Możliwość skorzystania z preferencyjnego sposobu rozliczania jako osoba samotnie wychowująca dziecko - rozwód w toku.
Wnioskodawca jest ojcem 8-letniej córki. Od kwietnia 2025 r. nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką dziecka, która nie uczestniczy w bieżącym utrzymaniu i wychowaniu dziecka. Córka stale zamieszkuje z Wnioskodawcą, który samodzielnie wykonuje wszystkie obowiązki rodzicielskie. W toku jest postępowanie rozwodowe, a sąd powierzył Wnioskodawcy bieżącą pieczę nad dzieckiem na czas trwania postępowania. Matka ma pełnię władzy rodzicielskiej,…
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
11 maja 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 17 czerwca 2026 r. - w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wnioskodawca jest ojcem małoletniej córki, … wiek 8 lat. Od kwietnia 2025 r. nie prowadzi Pan wspólnego gospodarstwa domowego z matką dziecka. Matka nie uczestniczy w regularnym finansowaniu kosztów utrzymania dziecka. Matka utrzymuje kontakty z dzieckiem, jednak nie uczestniczy w bieżącym procesie wychowawczym, organizacji edukacji, opieki zdrowotnej ani codziennym utrzymaniu dziecka. Od kwietnia 2025 r. małoletnia córka stale zamieszkuje z Wnioskodawcą i pozostaje pod Jego codzienną pieczą. Wnioskodawca prowadzi z dzieckiem wspólne gospodarstwo domowe.
Wnioskodawca samodzielnie wykonuje wszystkie bieżące obowiązki związane z wychowaniem i utrzymaniem dziecka, w szczególności:
· zapewnia codzienną opiekę,
· organizuje edukację i życie szkolne dziecka,
· zapewnia utrzymanie i wyżywienie,
· organizuje opiekę medyczną,
· ponosi ciężar organizacyjny i finansowy życia dziecka
· podejmuje bieżące decyzje dotyczące dziecka.
We wrześniu 2025 r. zostało wszczęte postępowanie rozwodowe z inicjatywy żony Wnioskodawcy, które pozostaje w toku.
Postanowieniem Sądu Okręgowego z … 2025 r., Wnioskodawcy powierzono wykonywanie bieżącej pieczy nad małoletnim dzieckiem na czas trwania postępowania rozwodowego. Matce dziecka przyznano prawo do kontaktów z dzieckiem. Matka dziecka posiada pełnię władzy rodzicielskiej, jednak nie wykonuje bieżącej pieczy nad dzieckiem ani nie uczestniczy w codziennym podejmowaniu decyzji dotyczących jego wychowania, edukacji i utrzymania.
Między rodzicami dziecka nie została ustanowiona opieka naprzemienna. Dziecko ma stałe miejsce zamieszkania u Wnioskodawcy. Jest to centrum życiowe dziecka.
Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
17 czerwca 2026 r. udzielił Pan odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu:
1) Za który rok podatkowy (lata podatkowe) oczekuje Pan wydania interpretacji indywidualnej w zakresie stanu faktycznego.
Odpowiedź: Wniosek o wydanie interpretacji dotyczy roku podatkowego 2025. Jednocześnie informuję Pan, iż opisany stan faktyczny trwa nadal.
2) Czy – w okresie, którego dotyczy wniosek:
a) podlegał i podlega Pan na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu?
Odpowiedź: W okresie, którego dotyczy wniosek podlegał i podlega Pan nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
b) uzyskiwał/uzyskuje Pan dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?
Odpowiedź: W okresie, którego dotyczy wniosek, uzyskiwał i uzyskuje Pan wyłącznie dochody opodatkowane według skali podatkowej. Źródłami tych dochodów były:
· działalność nierejestrowana,
· wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji zarządu wspólnoty mieszkaniowej.
c) w stosunku do Pana lub Pana dziecka, miały/mają zastosowanie przepisy:
Odpowiedź: Nie uzyskiwał Pan ani nie uzyskuje dochodów opodatkowanych podatkiem liniowym, ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, ani na podstawie ustawy o podatku tonażowym lub ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego.
W odniesieniu do małoletniego dziecka przepisy te również nie miały i nie mają zastosowania, w szczególności małoletnie dziecko nie uzyskiwało i nie uzyskuje dochodów opodatkowanych na podstawie wskazanych przepisów.
3) Czy w Pana małżeństwie została orzeczona separacja – jeżeli tak, to prosimy wskazać dokładną datę, w jakim okresie oraz na podstawie jakiej decyzji orzeczono separację oraz kiedy stała się ona prawomocna.
Odpowiedź: W okresie objętym wnioskiem pozostawał Pan formalnie w związku małżeńskim. W Pana małżeństwie nie została orzeczona separacja. Od 1 kwietnia 2025 r. nie prowadzi Pan jednak z małżonką wspólnego gospodarstwa domowego, a postępowanie rozwodowe wszczęte we wrześniu 2025 r. pozostaje w toku.
Pytanie:
Czy w przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca jest uprawniony do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dziecko, o którym mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym spełnia On przesłanki do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Od kwietnia 2025 r. małoletnia córka stale zamieszkuje z Wnioskodawcą i pozostaje pod Jego codzienną pieczą. Wnioskodawca samodzielnie realizuje wszystkie istotne obowiązki rodzicielskie związane z wychowaniem i utrzymaniem dziecka oraz podejmuje bieżące decyzje dotyczące jego życia.
Na mocy postanowienia Sądu Okręgowego z … 2025 r., Wnioskodawcy powierzono wykonywanie bieżącej pieczy nad dzieckiem na czas trwania postępowania rozwodowego.
Matka dziecka posiada pełnię władzy rodzicielskiej, jednak jej udział w wykonywaniu obowiązków wychowawczych ogranicza się wyłącznie do realizacji kontaktów z dzieckiem.
Wnioskodawca nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką dziecka, a między rodzicami nie występuje model opieki naprzemiennej ani równorzędnego wykonywania obowiązków wychowawczych.
W ocenie Wnioskodawcy powyższe okoliczności wskazują, że faktycznie samotnie wychowuje dziecko w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy stanowi, że:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Na podstawie art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r. poz. 1576).
W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie prawa, wszelkie preferencje podatkowe stanowią wyłom od zasady powszechności opodatkowania oraz mają charakter przywileju, z którego podatnik ma prawo, a nie obowiązek korzystania. Muszą one być zatem interpretowane bez dokonywania wykładni rozszerzającej, a także zawężającej danego przepisu prawa podatkowego. Nadto, przy wszelkiej interpretacji przepisów prawa podatkowego i próbach odkodowania zawartych w nich norm prawnych, należy posługiwać się przede wszystkim wykładnią językową.
Przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci. Z ww. przepisu jednoznacznie wynika, że z możliwości rozliczania się jako osoba samotnie wychowująca dziecko może skorzystać jedynie rodzic lub opiekun prawny tego dziecka. Ponadto przepis ten odwołuje się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie. Jest to więc taka osoba, która stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby.
Tym samym, z preferencyjnego opodatkowania dochodów, na zasadach przewidzianych w art. 6 ust. 4d w powiązaniu z ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, może korzystać rodzic lub opiekun prawny samotnie wychowujący dzieci, będący w roku podatkowym, którego rozliczenie ma dotyczyć – panną, kawalerem. Ustawodawca określił również, że z omawianej preferencji może korzystać osoba, której związek małżeński ustał wskutek śmierci współmałżonka (wdowa, wdowiec) lub został rozwiązany poprzez orzeczenie rozwodu (rozwódka, rozwodnik). Samotnie wychowującą dzieci może być również osoba, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, jak też osoba, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.
Warunkiem obliczenia podatku, na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest zatem nie tylko posiadanie określonego stanu cywilnego oraz samotne wychowywanie dziecka. Z ww. przepisu jednoznacznie wynika, że z możliwości rozliczania się jako osoba samotnie wychowująca dziecko może skorzystać jedynie rodzic lub opiekun prawny tego dziecka.
Definicja osoby samotnie wychowującej dziecko jest wyczerpująca i nie przewiduje żadnych wyjątków, a katalog osób w niej wymienionych jest zamknięty i nie może podlegać wykładni rozszerzającej.
Jednocześnie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dzieci. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – nie kwestionując Pana zaangażowania w proces wychowawczy Pana małoletniego dziecka – to fakt, że w okresie, którego dotyczy wniosek, samotnie wychowuje oraz sprawuje Pan opiekę nad dzieckiem nie jest wystarczającą przesłanką pozwalającą na skorzystanie z omawianej preferencji. Konieczne jest również bycie jedną z osób, o których mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pan zaś nie należy do żadnej z kategorii osób wymienionych w tym przepisie, gdyż jak wskazał Pan we wniosku - w okresie objętym wnioskiem pozostawał Pan formalnie w związku małżeńskim, w Pana małżeństwie nie została orzeczona separacja.
W konsekwencji, nie przysługuje Panu prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zatem, Pana stanowisko uznałem za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo