Interpretacja 0114-KDIP1-1.4012.4.2026.2.AWY

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

5 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 29 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur wystawionych przez podmiot zewnętrzny realizujący na Pana rzecz usługi dotyczące naprawienia szkody na podstawie umów o wykonanie zastępcze.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

A.A. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą „A.” z siedzibą w A. (NIP: (…), REGON: (…)) - dalej: Podatnik, Wnioskodawca. Jest czynnym podatnikiem VAT. Głównym przedmiotem jego działalności są roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych.

Podatnik zgodnie z umową o roboty budowlane został głównym wykonawcą prac wykończeniowych wewnętrznych w budynku hotelu (…) w A.

Prace wodno-kanalizacyjne realizował podwykonawca – B. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: Wykonawca) na rzecz A. Po zrealizowaniu prac przez Wykonawcę zostały wystawione faktury, które zostały opłacone przez Podatnika i od których odliczył VAT.

Po uregulowaniu należności przez Podatnika wystąpiła szkoda polegająca na zalaniu większości łazienek w pokojach hotelowych i pomieszczeń w ich bliskim sąsiedztwie. Bezpośrednią przyczyną zalania były wadliwie zamontowane połączenia odpływu brodzika z syfonem. Syfon nie dochodził całą powierzchnią do płyty brodzika, podłączenie syfonu z brodzikiem nie zostało wykonane w osi, przez co powstawały odkształcenia innych elementów podłączenia, występowały też wycieki z okolic połączenia baterii prysznicowych. Stąd przez powstałe nieszczelności, woda spływała pod płytę brodzika, zalewając warstwy posadzki i ścian i penetrując na boki oraz na niższe kondygnacje.

Zgodnie z decyzją Wnioskodawcy naprawy, w tym osuszanie, wymiana elementów, prace montażowe, zakup nowych materiałów nie zostały wykonane przez Wykonawcę, a przez zewnętrzny podmiot trzeci wybrany przez Podatnika. Zewnętrzny podmiot trzeci po zrealizowaniu robót wystawił faktury na rzecz Podatnika. Z ich tytułu Podatnik nie odliczył naliczonego VAT. Wnioskodawca nie refakturował usług na rzecz Wykonawcy, wystąpił zaś o zwrot od ubezpieczyciela niesolidnego Wykonawcy kosztów związanych z wykonawstwem zastępczym.

Ubezpieczyciel Wykonawcy, po przeprowadzeniu weryfikacji zgłoszonych szkód i zakresu przeprowadzonych napraw, przyznał w kilku ratach odszkodowanie w kwocie netto.

Pytanie

Czy nabywając usługi od podmiotu zewnętrznego realizującego usługi na podstawie umów o wykonanie zastępcze Podatnik ma prawo do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur wystawionych przez ten podmiot?

Pana stanowisko w sprawie

Zdaniem Podatnika w świetle okoliczności niniejszej sprawy Podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu faktur wystawionych przez podmiot realizujący usługi na podstawie umowy o wykonanie zastępcze. Podatek wynikający z faktur wystawionych na Wnioskodawcę i dokumentujących wydatki na usługi i materiały, które Wnioskodawca musiał ponieść z tytułu działań podmiotu zewnętrznego za niesolidnego Wykonawcę, nie podlega odliczeniu na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się zaś każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a)  nabycia towarów i usług,

b)  dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Jak wynika z powołanych przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Przenosząc wskazane regulacje ustawowe na grunt przedmiotowej sprawy należy wskazać, iż Podatnik nabył usługi w ramach wykonania zastępczego wyłącznie, aby wywiązać się z obowiązków wynikających z umowy na realizację prac wykończeniowych w hotelu. Konieczność ta była konsekwencją zaniedbań niesolidnego Wykonawcy i wadliwego wykonania prac wynikających z umowy. Co należy podkreślić - usługi zlecone pierwotnemu Wykonawcy posiadały cechy odpłatnego świadczenia usług podlegających opodatkowaniu VAT. Z tego tytułu Wykonawca wystawił faktury, z których Podatnik odliczył VAT.

Prace naprawcze związane z usterkami w instalacji wodno-kanalizacyjnej były realizowane w ramach umowy zawartej z Podatnikiem przez podmiot trzeci wybrany przez Podatnika. Faktura z tytułu zrealizowanych przez niego prac w ramach wykonania zastępczego była wystawiona na rzecz Wnioskodawcy. Wykonawca, który zrealizował roboty w sposób wadliwy nie miał wpływu na jego wybór, nie był to jego podwykonawca. Wręcz przeciwnie - podmiot zewnętrzny realizował usługi na rzecz Podatnika w ramach odrębnej umowy. Wnioskodawca nie refakturował usług naprawczych na rzecz Wykonawcy, wystąpił zaś o zwrot od niesolidnego Wykonawcy kosztów związanych z wykonawstwem zastępczym.

Koszty wykonawstwa zastępczego realizowanego przez osoby trzecie (wykonawcę zastępczego) mają charakter odszkodowawczy i nie były związane z zobowiązaniem się Podatnika do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Koszty związane z naprawami dokonanymi przez podmioty trzecie zostały poniesione przez Podatnika, następnie zafakturowane koszty zostały przedstawione ubezpieczycielowi niesolidnego Wykonawcy.

Środki na pokrycie kosztów wykonawstwa zastępczego realizowanego przez podmiot trzeci nie wiążą się z żadnym świadczeniem ze strony Wykonawcy, w konsekwencji nie będą stanowić one wynagrodzenia za świadczenie usługi lub dostawę towarów. Środki na pokrycie kosztów wykonawstwa zastępczego mają charakter odszkodowawczy, bowiem przeniesienie na Wykonawcę (jego ubezpieczyciela) kosztów wykonawstwa zastępczego nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy i tym samym środki te nie stanowią wynagrodzenia za wykonanie czynności podlegających opodatkowaniu.

Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, iż w analizowanej sprawie nie są spełnione przesłanki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy. Obciążenie Wykonawcy kosztami wykonania zastępczego stanowi należność o charakterze odszkodowawczym, tj. czynność, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji podatek naliczony od usługi nabytej od podmiotu trzeciego (wykonawcy zastępczego) nie będzie miał związku z czynnościami opodatkowanymi Podatnika. Zatem, Wnioskodawca nie będzie uprawniony do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez podmioty trzecie za wykonane naprawy i usunięte usterki.

Wskazany pogląd został zaakceptowany w orzecznictwie - w wyroku NSA z 23 stycznia 2025 r., I FSK 1211/21 sąd podkreślił, iż „Gdy zamawiający na skutek niesolidności wykonawcy zleca wykonanie robót osobom trzecim, nie dochodzi do wykonania usługi na rzecz niesolidnego wykonawcy ani przez zamawiającego ani przez wykonawcę zastępczego. (...) Brak też jest podstaw do twierdzenia, że zamawiający świadczy usługę pierwszemu wykonawcy. Kwoty otrzymane mają pokryć koszt wykonania zastępczego oraz dodatkowe wydatki związane z niesolidnością kontrahenta. Za usługę nie może być uznany również sam zwrot kosztów dokonany przez wykonawcę, który nie wykonał swojego zobowiązania wobec inwestora. Brak jest bowiem elementu wzajemności. Zwrot ten jest sposobem rozliczenia się pomiędzy stronami umowy, jest czynnością o charakterze cywilnoprawnym dokonaną w celu realizacji roszczeń wynikających z rękojmi za wady a nie świadczeniem usługi. Koszty wykonawstwa zastępczego realizowanego przez osobę trzecią nie są objęte podatkiem od towarów i usług” (dodatkowo wyrok z 29 czerwca 2011 r., I FSK 1013/10 oraz wyrok z 21 października 2014 r., I FSK 1571/13).

W przedmiotowej sprawie Podatnik otrzymał od Wykonawcy faktury i dokonywał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tych faktur, zatem nie był uprawniony do ponownego obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez Wykonawców zastępczych za ten sam zakres prac. Uzasadnione jest zatem stanowisko Wnioskodawcy, że rozliczenie kosztów związanych z powierzeniem wykonania robót Wykonawcy zastępczemu ma charakter odszkodowawczy i w konsekwencji ciężar ekonomiczny nakładów z tytułu wykonawstwa zastępczego, w tym nieodliczonego VAT naliczonego powinien zostać poniesiony przez Wykonawcę, który nie wywiązał się z umowy (przywoływany powyżej wyrok NSA z 23 stycznia 2025 r., I FSK 1211/21).

Powyższe stanowisko zostało zaakceptowane przez organy podatkowe, przykładowo w interpretacji Dyrektora KIS z 10 maja 2017 r. (0461-ITPP3.4512.84.2017.2.AB) wskazano, iż „W kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez Wykonawców zastępczych należy stwierdzić, że prawo takie nie przysługuje, gdyż warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Z uwagi na fakt, że wskazaną kwotę, tj. zwrot kosztów wykonania zastępczego w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem umowy, należy uznać jako należność o charakterze odszkodowawczym, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podatek naliczony wykazany na fakturach wystawionych przez Wykonawców zastępczych nie wiąże się z czynnościami opodatkowanymi. Wobec powyższego - Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez Wykonawców zastępczych”. Podobne stanowisko zaprezentowano w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 maja 2017 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.32.2017.1.MW, interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 4 marca 2015 r., o sygn. ITPP1/443-1532/14/KM.

Podsumowując należy uznać, iż zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem organów podatkowych oraz judykatury niesolidny Wykonawca powinien zwrócić pełne koszty zleconego przez Podatnika wykonawstwa zastępczego, a więc ponieść ciężar ekonomiczny wykonywanych za niego prac i poniesionych wydatków, w tym również z zakresie VAT wykazanego przez wykonawcę zastępczego. Gdyby bowiem pierwotny Wykonawca zrealizował swoje zobowiązania w sposób prawidłowy, to Podatnik nie zostałby obciążony kwotą tego podatku, a zatem należność ta stanowi element świadczenia odszkodowawczego. W konsekwencji nie ma podstaw do tego, aby Wnioskodawca w takich okolicznościach korzystał z prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury wykonawcy zastępczego, skoro do zrekompensowania mu tej kwoty zobowiązany jest niesolidny Wykonawca (wyrok NSA z 6 lipca 2017 r., I FSK 2173/15). Oczywiście poniesienie kosztów wykonawstwa zastępczego przez Wnioskodawcę jest bezpośrednio związane ze świadczeniem odszkodowawczym należnym od niesolidnego Wykonawcy, lecz nie stanowi celu samego w sobie, gdyż usługa wykonawcy zastępczego jest także związana z realizacją obowiązków, jakie spoczywają na Podatniku, a więc z szeroko pojętymi, realizowanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi. Skoro jednak ich zrekompensowanie - w okolicznościach takich, jak w tej sprawie - powinno nastąpić w ramach świadczenia odszkodowawczego obejmującego kwotę należnego VAT, rzutuje to na prawo podatnika do odliczenia tego podatku. Stwierdzić zatem należy, że podatek wynikający z faktury wystawionej przez wykonawcę zastępczego na rzecz Podatnika, z tytułu usługi wykonanej za niesolidnego podwykonawcę, nie podlega odliczeniu na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i skoro podatek ten powinien zostać objęty kwotą odszkodowania należnego Wnioskodawcy od niesolidnego Wykonawcy.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”.

W myśl art. 86 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

O bezpośrednim związku dokonywanych zakupów z działalnością można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży – towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów będących przedmiotem dostawy, czy też niezbędne do świadczenia usług; bezpośrednio więc wiążą się z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Natomiast o pośrednim związku nabywanych towarów i usług z działalnością można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania firmy. Mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym osiąganymi przychodami. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością gospodarczą, istnieć musi związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu.

Ustawodawca umożliwił podatnikom skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego w określonych terminach, pod warunkiem spełnienia przez nich zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, m.in. tego, że zakupy towarów i usług będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

We wniosku wskazał Pan, że jest Pan czynnym podatnikiem podatku VAT i prowadzi Pan działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem są roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych.

Zgodnie z umową o roboty budowlane został Pan głównym wykonawcą prac wykończeniowych wewnętrznych w budynku hotelu (…) w A.

Prace wodno-kanalizacyjne na Pana rzecz realizował podwykonawca – B. sp. z o.o. (dalej: Wykonawca). Po wykonaniu prac przez Wykonawcę zostały wystawione faktury, które zostały przez Pana opłacone i od których odliczył Pan podatek VAT.

Po uregulowaniu przez Pana należności wystąpiła szkoda polegająca na zalaniu większości łazienek w pokojach hotelowych i pomieszczeń w ich bliskim sąsiedztwie. Bezpośrednią przyczyną zalania były wadliwie zamontowane połączenia odpływu brodzika z syfonem.

Zgodnie z Pana decyzją naprawy, w tym osuszanie, wymiana elementów, prace montażowe, zakup nowych materiałów nie zostały wykonane przez Wykonawcę, a przez zewnętrzny podmiot trzeci wybrany przez Pana. Zewnętrzny podmiot trzeci po zrealizowaniu robót wystawił faktury na Pana rzecz.

Nie refakturował Pan usług na rzecz Wykonawcy, wystąpił Pan zaś o zwrot od ubezpieczyciela niesolidnego Wykonawcy kosztów związanych z wykonawstwem zastępczym.

Ubezpieczyciel Wykonawcy, po przeprowadzeniu weryfikacji zgłoszonych szkód i zakresu przeprowadzonych napraw, przyznał w kilku ratach odszkodowanie w kwocie netto.

Pana wątpliwości dotyczą prawa do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur wystawionych przez podmiot zewnętrzny realizujący usługi na podstawie umów o wykonanie zastępcze.

Kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w przestawionej sytuacji w pierwszej kolejności jest ustalenie, czy zwrot kwoty z tytułu roszczenia odszkodowawczego przez ubezpieczyciela niesolidnego Wykonawcy w związku z kosztami usług poniesionych przez Pana w celu naprawienia szkody, był wynagrodzeniem za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:

Przepis art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że:

Natomiast w myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej.

Przez świadczenie usług należy rozumieć każde zachowanie się na rzecz innej osoby. Na zachowanie to składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Spod pojęcia usługi będzie natomiast wyłączone takie świadczenie, którego treścią jest przeniesienie na inny podmiot prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Stanowi ono bowiem dostawę towarów. Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do usług każde świadczenie niebędące dostawą towarów. Jeśli tylko mamy do czynienia ze świadczeniem, to na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowi ono albo usługę, albo dostawę towarów.

Tym samym każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

• w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało – jako usługa – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Kwestią „odpłatności” zajmował się wielokrotnie w swoim orzecznictwie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. w sprawach: C-16/93, C-213/99, C-404/99) podkreślając, że o dostawie towarów i usług za wynagrodzeniem można mówić jedynie w sytuacji, gdy istnieje ścisły związek pomiędzy wykonywanymi czynnościami i wysokością otrzymanego wynagrodzenia oparty na relacjach cywilnoprawnych pomiędzy podmiotami. Związek, o którym mowa musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można było powiedzieć, że odpłatność następuje za to świadczenie.

Kwestię odszkodowań regulują przepisy art. 361-363 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

Na podstawie art. 361 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Istotą odszkodowania nie jest zatem płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie – co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika.

Zgodnie z art. 362 ww. Kodeksu:

Natomiast zgodnie z art. 363 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Należy również zauważyć, że w myśl art. 471 ustawy Kodeks cywilny:

Mając zatem na uwadze przepisy regulujące kwestię odszkodowań stwierdzić należy, że w zakresie opodatkowania podatkiem VAT nie mieści się przeniesienie na ubezpieczyciela Wykonawcy kosztów usług, które poniósł Pan w celu naprawienia szkody, czyli kosztów dotyczących usunięcia skutków niesolidnego wykonania umowy przez Wykonawcę. Zwrot kosztów zakupionych przez Pana robót wykonanych przez podmiot zewnętrzny ma charakter odszkodowawczy i nie jest związany ze zobowiązaniem się Pana do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Z opisu sprawy wynika, że zlecił Pan usunięcie szkody podmiotowi zewnętrznemu, z tytułu czego zostały wystawione faktury na Pana rzecz. Skoro uzyskane odszkodowanie od ubezpieczyciela Wykonawcy nie wiąże się z żadnym świadczeniem z Pana strony, to w konsekwencji nie stanowi ono wynagrodzenia za świadczenie usługi lub dokonanie dostawy.

Zatem powyższe środki na pokrycie kosztów robót wykonanych przez podmiot zewnętrzny mają charakter odszkodowawczy, bowiem przeniesienie ich na ubezpieczyciela Wykonawcy nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy i tym samym środki te nie stanowią wynagrodzenia za wykonanie czynności podlegających opodatkowaniu.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że nabywając usługi od podmiotu zewnętrznego realizującego usługi na podstawie umów o wykonanie zastępcze, nie ma Pan prawa do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktur wystawionych przez ten podmiot. Nabycie usług wykonanych w ramach wykonawstwa zastępczego należy bowiem potraktować jako związane z czynnościami niepodlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT. Obciążenie ubezpieczyciela niesolidnego Wykonawcy kosztami związanymi z wykonawstwem zastępczym stanowi należność o charakterze odszkodowawczym, tj. czynność, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. W konsekwencji podatek naliczony od usługi nabytej od podmiotu trzeciego (wykonawcy zastępczego) nie ma związku z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez Pana, a tym samym nie jest spełniona przesłanka uprawniająca do odliczenia podatku naliczonego wynikająca z art. 86 ust. 1 ustawy.

Podsumowując, nie jest Pan uprawniony do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez podmiot zewnętrzny, dokumentujących wydatki dotyczące naprawienia szkody.

Zatem Pana stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze stanem faktycznym podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

  Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

  1) z zastosowaniem art. 119a;

  2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

  3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.