Interpretacja 0113-KDIPT2-3.4011.137.2026.2.PR

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 lutego 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan– w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 marca 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca jest … . Z dniem 1 stycznia … r. został zatrudniony, na zasadzie przeniesienia służbowego, w … na stanowisku … .

W dniu … r. Dyrektor …, zawiadomił Wnioskodawcę, że z dniem … r. Jego stosunek pracy wygasa na podstawie art. 12 ust. 6 pkt 1 oraz art. 10 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o służbie cywilnej oraz niektórych innych ustaw.

W dniu … r. Wnioskodawca wystąpił do Sądu … z pozwem o przywrócenie do pracy na podstawie art. 56 § 1 w zw. z art. 9 ustawy o służbie cywilnej w zw. z art. 67 i art. 264 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 1465; dalej także: kp) oraz o zasądzenie wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy na podstawie art. 57 § 2 w zw. z art. 39 i w zw. z art. 67 kp.

Sąd … w sprawie … stwierdził, że powołane przez pracodawcę przepisy art. 12 ust. 6 pkt 1 oraz art. 10 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o służbie cywilnej (...) są sprzeczne z Konstytucją RP, a w konsekwencji, że odpadła podstawa prawna wygaśnięcia stosunku pracy. Jednocześnie uznał, że przywrócenie powoda do pracy jest niemożliwe i niecelowe, i wyrokiem z … r., zasądził od pracodawcy na rzecz powoda … zł tytułem odszkodowania oraz oddalił powództwo o wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Apelacje od tego wyroku wniosły obie strony.

Apelacja pracodawcy, w której domagał się on zmiany ww. wyroku i oddalenia powództwa w całości została przez Sąd II instancji oddalona.

Sąd …, wyrokiem z … r. sygn. akt …, uwzględnił natomiast apelację Wnioskodawcy i przywrócił Go do pracy w … na dotychczasowe warunki oraz zasądził … zł tytułem wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy, pod warunkiem podjęcia pracy. Sąd II instancji podzielił stanowisko Sądu …, co do niekonstytucyjności powołanej przez pracodawcę podstawy prawnej wygaszenia stosunku pracy. Podkreślił jednocześnie, że w okolicznościach tej sprawy doszło do naruszenia przez pracodawcę przepisów prawa pracy, za takie bowiem uznać należy „dokonanie błędnej weryfikacji zdarzenia ze skutkiem wygaśnięcia stosunku pracy”. Sąd … stwierdził zatem, że roszczenia powoda mają oparcie w art. 56, 57 § 2 i 45 § 3 kp w zw. z art. 67 kp (w brzmieniu aktualnym w dacie orzekania). Uznał również, że brak było w sprawie przesłanek formalnych i merytorycznych do zastosowania art. 45 § 2 kp, wobec czego zasądzenie przez Sąd … odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy było nieuprawnione.

Zasądzona przez Sąd … kwota … zł brutto uwzględniała cały okres pozostawania Wnioskodawcy bez pracy. Stanowiła ona iloczyn wysokości miesięcznego wynagrodzenia brutto wskazanego w zaświadczeniu złożonym przez pracodawcę na żądanie sądu, obliczonego jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy (...) oraz liczby miesięcy faktycznego pozostawania bez pracy.

W wykonaniu prawomocnego wyroku, Wnioskodawca w dniu … r. przystąpił do pracy w …, a w dniu … r. pracodawca wypłacił Mu zasądzone świadczenie w kwocie netto, tj. … zł, potrącając między innymi zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych w wysokości … zł.

Uzupełnienie

Wnioskodawca posiada nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w myśl art. 3 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1387, ze zm.; dalej także: PDOFizU).

W wymienionym we wniosku wyroku Sądu … (w sentencji) nie wskazano, że wypowiedzenie umowy zostało dokonane z naruszeniem przepisów prawa dotyczących rozwiązywania umów o pracę, gdyż po pierwsze, wyrok (sentencja) zawiera wyłącznie rozstrzygnięcia o zgłoszonych w pozwie roszczeniach, tj. o przywróceniu do pracy i o zasądzeniu dochodzonej kwoty pieniężnej, a po drugie, w stanie faktycznym sprawy nie miało miejsca wypowiedzenie umowy o pracę, ani nie miały zastosowania przepisy o rozwiązywaniu umów o pracę. Do ustania stosunku pracy Wnioskodawcy doszło wskutek uznania przez pracodawcę, że doszło do jego wygaśnięcia z mocy prawa.

W uzasadnieniu wyroku Sąd … stwierdził, iż pracodawca naruszył przepisy prawa o wygaśnięciu stosunku pracy.

Stwierdzone naruszenie polegało na tym, że: „pracodawca, informując pracownika o wygaśnięciu stosunku pracy z naruszeniem przepisów prawa ustalił, że nastąpiło zdarzenie powodujące wygaśnięcie stosunku pracy (...) błędnie pracodawca dokonał weryfikacji zdarzenia ze skutkiem wygaśnięcia stosunku pracy i zdaniem Sądu II instancji to błędne ustalenie należy kwalifikować w kategoriach naruszenia przepisów prawa”. W podsumowaniu Sąd wskazał, że: „należało stwierdzić naruszenie przez pracodawcę przepisów prawa pracy (...) w zakresie uznania zdarzenia pozwalającego na przyjęcie wygaśnięcia stosunku pracy”.

Przepisy o wygaśnięciu stosunku pracy, których dotyczą powyższe stwierdzenia to: art. 12 ust. 6 pkt 1 oraz art. 10 ustawy o zmianie ustawy o służbie cywilnej oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 63 kodeksu pracy.

Świadczenie, o którym mowa we wniosku zostało przyznane na podstawie art. 57 § 2 kodeksu pracy stosowanego odpowiednio z mocy odesłania z art. 67 kodeksu pracy.

Zgodnie z art. 67 kp (w brzmieniu obowiązującym w dacie wygaśnięcia stosunku pracy), do roszczeń pracownika wynikających z bezprawnego wygaszenia stosunku pracy stosuje się odpowiednio przepisy o uprawnieniach pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia, w tym art. 56 i 57 kp.

Stosownie do art. 57 § 2 Kodeksu pracy, jeżeli umowę o pracę rozwiązano m.in. z pracownikiem, o którym mowa w art. 39 kp wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy.

Zasady wypłaty i wysokość wypłaconego świadczenia, określonego jako wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, wynikały wprost z art. 57 § 2 kp oraz z § 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. z 2017 r. poz. 927), w myśl którego przy ustalaniu wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, przysługującego pracownikowi przywróconemu do pracy (art. 47 i art. 57 § 1 i 2 KP) stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop. Natomiast podstawę określenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a w konsekwencji także wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy należnego pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy stanowiły przepisy § 14-19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz. U. Nr 2, poz. 14 ze zm.)

Wskazane przepisy Kodeksu pracy i aktów wykonawczych do tej ustawy stanowią przepisy odrębnych ustaw i aktów wykonawczych, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU, jako wprost określające zasady ustalania odszkodowania.

Wypłacone świadczenie stanowiło odszkodowanie za szkodę rzeczywistą. Szkoda polegała na utracie możliwości zarobkowania, a przyczyną jej powstania było naruszające przepisy prawa pracy stwierdzenie przez pracodawcę wygaśnięcia stosunku pracy. Związek między szkodą, a wypłaconym świadczeniem wyraża się w tym, że wysokość świadczenia odpowiada wynagrodzeniu, jakie Wnioskodawca otrzymałby, gdyby pracował.

Wypłacone świadczenie nie dotyczyło korzyści, które Wnioskodawca mógłby osiągnąć, gdyby umowa o pracę nie została wygaszona.

Pytania po uzupełnieniu wniosku

1.    Czy kwota … zł zasądzona na skutek przywrócenia Wnioskodawcy przez Sąd do pracy tytułem „wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy” jest wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

2.    Czy Wnioskodawca zobowiązany był do zapłaty zaliczki na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych od kwoty zasądzonej na Jego rzecz wyrokiem Sądu …?

Pana stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, wypłacone Mu świadczenie nazwane „wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy” jest w istocie „odszkodowaniem”, którego wysokość wynika z art. 57 § 2 Kodeksu pracy i które – stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU – wolne jest od podatku dochodowego. Oznacza to, że płatnik nie był zobowiązany do obliczania podatku i poboru zaliczki od kwoty tego odszkodowania.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU, z wyjątkami wskazanymi w lit. a-g tego przepisu, wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw lub aktów administracyjnych wydanych na podstawie tych przepisów, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość 2 lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 kp.

Zgodnie z art. 67 kp (w brzmieniu sprzed ostatniej nowelizacji), do roszczeń pracownika wynikających z bezprawnego wygaszenia stosunku pracy stosuje się odpowiednio przepisy o uprawnieniach pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia, w tym art. 56 i 57 kp.

Zgodnie z art. 56 § 1 Kodeksu pracy, pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy.

Stosownie do art. 57 § 2 Kodeksu pracy, jeżeli umowę o pracę rozwiązano m.in. z pracownikiem, o którym mowa w art. 39 kp, wynagrodzenie przysługuje za cały czas pozostawania bez pracy.

Podkreślić należy, że Sądy obu instancji orzekające w sprawie pracowniczej Wnioskodawcy nie miały wątpliwości, że przepisy te z mocy ustawowego odesłania mają zastosowanie również do roszczeń Wnioskodawcy, co zostało potwierdzone prawomocnym wyrokiem.

Podstawowymi warunkami zwolnienia świadczenia od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU, są jego odszkodowawczy charakter oraz to, że jego wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

Na uwagę zasługuje w związku z powyższym, stanowisko odzwierciedlone m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach o sygn. akt II FSK 2953/18; II FSK 3420/18, czy też II FSK 982/21, że nie można określić charakteru świadczenia wynikającego z art. 47 bądź 57 Kodeksu pracy z pominięciem stanowiska Sądu Najwyższego, który kwalifikuje je jako świadczenie odszkodowawcze. Oba wymienione przepisy Kodeksu pracy dotyczą przyznania wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy zaś odwołanie się do wypracowanej przez Sąd Najwyższy linii orzeczniczej wynika z tego, że przepisy PDOFizU nie wprowadzają definicji ustawowej odszkodowania.

I tak, Sąd Najwyższy w wyroku z 25 października 2007 r. sygn. akt II BP 11/07 (Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych), powołując się na wcześniejsze swoje orzecznictwo stwierdził, że wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy stanowi odszkodowanie wyłącznie za utracone wynagrodzenie za pracę, a nie za inną szkodę (straty, utracone korzyści), którą pracownik mógł ponieść w wyniku rozwiązania umowy o pracę. Roszczenie o wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy nie jest tu odrębnym roszczeniem, gdyż ściśle łączy się z roszczeniem o przywrócenie do pracy. Podobnie w wyroku z 6 stycznia 2009 r. sygn. akt II PK 117/08 (Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych) Sąd Najwyższy stwierdził, w odniesieniu do należnego pracownikowi wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, że świadczenie to ma charakter odszkodowawczy, ma bowiem rekompensować pracownikowi szkodę w postaci utraconego wynagrodzenia, doznaną z powodu utraty możliwości zarobkowania. W tym samym orzeczeniu, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że odszkodowania z tytułu rozwiązania umowy o pracę z naruszeniem prawa oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy nie mają charakteru periodycznego, tak jak wynagrodzenie za pracę, ani majątkowo-przysparzającego, lecz charakter kompensacyjno-odszkodowawczy. Nie odwzajemniają pracy i nie mieszczą się w prawniczym (doktrynalnym) pojęciu wynagrodzenia za pracę. Wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy, o którym mowa w art. 47 i art. 57 Kodeksu pracy jest więc w istocie odszkodowaniem (szczególnym świadczeniem dszkodowawczym), albowiem wypłacane jest za okres przypadający po ustaniu stosunku pracy i niewątpliwie nie jest wynagrodzeniem za świadczoną pracę. Jego charakter odszkodowawczy wyraża się w tym, że stanowi pokrycie szkody, jaką ponosi pracownik wskutek niezgodnego z prawem pozbawienia go zatrudnienia. W istocie nie jest ono przeznaczone na pokrycie kosztów utrzymania pracownika, które pracownik z oczywistych przyczyn musiał ponieść już wcześniej, w czasie pozostawania bez pracy. Nawet jeżeli byłoby faktycznie na ten cel przeznaczone (np. na pokrycie długów zaciągniętych przez pracownika w związku z koniecznością ponoszenia kosztów utrzymania w okresie pozostawania bez pracy), to nie taki jest jego sens normatywny. W tej sytuacji trudno nawet twierdzić, aby świadczenie to zastępowało wynagrodzenie za pracę (było jego substytutem). Ta specyfika nie pozwala na podzielenie poglądu, że odszkodowanie z tytułu wadliwego (niezgodnego z prawem) rozwiązania umowy o pracę oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy ze względów funkcjonalnych i aksjologicznych powinny być w zakresie ochrony traktowane tak jak wynagrodzenie, które pracownik otrzymałby, gdyby nie został w sposób bezprawny pozbawiony możliwości wykonywania pracy.

Pogląd, że określone w art. 47 i 57 KP wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy bywa powszechnie postrzegane jako majątkowe świadczenie odszkodowawcze, znalazł potwierdzenie również w uchwale składu siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2009 r. o sygn. akt I PZP 2/09. Stwierdzono w niej, że pełni ono funkcję uproszczonej, ale pewnej i w zamierzeniu ustawodawcy szybkiej sankcji prawa pracy stosowanej wobec pracodawcy za samo wadliwe wypowiedzenie umowy o pracę.

Również w orzeczeniu z 10 marca 2010 r. sygn. akt II PK 265/09, Sąd Najwyższy, odwołując się do wcześniejszych swoich orzeczeń oraz do stanowiska Trybunału Konstytucyjnego podkreślił, że wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy (z art. 47 i art. 57 KP) ma charakter odszkodowania za utratę wynagrodzenia wynikającą z bezprawnego wypowiedzenia umowy o pracę lub szerzej, szkody poniesionej wskutek wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę. Wynagrodzenie to (czyli odszkodowanie) nie zależy od tego, czy wskutek ustania stosunku pracy pracownik został pozbawiony na jakiś czas lub trwale dochodów, czy też podjął inną pracę w miejsce utraconego zatrudnienia, nie ulega bowiem zmniejszeniu o wynagrodzenie, które pracownik uzyskał, podejmując w czasie pozostawania bez pracy, zatrudnienie u innego pracodawcy.

Także w najnowszym orzecznictwie Sądu Najwyższego mowa jest o odszkodowaniu, które przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Zasądzenie odszkodowania zwolnionemu pracownikowi w żadnym razie nie reaktywuje stosunku pracy. W tym wypadku naruszenie prawa jest dla pracownika zrekompensowane wymierną wartością finansową, a dla pracodawcy stanowi sankcję za podjęcie czynności naruszającej prawo (por. postanowienie SN z 25 czerwca 2019 r. o sygn. akt II PK 170/18, LEX nr 2685572).

Powyższe przykłady orzeczeń i wyrażonych w nich poglądów Sądu Najwyższego potwierdzają tezę o odszkodowawczym charakterze świadczenia, o którym mowa w art. 57 Kodeksu pracy. W konsekwencji, za uprawniony należy uznać pogląd, iż świadczenie to jest objęte dyspozycją art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU. Można więc przyjąć, że pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje na podstawie art. 57 Kodeksu pracy ściśle określone szczególne świadczenie odszkodowawcze, którego zakres nie jest tożsamy z odszkodowaniem, o którym mowa w art. 56 § 1 Kodeksu pracy.

Zdaniem Wnioskodawcy, założenia wynikające z treści art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU zostały w warunkach niniejszej sprawy zrealizowane. Źródłem wypłaty wypłaconego Mu świadczenia był niewątpliwie art. 57 § 2 KP, zaś jego wysokość wynikała wprost ze wskazanych w wyroku sądu przepisów prawa pracy, które powinny być uznane za przepisy odrębnych ustaw i aktów wykonawczych, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 PDOFizU.

Zgodnie z § 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. z 2017 r. poz. 927) przy ustalaniu m.in. wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, przysługującego pracownikowi przywróconemu do pracy (art. 47 i art. 57 § 1 i 2 KP) stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

Przepisy § 14-19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz. U. Nr 2 poz. 14 ze zm.) stanowią natomiast podstawę określenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a w konsekwencji także wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy należnego pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy.

Podkreślić należy, że zaprezentowane poglądy akceptowane są również w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, w tym m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 grudnia 2024 r. sygn. akt II FSK 333/22 (Legalis nr 3157150), oraz w wyroku WSA w Warszawie z 11 grudnia 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 1833/24 (Legalis nr 3164082).

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca dodał, że nie był On zobowiązany do zapłaty zaliczki na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych od kwoty zasądzonego na rzecz Wnioskodawcy świadczenia o charakterze odszkodowania.

Tytułem uzupełnienia swojej argumentacji Wnioskodawca wskazuje, że wypłacone świadczenie stanowiło odszkodowanie wyłącznie za szkodę rzeczywistą poniesioną wskutek utraty możliwości zarobkowania, a nie za inne szkody, które również mogły być poniesione w wyniku bezprawnego wygaszenia stosunku pracy.

Pod pojęciem rzeczywistej straty (damnum emergens) rozumieć należy każde pogorszenie sytuacji majątkowej poszkodowanego wskutek zmniejszenia się jego aktywów lub powiększenia pasywów. Zmniejszenie aktywów następuje przez utratę, ubytek lub zniszczenie poszczególnych elementów majątkowych, które dotąd przysługiwały poszkodowanemu. Chodzić tu może o rzeczy, pieniądze, ale także o prawa i wierzytelności. Podkreśla się, że w pojęciu tak rozumianej szkody mieści się również utrata ekspektatywy tych praw, gdyż osłabia to sferę interesów określonej osoby oraz zwiększenie tych zobowiązań poszkodowanego, których powstanie lub zwiększenie się stanowi skutek zdarzenia przypisanego osobie zobowiązanej do naprawienia szkody.

Utrata korzyści, które poszkodowany mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (lucrum cessans) ma natomiast charakter hipotetyczny, a stwierdzenie szkody w tej postaci wymaga oceny prawdopodobieństwa wzbogacenia się poszkodowanego, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę.

Dla rozgraniczenia obu postaci szkody użyteczne jest więc pojęcie związku przyczynowego, który pozwala ocenić doznany uszczerbek przy zastosowaniu kryterium normalności następstw zdarzenia, z jakiego szkoda wynikła (Komentarz do Kodeksu cywilnego po red. E. Gniewka, wyd. 5, str. 587 i nast.).

Utrata przez Wnioskodawcę prawa do wynagrodzenia (czy też ekspektatywy jego uzyskania) stanowiła normalne (tj. pewne, a nie jedynie prawdopodobne) następstwo wygaszenia stosunku pracy), niewątpliwie i zasadniczo pogarszające sytuację majątkową Wnioskodawcy poprzez zmniejszenie Jego aktywów i zwiększenie się zobowiązań wobec utraty dotychczas Mu przysługującego wynagrodzenia, stanowiącego źródło utrzymania.

Tym samym, należy stwierdzić, że wypłacone świadczenie nie dotyczyło korzyści, które mógłby Wnioskodawca osiągnąć, gdyby umowa nie została wygaszona), a wyłącznie rzeczywiście poniesionej straty.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy.

Zgodnie z ww. przepisem:

Zatem opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź od których zaniechano poboru podatku.

Pojęcie przychodów

W świetle art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Źródła przychodów

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

W myśl art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Z informacji przedstawionych przez Pana wynika, że w dniu … r. Dyrektor …, zawiadomił Pana, że z dniem … r. Pana stosunek pracy wygasa na podstawie art. 12 ust. 6 pkt 1 oraz art. 10 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o służbie cywilnej oraz niektórych innych ustaw. W dniu … r. wystąpił Pan do Sądu … z pozwem o przywrócenie do pracy na podstawie art. 56 § 1 w zw. z art. 9 ustawy o służbie cywilnej w zw. z art. 67 i art. 264 § 2 Kodeksu pracy oraz o zasądzenie wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy na podstawie art. 57 § 2 w zw. z art. 39 i w zw. z art. 67 Kodeksu pracy. Sąd …, wyrokiem z …, uwzględnił natomiast Pana apelację i przywrócił Pana do pracy w … na dotychczasowe warunki oraz zasądził … zł tytułem wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy, pod warunkiem podjęcia pracy. Sąd II instancji podzielił stanowisko Sądu …, co do niekonstytucyjności powołanej przez pracodawcę podstawy prawnej wygaszenia stosunku pracy. Podkreślił jednocześnie, że w okolicznościach tej sprawy doszło do naruszenia przez pracodawcę przepisów prawa pracy, za takie bowiem uznać należy „dokonanie błędnej weryfikacji zdarzenia ze skutkiem wygaśnięcia stosunku pracy”. Sąd … stwierdził zatem, że roszczenia powoda mają oparcie w art. 56, 57 § 2 i 45 § 3 Kodeksu pracy w zw. z art. 67 Kodeksu pracy (w brzmieniu aktualnym w dacie orzekania). Uznał również, że brak było w sprawie przesłanek formalnych i merytorycznych do zastosowania art. 45 § 2 Kodeksu pracy, wobec czego zasądzenie przez Sąd … odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy było nieuprawnione. Zasądzona przez Sąd … kwota … zł brutto uwzględniała cały okres pozostawania Pana bez pracy. Stanowiła ona iloczyn wysokości miesięcznego wynagrodzenia brutto wskazanego w zaświadczeniu złożonym przez pracodawcę na żądanie sądu, obliczonego jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy (...) oraz liczby miesięcy faktycznego pozostawania bez pracy. W wykonaniu prawomocnego wyroku, w dniu … r. przystąpił Pan do pracy w …, a w dniu … r. pracodawca wypłacił Panu zasądzone świadczenie w kwocie netto, tj. … zł, potrącając między innymi zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych w wysokości … zł. W wymienionym we wniosku wyroku Sądu … (w sentencji) nie wskazano, że wypowiedzenie umowy zostało dokonane z naruszeniem przepisów prawa dotyczących rozwiązywania umów o pracę, gdyż po pierwsze, wyrok (sentencja) zawiera wyłącznie rozstrzygnięcia o zgłoszonych w pozwie roszczeniach, tj. o przywróceniu do pracy i o zasądzeniu dochodzonej kwoty pieniężnej, a po drugie, w stanie faktycznym sprawy nie miało miejsca wypowiedzenie umowy o pracę, ani nie miały zastosowania przepisy o rozwiązywaniu umów o pracę. Do ustania stosunku pracy Wnioskodawcy doszło wskutek uznania przez pracodawcę, że doszło do jego wygaśnięcia z mocy prawa. Świadczenie, o którym mowa we wniosku zostało przyznane na podstawie art. 57 § 2 Kodeksu pracy stosowanego odpowiednio z mocy odesłania z art. 67 Kodeksu pracy.

Aby zatem ocenić, czy wypłacone Panu „wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy” podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, czy też korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy przeanalizować, czy wypłata wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy spowoduje powstanie u Pana przychodu ze stosunku pracy.

Wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W świetle art. 21 ust. 1 pkt 3b ww. ustawy:

Podkreślić należy, że ww. zwolnienie jest wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania, co oznacza, że wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. W związku z tym, tylko otrzymanie odszkodowania lub zadośćuczynienia wynikającego z przepisów prawa pracy pozwala na zastosowanie zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przy jednoczesnym braku wyłączeń, o jakich mowa w lit. a)-g) tego przepisu.

W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych ustawodawca nie zdefiniował pojęcia odszkodowania czy zadośćuczynienia. Nie oznacza to jednak dowolności w ich rozumieniu. Jednocześnie względy spójności systemu prawa uzasadniają, aby kryteria rozumienia pojęć niezdefiniowanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, miały w pierwszej kolejności charakter kryteriów ustawowych. Konieczne staje się zatem zastosowanie wykładni systemowej zewnętrznej i odwołanie się do przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.).

Odwołując się zatem do prawa cywilnego stwierdzić należy, że świadczenie odszkodowawcze to najogólniej świadczenie mające na celu naprawienie wyrządzonej szkody. Szkodą jest uszczerbek, jakiego doznał poszkodowany wbrew jego woli we wszelkiego rodzaju dobrach przez prawo chronionych. Chodzi więc zarówno o uszczerbek majątkowy, jak i niemajątkowy. Uszczerbek niemajątkowy jest określany terminem „krzywda”. Pod tym pojęciem należy rozumieć wszelkie negatywne przeżycia człowieka wyrażające się zarówno w cierpieniu fizycznym, jak i psychicznym, wywołane czynem niedozwolonym. Do naprawienia krzywdy odnosi się termin „zadośćuczynienie”, natomiast „odszkodowanie” wiąże się z naprawieniem uszczerbku majątkowego.

W Kodeksie cywilnym świadczenie odszkodowawcze wynika głównie z tytułu odpowiedzialności deliktowej (art. 415 i następne) lub odpowiedzialności kontraktowej (art. 471 i następne), a więc jest następstwem czynu niedozwolonego lub niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania.

Powyższe regulacje, mają również zastosowanie do przepisów prawa pracy, choć w ograniczonym zakresie.

Jak stanowi bowiem art. 300 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.):

Powyższe oznacza, że przepisy Kodeksu cywilnego wybrane do zastosowania w prawie pracy (stosunku pracy) nie mogą się sprzeciwiać ogólnym normom prawa pracy, mającym podstawowe znaczenie dla regulacji stosunków pracy.

Przepisy Kodeksu pracy posługują się terminami „odszkodowanie” oraz „zadośćuczynienie” w odniesieniu do konkretnych świadczeń pracowniczych, do których uprawniony jest pracownik lub były pracownik (np. w art. 45, art. 56, art. 99 Kodeksu pracy).

Kwestie zasad i podstawy do wypłaty odszkodowania z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę reguluje Kodeks pracy.

Stosownie do art. 9 § 1 ustawy Kodeks pracy:

Zgodnie z art. 52 § 1 Kodeksu pracy:

W myśl art. 45 § 1-3 ww. Kodeksu:

Stosownie do art. 47 Kodeksu pracy:

W myśl natomiast art. 47¹ ww. Kodeksu:

Zgodnie zaś z art. 56 § 1 ww. Kodeksu:

W myśl art. 57 § 1 ww. Kodeksu:

Z powyższych regulacji wynika, że zgodnie z art. 57 § 1 Kodeksu pracy, pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy, przysługuje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Wynagrodzenia tego nie można traktować jako odszkodowania za bezprawne rozwiązanie stosunku pracy przysługującego na podstawie art. 56 § 1 Kodeksu pracy. Kodeks pracy wprowadza wyraźne rozgraniczenie pomiędzy wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy, a odszkodowaniem. Wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy przysługuje wówczas, gdy orzeczono o przywróceniu do pracy (art. 57 § 1 Kodeksu pracy), natomiast o odszkodowaniu można mówić w sytuacji, gdy rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z naruszeniem przepisów, a pracownik nie żąda przywrócenia do pracy (art. 56 § 1 Kodeksu pracy).

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia jasno wynika, że Sąd …, wyrokiem z …, uwzględnił Pana apelację i przywrócił Pana do pracy w … na dotychczasowe warunki oraz zasądził … zł tytułem wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez pracy, pod warunkiem podjęcia pracy.

Zatem zasądzone wynagrodzenie nie jest odszkodowaniem, a świadczeniem związanym bezpośrednio ze stosunkiem pracy. Kwota wypłaconego wynagrodzenia stanowi więc przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Powyższe znajduje potwierdzenie m.in. w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 maja 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 2029/07. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że:

W wyroku z 18 lutego 2010 r. sygn. akt II FSK 1504/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że:

Ponadto, w wyroku z 8 marca 2016 r. sygn. akt II FSK 3966/13 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że:

Powyższe orzeczenia potwierdzają stanowisko organu przedstawione w niniejszej interpretacji.

Zatem, skoro wypłacone Panu wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy, w związku z Pana przywróceniem do pracy, nie jest odszkodowaniem ani zadośćuczynieniem, lecz stanowi Pana przychód ze stosunku pracy, do wypłaty zasądzonej przez sąd na mocy wyroku kwoty, nie ma zastosowania zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ww. przepis odnosi się literalnie do odszkodowań i zadośćuczynień, a w niniejszej sprawie został Pan przywrócony do pracy i otrzymał wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. W sprawie tej wystąpił ciąg zdarzeń przyczynowo skutkowych, w których jedno zdarzenie warunkowało powstanie kolejnego. Ponieważ został Pan przywrócony do pracy, to przysługiwało Panu wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Gdyby natomiast Sąd orzekł, że przysługuje Panu roszczenie o odszkodowanie, przywrócenie do pracy by nie wystąpiło, a należne byłoby Panu odszkodowanie w wysokości określonej na podstawie wysokości wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. Decyzja Sądu o przywróceniu do pracy implikowała zatem dalszy kierunek przysługujących świadczeń, tj. ich podstawę i rodzaj.

Reasumując: kwota zasądzona Panu przez Sąd … będąca wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy stanowi dla Pan przychód ze stosunku pracy, w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do którego nie ma zastosowania zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Wobec powyższego, Pana pracodawca był zobowiązany do obliczenia i pobrania zaliczki od ww. kwoty.

Pana stanowisko jest więc nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.