Interpretacja 0113-KDWPT.4011.51.2026.2.MG

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych w zakresie możliwości rozliczenia się w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko – jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 marca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 27 marca 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Jest Pan kawalerem i ojcem dwojga nieletnich dzieci. Nie pozostaje Pan w związku małżeńskim, ani nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką dzieci. Posiada Pan ugodę sądową regulującą czasookresy sprawowania opieki nad dziećmi: sygn. akt … z … marca 2020 r., która stanowi, że: strony … i … zgodnie ustalają, że zmieniają ugodę zawartą przed Sądem Rejonowym w …w dniu … września 2017 r. w sprawie o sygn. akt … w ten sposób, że kontakty wnioskodawcy …, zamieszkałego w …, przy ul. … z małoletnimi: …, urodzonym …listopada 2013 r. i …, urodzonym …listopada 2012 r. będą odbywały się poza miejscem zamieszkania małoletnich w następujących terminach:

-        w każdy wtorek i czwartek bezpośrednio po zajęciach w szkole/przedszkolu z noclegiem, jeśli dzień jest dniem wolnym od zajęć w przedszkolu/szkole wówczas kontakt rozpoczyna się o godz. 9:00, - w co drugi weekend od piątku po zajęciach w przedszkolu/szkole do niedzieli do godz. 19:30, jeśli dzień jest wolny od zajęć w przedszkolu/szkole wówczas kontakt rozpoczyna się o godz. 9:00,

-        w Święta Bożego Narodzenia: w latach nieparzystych: od 24 grudnia od godz. 9:00 do 25 grudnia do godz. 15:00, w latach parzystych: od 5 grudnia od godz. 15:00 do 26 grudnia do godz. 20:00,

-        w Wielkanoc: w latach nieparzystych: od Wielkiej Soboty od godz. 9:00 do Niedzieli Wielkanocnej do godz. 15:00, w latach parzystych: od Niedzieli Wielkanocnej od godz. 15:00 do Poniedziałku Wielkanocnego do godz. 19:30,

-        w Dzień Ojca: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący wnioskodawcy kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz.18:00, jeśli dzień wypadnie weekend nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00, 

-        w Dzień Matki: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00,

-        w urodziny wnioskodawcy: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący wnioskodawcy kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz.15:00,

-        w urodziny uczestniczki: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący uczestniczce kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00,

-        w urodziny małoletnich: wnioskodawca w latach parzystych: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00, uczestniczka: w latach nieparzystych jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00,

-        w weekend majowy: wnioskodawca: w latach parzystych od 30 kwietnia bezpośrednio po zajęciach w szkole/przedszkolu lub jeśli jest to dzień wolny to od godz. 9:00 do 3 maja do godz. 19:30, jeżeli kontakt wypadnie w weekend przysługujący uczestniczce wówczas następny, przysługujący wnioskodawcy przypada uczestniczce, uczestniczka w latach nieparzystych od 30 kwietnia bezpośrednio po zajęciach szkole/przedszkolu lub jeśli jest to dzień wolny to od godz. 9:00 do 3 maja, jeżeli kontakt wypadnie w weekend przysługujący wnioskodawcy wówczas następny, przysługujący uczestniczce przypada wnioskodawcy,

-        we Wszystkich Świętych: wnioskodawca: w latach nieparzystych od 30 października po zajęciach w przedszkolu/szkole lub od godz. 9:00, jeśli jest dzień wolny do 1 listopada do godz. 16:00; uczestniczka: w latach parzystych od 30 października po zajęciach w przedszkolu/szkole lub od godz. 9:00, jeśli jest dzień wolny do 1 listopada do godz. 16:00,

-        w Mikołajki: wnioskodawca w latach parzystych - jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00, uczestniczka w latach nieparzystych: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00,

-        w Dzień Dziecka: wnioskodawca: w latach nieparzystych: jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący wnioskodawcy wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00, uczestniczka: w latach parzystych latach parzystych jeśli wypadnie w dzień nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się bezpośrednio po zajęciach w przedszkolu/szkole do godz. 18:00, jeśli dzień wypadnie w weekend nieprzysługujący uczestniczce wówczas kontakt odbywa się od godz. 9:00 do godz. 15:00,

-        w Sylwestra: wnioskodawca: w latach nieparzystych od 31 grudnia od godz. 9:00 do 1 stycznia do godz. 15:00, jeśli dzień nie przysługuje wnioskodawcy, uczestniczka: w latach parzystych od 31 grudnia od godz. 9:00 do 1stycznia do godz. 15:00, jeśli dzień nie przysługuje uczestniczce,

-        w wakacje: wnioskodawca: lipiec od 19 lipca od godz. 9:00 do 31 lipca do godz. 21:00; sierpień od 14 sierpnia od godz. 9:00 do 31 sierpnia do godz. 20:00, uczestniczka: lipiec od 1 lipca do 18 lipca; sierpień od 1 sierpnia do 13 sierpnia - w ferie zimowe: po tygodniu, przy czym strony ustalą termin do 15 stycznia.

Strony zobowiązują się do przestrzegania ustalonych ww. terminów kontaktów.

Powyższa ugoda potwierdza, że dzieci przebywają z Panem przez 6 miesięcy w roku, lecz nie ma zasądzonej opieki naprzemiennej. Dzieci są również zameldowane u Pana na pobyt stały od 4 grudnia 2019 r. Uczęszczają do Szkoły Podstawowej nr … w … oddalonej o 6 min drogi pieszo od miejsca zameldowania, o co wnioskował Pan podczas trwania postępowania sądowego - Sąd Rodzinny przychylił się do Pana wniosku.

Nie pobiera Pan świadczenia 800+ ani świadczenia „Dobry Start” – świadczenia te pobiera matka dzieci. Jednocześnie reguluje Pan alimenty na dzieci w wysokości zasądzonej przez Sąd. Podczas pobytu dzieci u Pana ponosi Pan koszty ich utrzymania, w tym m.in. koszty zakupu odzieży czy lekarstw, na co posiada Pan faktury zakupów. Podejmuje Pan również samodzielnie decyzje dotyczące zdrowia, zajęć pozalekcyjnych oraz wypoczynku Pana małoletnich dzieci. Sprawuje Pan również opiekę nad dziećmi, kiedy chorują, korzystając wówczas z opieki nad dzieckiem.

Uzupełnienie stanu faktycznego

1)  Za który rok podatkowy (lata podatkowe) oczekuje Pan wydania interpretacji indywidualnej w zakresie stanu faktycznego?

Odpowiedź: Wniosek dotyczy lat podatkowych: 2021, 2022, 2023, 2024 oraz 2025.

2)           Czy – w okresie, którego dotyczy wniosek:

a)    podlegał i podlega Pan na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, tj. czy Pana miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (tzw. rezydencję podatkową) miał/ma Pan w Polsce?

Odpowiedź: W okresie objętym wnioskiem podlegał Pan i podlega na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, tj. posiada Pan rezydencję podatkową w Polsce.

b)    uzyskiwał/uzyskuje Pan dochody opodatkowane według skali podatkowej (np. z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia itp.)?

Odpowiedź: W ww. okresie uzyskiwał Pan dochody opodatkowane według skali podatkowej, w szczególności z tytułu umowy o pracę.

c)    prowadził/prowadzi Pan działalność gospodarczą? Jeśli tak – należy wskazać formę opodatkowania tej działalności.

Odpowiedź: Nie prowadził Pan i nie prowadzi działalności gospodarczej.

d)    Czy w pozostałym okresie, w którym dzieci nie przebywały z Panem, matka dzieci zajmowała się ich wychowaniem i wykonywała władzę rodzicielską w stosunku do dzieci, tj. uczestniczyła w wychowaniu dzieci, dbała o prawidłowy rozwój dzieci kształtując ich właściwe zachowania, rozwijała ich zainteresowania, sprawowała nad nimi pieczę, troszczyła się o ich rozwój fizyczny i duchowy, ponosiła wydatki związane z wypoczynkiem, ponosiła koszty ich utrzymania, zabezpieczała potrzeby bytowe, zdrowotne i edukacyjne, pomagała w edukacji szkolnej, brała czynny udział w sprawach dotyczących dzieci związanych z ich kształceniem, dodatkowymi zajęciami itp.?

Odpowiedź: Władza rodzicielska nad dziećmi przysługuje obojgu rodzicom, przy czym w okresach, w których dzieci przebywają pod Pana opieką, wykonuje ją Pan samodzielnie. Dzieci przez połowę roku (około 6 miesięcy) przebywają pod Pana opieką – w tym czasie sprawuje Pan nad nimi bieżącą pieczę, uczestniczy w ich wychowaniu oraz samodzielnie ponosi wszelkie koszty ich utrzymania, w tym koszty wyżywienia, odzieży, edukacji, leczenia oraz innych bieżących potrzeb życiowych.

W okresach, w których dzieci przebywają pod Pana opieką, faktycznie samodzielnie wykonuje Pan wszystkie obowiązki związane z ich codziennym wychowaniem i opieką, w szczególności podejmuje Pan decyzje dotyczące ich bieżących spraw, organizuje Pan ich życie codzienne, dba Pan o ich rozwój fizyczny i emocjonalny, zapewnia Pan opiekę w przypadku choroby, organizuje leczenie, utrzymuje kontakt ze szkołą oraz zapewnia Pan udział w zajęciach dodatkowych.

W pozostałym okresie (około 6 miesięcy w roku) dzieci przebywają pod opieką matki, która w tym czasie również wykonuje władzę rodzicielską oraz ponosi koszty ich utrzymania.

e)    w stosunku do Pana lub Pana dzieci, miały/mają zastosowanie przepisy:

‒     art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń?

‒     z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych?

Odpowiedź:

-        nie miały zastosowania przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ani przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym,

-        nie miały zastosowania przepisy ustawy o podatku tonażowym ani ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Pytanie

Czy przysługuje Panu prawo do rozliczenia podatku dochodowego jako osoba samotnie wychowująca dzieci?

Pana stanowisko w sprawie

Pana zdaniem, jako kawaler faktycznie sprawujący opiekę nad dziećmi, ma Pan prawo do preferencyjnego rozliczenia podatkowego na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o PIT.

Wykładnia pojęcia „osoba samotnie wychowująca dzieci” powinna opierać się na faktycznym sprawowaniu pieczy nad dzieckiem, a nie na całkowitym braku kontaktu dziecka z drugim rodzicem.

Potwierdza to ugruntowane orzecznictwo sądowe:

Samodzielność opieki: Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 21 stycznia 2025 r. (sygn. II FSK 633/24), rodzic może zostać uznany za osobę samotnie wychowującą, jeśli w określonym czasie sam zajmuje się dzieckiem i faktycznie je wychowuje bez równoczesnego udziału drugiego rodzica. Sąd wskazał, że ustawodawca nie uzależnił prawa do ulgi od braku jakiegokolwiek wsparcia ze strony drugiego rodzica (np. płacenia alimentów czy sporadycznych kontaktów).

Definicja wychowywania: Jak wskazał WSA w wyroku z dnia 15 maja 2024 r., istotą jest proces wychowawczy – czyli kształtowanie osobowości dziecka, dbanie o jego rozwój emocjonalny i byt materialny przez jedną osobę w danym czasie. Sam fakt posiadania przez drugiego rodzica praw rodzicielskich nie wyklucza „samotnego wychowywania” przez wnioskodawcę, jeśli to on jest głównym ośrodkiem życiowym dziecka.

Biorąc pod uwagę, że dzieci zamieszkują z Panem przez 6 miesięcy w roku, czyli prowadzi Pan z nimi wspólne gospodarstwo domowe i przez ten czas to Pan ponosi główny ciężar ich wychowania i utrzymania, spełnia Pan warunki do skorzystania z preferencji podatkowej, co jest zgodne z  pro obywatelską wykładnią sądów administracyjnych. Oświadcza Pan, że wszystkie podane informacje są zgodne ze stanem faktycznym.

W Pana ocenie, przedstawiony stan faktyczny spełnia przesłanki do uznania, że w okresach sprawowania przez Pana opieki nad dziećmi wykonuje Pan obowiązki rodzicielskie w sposób samodzielny, co odpowiada pojęciu osoby samotnie wychowującej dzieci w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z ugruntowaną linią interpretacyjną organów podatkowych oraz orzecznictwem sądów administracyjnych, decydujące znaczenie dla uznania podatnika za osobę samotnie wychowującą dziecko ma faktyczne wykonywanie obowiązków rodzicielskich oraz rzeczywiste ponoszenie ciężaru wychowania dziecka, a nie wyłącznie formalny status cywilny czy sposób uregulowania kontaktów z dzieckiem.

W związku z powyższym, w okresach w których dzieci pozostają pod Pana opieką i samodzielnie realizuje Pan wszystkie obowiązki związane z ich wychowaniem i utrzymaniem, spełnia Pan przesłanki do zastosowania preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osób samotnie wychowujących dzieci.

Powyższy opis stanu faktycznego jest spójny z przedstawionym we wniosku pytaniem oraz stanowiskiem i jednoznacznie wskazuje Pan, że w okresach sprawowania przez Pana opieki nad dziećmi spełnia Pan przesłanki do uznania Pana za osobę samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:

W myśl art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265 ze zm.), stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.:

Na podstawie art. 6 ust. 4d wskazanej ustawy, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.:

Według art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.:

Stosownie do art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.:

W świetle art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:

Na mocy art. 6 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:

Z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2105), wynika, że:

Wyjaśnić przy tym należy, że na gruncie art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, dodanego przez art. 9 pkt 7 ustawy z dnia 9 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2427):

Art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, stanowi, że:

Natomiast, art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw stanowi, że:

Z powyższego wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie m.in. następujących warunków:

• posiadania statusu osoby samotnie wychowującej dzieci (dziecko);
• wychowywania samotnie w roku podatkowym dzieci (dziecka);
• nieuzyskiwania przez rodzica i dzieci (dziecko) przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Z istoty pojęcia „osoby samotnie wychowującej dziecko” wynika, że jest to osoba, która w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sama (bez udziału drugiej osoby) zajmuje się wychowywaniem dziecka, stale troszczy się o jego byt materialny i rozwój emocjonalny.

Przepis art. 6 ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców. Jest to więc taka osoba, która stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, bez udziału (wsparcia) drugiej osoby.

Natomiast, kiedy każdy rodzic jest zaangażowany w proces wychowawczy dziecka oznacza to, że w roku podatkowym dziecko wychowywane jest wspólnie przez oboje rodziców, a nie samotnie przez któregokolwiek z nich.

Przy wychowywaniu dziecka należy wziąć pod uwagę całokształt działań i czynności wykonywanych przez każdego z rodziców, w tym także tych o charakterze niewymiernym jak kształtowanie osobowości, światopoglądu, systemu wartości, postaw emocjonalnych. W sytuacji, gdy każdy z rodziców aktywnie oraz w porównywalnym stopniu uczestniczy w wychowywaniu dziecka – co przejawia się między innymi dzieleniem się wszelkimi obowiązkami związanymi z procesem wychowawczym dziecka, niezależnie od tego u kogo, pod czyją w danym momencie roku podatkowego opieką dziecko przebywa – nie można mówić o samotnym wychowywaniu dziecka przez któregokolwiek z rodziców.

Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej ulgi, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.

Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych. „Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Zatem prawo do omawianej preferencji podatkowej będzie przysługiwało jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego (za wyjątkiem ściśle w ustawie określonym) faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.

Z opisu sprawy wynika, że nie pozostaje Pan w związku małżeńskim, ani nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką dzieci. Posiada Pan ugodę sądową regulującą czasookresy sprawowania opieki nad dziećmi, która stanowi że Pana  kontakty z małoletnimi dziećmi będą odbywały się poza miejscem zamieszkania małoletnich w określonych terminach. Powyższa ugoda potwierdza, że dzieci przebywają z Panem przez 6 miesięcy w roku, lecz nie ma zasądzonej opieki naprzemiennej. Dzieci są również zameldowane u Pana na pobyt stały. Władza rodzicielska nad dziećmi przysługuje obojgu rodzicom, przy czym w okresach, w których dzieci przebywają pod Pana opieką, wykonuje ją Pan samodzielnie. Dzieci przez połowę roku (około 6 miesięcy) przebywają pod Pana opieką – w tym czasie sprawuje Pan nad nimi bieżącą pieczę, uczestniczy w ich wychowaniu oraz samodzielnie ponosi wszelkie koszty ich utrzymania, w tym koszty wyżywienia, odzieży, edukacji, leczenia oraz innych bieżących potrzeb życiowych. W okresach, w których dzieci przebywają pod Pana opieką, faktycznie samodzielnie wykonuje Pan wszystkie obowiązki związane z ich codziennym wychowaniem i opieką, w szczególności podejmuje Pan decyzje dotyczące ich bieżących spraw, organizuje Pan ich życie codzienne, dba Pan o ich rozwój fizyczny i emocjonalny, zapewnia Pan opiekę w przypadku choroby, organizuje leczenie, utrzymuje kontakt ze szkołą oraz zapewnia Pan udział w zajęciach dodatkowych. W pozostałym okresie (około 6 miesięcy w roku) dzieci przebywają pod opieką matki, która w tym czasie również wykonuje władzę rodzicielską oraz ponosi koszty ich utrzymania.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – nie kwestionując Pana zaangażowania w proces wychowawczy dzieci – nie sposób uznać, że w Pana przypadku spełnione zostały wszystkie warunki wymagane dla rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci.

W tym konkretnym przypadku stwierdzić należy, że każdy rodzic jest zaangażowany w proces wychowawczy dzieci, co oznacza, że dzieci wychowywane są wspólnie przez oboje rodziców, a nie samotnie przez któregokolwiek z nich. Jak Pan wskazał, kontakty Pana oraz byłej żony z dziećmi zostały uregulowane postanowieniami ugody sądowej, regulującej czasookresy sprawowania opieki nad dziećmi. Co istotne, kontakty z dziećmi są faktycznie realizowane zgodnie z postanowieniami ugody. Wobec powyższego bezsprzecznym pozostaje fakt, że przez część danego roku dzieci przebywają pod opieką matki i to ona wówczas je wychowuje, a przez część roku dzieci przebywają pod Pana opieką, zatem w roku podatkowym nie wychowuje Pan dzieci samotnie, tzn. bez udziału drugiego z rodziców.

Dla zastosowania rozliczenia w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci istotny jest m.in. warunek, że w trakcie roku podatkowego rzeczywiście samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców, wychowuje się dzieci, który wobec sytuacji przedstawionej we wniosku nie został spełniony. Preferencja ta uzależniona jest nie tylko od stanu cywilnego, ale przede wszystkim od faktycznego samotnego wychowywania dzieci. Jak już wskazano, wychowanie dzieci można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu i systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Nie sposób uznać, że w przedstawionym przez Pana opisie sprawy – w tak zorganizowanym trybie wykonywania władzy rodzicielskiej i opieki przez obojga rodziców – zachodzą dwa odrębne procesy wychowawcze, tj. osobny samotny proces przeprowadza Pan w swoim czasie, gdy dzieci zamieszkują i przebywają z Panem, a zupełnie inny proces wychowawczy zachodzi podczas, gdy dzieci przebywają z matką. Wychowania dziecka nie da się „podzielić”, bowiem jest to ciągły i długotrwały rozwój, na który w tym przypadku składa się praca obojga rodziców.

Samodzielna opieka nad dziećmi nie jest równoznaczna z samotną opieką. Fakt, że każdy z rodziców zajmuje się dziećmi w ustalonym czasie, czyli samodzielnie i w tym czasie drugi rodzic nie uczestniczy w wychowaniu tych dzieci, nie oznacza że mamy do czynienia z samotnym wychowaniem dzieci.

W rodzinach pełnych, złożonych z małżonków z dziećmi również zdarzają się sytuacje, w których rodzice nie wychowują dzieci równocześnie. Nie zawsze bowiem opiekują się dziećmi w tym samym miejscu i czasie. Podczas sprawowania opieki przez rodziców może zachodzić taka sytuacja, że w którymś momencie dnia, tygodnia, miesiąca (a w szczególnych sytuacjach nawet w określonych dniach, tygodniach, miesiącach), dziećmi zajmuje się tylko matka, innym razem tylko ojciec, jednakże w takiej sytuacji nie ma mowy o samotnym wychowywaniu dzieci przez któregokolwiek z rodziców.

Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej preferencji podatkowej, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.

W związku z powyższym, za 2021 r. 2022 r., 2023 r., 2024 r., 2025 r. nie przysługiwało Panu prawo do preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).  

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.).