Możliwość skorzystania z ulgi 4+.
Podatnik wspólnie z żoną wychowuje czworo dzieci, w tym jedno dziecko żony z poprzedniego związku, urodzone w 2005 roku. Podatnik jest biologicznym ojcem trójki dzieci, a czwarte dziecko nie zostało przez niego przysposobione. W latach 2022-2024 podatnik faktycznie uczestniczył w wychowaniu wszystkich dzieci, ponosząc koszty utrzymania, opieki i edukacji, w tym ubezpieczenia i wsparcia finansowego. Dzieci…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualne
8 września 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 7 października 2025 r. – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wspólnie z żoną wychowuje Pan troje dzieci. Jedno z nich - urodzone 20 maja 2005 r. - jest dzieckiem Pana żony z poprzedniego związku. Córka żony, którą opiekował się Pan wspólnie z żoną, od kiedy miała 3 miesiące, była zawsze traktowana przez Pana jak Pana własne dziecko. Ponosił Pan wspólnie z żoną koszty wychowania i utrzymania dziecka. Pana obowiązkiem, tak jak wobec pozostałych dzieci, było zapewnianie dziecku opieki i wychowania (np. troska o zdrowie, codzienna opieka, dbanie o wyżywienie, higienę, ubiór), podejmowanie decyzji dotyczących edukacji (zapisy do przedszkola, szkoły, wybór zajęć dodatkowych, pomoc w nauce), wspólne uczestnictwo w zebraniach szkolnych, kontakt z nauczycielami, dbanie o rozwój emocjonalny i społeczny dziecka (udział w życiu rodzinnym, wspólne spędzanie czasu, organizowane wakacji, ferii, uroczystości rodzinnych), troska o zdrowie dziecka, zapewnianie dziecku utrzymania (wydatki na mieszkanie, ubrania, jedzenie, podręczniki, zajęcia dodatkowe).
W latach 2022-2024 wspierał Pan jej kształcenie. Była przez Pana ubezpieczona w (…) oraz w (…), którego ponosił Pan koszty. Wspólnie z żoną uczestniczył Pan w jej życiu, pełniąc obowiązki rodziców. Zarówno osobiście jak i przez żonę wspierał ją Pan finansowo, zwłaszcza w okresie kiedy biologiczny ojciec nie przesyłał alimentów.
Żona nie pracowała przez cały okres małżeństwa i narzeczeństwa, więc na Panu spoczywał obowiązek utrzymania całej rodziny w tym (…), dla której starał się Pan być najlepszym ojcem. Zarówno pod względem finansowym jak i emocjonalnym. W związku z tym, w rozumieniu przepisów art. 92 oraz art. 95-96 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego są to elementy wykonywania władzy rodzicielskiej.
Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
W piśmie z 7 października 2025 r. udzielił Pan odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu:
· Od którego roku chce Pan skorzystać z ulgi dla rodzin 4+?
Odpowiedź: Od 2022 r. do 2024 r.
· W związku ze wskazaniem:
Wspólnie z żoną wychowujemy troje dzieci. Jedno z nich – urodzone dnia 20 maja 2005 r. – jest dzieckiem mojej żony z poprzedniego związku.
Z powyższego wynika, że jest Pan biologicznym ojcem dwójki dzieci. Zatem, należy jednoznacznie wskazać:
Odpowiedź: Wychowuje Pan 4 dzieci. Jest Pan ojcem biologicznym 3 dzieci.
(…) - ur. 20 maja 2005 r.
(…) - ur. 28 listopada 2009 r.
(…) – ur. 18 czerwca 2013 r.
(…) –ur. 25 sierpnia 2020 r.
· Czy w okresie, którego dotyczy wniosek podlegał/będzie podlegał Pan na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu?
Odpowiedź: Tak.
· Z jakiego źródła, w okresie będącym przedmiotem zapytania, uzyskiwał/będzie uzyskiwał Pan dochody opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych (np. ze stosunku pracy, z umowy zlecenia, z działalności gospodarczej) i w jakiej formie są/będą opodatkowania (np. na zasadach ogólnych, ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, podatkiem liniowym)?
Odpowiedź: Umowa o pracę na czas nieokreślony.
· Czy i kiedy przysposobił Pan córkę z poprzedniego związku Pana żony?
Odpowiedź: Nie przysposobił Pan. Wykonywał Pan faktyczną władzę rodzicielską.
Odpowiedź: Tak, w okresie od 30 listopada 2022 r. do 19 kwietnia 2024 r.
Odpowiedź: Tak uczyły się.
w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2194 ze zm. oraz z 2024 r. poz. 1615), z wyjątkiem renty rodzinnej?
Należało odnieść się odrębnie do każdego pełnoletniego dziecka.
Odpowiedź: Nie uzyskały i nie uzyskują żadne z dzieci. W 2023 r. i 2024 r. (…) uzyskała przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 (ulga dla młodych). (…) nie przekroczyła łącznej wysokości wymienionej powyżej.
Odpowiedź: Nie mają zastosowania dla żadnego z dzieci.
Odpowiedź: Nie zostało umieszczone.
· Czy suma osiąganych przez Pana przychodów przekroczy – w którymkolwiek roku podatkowym, w którym chce Pan skorzystać z ulgi dla rodzin 4+ – kwotę 85.528 zł (z wyłączeniem przychodów podlegających opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym, zwolnionych od podatku dochodowego oraz od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku)?
Odpowiedź: Tak w latach 2022, 2023, 2023.
Pytanie
Czy w opisanym stanie faktycznym ma Pan prawo do korzystania z ulgi podatkowej PIT-0 dla rodzin 4+ (art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o PIT), wliczając do liczby wychowywanych dzieci dziecko żony, które nie jest Pana dzieckiem biologicznym, ale które faktycznie wychowuje Pan wspólnie z żoną?
Pana stanowisko w sprawie
W Pana ocenie, spełnia Pan warunki do skorzystania z ulgi PIT-0 dla rodzin 4+, ponieważ: art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odnosi się do „rodziców i opiekunów prawnych” wychowujących co najmniej 4 dzieci, zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o Karcie Dużej Rodziny oraz orzecznictwem sądów administracyjnych, za wychowywanie dziecka uważa się również sytuację, gdy małżonek rodzica faktycznie uczestniczy w wychowywaniu dziecka, faktycznie wykonuje czynności wchodzące w zakres władzy rodzicielskiej, co znajduje oparcie w art. 95-96 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
W związku z powyższym uważa Pan, że ma Pan prawo do korzystania z ulgi PIT-0 dla rodzin 4+.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.; t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 21 ust. 1 pkt 153 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2022 r.:
Wolne od podatku dochodowego są przychody podatnika do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł, osiągnięte:
a) ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy;
b) z umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8;
c) z pozarolniczej działalności gospodarczej, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30c albo art. 30ca albo ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych;
– który w roku podatkowym w stosunku do co najmniej czworga dzieci, o których mowa w art. 27ea ust. 1 pkt 2, wykonywał władzę rodzicielską, pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, lub sprawował funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą, a w przypadku pełnoletnich uczących się dzieci – wykonywał ciążący na nim obowiązek alimentacyjny albo sprawował funkcję rodziny zastępczej, z zastrzeżeniem ust. 39 i 44–48.
W myśl art. 21 ust. 1 pkt 153 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2022 r.:
Wolne od podatku dochodowego są przychody podatnika do wysokości nieprzekraczającej
w roku podatkowym kwoty 85 528 zł, osiągnięte:
a) ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy,
b) z umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8,
c) z pozarolniczej działalności gospodarczej, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30c albo art. 30ca albo ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych,
d) z zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r.
o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
– który w roku podatkowym w stosunku do co najmniej czworga dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4c, z uwzględnieniem art. 6 ust. 4e i 8, wykonywał władzę rodzicielską, pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, lub sprawował funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą, a w przypadku pełnoletnich uczących się dzieci - wykonywał ciążący na nim obowiązek alimentacyjny albo sprawował funkcję rodziny zastępczej, z zastrzeżeniem ust. 39 i 44-48.
W myśl art. 27ea ust. 1 pkt 1-2 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2022 r.):
Od podatku obliczonego zgodnie z art. 27 podatnik może odliczyć kwotę w wysokości 1.500 zł, jeżeli w roku podatkowym jest rodzicem albo opiekunem prawnym, który:
1) jest:
a) panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką albo rozwodnikiem,
b) osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów,
c) osobą pozostającą w związku małżeńskim z osobą pozbawioną praw rodzicielskich lub odbywającą karę pozbawienia wolności, oraz
2) samotnie wychowuje dzieci:
a) małoletnie,
b) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
c) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w krajowych lub zagranicznych przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, jeżeli w roku podatkowym dzieci te:
Na podstawie art. 1 pkt 14 ww. ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265), która weszła w życie 1 lipca 2022 r., artykuł 27ea został uchylony.
Na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265) przepisów art. 27ea ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2022 r., nie stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
W myśl art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw:
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
– podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Według art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
– w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 240), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2105), wynika, że:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
– w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, stanowi, że:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
– w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Natomiast art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw stanowi, że:
Przepisy art. 6 ust. 4c–4h, 8 (…) ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, (…) stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Z art. 21 ust. 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że:
Przy obliczaniu kwoty przychodów podlegających zwolnieniu od podatku na podstawie ust. 1 pkt 148 i 152-154 nie uwzględnia się przychodów podlegających opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie niniejszej ustawy, zwolnionych od podatku dochodowego oraz od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W świetle art. 21 ust. 44 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Suma przychodów zwolnionych od podatku na podstawie ust. 1 pkt 148 i 152-154 nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty 85 528 zł.
Na mocy art. 21 ust. 45 cytowanej ustawy:
Przy ustalaniu prawa do zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 153, nie uwzględnia się dziecka, które w roku podatkowym, na podstawie orzeczenia sądu, zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.
Według art. 21 ust. 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Podatnik korzystający ze zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 153:
1) wyłącznie w zakresie przychodów podlegających opodatkowaniu zgodnie z art. 27, innych niż z pozarolniczej działalności gospodarczej, składa w terminie określonym w art. 45 ust. 1 informację, według ustalonego wzoru, zawierającą dane o liczbie dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów – imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci;
2) w zakresie przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej podlegających opodatkowaniu zgodnie z art. 27, art. 30c lub zgodnie z przepisami ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, w złożonym zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 lub ust. 1a pkt 2, lub zeznaniu, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, składanym za rok podatkowy, w którym korzystał ze zwolnienia, informuje o liczbie dzieci i ich numerach PESEL, a w przypadku braku tych numerów – imionach, nazwiskach oraz datach urodzenia dzieci.
Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 47 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Na żądanie organów podatkowych podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 153, w szczególności:
1) odpis aktu urodzenia dziecka;
2) zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
3) odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
4) zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.
Art. 21 ust. 48 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym przez art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 2180), stanowi, że:
Podatnik nie składa informacji, o której mowa w ust. 46 pkt 1, jeżeli w zeznaniu złożonym za rok podatkowy, w którym korzystał ze zwolnienia określonego w ust. 1 pkt 153, poinformował o liczbie dzieci i ich numerach PESEL, a w przypadku braku tych numerów - o imionach, nazwiskach oraz datach urodzenia dzieci.
Natomiast art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw stanowi, że:
Przepisy art. 21 ust. 48 (…) ustawy zmienianej w art. 5, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Obowiązująca od 1 stycznia 2022 r. tzw. ulga dla rodzin 4+ dotyczy rodziców, w tym rodziców zastępczych, oraz opiekunów prawnych, bez względu na ich stan cywilny. Mogą z niej korzystać zarówno samotni rodzice (opiekunowie prawni), jak i małżonkowie oraz rodzice pozostający w związkach nieformalnych.
Ulga obejmuje przychody:
W rozpatrywanej sprawie podkreślić należy, że z ulgi może skorzystać podatnik, który w stosunku do co najmniej czworga dzieci:
Ulga ta przysługuje podatnikowi w związku z odpowiednio wykonywaniem władzy rodzicielskiej, sprawowaniem funkcji opiekuna, rodzica zastępczego lub wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci:
Przy czym podatnik może skorzystać z ulgi jeżeli dzieci te:
Ponadto pełnoletnie uczące się dzieci nie mogą uzyskać w roku podatkowym dochodów opodatkowanych według skali podatkowej lub 19% podatkiem z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, udziałów (akcji) lub pochodnych instrumentów finansowych lub przychodów zwolnionych od podatku w ramach tzw. ulgi dla młodych czy ulgi na powrót, w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej, w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego, z wyjątkiem renty rodzinnej.
Ulga może być zastosowana już w trakcie roku, ale ostateczne jej rozliczenie nastąpi w zeznaniu rocznym. Zwolnieniu podlega kwota przychodu nieprzekraczająca 85 528 zł w roku podatkowym u każdego z rodziców lub opiekunów prawnych.
Kwota 85 528 zł jest wspólnym limitem w ramach ulg: dla rodzin 4+, dla młodych, na powrót i dla pracujących seniorów. Jeśli więc rodzic lub opiekun prawny korzysta np. z dwóch ulg w tym samym roku podatkowym, to jego przychody podlegają zwolnieniu maksymalnie do wysokości 85 528 zł.
Jak wynika z opisu sprawy jest Pan ojcem biologicznym 3 dzieci. Wspólnie z żoną wychowuje Pan czworo dzieci. Jedno z nich - urodzone 20 maja 2005 r. - jest dzieckiem Pana żony z poprzedniego związku. Nie przysposobił Pan córki żony. Wykonywał Pan faktyczną władzę rodzicielską.
Córka żony, którą opiekował się Pan wspólnie z żoną, od kiedy miała 3 miesiące, była zawsze traktowana przez Pana jak Pana własne dziecko. Ponosił Pan wspólnie z żoną koszty wychowania i utrzymanie dziecka. Pana obowiązkiem tak jak wobec pozostałych dzieci było zapewnianie dziecku opieki i wychowania (np. troska o zdrowie, codzienna opieka, dbanie o wyżywienie, higienę, ubiór), podejmowanie decyzji dotyczących edukacji (zapisy do przedszkola, szkoły, wybór zajęć dodatkowych, pomoc w nauce), wspólne uczestnictwo w zebraniach szkolnych, kontakt z nauczycielami, dbanie o rozwój emocjonalny i społeczny dziecka (udział w życiu rodzinnym, wspólne spędzanie czasu, organizowane wakacji, ferii, uroczystości rodzinnych), troska o zdrowie dziecka, zapewnianie dziecku utrzymania (wydatki na mieszkanie, ubrania, jedzenie, podręczniki, zajęcia dodatkowe). W latach 2022-2024 wspierał Pan jej kształcenie. Była przez Pana ubezpieczona w (…) oraz w (…), którego ponosił Pan koszty. Wspólnie z żoną uczestniczył Pan w jej życiu, pełniąc obowiązki rodziców. Zarówno osobiście jak i przez żonę wspierał ją Pan finansowo, zwłaszcza w okresie kiedy biologiczny ojciec nie przesyłał alimentów.
Pana wątpliwość dotyczy kwestii, czy ma Pan prawo do korzystania z ulgi podatkowej, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wliczając do liczby wychowywanych dzieci dziecko żony, które nie jest Pana dzieckiem biologicznym, ale które faktycznie wychowuje Pan wspólnie z żoną.
W tym miejscu należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359 ze zm.; Dz. U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.):
Zgodnie z art. 92 ww. ustawy:
Dziecko pozostaje aż do pełnoletności pod władzą rodzicielską.
W myśl art. 93 § 1 ww. Kodeksu:
Władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom.
Przepis art. 97 § 1 ww. Kodeksu mówi o tym, że:
Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania.
Zgodnie zaś z treścią art. 107 § 1 ww. Kodeksu:
Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia.
W rozumieniu przepisów prawa rodzinnego i opiekuńczego, prawo wykonywania bieżącej pieczy nad dzieckiem, oprócz rodzica, może również posiadać opiekun prawny dziecka lub rodzic zastępczy.
Opiekun prawny jest to osoba powołana do dbania o potrzeby życiowe i majątek innej osoby, która potrzebuje takiej opieki. W praktyce opiekun prawny ustanawiany jest wobec dzieci oraz osób całkowicie ubezwłasnowolnionych. Osoby te nie mogą za siebie odpowiadać prawnie, opiekun jest więc również ich przedstawicielem ustawowym, czyli może za nie dokonywać czynności prawnych.
W myśl art. 145 § 1 i 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Opiekę ustanawia się dla małoletniego w wypadkach przewidzianych w tytule II niniejszego kodeksu. Opiekę ustanawia sąd opiekuńczy, skoro tylko poweźmie wiadomość, że zachodzi prawny po temu powód.
Dziecko pozbawione opieki i wychowania rodziców może również zostać umieszczone w rodzinie zastępczej.
Wówczas, zgodnie z art. art. 1121 § 1 pkt 1:
Obowiązek i prawo wykonywania bieżącej pieczy nad dzieckiem umieszczonym w pieczy zastępczej, jego wychowania i reprezentowania w tych sprawach, a w szczególności w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie jego potrzeb, należą do rodziny zastępczej, prowadzącego rodzinny dom dziecka albo kierującego placówką opiekuńczo-wychowawczą, regionalną placówką opiekuńczo-terapeutyczną lub interwencyjnym ośrodkiem preadopcyjnym.
Podkreślić należy, że w przepisach prawa rodzinnego i opiekuńczego funkcjonuje również pojęcie przysposobienia.
W myśl art. 114 § 1 ww. Kodeksu:
Przysposobić można osobę małoletnią, tylko dla jej dobra.
Zgodnie zaś z art. 1141 § 1 ww. Kodeksu:
Przysposobić może osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, jeżeli jej kwalifikacje osobiste uzasadniają przekonanie, że będzie należycie wywiązywała się z obowiązków przysposabiającego oraz posiada opinię kwalifikacyjną oraz świadectwo ukończenia szkolenia organizowanego przez ośrodek adopcyjny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, chyba że obowiązek ten jej nie dotyczy.
Stosownie do treści art. 123 § 2 ww. Kodeksu:
Jeżeli jeden z małżonków przysposobił dziecko drugiego małżonka, władza rodzicielska przysługuje obojgu małżonkom wspólnie.
W przypadku dzieci pełnoletnich warunkiem skorzystania z przedmiotowej ulgi jest wykonywanie przez podatnika wobec nich ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego albo sprawowanie funkcję rodziny zastępczej.
Wyjaśnienia wymaga, że obowiązek alimentacyjny zdefiniowany został w art. 128 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Przepis ten stanowi, że:
Obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.
Z art. 617 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika, że:
Krewnymi w linii prostej są osoby, z których jedna pochodzi od drugiej. Krewnymi w linii bocznej są osoby, które pochodzą od wspólnego przodka, a nie są krewnymi w linii prostej.
Stosownie do art. 135 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
W myśl art. 135 § 2 przytoczonego Kodeksu:
Wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego.
Z kolei na mocy art. 1121 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Obowiązek i prawo wykonywania bieżącej pieczy nad dzieckiem:
1) umieszczonym w pieczy zastępczej, jego wychowania i reprezentowania w tych sprawach, a w szczególności w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie jego potrzeb, należą do rodziny zastępczej, prowadzącego rodzinny dom dziecka albo kierującego placówką opiekuńczo-wychowawczą, regionalną placówką opiekuńczo-terapeutyczną lub interwencyjnym ośrodkiem preadopcyjnym;
2) pozbawionym opieki i wychowania rodziców umieszczonym w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym lub w zakładzie rehabilitacji leczniczej, jego wychowania i reprezentowania w tych sprawach, a w szczególności w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie jego potrzeb, należą do kierującego odpowiednio zakładem opiekuńczo-leczniczym, zakładem pielęgnacyjno-opiekuńczym lub zakładem rehabilitacji leczniczej.
Pozostałe obowiązki i prawa wynikające z władzy rodzicielskiej należą do rodziców dziecka.
Według art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2024 r. poz. 177 ze zm.):
Piecza zastępcza jest sprawowana w przypadku niemożności zapewnienia dziecku opieki i wychowania przez rodziców.
Na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej:
Umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu, z zastrzeżeniem ust. 2 oraz art. 35a, art. 58 ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 103 ust. 2 pkt 2 i 3.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 ww. ustawy:
Formami rodzinnej pieczy zastępczej są:
1) rodzina zastępcza:
a) spokrewniona,
b) niezawodowa,
c) zawodowa, w tym zawodowa pełniąca funkcję pogotowia rodzinnego i zawodowa specjalistyczna;
2) rodzinny dom dziecka.
Mając na uwadze powołane wyżej przepisy, w przedstawionym opisie sprawy wskazać należy, że nie spełnia Pan warunku uprawniającego do skorzystania z tzw. ulgi dla rodzin 4+. Nie przysposobił Pan córki żony z poprzedniego związku, więc nie jest Pan rodzicem czworga dzieci, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skoro córka Pana żony nie została przez Pana przysposobiona, to tym samym od momentu ukończenia przez nią pełnoletniości nie ciąży na Panu obowiązek alimentacyjny, na podstawie art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, względem tego dziecka, nie jest Pan również dla niego rodzicem zastępczym. Samo dostarczanie przez Pana środków utrzymania, pełnoletniemu dziecku Pana żony nie jest wystarczające do uznania, że spełnia Pan wobec tego dziecka wprowadzone przez ustawodawcę w art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych kryteria.
W konsekwencji stwierdzić należy, że nie jest Pan uprawniony do skorzystania z tzw. ulgi dla rodzin 4+, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w stosunku do co najmniej czworga dzieci nie wykonywał Pan w latach 2022-2024 władzy rodzicielskiej, nie pełnił funkcji opiekuna prawnego ani nie sprawował funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą lub też, jak w przypadku pełnoletnich uczących się dzieci – nie wykonywał Pan ciążącego obowiązku alimentacyjnego ani nie sprawował funkcji rodziny zastępczej.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo