Interpretacja 0113-KDIPT2-3.4011.815.2025.2.PR

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych – jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

27 października 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 5 grudnia 2025 r. (data wpływu 11 grudnia 2025 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W dniu … 2020 r. zakupił Pan spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w budynku znajdującego się w …, zawierając umowę w formie aktu notarialnego … . Wartość transakcji została ustalona na kwotę … z czego kwota … została zapłacona pożyczką hipoteczną wg umowy … udzieloną w dniu … 2020 r. przez Bank Spółdzielczy …

Umowa pożyczki została zawarta z Pana matką …, na sfinansowanie zakupu praw będących przedmiotem ww. umowy notarialnej, których nabywcą jest Pan. W dniu podpisania umowy pożyczki hipotecznej w Banku Spółdzielczym …, podpisał Pan w związku z tą umową pożyczki, umowę poręczenia …, w której udzielił Pan solidarnego poręczenia za zobowiązania wynikające z udzielonej umowy pożyczki hipotecznej. Zobowiązał się Pan, w tej umowie poręczenia, do spłaty do wysokości niespłaconego kapitału, odsetek umownych, odsetek od kapitału przeterminowanego i kosztów windykacji oraz opłat i prowizji, gdyby dłużnik (pożyczkobiorca) zobowiązania nie wykonał. Przedmiotowa umowa poręczenia oraz hipoteka do wysokości … ustanowiona na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, którego był Pan nabywcą, była warunkiem udzielenia pożyczki hipotecznej nr … .

W akcie notarialnym z dnia … 2020 r. wskazano, że z oświadczenia wystawionego przez Bank Spółdzielczy … wynika, że tenże Bank udzielił pożyczki hipotecznej w wysokości …, zaś jako zabezpieczenie spłaty wierzytelności oraz odsetek ustalono hipotekę w wysokości … na rzecz tegoż Banku na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem umowy notarialnej. Doszło w tej sytuacji do wygaśnięcia Pana zobowiązania wobec zbywcy przedmiotowego prawa, co Pana zdaniem stanowi dla Pana przychód z nieodpłatnych świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwaną dalej: „ustawą o PIT”.

Uzupełnienie

Posiada Pan nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce, stosownie do art. 3 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1a ustawy o PIT.

Zwolnienie z długu polegało na przelaniu kwoty pożyczki hipotecznej w wysokości …, zaciągniętej w Banku Spółdzielczym …, przez Pana matkę … na rachunek Pani … tytułem „zapłata za nieruchomość zgodnie z aktem notarialnym …”, tj. za zakupione przez Pana własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. Występował Pan w roli poręczyciela ww. kredytu, a Bank ustanowił hipotekę na tym prawie.

Nie zawierał Pan pisemnej umowy o zwolnieniu z długu. Jednak w sposób dorozumiany zaakceptował Pan fakt zapłaty za Pana zobowiązanie pożyczką hipoteczną zaciągniętą i obecnie spłacaną przez Pana matkę … .

Wyraził Pan zgodę na zwolnienie z długu, tj. zaakceptował Pan zapłatę pożyczką hipoteczną zaciągniętą przez Pana matkę na ten cel.

Spłata Pana zobowiązania przez Pana matkę środkami z zaciągniętej przez nią pożyczki nie była darowizną w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Pana matka wykonała Pana zobowiązanie zwalniając Pana z długu. Pisemnej umowy w tym zakresie nie było.

Zbywca prawa do lokalu mieszkalnego (reprezentowany przez pełnomocnika) został poinformowany w akcie notarialnym, że zapłata za nabywane prawa następuje ze środków pożyczki hipotecznej udzielonej Pana matce przez Bank Spółdzielczy. Wyraził zatem zgodę na taką formę zapłaty, podpisując umowę notarialną na zbycie tegoż prawa.

Zwolnienie z długu nie było związane z zawartą umową pomiędzy stronami dotyczącą stosunku pracy, pracy nakładczej lub umowy cywilnoprawnej będącej podstawą do uzyskania przychodów z działalności wykonywanej osobiście.

Zbywca spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jest w stosunku do Pana osobą zaliczaną do III grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

 

Pytanie

Czy otrzymane nieodpłatne świadczenie, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, w postaci wykonania przez Pana matkę Pana zobowiązania, powoduje zwolnienie Pana z długu (Bank Spółdzielczy przelał kredyt udzielony matce, a poręczony przez Pana i zabezpieczony na kupionym przez Pana prawie) na poczet Pana zobowiązania wynikającego z umowy kupna spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PIT, na podstawie którego zwalnia się od podatku dochodowego od osób fizycznych wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń otrzymanych od osób zaliczanych do I i II grupy podatkowej, w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn?

Pana stanowisko w sprawie

Osobą, która dokonała nieodpłatnego świadczenia jest Pana matka, czyli osoba zaliczana do I grupy podatkowej w myśl przepisów regulujących opodatkowanie podatkiem od spadków i darowizn.

Ponieważ osobą, która wykonała za Pana świadczenie, czyli która dokonała nieodpłatnego świadczenia w postaci zwolnienia Pana z długu jest osoba zaliczana do I grupy podatkowej– to art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PIT ma zastosowanie i kwota tego świadczenia jest zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych. Nie podlega wykazaniu w PIT-36 jako dochód z nieodpłatnych świadczeń.

W uzupełnieniu Pana stanowiska i ww. odpowiedzi w sprawie pragnie Pan podkreślić, iż znane są Panu interpretacje indywidualne, gdzie organ je wydający potwierdza, że w sytuacji zapłaty za zakupione nieruchomości lub prawa do lokali dokonane przez rodziców z zaciągniętego kredytu hipotecznego nie mamy do czynienia z darowizną lecz ze zwolnieniem z długu (przykładowo Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 20 kwietnia 2015 r. nr IBPBII/1/4515-4/15/MCZ, Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 kwietnia 2018 r. nr 0111-KDIB2-2.4015.8.2018.2.MSI).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w przepisie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Z treści tego przepisu wynika zatem, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę w katalogu zwolnień przedmiotowych ustawy, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia.

Na podstawie art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Powyższa definicja przychodów ma charakter ogólny i znajduje zastosowanie, o ile w przepisach szczególnych ustawodawca nie uregulował tej kwestii odmiennie. Zatem zgodnie z tą definicją, do przychodów zalicza się wszelkie przysporzenia o charakterze pieniężnym, jak i niepieniężnym, w tym wartość otrzymanych nieodpłatnych świadczeń.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Dla celów podatkowych przyjmuje się – co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie – że pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Również, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, przysporzeniem majątkowym i przychodem, w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 9 ust. 1), są nie tylko aktywa, które ulegają zwiększeniu u podatnika, ale także zmniejszenie jego pasywów.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawierają definicji pojęcia „nieodpłatnego świadczenia”. Dokonując zatem wykładni gramatycznej, za „nieodpłatne świadczenie” uznać należy świadczenia „niewymagające opłaty, takie, za które się nie płaci, bezpłatne”. Zatem należy przyjąć, że nieodpłatnym świadczeniem jest takie zdarzenie, którego skutkiem (następstwem) jest nieodpłatne przysporzenie majątku jednej osobie kosztem majątku innej osoby, innego podmiotu. Nieodpłatne świadczenie w znaczeniu prawa podatkowego obejmuje nie tylko świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego (działanie lub zaniechanie na rzecz innej strony), ale w jego zakres wchodzą także wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne oraz gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne przysporzenie majątku mające konkretny wymiar finansowy.

W treści art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zostały określone źródła przychodów, gdzie m.in. wymienia się:

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Należy podkreślić, że użyte w konstrukcji art. 20 ust. 1 ww. ustawy sformułowanie „w szczególności” świadczy o przykładowym katalogu przychodów z innych źródeł. Oznacza to, że przychodami z innych źródeł są także inne przychody, niewymienione wprost w tym przepisie. Tym samym uznaje się, że katalog ten nie jest katalogiem zamkniętym. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że w dniu … 2020 r. zakupił Pan spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, zawierając umowę w formie aktu notarialnego. Wartość transakcji została ustalona na kwotę … z czego kwota … została zapłacona pożyczką hipoteczną udzieloną w dniu … 2020 r. przez Bank Spółdzielczy. Umowa pożyczki została zawarta z Pana matką …, na sfinansowanie zakupu praw będących przedmiotem ww. umowy notarialnej, których nabywcą jest Pan. W dniu podpisania umowy pożyczki hipotecznej w Banku, podpisał Pan w związku z tą umową pożyczki, umowę poręczenia, w której udzielił Pan solidarnego poręczenia za zobowiązania wynikające z udzielonej umowy pożyczki hipotecznej. Zobowiązał się Pan, w tej umowie poręczenia, do spłaty do wysokości niespłaconego kapitału, odsetek umownych, odsetek od kapitału przeterminowanego i kosztów windykacji oraz opłat i prowizji, gdyby dłużnik (pożyczkobiorca) zobowiązania nie wykonał. Przedmiotowa umowa poręczenia oraz hipoteka do wysokości … ustanowiona na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego, którego był Pan nabywcą, była warunkiem udzielenia pożyczki hipotecznej. W akcie notarialnym z dnia … 2020 r. wskazano, że z oświadczenia wystawionego przez Bank wynika, że tenże Bank udzielił pożyczki hipotecznej w wysokości …, zaś jako zabezpieczenie spłaty wierzytelności oraz odsetek ustalono hipotekę w wysokości … na rzecz tegoż Banku na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem umowy notarialnej. Doszło w tej sytuacji do wygaśnięcia Pana zobowiązania wobec zbywcy przedmiotowego prawa, co Pana zdaniem stanowi dla Pana przychód z nieodpłatnych świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwaną dalej: „ustawą o PIT”.

W związku z tak przedstawionym opisem, wskazać należy, że samo otrzymanie pożyczki i jej spłata jest obojętna podatkowo, nie rodzi skutków podatkowych w postaci uzyskania przez pożyczkobiorcę nieodpłatnego świadczenia. Przychód po stronie pożyczkobiorcy pojawia się natomiast w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia udzielonej pożyczki lub jej części oraz odsetek (jeżeli umowa przewidywała), które pożyczkobiorca byłby zobowiązany zapłacić. Wtedy bowiem pożyczkobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe o charakterze trwałym.

W związku z tak przedstawionym opisem, wskazać należy, że nieodpłatne udzielenie poręczenia nie jest zdarzeniem obojętnym gospodarczo zarówno dla podmiotu poręczającego, jak i podmiotu, którego zobowiązanie jest poręczeniem zabezpieczone.

Udzielenie poręczenia skutkuje bowiem przyjęciem przez poręczającego finansowego ryzyka niewywiązania się dłużnika ze swojego zobowiązania względem wierzyciela. Ryzyko to posiada określoną wartość, tj. cenę, którą uzyskujący poręczenie w normalnych warunkach rynkowych musiałby poręczycielowi zapłacić. Korzyść majątkowa po stronie otrzymującego poręczenie może natomiast polegać m.in. na zwiększeniu jego zdolności kredytowej, uzyskaniu niższego oprocentowania kredytu (pożyczki), czy też samej możliwości jego zaciągnięcia. Z drugiej strony udzielenie poręczenia nie pozostaje bez wpływu na możliwość i warunki zaciągania innych zobowiązań przez poręczyciela. Ocena, czy korzyści beneficjenta mają wymiar finansowy, wymaga uwzględnienia dóbr i interesów oraz pozytywnych następstw, a także obciążeń wynikających z umowy poręczenia.

Instytucja zwolnienia z długu uregulowana została w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), w myśl którego:

Niewątpliwie więc na skutek nieodpłatnego zwolnienia z długu – dokonanego na podstawie ww. art. 508 Kodeksu cywilnego – osiągnął Pan przysporzenie majątkowe mieszczące się w kategorii przychodu powodującego powstanie obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, w postaci nieodpłatnego świadczenia ze strony swojej matki – pożyczkobiorcy.

Za nieodpłatne świadczenie uznać należy bowiem świadczenie niewymagające opłaty, takie za które się nie płaci, bezpłatne, czyli takie, którego skutkiem (następstwem) jest nieodpłatne – to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu – przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Wskazać jednak należy, że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przy czym art. 21 ust. 20 ww. ustawy stanowi, że:

Zgodnie natomiast z art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):

Mając na uwadze powyższe stwierdzić więc należy, że zwolnienie Pana z długu, polegające na zapałacie przez Pana matkę za zakupione przez Pana spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, zaciągniętą przez nią pożyczką, w związku z którą podpisał Pan umowę poręczenia, skutkowało po Pana stronie powstaniem przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powstały przychód należy zaliczyć do przychodów z innych źródeł, o których mowa w  art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 tej ustawy.

Z uwagi na to, że ww. przychód był świadczeniem otrzymanym od osoby zaliczonej do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, to korzysta on ze zwolnienia z opodatkowania na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym nie ciąży na Panu obowiązek zapłaty podatku z tego tytułu.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

W odniesieniu do powołanych przez Pana interpretacji indywidualnych należy stwierdzić, że zostały wydane w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla Organu wydającego przedmiotową interpretację. Powołane interpretacje nie stanowią źródła prawa, wiążą strony w konkretnej indywidualnej sprawie, więc zawartych w nich stanowisk organów podatkowych nie można wprost przenosić na grunt innej sprawy. Każdą sprawę Organ jest zobowiązany rozpatrywać indywidualnie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pan sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).