziału jaki pierwotnie podatnikowi przysługiwał. Przy czym mówiąc o powiększeniu udziału należy mieć na uwadze wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy, a nie wielkość czy ilość rzeczy jakie przypadną danej osobie w wyniku zniesienia współwłasności. O tym, czy w wyniku zniesienia współwłasności doszło do nowego nabycia ponad wcześniej posiadany udział decyduje porównanie wartości tych nieruchomości, a nie ich powierzchni. Może się zdarzyć, że większą wartość będzie miała nieruchomość o mniejszej powierzchni.

Nabycie w wyniku zniesienia współwłasności części majątku, który należał do innych współwłaścicieli, należy więc traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że:

·      Pani ojciec 25 maja 2002 r. nabył na podstawie umowy darowizny nieruchomość gruntową, zabudowaną budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym położoną w (…). Nabycie zabudowanej nieruchomości nastąpiło do jego majątku odrębnego.

·      Pani ojciec zmarł 22 lutego 2021 r.

·      Spadek po ojcu, do którego należała również ww. zabudowana nieruchomość, na podstawie dziedziczenia ustawowego nabyli: jego żona (Pani matka) w 1/4 części oraz dzieci, tj. Pani i dwoje rodzeństwa - każde z nich również po 1/4 części (zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z 8 czerwca 2021 r.).

·      11 marca 2022 r. pomiędzy wszystkimi wskazanymi wyżej spadkobiercami po Pani ojcu została zawarta umowa o podział majątku wspólnego i dział spadku. Przedmiotem podziału majątku wspólnego oraz działu spadku na podstawie ww. umowy zawartej pomiędzy wszystkimi spadkobiercami po Pani ojcu, były dwie nieruchomości: (i) nieruchomość gruntowa, zabudowana budynkiem mieszkalnym oraz budynkiem gospodarczym, położona w (…), której wartość została ustalona na 600 000 zł oraz (ii) lokal mieszkalny położony w (…), którego wartość została ustalona na 560 000 zł.

·      Przed zawarciem powyższej umowy z dnia 11 marca 2022 r. w odniesieniu do ww. nieruchomości prawo własności przysługiwało:

 i.       co do zabudowanej nieruchomości: Pani, matce oraz dwójce rodzeństwa - każdej z tych osób w 1/4 części,

ii.      co do lokalu mieszkalnego położonego w (…): Pani matce - w 5/8 częściach, Pani oraz dwójce jej rodzeństwa - po 1/8 części.

Łączna wartość udziałów Pani matki we własności ww. nieruchomości wynosiła 500 000 zł.

·      W wyniku podziału majątku wspólnego oraz działu spadku na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. własność zabudowanej nieruchomości przeszła w całości na Pani matkę, zaś własność lokalu mieszkalnego w (…) przeszła w całości na jedno z Pani rodzeństwa.

·      Na skutek podziału majątku wspólnego oraz działu spadku dokonanego na podstawie umowy z 11 marca 2022 r. Pani matka nabyła całość zabudowanej nieruchomości (wcześniej przysługiwała jej współwłasność w 1/4 części), której wartość ustalono na 600 000 zł oraz wyzbyła się udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego w (…). W związku z powyższym, na skutek dokonanej czynności wartość majątku Pani matki zwiększyła się o 100 000 zł.

·      Pan matka zmarła 28 listopada 2024 r.

·      Spadek po Pani matce, do którego należała również zabudowana nieruchomość, na podstawie dziedziczenia ustawowego nabyły jej dzieci, tj. Pani i dwoje rodzeństwa - każde po 1/3 części (zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z 31 stycznia 2025 r.).

·      W 2025 r. Pani oraz pozostali współwłaściciele sprzedali zabudowaną nieruchomość na rzecz osoby trzeciej.

·      Odpłatne zbycie przez Panią udziału we współwłasności zabudowanej nieruchomości nie nastąpiło w ramach działalności gospodarczej.

W myśl przywołanego przez Panią art. 97 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.):

W przedstawionej sprawie nie można zgodzić się z Pani stanowiskiem, że przez pryzmat reguły wyrażonej w art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej prawo do powołania się na zwolnienie podatkowe, które przysługiwało już wcześniej Pani ojcu, jako Jej poprzedniemu spadkodawcy, powinno przejść na jego następców prawnych (w drodze dziedziczenia), a tym samym również na Panią.

Przewidziana w przepisie art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sukcesja praw spadkodawcy związanych z odziedziczoną nieruchomością, wyłącza możliwość zastosowania przepisów art. 97 ustawy Ordynacja podatkowa, dotyczących następstwa prawnego, w tym przyjmowania przez spadkobiercę praw do nieopodatkowania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości przysługujących spadkodawcy lub też jego spadkodawcom, w przypadkach wykraczających poza treść regulacji art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przenosząc powołane powyżej przepisy prawa na grunt analizowanej sprawy należy wskazać, że stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za datę nabycia przez Panią udziału w zabudowanej nieruchomości należy przyjąć datę jego nabycia przez Pani matkę:

·      22 lutego 2021 r. – dzień śmierci Pani ojca – w odniesieniu do części nabytej przez Pani matkę w spadku po mężu,

·      11 marca 2022 r. – dzień dokonania zniesienia współwłasności – w odniesieniu do części nabytej przez Pani matkę w drodze zniesienia współwłasności i działu spadku po zmarłym Pani ojcu.

Wobec powyższego, dokonane przez Panią odpłatne zbycie w 2025 r. udziału w zabudowanej nieruchomości, dla którego za daty nabycia zgodnie z art. 10 ust. 5 ww. ustawy, należy przyjąć dzień 22 lutego 2021 r. (śmierci Pani ojca) i dzień 11 marca 2022 r. (zniesienia współwłasności), stanowi dla Pani źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jego nabycie.

Podkreślić należy, że Pani matka, w momencie śmierci, była właścicielką całej zabudowanej nieruchomości i Pani, jako spadkobierca, nabyła w spadku udział w tej nieruchomości po jej śmierci. Zatem termin określony w art. 10 ust. 5 ww. ustawy, należy liczyć od momentu nabycia zabudowanej nieruchomości przez Pani matkę, będącą Pani spadkodawcą, a nie nabycia tej nieruchomości przez Pani ojca.

Uzyskany przez Panią z ww. sprzedaży dochód podlega opodatkowaniu na zasad określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na mocy art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Zgodnie z art. 30 ust. 2 cytowanej ustawy:

Z art. 19 ust. 1 przywołanej ustawy wynika, że:

Art. 22 ust. 6d przytoczonej ustawy stanowi, że:

Na gruncie art. 22 ust. 6e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wedle art. 30e ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku w kontekście zadanego pytania, natomiast nie rozstrzyga innych kwestii wynikających z opisu stanu faktycznego, które nie były przedmiotem pytania i własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku.

Ponadto, wskazuję, że z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa – niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pani. Nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób (np. pozostałych spadkobierców).

W odniesieniu do powołanych przez Panią we własnym stanowisku wyroków sądów administracyjnych wskazuję, że niewątpliwie wyroki sądów kształtują pewną linię wykładni obowiązującego prawa, jednak dotyczą wyłącznie konkretnych spraw, w danym stanie prawnym. Należy stwierdzić, że rozstrzygnięcia zawarte w tych wyrokach zapadły w indywidualnych sprawach i w świetle art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i tym samym nie mogą być wiążące dla Organu wydającego przedmiotową interpretację. Natomiast organy podatkowe, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkują się wydanymi rozstrzygnięciami sądów, to nie mają możliwości zastosowania ich wprost, z tego powodu, że nie stanowią materialnego prawa podatkowego.

Podkreślić należy, że powołany we wniosku wyrok NSA z dnia 2 października 2003 r., sygn. akt I SA/Kr 690/02, został wydany w innym stanie prawnym, niż obowiązujący w momencie odpłatnego zbycia zabudowanej nieruchomości - 2025 r.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.