Interpretacja 0114-KDIP1-1.4012.499.2025.1.MŻ

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej

13 czerwca 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 5 czerwca 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy ustalenia czy zespół składników materialnych i niematerialnych obejmujących Oddział D., który w ramach Podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do Spółki Przejmującej będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a transakcja ta będzie wyłączoną z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 ustawy, i w konsekwencji Spółce Przejmującej nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu tej transakcji.

Treść wniosku wspólnego jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1. Zainteresowana będąca stroną postępowania:

- A. Spółka Akcyjna

2. Zainteresowana niebędąca stroną postępowania:

- B. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Opis zdarzenia przyszłego

A. S.A. (dalej jako „Spółka Dzielona” lub „A.”) ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

A. planuje dokonać reorganizacji poprzez przeniesienie części majątku A. związanego z działalnością (...) (dalej jako „Oddział D.”) na istniejącą spółkę, tj. dokonanie podziału przez wydzielenie Oddziału D. (dalej jako „Podział”) na spółkę B. sp. z o.o. jako spółkę przejmującą (dalej jako „Spółka Przejmująca” lub „B.”). Podział nastąpi w oparciu o treść art 529 § 1 pkt 4 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18 ze zm. dalej „KSH”).

Spółka Przejmująca podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Jedynym akcjonariuszem Spółki Dzielonej oraz jedynym udziałowcem Spółki Przejmującej jest C. sp. z o.o. (dalej jako „Wspólnik Spółki Dzielonej” lub „C.”). C. podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

C. nabyła akcje A. od E. S.A. na podstawie umowy sprzedaży akcji Spółki Dzielonej przez E. S.A.

Spółka Dzielona, Spółka Przejmująca i Wspólnik Spółki Dzielonej są w dalszej części wniosku określani także łącznie jako „Wnioskodawcy” lub „Zainteresowani”.

Zainteresowani wskazują, że należą do jednej podatkowej grupy kapitałowej w rozumieniu art. 1a ustawy o CIT, pod nazwą „PGK Y.” (dalej: „PGK” lub „PGK Y.”). Spółką dominującą w PGK Y. jest C.

Przeprowadzenie Podziału wynika ze zobowiązania Spółki Dzielonej do realizacji prawnego obowiązku przedsiębiorstw energetycznych zintegrowanych pionowo, dotyczącego rozdzielenia działalności związanej z dystrybucją energii elektrycznej od innych działalności niezwiązanych z dystrybucją energii elektrycznej (tzw. unbundling), tj. do spełnienia wymagań wynikających z art. 9d ust. 1d ustawy z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 266 ze zm. dalej „Prawo energetyczne”).

Obowiązek ten powstał po stronie Spółki Dzielonej w związku z nabyciem w 3 kwietnia 2023 r. 100% udziałów w C. przez F. S.A. (dalej jako „F.”).

Zgodnie z obecnie obowiązującymi regulacjami operator systemu dystrybucyjnego (tu: Oddział D.) znajdujący się w strukturze przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, powinien pozostać pod względem formy prawnej i organizacyjnej oraz podejmowania decyzji niezależny od innych działalności niezwiązanych z dystrybucją energii elektrycznej. Oznacza to, że operator systemu dystrybucyjnego poza działalnością (...), nie może prowadzić innych działalności wskazanych w przepisach Prawa energetycznego, w szczególności w obszarze wytwarzania lub obrotu energią elektryczną. Dodatkowo, w ocenie Wnioskodawców, powyższe świadczy także o tym, że Podział ma uzasadnienie gospodarcze - innymi słowy, wydzielenie Oddziału D. umożliwi dalsze, skuteczne i zgodne z obowiązującymi regulacjami prowadzenie działalności w zakresie działalności dystrybucji energii elektrycznej przez grupę kapitałową F.

Przedmiotem działalności gospodarczej Spółki Dzielonej jest m.in. (…) (na potrzeby własne), jak również naprawa i konserwacja urządzeń elektroenergetycznych. Struktura Spółki Dzielonej jest wielooddziałowa. Spółka Dzielona składa się z Centrali i 4 oddziałów, tj.:

1) A. Spółka Akcyjna Oddział w (…),

2) A. Spółka Akcyjna Oddział w (…),

3) A. Spółka Akcyjna Oddział w (…),

4) A. Spółka Akcyjna Oddział w (…).

Każda z tych jednostek, tzn. Centrala Spółki Dzielonej oraz oddziały posiadają własny regulamin organizacyjny, określający podstawy działania, zadania, zasady kierowania, a także zakresy działania poszczególnych komórek organizacyjnych centrali oraz oddziałów.

Do podstawowych zadań Centrali należą:

1) monitorowanie, nadzór i analizowanie działalności innych jednostek organizacyjnych A.,

2) wspomaganie realizowania przez jednostki organizacyjne A. zadań w zakresie: rachunkowości, finansów, ekonomicznym, informatyki, zarządzania flotą samochodową, zarządzania nieruchomościami, zarządzanie zasobami ludzkimi, usługi z zakresu BHP, kontrolingu, czy też usługi z zakresu bezpieczeństwa i cyberbezpieczeństwa,

3) świadczenie usług wewnętrznych na rzecz innych jednostek organizacyjnych A., także w obszarach innych niż wymienione w pkt 2 powyżej.

Jednocześnie centrala świadczy również analogiczne usługi na rzecz innych spółek należących do PGK, w tym dla B.

G. sp. z o.o. (dalej: „G.”) realizuje na rzecz Spółki Dzielonej usługi w zakresie m.in. naliczania wynagrodzeń, ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych w księgowych rachunkowych oraz udostępniania i serwisowania systemów IT.

Część działalności prowadzona przez oddziały Spółki Dzielonej podlega regulacjom Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Spółce Dzielonej przysługuje status pracodawcy względem wszystkich pracowników A. (oddziały Spółki Dzielonej nie posiadają statusu odrębnego pracodawcy).

Wskutek planowanego Podziału dojdzie do wydzielenia ze Spółki Dzielonej Oddziału D., którego zadaniem jest (i będzie) świadczenie usług dystrybucyjnych energii elektrycznej, na podstawie udzielonej koncesji na dystrybucję energii elektrycznej

Jednocześnie w Spółce Dzielonej pozostanie Centrala Spółki Dzielonej - świadcząca usługi wsparcia opisane powyżej - oraz pozostałe trzy oddziały, tj.:

1. A. Spółka Akcyjna Oddział w (…), świadczący usługi obrotu paliwami na podstawie udzielonych koncesji,

2. A. Spółka Akcyjna Oddział w (...), świadczący usługi obrotu energią na podstawie udzielonych koncesji,

3. A. Spółka Akcyjna Oddział w (…) (łącznie dalej jako: „Działalność Pozostająca”).

Podział nastąpi w dniu wpisu podwyższenia kapitału zakładowego Spółki Przejmującej do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (dalej jako: „Dzień Wydzielenia”).

Wyodrębnienie Oddziału D. w Spółce Dzielonej

Działalność Dystrybucyjna Spółki Dzielonej jest wyodrębniona w postaci oddziału Spółki, co znajduje odzwierciedlenie w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Dodatkowo, Oddział D. posiada własny regulamin organizacyjny. Zgodnie z tym regulaminem, działalność dystrybucyjna posiada jasno określoną strukturę organizacyjną oraz kierownictwo. Jednocześnie. Oddział D. jest także wyodrębniony w schemacie organizacyjnym A. jako odrębna jednostka organizacyjna pod nazwą „A. Spółka Akcyjna Oddział w (…)”.

Obecnie, Oddział D. realizuje własne zadania, do których należy sprzedaż usług dystrybucyjnych odbiorcom energii elektrycznej oraz sprawy operacyjne związane między innymi z zawieraniem umów dystrybucyjnych z klientami. Do zadań tych należy zaliczyć m.in.:

1) sprzedaż usług dystrybucyjnych odbiorcom energii elektrycznej,

2) zakup usług dystrybucji oraz usługi przesyłania energii elektrycznej, oraz zakup energii elektrycznej łącznie z usługą dystrybucji (umowy kompleksowe) lub sam zakup energii elektrycznej na potrzeby prowadzonej działalności (...),

3) zarządzanie ruchem systemu dystrybucyjnego Spółki, zwanego dalej również siecią (...) Spółki oraz siecią trakcyjną, przy współpracy z podmiotami zewnętrznymi (w tym operatorami systemów dystrybucyjnych („OSD”) i operatorem systemu przesyłowego („OSP”), wytwórcami, prosumentami i odbiorcami),

4) eksploatacja, konserwacja i naprawy urządzeń stanowiących sieć (...) Spółki,

5) zarządzanie majątkiem, w tym stanowiącym sieć (...) Spółki, w zakresie realizacji przedsięwzięć remontowych, a także odtworzeniowych, modernizacyjnych i rozwojowych, zwanych dalej „inwestycjami”,

6) przyłączanie odbiorców, prosumentów, wytwórców oraz innych przedsiębiorstw energetycznych do sieci dystrybucyjnej Spółki,

7) opracowywanie, wprowadzanie taryf oraz wymaganych instrukcji dla potrzeb realizacji usług dystrybucyjnych przez Spółkę,

8) pozyskiwanie, administrowanie i udostępnianie danych pomiarowych dla rozliczeń energii elektrycznej i świadczonych usług dystrybucyjnych na rzecz podmiotów przyłączonych do sieci dystrybucyjnej, w tym również w ramach sieci trakcyjnej,

9) realizacja obowiązków w zakresie sprawozdawczości dotyczącej dystrybucji energii elektrycznej oraz obowiązków wynikających z posiadanej przez Spółkę koncesji na dystrybucję energii elektrycznej,

10) wdrażanie nowych rozwiązań technicznych i organizacyjnych w odniesieniu do sieci dystrybucyjnej Spółki,

11) opracowanie dla sieci dystrybucyjnej Spółki:

a) standardów konstrukcyjnych, standardów urządzeń i instalacji,

b) warunków technicznych, instrukcji i regulaminów w zakresie budowy, odbiorów i eksploatacji,

c) instrukcji w zakresie bezpieczeństwa pracy przy urządzeniach elektroenergetycznych oraz uzyskanie wymaganych uzgodnień dla tych dokumentów i nadzorowanie ich przestrzegania,

12) prowadzenie zbioru aktów prawnych, regulacji zewnętrznych i wewnętrznych, norm regulujących obszary budowy i eksploatacji sieci dystrybucyjnej w Spółce.

Działalność Oddziału D. prowadzona jest w siedzibie oddziału, Rejonowych Dyspozytorach Energii oraz Biurach Realizacji Inwestycji a także w innych lokalizacjach, w których zlokalizowane są poszczególne komórki organizacyjne lub pojedyncze stanowiska wchodzące w skład oddziału.

Działalność Oddziału D. stanowi/i będzie stanowiła w Dniu Wydzielenia oraz po Dniu Wydzielenia - działające przedsiębiorstwo energetyczne, które będzie zajmowało się dystrybucją energii elektrycznej na podstawie przyznanej koncesji, na tym samym terenie, z zachowaniem zdolności kontynuacji działalności, bez jakiejkolwiek przerwy w jej prowadzeniu.

Oddział D. prowadzi aktualnie działalność związaną z dystrybucją energii elektrycznej w ramach działalności Spółki Dzielonej, natomiast ze skutkiem na Dzień Wydzielenia na Spółkę Przejmującą przejdą wszystkie zezwolenia, koncesja i ulgi związane z działalnością wydzielanego Oddziału D., obejmujące m in. ogół praw i obowiązków związanych bezpośrednio z dystrybucją energii elektrycznej.

W wyniku Podziału na Spółkę Przejmującą przeniesione zostaną składniki majątku związane z działalnością w zakresie dystrybucji energii elektrycznej, które są niezbędne do prowadzenia samodzielnej działalności polegającej na dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców końcowych, jak również prawa i obowiązki z umów zawartych przez Spółkę Dzieloną, niezbędnych do prowadzenia samodzielnej działalności (...). Tym samym, po Dniu Wydzielenia Spółka Przejmująca będzie kontynuowała wykonywanie zadań własnych oraz świadczenie usług dystrybucyjnych na rzecz kontrahentów, za pośrednictwem należącej do Oddziału D. sieci dystrybucyjnej.

W związku z powyższym, działalność Oddziału D. generuje przychody z działalności (...) świadczonej na podstawie umów o świadczenie tych usług i będzie generowała je po Dniu Wydzielenia, bez przerwy w świadczeniu usług.

Spółka Dzielona jest także stroną umów na sprzedaż energii elektrycznej wraz z usługą dystrybucji energii eklektycznej (tzw. umowy kompleksowe). Z uwagi na istotę tych umów, nie mogą one zostać podzielone, w związku z czym umowy te zostały przypisane w planie podziału w całości do Spółki Dzielonej. W ramach Podziału nie dojdzie zatem do bezpośredniego przeniesienia do Spółki Przejmującej należności związanych z działalnością Oddziału D. w zakresie umów kompleksowych. Natomiast po Podziale Spółka Dzielona oraz Spółka Przejmująca zawrą odpowiednie, zapewniające prawidłową realizację umów kompleksowych przez wydzielony Oddział D.

W odniesieniu również do nieruchomości współdzielonych przez Oddział D. oraz Działalność Pozostającą, prawa do nieruchomości współdzielonych, które w przeważającej części wykorzystywane są pod Działalność Pozostającą, pozostaną w Spółce Dzielonej, natomiast ze skutkiem na moment Podziału Spółka Dzielona oraz Spółka Przejmująca zawrą odpowiednie umowy, umożliwiające Oddziałowi D. wykorzystywanie części nieruchomości w celu zapewnienia niezakłóconej kontynuacji działalności tego oddziału. Natomiast prawa do nieruchomości, które w całości lub większości wykorzystywane są na potrzeby działalności Oddziału D. zostaną przeniesione do Spółki Przejmującej Spółka Dzielona oraz Spółka Przejmująca zawrą odpowiednie umowy, umożliwiające Spółce Dzielonej wykorzystywanie części nieruchomości w celu zapewnienia niezakłóconej kontynuacji działalności tego podmiotu.

Równocześnie Zainteresowani nie wykluczają, że niektóre funkcje wsparcia (takie jak np. obsługa w zakresie zamawiania usług informatycznych), które na ten moment świadczone są przez Centralę A., będą po Podziale realizowane przez A. na rzecz Spółki Przejmującej (Oddziału D.) na podstawie umów o świadczenie usług. Dodatkowo Wnioskodawcy nie wykluczają, że usługi m.in. w zakresie naliczania wynagrodzeń oraz ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych w księgach rachunkowych, będą po Podziale realizowane na rzecz Spółki Przejmującej (Oddziału D.) przez G.

Zgodnie z założeniami przedstawionymi w planie Podziału Spółki Dzielonej, na rzecz Spółki Przejmującej mają zostać przeniesione określone materialne i niematerialne składniki majątkowe Spółki Dzielonej związane z działalnością Oddziału D. (zwane dalej „Majątkiem Oddziału D.”), tj. w szczególności:

a) wszelkie aktywa trwałe i obrotowe, w tym rzeczy ruchome i nieruchomości, zarówno zamortyzowane w ujęciu księgowym jak i będące w trakcie amortyzacji albo niepodlegające amortyzacji związane z działalnością Oddziału D.;

b) środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych Spółki Dzielonej w części dotyczącej działalności (...);

c) wszelkie prawa, obowiązki, należności i zobowiązania z umów pożyczek, a także wszelkich umów ramowych o udzielenie linii gwarancyjnej i udzielonych na ich podstawie gwarancji bankowych lub ubezpieczeniowych oraz wszelkich innych umów ubezpieczeń związanych z działalnością Oddziału D.;

d) zobowiązanie do spłaty pożyczki udzielonej na rzecz Spółki Dzielonej w związku z koniecznością rozliczenia ujemnego salda wewnętrznego finansowania działalności Oddziału D., tj. dotychczasowego finansowania tego oddziału przez pozostałe oddziały A.; saldo to zostało ustalone w oparciu o oszacowany deficyt środków finansowych związany z dotychczasową działalnością (...) Spółki Dzielonej na dzień 31 marca 2025 r. (zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki nie przekroczy salda wewnętrznego finansowania);

e) prawa, obowiązki (również przyszłe i warunkowe), należności i zobowiązania z umów związanych funkcjonalnie, organizacyjnie i finansowo z działalnością Oddziału D.;

f) majątkowe prawa autorskie, licencje do utworów oraz inne prawa własności intelektualnej nabyte przez Spółkę Dzieloną a związane lub dotyczące majątku wchodzącego w skład Oddziału D.;

g) odpowiednia część praw, obowiązków, należności i zobowiązań wynikających z tzw. umów wspólnych, w zakresie w jakim związane są z działalnością Oddziału D.;

h) umowy związane z działalnością (...), w tym w szczególności:

• umowy na świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej, umowy o usunięcie kolizji, wydane i niezrealizowane na Dzień Wydzielenia warunki przyłączenia, umowy o przyłączenie, umowy o połączenie systemów dystrybucyjnych, porozumienie przyłączeniowe z E. S.A., umowy na świadczenie na rzecz Spółki Dzielonej usług dystrybucji przez operatorów systemów dystrybucyjnych,
• wszystkie umowy na świadczenie na rzecz Spółki Dzielonej usług przesyłania przez operatora systemu przesyłowego do miejsc dostarczania energii elektrycznej przez Oddział D.,
• umowy, które obejmują wykonanie prac związanych w szczególności z budową, rozbudową, przebudową, utrzymaniem, remontami, modernizacją, naprawą, wymianą i usunięciem wszelkich obiektów, urządzeń i elementów infrastruktury technicznej związanych z działalnością Oddziału D., oraz zobowiązania wynikające z udzielonych przez wykonawcę gwarancji i rękojmi, jak również udzielone w związku z tymi umowami zabezpieczenia należytego wykonania umów, w tym gwarancje bankowe oraz ubezpieczeniowe,
• umowy, które obejmują dostarczanie usług informatycznych, licencji i sprzętu informatycznego na potrzeby wydzielanej działalności,
• umowy ubezpieczenia prowadzonej działalności,

i) decyzje administracyjne, zezwolenia, koncesje i ulgi przyznane Spółce Dzielonej konieczne dla prowadzenia działalności przez Oddział D., w szczególności w zakresie dystrybucji energii elektrycznej,

j) prawa i obowiązki wynikające z postępowań sądowych i administracyjnych związanych z prowadzeniem działalności przez Oddział D.,

k) dokumentacja księgowa oraz prawna związana z działalnością Oddziału D.

Dodatkowo, w związku z wydzieleniem majątku Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej, pracownicy zatrudnieni w Spółce Dzielonej na stanowiskach pracy istniejących w Oddziale D. na Dzień Wydzielenia przejdą do Spółki Przejmującej. Przejście pracowników nastąpi w trybie art. 23¹ Kodeksu pracy.

Należy także wskazać, że Spółka Dzielona jest w stanie sporządzić odrębne elementy sprawozdania finansowego działalności związanej z dystrybucją energii elektrycznej, w szczególności rachunek zysków i strat oraz bilans przedstawiający, na moment Podziału przychody z dystrybucji energii elektrycznej, a także związane z nimi koszty. W tym zakresie:

a) do działalności Oddziału D. w ramach systemu rachunkowo-księgowego przypisane są poszczególne aktywa i zobowiązania oraz koszty i przychody, czego przejawem jest możliwość sporządzenia ewidencji prezentujących odrębnie sytuację finansową Oddziału D.;

b) możliwe jest sporządzenie oddzielnych budżetów, strategii finansowej, bilansu oraz rachunków wyników dla Oddziału D. i działalności pozostającej. Zainteresowani wskazują, iż realizując wymogi wynikające z art. 44 Prawa energetycznego, wybrane pozycje sprawozdań finansowych Spółka Dzielona już teraz przyporządkowuje do poszczególnych rodzajów działalności na podstawie ewidencji księgowej oraz szczegółowej identyfikacji;

c) umowy z dostawcami i klientami co do zasady pozwalają na alokowanie zobowiązań i należności bezpośrednio do poszczególnych obszarów działalności funkcjonujących w Spółce Dzielonej;

d) możliwe jest zidentyfikowanie przychodów i kosztów związanych z prowadzoną działalnością Oddziału D., w szczególności poprzez przypisanie kosztów do centrów kosztowych odpowiednich dla danego obszaru działalności oraz przychodów dotyczących prac realizowanych w danym obszarze działalności.

Wyodrębnienie Działalności Pozostającej

Pozostałe w A. po Dniu Wydzielenia składniki majątku, składające się na Działalność Pozostającą, będą umożliwiały dalsze, niezakłócone prowadzenie działalności gospodarczej w obszarze:

1) usług wsparcia świadczonych przez Centralę Spółki Dzielonej (opisanych powyżej),

2) obrotu energią elektryczną na podstawie udzielonych koncesji,

3) obrotu paliwami na podstawie udzielonych koncesji oraz

4) świadczenia usług związanych z obsługą, naprawą, utrzymaniem sieci trakcyjnej, realizacją usług elektroenergetycznych i budowlanych, wykonywania czynności utrzymaniowo-naprawczych pojazdów szynowych, a także działalności w zakresie (…).

Zgodnie z założeniami, po Dniu Wydzielenia w Spółce Dzielonej pozostaną (zwane dalej „Majątkiem Działalności Pozostającej”).

a) koncesje na (…);

b) środki trwałe i wartości niematerialne i prawne niezbędne do prowadzenia Działalności Pozostającej, w tym sprzęt komputerowy i systemy IT, elektronika użytkowa, licencje i oprogramowanie dla systemu informatycznego (w tym systemy do prognozowania i handlu energią elektryczną oraz wymiany informacji na rynku energii, licencja na użytkowanie branżowego programu służącego do prowadzenia gospodarki magazynowej paliwami, rozliczania transakcji handlowych oraz zarządzania umowami, urządzenia elektroenergetyczne i prądotwórcze, urządzenia elektroniczne, komunikacyjne, pomiarowe, sprzęt komputerowy, w tym m.in. (…);

c) zakupione prawa majątkowe do świadectw pochodzenia energii elektrycznej;

d) środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych Spółki Dzielonej w części dotyczącej Działalności Pozostającej;

e) wszelkie prawa, obowiązki, należności i zobowiązania z umów pożyczek, a także wszelkich umów ramowych o udzielenie linii gwarancyjnej i udzielonych na ich podstawie gwarancji bankowych lub ubezpieczeniowych oraz wszelkich innych umów ubezpieczeń związanych z Działalnością Pozostającą;

f) prawa, obowiązki (również przyszłe i warunkowe), należności i zobowiązania z umów związanych funkcjonalnie, organizacyjnie i finansowo z Działalnością Pozostającą;

g) środki pieniężne wynikające z umowy pożyczki udzielonej na rzecz Spółki Dzielonej w związku z koniecznością rozliczenia ujemnego salda wewnętrznego finansowania działalności Oddziału D., tj. dotychczasowego finansowania tego oddziału przez pozostałe oddziały A.: saldo to zostało ustalone w oparciu o oszacowany deficyt środków finansowych związany z dotychczasową działalnością (...) Spółki Dzielonej na dzień 31 marca 2025 r. (zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki nie będzie pokrywało pełnego salda wewnętrznego finansowania);

h) majątkowe prawa autorskie, licencje do utworów oraz inne prawa własności intelektualnej związane z Działalnością Pozostającą;

i) umowy związane z działalnością obsługi infrastruktury (…) oraz tajemnica handlowa wynikająca z tych umów;

j) dokumentacja księgowa oraz prawna związana z Działalnością Pozostającą.

W Spółce Dzielonej pozostaną także pracownicy związani z Działalnością Pozostającą. Dodatkowo, zarówno przed, jak i po Podziale Działalność Pozostająca korzysta i będzie korzystała z nieruchomości związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Jednocześnie, jak Wnioskodawcy wskazali wyżej Spółka Dzielona jest i będzie na moment Podziału w stanie sporządzić odrębne elementy sprawozdania finansowego Działalności Pozostającej, w szczególności rachunek zysków i strat oraz bilans, przedstawiający na moment Podziału łączne przychody ze sprzedaży usług wsparcia, energii elektrycznej, świadczenia usług elektroenergetycznych na rzecz kontrahentów zewnętrznych i wewnętrznych i sprzedaży paliw płynnych na rzecz podmiotów funkcjonujących na rynku (…). W tym zakresie Zainteresowani wskazują, że:

a) do Działalności Pozostającej, w ramach systemu rachunkowo-księgowego, przypisane są poszczególne aktywa i zobowiązania oraz możliwe jest zidentyfikowanie przychodów i kosztów związanych z Działalnością Pozostającą, w szczególności poprzez przypisanie kosztów do centrów kosztowych odpowiednich dla danego obszaru działalności oraz przychodów dotyczących prac realizowanych w danym obszarze działalności;

b) Spółka Dzielona już teraz przyporządkowuje, na podstawie ewidencji księgowej, poszczególne pozycje do Działalności Pozostającej;

c) umowy z dostawcami i klientami są co do zasady różne dla poszczególnych rodzajów działalności, co pozwala na alokowanie zobowiązań i należności bezpośrednio do poszczególnych obszarów działalności funkcjonujących w Spółce Dzielonej, w tym do Działalności Pozostającej.

Z perspektywy planowanego Podziału istotnym pozostaje również, że w ramach Działalności Pozostającej prowadzona jest działalność, która jest przedmiotowo oraz funkcjonalnie odrębna od pozostałej działalności Spółki Dzielonej (tj. działalności polegającej na dystrybucji energii elektrycznej) oraz że Działalność Pozostająca będzie kontynuowana w niezmienionej formie przez Spółkę Dzieloną po Podziale przez wydzielenie.

Działalność Pozostająca jest (i na moment Podziału) będzie wyposażona w niezbędne składniki materialne i niematerialne potrzebne do prowadzenia swojej podstawowej działalności gospodarczej w zakresie w jakim dotychczas była ona wykonywana, tj. w zakresie sprzedaży energii elektrycznej, świadczenia usług elektroenergetycznych na rzecz kontrahentów zewnętrznych i wewnętrznych i sprzedaży paliw płynnych na rzecz podmiotów funkcjonujących na rynku (…) (m.in. środki, wartości niematerialne i prawne, umowy, koncesje).

Dodatkowo, składniki te są odpowiednio alokowane ze względu na ich przeznaczenie wykorzystywanie na rzecz Działalności Pozostającej.

Działalność Pozostająca jest również uwzględniona w schematach organizacyjnych A. Co więcej:

a) Działalność Pozostająca została formalnie wyodrębniona w ramach wewnętrznej struktury A. w ramach 3 oddziałów (wyodrębnionych w KRS) oraz Centrali, a działalność ta kierowana jest przez odrębne kierownictwo, posiada własne struktury organizacyjne i hierarchiczne,

b) dla Działalności Pozostającej podejmowane są odrębne decyzje w zakresie palowania i budżetowania,

c) funkcjonowanie składników materialnych i niematerialnych składających się na Działalność Pozostającą jest niezależne od funkcjonowania reszty przedsiębiorstwa (stanowiącej Oddział D.).

Równocześnie faktyczne wyodrębnienie Działalności Pozostającej wynika bezpośrednio z odrębności przedmiotu działalności oraz funkcji i realizowanych zadań. Innymi słowy, Działalność Pozostająca generuje przychody oraz koszty związane z uzyskaniem przychodu, z tytułu wykonywania działalności w zakresie sprzedaży energii elektrycznej, świadczenia usług elektroenergetycznych na rzecz kontrahentów zewnętrznych i wewnętrznych i sprzedaży paliw płynnych na rzecz podmiotów funkcjonujących na rynku (…).

Co więcej, zarówno przed, jak i po Podziale, Działalność Pozostająca ma/i będzie miała dostęp do odpowiedniego wsparcia finansowego i kadrowego, co zagwarantuje ciągłość prowadzenia działalności.

Wnioskodawcy wskazują, że celem Podziału jest wydzielenie do Spółki Przejmującej całej działalności (...). Po przeniesieniu do B. składników materialnych i niematerialnych związanych z działalnością (...), Spółka Dzielona będzie kontynuowała prowadzenie działalności w pozostałym zakresie, w tym w zakresie obsługi (…). Majątek, decyzje administracyjne oraz zespół praw i obowiązków z umów, które w wyniku Podziału zostaną przeniesione ze Spółki Dzielonej na Spółkę Przejmującą, odznaczają się pełną odrębnością od pozostałej działalności, która pozostanie w Spółce Dzielonej oraz tworzą substancję niezbędną do samodzielnego funkcjonowania podmiotu w zakresie działalności (...). Analogicznie, byt Spółki Dzielonej po Podziale pozwoli jej na kontynuowanie działalności w zakresie obsługi (…), sprzedaży energii elektrycznej i paliw płynnych.

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawcy pragną potwierdzić kwalifikację podatkową Oddziału D. i Działalności Pozostającej w dniu Podziału, jako zorganizowanych części przedsiębiorstwa (dalej jako „ZCP”) Spółki Dzielonej, a także konsekwencje podatkowe Podziału po stronie Wnioskodawców.

Pytania

1) Czy zespół składników materialnych i niematerialnych tworzący Oddział D., który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, na skutek Podziału Spółki Dzielonej, zostanie wydzielony do Spółki Przejmującej, stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, w związku z czym do czynności Podziału nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT?

2) Czy w przypadku uznania, że Oddział D. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT i tym samym do czynności Podziału nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, Spółka Przejmująca będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego?

Stanowisko Zainteresowanych w sprawie

Ad 1

Zespół składników materialnych i niematerialnych stanowiący Oddział D., który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, na skutek Podziału zostanie wydzielony do Spółki Przejmującej, stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, w związku z czym do czynności Podziału nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, ponieważ będzie ona stanowić transakcję zbycia ZCP - w konsekwencji transakcja nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT po stronie Spółki Dzielonej.

Ad 2

W ocenie Zainteresowanych, w przypadku uznania, że Oddział D. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, w związku z czym do czynności Podziału nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art 6 pkt 1 ustawy o VAT, Spółka Przejmująca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego.

Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania nr 1

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, w myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, natomiast jak wskazuje art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, pod pojęciem towaru należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Niemniej, w myśl art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy o VAT nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub ZCP. Oznacza to, że w przypadku, gdy przedmiotem czynności jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, ustawa o VAT nie ma zastosowania i taka czynność pozostaje poza zakresem opodatkowania VAT.

Termin „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej (tak Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 5 stycznia 2023 r., sygn. 0111-KDIB3-2.4012.809.2022.2.SR).

Tym samym w ocenie Zainteresowanych termin zbycie, w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT obejmuje także transfer majątku spółki dzielonej do spółki przejmującej w ramach transakcji podziału przez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 KSH. Stanowisko takie potwierdził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej m.in. w interpretacji z 5 stycznia 2023 r., sygn. 0111-KDIB3-2.4012.809.2022.2.SR.

W rezultacie, dla określenia skutków podziału A. przez wydzielenie jakie wystąpią na gruncie ustawy o VAT, kluczowe jest określenie czy przedmiotem planowanej transakcji, w skład której wejdą zorganizowane składniki materialne i niematerialne oraz zobowiązania przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej w ramach Oddziału D., jest ZCP.

Zgodnie z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, przez ZCP rozumie się organizacyjne i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Należy mieć na uwadze, że przytoczony przepis stanowi implementację art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. UE L 347.1 z 11 grudnia 2006 r., dalej: „Dyrektywa VAT”) do polskiego porządku prawnego.

W świetle powyższej definicji i ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych oraz stanowiska organów podatkowych (np. zaprezentowanego przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 3 kwietnia 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.1044.2024.3.MG, interpretacji indywidualnej z 19 listopada 2024 r., sygn. 0112-KDIL1-4012.551.2024.2.AKR, czy w interpretacji indywidualnej z 13 sierpnia 2024 r., sygn. 0111-KDIB3-3.4012.253.2024.2.MW), na gruncie ustawy o VAT mamy do czynienia ze ZCP, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1) istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych;

2) zespół ten jest organizacyjnie wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie (wyodrębnienie organizacyjne);

3) zespół ten jest finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie (wyodrębnienie finansowe);

4) zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze (wyodrębnienie funkcjonalne).

Zdaniem Zainteresowanych, w świetle powyższych warunków, należy uznać, że przenoszony na skutek Podziału A. przez wydzielenie zespół składników materialnych i niematerialnych w postaci Oddziału D., stanowi ZCP w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, a tym samym transakcja ta nie będzie opodatkowana VAT.

Ustawa o VAT nie definiuje pojęcia „zespołu składników majątkowych” tworzących ZCP. Przyjmuje się jednak, że składniki majątkowe i niemajątkowe (w tym zobowiązania) tworzą ZCP, jeśli są one w takich wzajemnych relacjach, by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego (por. interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 kwietnia 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.76.2025.2.JKU). Warunek realizacji określonych zadań gospodarczych zawarty w definicji ZCP oznacza, iż składniki materialne i niematerialne (ich zespół) muszą być przeznaczone w obrębie istniejącego przedsiębiorstwa do realizacji określonych zadań gospodarczych (por. interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 kwietnia 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.76.2025.2.JKU). Aby składniki majątku mogły być uznane za ZCP, muszą one rzeczywiście służyć prowadzeniu działalności gospodarczej. Nie mogą być natomiast zbędnym składnikiem majątku zbywcy.

Zgodnie z założeniami przedstawionymi w planie Podziału Spółki Dzielonej, określone materialne i niematerialne składniki majątkowe Spółki Dzielonej, które są niezbędne do prowadzenia samodzielnej działalności polegającej na dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców końcowych, jak również prawa i obowiązki z umów zawartych przez Spółkę Dzieloną, niezbędnych do prowadzenia samodzielnej działalności (...), zostaną przeniesione na rzecz Spółki Przejmującej poprzez ich wydzielenie, w ramach majątku Oddziału D.. Dodatkowo, na rzecz Spółki Przejmującej zostaną przeniesione zobowiązania związane z działalnością Oddziału D., w tym zobowiązanie do spłaty pożyczki udzielonej na rzecz Spółki Dzielonej w związku z koniecznością rozliczenia ujemnego salda wewnętrznego finansowania działalności Oddziału D.

W ocenie Zainteresowanych, zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań) tworzących Oddział D. stanowi zespół składników przeznaczonych do realizacji określonego, istotnego ba tle ogólnej działalności Spółki Dzielonej celu gospodarczego, tj. prowadzenia działalności dystrybucji energii elektrycznej.

W konsekwencji składniki materialne i niematerialne (takie jak wszelkiego rodzaju aktywa trwałe, wartości niematerialne i prawne, prawa i obowiązki wynikające z umów, decyzji i postępowań administracyjnych) nie stanowią przypadkowego zbioru, lecz pozostają w ścisłych zależnościach funkcjonalnych. Wszystkie aktywa (w tym środki trwałe i wartości niematerialne i prawne) służą zasadniczo prowadzeniu działalności w ramach dystrybucji energii elektrycznej.

Tym samym, zdaniem Zainteresowanych, przenoszony do Spółki Przejmującej Oddział D. stanowi wystarczający zespół składników materialnych i niematerialnych (oraz zobowiązań) do kontynuacji w ramach Spółki Przejmującej działalności prowadzonej dotychczas przez Spółkę Dzieloną w tym zakresie. Przesądza to o możliwości stwierdzenia, że służą one realizacji określonych zadań gospodarczych.

Potwierdza to m.in. fakt, że aktualnie Spółka Dzielona prowadzi działalność (...) w ramach Oddziału D., osiągając przychody z umów zawieranych w zakresie dystrybucji energii elektrycznej oraz ponosząc koszty z nimi związane. Natomiast po wydzieleniu Oddziału D. do Spółki Przejmującej, wspomniana działalność będzie kontynuowana przez Spółkę Przejmującą, a Spółka Dzielona zaprzestanie działalności w tym zakresie. W rezultacie Spółka Przejmująca będzie zdolna, przy wykorzystaniu otrzymanego na skutek Podziału przez wydzielenie zespołu składników materialnych i niematerialnych w postaci Oddziału D., a także w oparciu o zawarte umowy, wykonywać określone zadania gospodarcze, tj. prowadzić działalność w zakresie dystrybucji energii elektrycznej.

Oddział D. - wyodrębnienie organizacyjne

Niezbędne dla uznania określonych składników majątku za ZCP jest także ich wyodrębnienie organizacyjne w ramach istniejącego przedsiębiorstwa. Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że ZCP posiada swoje miejsce w strukturze organizacyjnej jako dział, wydział, oddział itp.

Zgodnie ze stanowiskiem organów podatkowych przedstawianym w interpretacjach indywidualnych, organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące część przedsiębiorstwa powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w istniejącym przedsiębiorstwie, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Powyższe wynika także ze stanowiska wyrażanego przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:

Zgodnie z powyższym, w ocenie Zainteresowanych, zespół składników materialnych i niematerialnych obejmujących Oddział D. spełnia przesłankę wyodrębnienia organizacyjnego, jako że:

Oddział D. jest wyodrębniony w ramach wewnętrznej struktury Spółki Dzielonej, co znajduje odzwierciedlenie m.in. we wpisie A. do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 26 lutego 2025 r., sygn. 0111-KDIB2-1.4010.615.2024.3.BJ, w której organ wskazał, iż: „Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Zatem, samo nazwanie jednostki wewnętrznej określonym mianem nie zapewnia wyodrębnienia organizacyjnego, jeżeli nie podąża za tym autonomia decyzyjna, wyposażenie majątkowe i zarządzanie zespołem pracowniczym. Ważne jest przypisanie jednostce uprawnień skutkujących samodzielnym prowadzeniem działalności „widocznym z zewnątrz”. Oznacza to, że wyodrębnienie musi wynikać z określonych decyzji statutowych (zarządczych itp.), które formalnie nadają jednostce wewnętrznej uprawnienia uzasadniające jej wydzielanie organizacyjne”),

Oddział D. pełni w ramach Spółki Dzielonej odrębne funkcje do pozostałej działalności tej spółki, tj. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na dystrybucji energii elektrycznej, natomiast A. w pozostałej części prowadzi działalność gospodarczą w zakresie obsługi (…), sprzedaży energii elektrycznej, świadczenia usług elektroenergetycznych, sprzedaży paliw płynnych.

Zdaniem Zainteresowanych, przypisane do Oddziału D. składniki materialne i niematerialne, w tym zobowiązania, bezsprzecznie stanowią wyodrębnioną organizacyjnie całość w ramach wewnętrznej struktury Spółki Dzielonej. Składniki te posiadają przy tym cechę zorganizowania, rozumianą jako możliwość wykonywania określonych zadań gospodarczych.

Jak wskazano, składniki materialne i niematerialne przypisane do działalności Oddziału D. są związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą i są niezbędne do wykonywania działalności (...).

Wnioskodawcy wskazują także, że fakt, że część usług wsparcia może być po Podziale świadczona przez Spółkę Dzieloną/G. nie powinien mieć wpływu na potwierdzenie wyodrębnienia organizacyjnego Oddziału D. Taki pogląd jest zgodny ze stanowiskami sądów administracyjnych i organów podatkowych - zgodnie z nim, do uznania zespołu składników za zorganizowane wystarczające jest przeniesienie na nabywcę minimum środków pozwalających na kontynuowanie realizowanej działalności gospodarczej (por. wyrok WSA w Lublinie z 7 czerwca 2024 r., sygn. I SA/Lu 164/24, wyrok NSA z 27 września 2011 r., sygn. I FSK 1383/10, interpretacja indywidualna z 17 stycznia 2025 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.637.2024.3.MR1.).

W świetle powyższych okoliczności świadczących o wyodrębnieniu Oddziału D., zdaniem Wnioskodawców, zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przypisanych w ramach Spółki Dzielonej do wyodrębnionej w wewnętrznej strukturze działalności Oddziału D. spełnia przesłankę wyodrębnienia organizacyjnego w świetle definicji ZCP z ustawy o VAT.

Oddział D. - wyodrębnienie finansowe

Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Decydujące znaczenie ma przy tym możliwość przygotowania osobnej sprawozdawczości finansowej, nie zaś faktyczne osobne bilanse czy rachunki zysków i strat w zakresie danej działalności.

Powyższe zostało poparte w wydawanych interpretacjach podatkowych, w szczególności w interpretacji indywidualnej z 20 stycznia 2025 r., sygn. 0114-KDIP2-1.4010.647.2024.4.DK/JF, w której wskazano, że

Zainteresowani wskazują, co wynika z opisanego w treści opisu zdarzenia przyszłego, że Oddział D. jest wyodrębniony finansowo, bowiem:

• do działalności Oddziału D. w ramach systemu rachunkowo-księgowego przypisane są poszczególne aktywa i zobowiązania oraz koszty i przychody, czego przejawem jest możliwość sporządzenia ewidencji prezentujących odrębnie sytuację finansową Oddziału D.;
• możliwe jest sporządzenie oddzielnych budżetów, strategii finansowej, bilansu oraz rachunków wyników dla Oddziału D. i Działalności Pozostającej. Zainteresowani wskazują, iż realizując wymogi wynikające z art. 44 Prawa energetycznego, wybrane pozycje sprawozdań finansowych Spółka Dzielona już teraz przyporządkowuje do poszczególnych rodzajów działalności na podstawie ewidencji księgowej oraz szczegółowej identyfikacji;
• umowy z dostawcami i klientami są co do zasady różne dla poszczególnych obszarów działalności, co pozwala na alokowanie zobowiązań i należności bezpośrednio do poszczególnych obszarów działalności funkcjonujących w Spółce Dzielonej;
• możliwe jest zidentyfikowanie przychodów i kosztów związanych z prowadzoną działalnością Oddziału D., w szczególności poprzez weryfikację wydatków przypisanych do centrów kosztowych odpowiednich dla danego obszaru działalności oraz przychodów dotyczących prac realizowanych w danym obszarze działalności.

Zdaniem Zainteresowanych, powyższe elementy świadczą jednoznacznie o wyodrębnieniu finansowym działalności Oddziału D. w ramach Spółki Dzielonej. Ocena Zainteresowanych znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, w tym w interpretacji indywidualnej z 5 września 2023 r., sygn. 0114-KDIP1-1.4012.408.2023.2.AWY wskazano, iż wyodrębnienie finansowe ma miejsce, jeżeli:

W świetle powyższego, zdaniem Zainteresowanych, Oddział D. jest wyodrębniony finansowo z prowadzonego przez Spółkę Dzieloną przedsiębiorstwa.

Oddział D. - wyodrębnienie funkcjonalne

Wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. ZCP musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość, tj. obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.

Tym samym, aby część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, to musi ono posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielna jednostka gospodarcza. Składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład ZCP muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Przy czym, zdaniem Zainteresowanych, przez wyodrębnienie funkcjonalne, należy rozumieć przypisanie do ZCP takich składników materialnych i niematerialnych, które stanowią kluczowe elementy pozwalające prowadzić działalność gospodarczą w określonym zakresie Wobec tego, zdaniem Zainteresowanych wyodrębnienie funkcjonalne nie oznacza, że zespół składników materialnych i niematerialnych stanowiących ZCP nie może korzystać ze wsparcia podmiotów trzecich poprzez nabywanie od nich określonych usług, które uzupełniają prowadzoną główną działalność gospodarczą.

Istotą uznania zespołu składników materialnych i niematerialnych za ZCP jest ich funkcjonalne wyodrębnienie. Przesłanka ta była przedmiotem rozważań w licznych wyrokach sądów administracyjnych, interpretacjach organów podatkowych, a także orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej jako: „TSUE”). Zgodnie ze stanowiskiem TSUE:

Analogiczne stanowisko jest prezentowane także w orzecznictwie sądów administracyjnych. I tak zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z 24 listopada 2021 r., sygn. akt I FSK 1333/22, że:

Tym samym, mając na uwadze, że:

• Oddział D. pełni określone zadania, do których należy przede wszystkich prowadzenie działalności (...), które zostały dokładnie opisane w ramach opisu zdarzenia przyszłego;
• w ramach działalności Oddziału D. prowadzona jest działalność dystrybucyjna, która jest przedmiotowo oraz funkcjonalnie odrębna od pozostałej działalności Spółki Dzielonej;
• działalność Oddziału D. będzie kontynuowana w niezmienionej formie przez Spółkę Przejmującą po Podziale Spółki Dzielonej, bez jakiejkolwiek przerwy;
• do działalności Oddziału D. przyporządkowane są składniki majątkowe, zasoby, prawa i obowiązki niezbędne do prowadzenia działalności (...) (m in. środki trwałe, maszyny i urządzenia, wartości niematerialne i prawne, umowy, koncesje);
• działalność Oddziału D. generuje przychody oraz koszty związane z uzyskaniem przychodu z tytułu działalności (...);

- należy uznać, że Oddział D. jest funkcjonalnie wyodrębniony względem Działalności Pozostającej. Jednocześnie, powyższe okoliczności opisu zdarzenia przyszłego potwierdzają, że Oddział D. jest przeznaczony do realizacji określonych zadań gospodarczych i posiada zdolność do funkcjonowania na rynku jako samodzielny podmiot gospodarczy. Oddział D. stanowi i będzie stanowił w momencie Podziału, działające przedsiębiorstwo energetyczne, które będzie zajmowało się dystrybucją energii elektrycznej, z zachowaniem zdolności kontynuacji działalności, bez jakiejkolwiek przerwy w jej prowadzeniu, co jednoznacznie potwierdza jego wyodrębnienie funkcjonalne.

Stanowisko Zainteresowanych znajduje potwierdzenie w linii interpretacyjnej organów podatkowych, przykładowo:

W świetle powyżej wskazanych stanowisk organów podatkowych oraz wskazanych przez Zainteresowanych okoliczności świadczących o wyodrębnieniu funkcjonalnym, zdaniem Wnioskodawców, Oddział D. jest wyodrębniony z prowadzonego przez Spółkę Dzieloną przedsiębiorstwa także w tym obszarze.

Podsumowanie

Oddział D., który będzie wydzielany do Spółki Przejmującej stanowi zbiór powiązanych ze sobą wzajemnie elementów składających się na majątek Spółki Dzielonej, będąc zdolnym do kontynuacji działalności (...) po wydzieleniu ze Spółki Dzielonej. Transakcji tej będzie towarzyszyło przeniesienie odpowiednich zasobów, pozwalających na generowanie przychodów i podejmowanie decyzji gospodarczych z uwzględnieniem odpowiednich czynników wewnętrznych i zewnętrznych, a tym samym będzie miało miejsce dalsze funkcjonowanie Oddziału D., niezależnie od pozostałej działalności Spółki Dzielonej, w nowej strukturze (tj. w ramach Spółki Przejmującej).

Podsumowując stanowisko własne Zainteresowanych, w świetle wyżej przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego oraz powołanych przepisów prawa i argumentów należy stwierdzić, że zespół składników materialnych i niematerialnych tworzących Oddział D. stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, tj. stanowi zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przeznaczonych do realizacji określonego celu gospodarczego, który jest wyodrębniony w wewnętrznej strukturze Spółki Dzielonej na płaszczyźnie:

• organizacyjnej, tj. stanowi wyodrębniony zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo realizujące te zadania;
• finansowej, tj. na podstawie prowadzonej przez Wnioskodawcę ewidencji księgowej możliwe jest przyporządkowanie przychodów, kosztów, należności oraz zobowiązań do wyodrębnionej działalności;
• funkcjonalnej, tj. opisany we wniosku zespół składników materialnych i niematerialnych stanowiących Oddział D. jest wystarczający do samodzielnego wykonywania zadań gospodarczych, a gospodarczą niezależność segmentów działalności wzmacnia organizacyjne i finansowe wyodrębnienie przypisanych do działalności (...) składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań.

W związku z powyższym, Zainteresowani wnoszą o uznanie ich stanowiska w sprawie za prawidłowe, tj. potwierdzenie, że zespół składników materialnych i niematerialnych tworzący Oddział D., który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, na skutek Podziału przez wydzielenie Spółki Dzielonej, zostanie wydzielony do Spółki Przejmującej, stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, tj. należy go uznać za organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w ramach Spółki Dzielonej zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania, w związku z czym do czynności tej nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art 6 pkt 1 ustawy o VAT, ponieważ będzie ona stanowić transakcję zbycia ZCP.

Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania nr 2

Zgodnie z zasadą ogólną zawartą w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Natomiast stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług

W związku z powyższym, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego jest uzależnione od spełnienia następujących przesłanek: (i) odliczenia może dokonać podatnik podatku VAT (ii) towary oraz usługi, z których nabyciem podatek został naliczony są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Podatnik będzie uprawniony do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy o VAT.

W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowana albo jest zwolniona od podatku.

Ponadto, na podstawie art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.

Niemniej, w myśl art. 2 pkt. 22 oraz art. 106a pkt 1 ustawy o VAT, przez sprzedaż na potrzeby ww. przepisu zasadniczo rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Tym samym, stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy o VAT nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub ZCP.

A zatem obowiązek wystawienia faktury wynikający z przywołanego wyżej art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT nie ma zastosowania do przedstawionego zdarzenia przyszłego tj. Podziału przez wydzielenie ZCP stanowiącej Oddział D. jako transakcji pozostającej poza zakresem VAT.

W konsekwencji opisanego zdarzenia przyszłego, w razie potwierdzenia stanowiska Wnioskodawców, tj. potwierdzenia, że zespół składników materialnych i niematerialnych tworzący Oddział D., który zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego, na skutek Podziału Spółki Dzielonej zostanie wydzielony do Spółki Przejmującej, stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, zastosowania nie znajdą przepisy ustawy o VAT w konsekwencji nie wystąpi podatek naliczony, jak również prawo do jego odliczenia.

Reasumując, w ocenie Zainteresowanych, w przypadku uznania, że Oddział D. stanowi ZCP w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy o VAT, w związku z czym do czynności Podziału nie znajdą zastosowania przepisy ustawy o VAT zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, Spółka Przejmująca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775), zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy:

Jednocześnie przepis art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

I tak, na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Ustawodawca w ww. przepisie nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej, w tym także w formie umowy sprzedaży lub aportu.

Przepisy regulujące prawną instytucję podziału spółek stanowią treść działu II ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18 ze zm.), zwanej dalej „Ksh”.

Zgodnie z art. 529 § 1 Ksh wyróżniono sposoby dokonania podziału spółek kapitałowych. Zgodnie z ww. przepisem:

Przewidziany w art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych podział dokonany przez wydzielenie części majątku spółki dzielonej na istniejącą spółkę lub nowo zawiązaną spółkę powoduje przeniesienie prawa własności wydzielonych części majątku. Złożoność procedur związanych z podziałem spółki nie ma przy tym znaczenia. Istotny jest efekt końcowy - przeniesienie własności.

W świetle powyższych regulacji, dokonany na podstawie Kodeksu spółek handlowych podział przez wydzielenie poszczególnych części majątku spółki dzielonej jest, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, operacją obejmującą zdarzenia podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wyjaśnić jednak należy, że w sytuacji, gdy w wyniku podziału spółki przez wydzielenie przedmiotem przeniesienia własności jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa to mamy do czynienia z transakcją zbycia w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy, który to przepis wyłącza taką czynność z zakresu regulacji ustawy.

Podkreślenia wymaga, że ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku VAT, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

W myśl art. 2 pkt 27e ustawy:

Podstawowym wymogiem dla uznania, że transakcja dotyczy zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest więc to, aby obejmowała ona zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Elementami zespołu składników materialnych i niematerialnych, stanowiących zorganizowaną część przedsiębiorstwa, powinny być w szczególności aktywa trwałe, obrotowe, a także czynnik ludzki, czyli kadra pracownicza.

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Ponadto, wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

W związku z powyższym, w rozumieniu przepisów podatkowych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Reasumując, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1) istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2) zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3) składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4) zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Ponadto, przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za zorganizowaną część przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 2 pkt 27e ustawy uwzględnić należy następujące okoliczności:

• zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz
• faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Tym samym, w przypadku, gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Zaznaczenia wymaga, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy, nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy natomiast zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

Zakres powyższego wyłączenia z zakresu opodatkowania zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01 Zita-Modes, TSUE stwierdził, że:

Ponadto TSUE zauważył, że przejmującego należy traktować jako następcę zbywającego, przy czym, aby przejmujący mógł zostać uznany za następcę zbywającego, musi on kontynuować działalność prowadzoną przez zbywcę.

Podobnie Trybunał wypowiedział się w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Finanzamt Ludenscheid przeciwko Christel Schriever wskazując, że:

O tym, czy nastąpiło zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z okoliczności wskazanych przez Państwa wynika, że:

• są Państwo Spółką Dzieloną (A. S.A.) należącą do grupy kapitałowej, która ma swoją siedzibę w Polsce oraz nieograniczony obowiązek podatkowy,
• zamierzają Państwo przeprowadzić reorganizację przez przeniesienie w ramach podziału przez wydzielenie części majątku Państwa przedsiębiorstwa związanego z działalnością (...) - Oddział D. do już istniejącej spółki - Spółki Przejmującej (B. sp. z o.o.),
• Spółka Dzielona (tu: A. S.A.) zajmuje się m.in. dystrybucją energii elektrycznej, handlem energii elektrycznej, wytworzeniem (na potrzeby własne) energii, jak również naprawą i konserwacją urządzeń elektroenergetycznych,
• struktura Spółki Dzielonej obejmuje 4 oddziały, a mianowicie:
• A. Spółka Akcyjna oddział w (…),
• A. Spółka Akcyjna Oddział w (…),
• A. Spółka Akcyjna Oddział w (…),
• A. Spółka Akcyjna Oddział w (…).
• każda z powyższych jednostek, tj. Centrala Spółki Dzielonej oraz oddziały posiadają własny regulamin organizacyjny, określający podstawy działania, zadania oraz zasady kierowania, a także zakresy działania poszczególnych komórek organizacyjnych centrali i Oddziałów,
• centrala świadczy usługi na rzecz innych spółek należących do grupy kapitałowej, a jej kluczowe zadania obejmują m.in. monitorowanie, nadzór i analizowanie działalności innych jednostek, wspieranie jednostek organizacyjnych, a także świadczenie usług wewnętrznych,
• Spółka Przejmująca (tu: B. sp. z o.o.) należy także do grupy kapitałowej i posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce.

Wskutek planowanego podziału dojedzie do wydzielenia ze Spółki Dzielonej Oddziału D., którego zadaniem jest/i będzie świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej. Natomiast w Spółce Dzielonej pozostanie Centrala świadcząca usługi obrotu paliwami.

Na rzecz Spółki Przejmującej (tu: B. sp. z o.o.) zostaną przeniesione składniki materialne i niematerialnej związane z Oddziałem D., tj.:

a) wszelkie aktywa trwałe i obrotowe, w tym rzeczy ruchome i nieruchomości, zarówno zamortyzowane w ujęciu księgowym jak i będące w trakcie amortyzacji albo niepodlegające amortyzacji związane z działalnością Oddziału D.;

b) środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych Spółki Dzielonej w części dotyczącej działalności (...);

c) wszelkie prawa, obowiązki, należności i zobowiązania z umów pożyczek, a także wszelkich umów ramowych o udzielenie linii gwarancyjnej i udzielonych na ich podstawie gwarancji bankowych lub ubezpieczeniowych oraz wszelkich innych umów ubezpieczeń związanych z działalnością Oddziału D.;

d) zobowiązanie do spłaty pożyczki udzielonej na rzecz Spółki Dzielonej w związku z koniecznością rozliczenia ujemnego salda wewnętrznego finansowania działalności Oddziału D., tj. dotychczasowego finansowania tego oddziału przez pozostałe oddziały A.; saldo to zostało ustalone w oparciu o oszacowany deficyt środków finansowych związany z dotychczasową działalnością (...) Spółki Dzielonej na dzień 31 marca 2025 r. (zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki nie przekroczy salda wewnętrznego finansowania);

e) prawa, obowiązki (również przyszłe i warunkowe), należności i zobowiązania z umów związanych funkcjonalnie, organizacyjnie i finansowo z działalnością Oddziału D.;

f) majątkowe prawa autorskie, licencje do utworów oraz inne prawa własności intelektualnej nabyte przez Spółkę Dzieloną a związane lub dotyczące majątku wchodzącego w skład Oddziału D.;

g) odpowiednia część praw, obowiązków, należności i zobowiązań wynikających z tzw. umów wspólnych, w zakresie w jakim związane są z działalnością Oddziału D.;

h) umowy związane z działalnością (...), w tym w szczególności:

• umowy na świadczenie usług dystrybucji energii elektrycznej, umowy o usunięcie kolizji, wydane i niezrealizowane na Dzień Wydzielenia warunki przyłączenia, umowy o przyłączenie, umowy o połączenie systemów dystrybucyjnych, porozumienie przyłączeniowe z E. S.A., umowy na świadczenie na rzecz Spółki Dzielonej usług dystrybucji przez operatorów systemów dystrybucyjnych,
• wszystkie umowy na świadczenie na rzecz Spółki Dzielonej usług przesyłania przez operatora systemu przesyłowego do miejsc dostarczania energii elektrycznej przez Oddział D.,
• umowy, które obejmują wykonanie prac związanych w szczególności z budową, rozbudową, przebudową, utrzymaniem, remontami, modernizacją, naprawą, wymianą i usunięciem wszelkich obiektów, urządzeń i elementów infrastruktury technicznej związanych z działalnością Oddziału D., oraz zobowiązania wynikające z udzielonych przez wykonawcę gwarancji i rękojmi, jak również udzielone w związku z tymi umowami zabezpieczenia należytego wykonania umów, w tym gwarancje bankowe oraz ubezpieczeniowe,
• umowy, które obejmują dostarczanie usług informatycznych, licencji i sprzętu informatycznego na potrzeby wydzielanej działalności,
• umowy ubezpieczenia prowadzonej działalności,

i) decyzje administracyjne, zezwolenia, koncesje i ulgi przyznane Spółce Dzielonej konieczne dla prowadzenia działalności przez Oddział D., w szczególności w zakresie dystrybucji energii elektrycznej;

j) prawa i obowiązki wynikające z postępowań sądowych i administracyjnych związanych z prowadzeniem działalności przez Oddział D.,

k) dokumentacja księgowa oraz prawna związana z działalnością Oddziału D.,

l) pracownicy zatrudnieni w Spółce Dzielonej na stanowiskach związanych z Oddziałem D.

W wyniku Podziału na Spółkę Przejmującą przeniesione zostaną ww. składniki majątkowe, które są niezbędne do prowadzenia samodzielnej działalności polegającej na dystrybucji energii elektrycznej, a także prawa i obowiązki z umów zawartych przez Spółkę Dzieloną. Spółka Przejmująca będzie kontynuowała przy pomocy ww. składników usługi dystrybucji energii na rzecz kontrahentów.

W przedmiotowej sprawie Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy zespół składników materialnych i niematerialnych składających się na Oddział D., który w ramach podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do Spółki Przejmującej będzie stanowił transakcję zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa a transakcja ta będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy, a w konsekwencji Spółka Przejmująca nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Jak już wyjaśniono, zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jak o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego. Oznacza to, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz zorganizowanym zespołem tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką składniki majątkowe odgrywają w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa w momencie przekazania określonych składników majątkowych (na ile stanowią w nim w tym momencie, wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

Przedstawione we wniosku okoliczności wskazują, że opisany zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia Oddziału D. cechuje się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym oraz funkcjonalnym i mogłyby stanowić niezależne przedsiębiorstwa samodzielnie realizujące przypisane mu zadania.

Zgodnie z przedstawionym bowiem opisem sprawy, działalność Oddziału D. funkcjonuje jako wyodrębniony w Spółce Dzielonej - Oddział, co znajduje odzwierciedlenie w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Oddział D. dysponuje własnym regulaminem organizacyjnym, który określa jego strukturę oraz funkcjonowanie. Jak Państwo wskazali - Oddział D. został wydzielony w strukturze organizacyjnej jako samodzielna jednostka, co pozwala mu na wykonywanie własnych zadań w celu świadczenia usług dystrybucji energii. Powyższe oznacza, że funkcjonuje jako niezależna i odrębna jednostka organizacyjna tworząc określoną całość w ramach struktury wewnętrznej Spółki Dzielonej. Działalność Oddziału D. stanowi/i będzie stanowiła w Dniu Wydzielenia, jak i po Dniu Wydzielenia przedsiębiorstwo energetyczne świadczące usługi dystrybucji energii. W świetle powyższego należy uznać, że przenoszony w ramach podziału przez wydzielanie zespół składników materialnych i niematerialnych związany z Oddziałem D. na rzecz Spółki Przejmującej będzie spełniać warunek wyodrębnienia organizacyjnego przewidzianego dla uznania danego zespołu składników majątkowych za zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

W przedstawionym opisie zaznaczyli Państwo, że Spółka Dzielona ma możliwość i jest w stanie sporządzić odrębne elementy sprawozdania finansowego dotyczącej działalności związanej z dystrybucją energii elektrycznej. W szczególności istnienie możliwość sporządzania rachunku zysków i strat oraz bilansu przedstawiających na moment podziału przychody z dystrybucji energii elektrycznej, a także związane z nimi koszty. W ramach systemu rachunkowo-księgowego do Oddziału D. przypisane są poszczególne aktywa i zobowiązania. Istotną kwestią jest, że dla Oddziału D. możliwe jest określenie przychodów i kosztów poprzez przypisanie ich do odpowiednich działań w danym obszarze. Dodatkowo, umowy z dostawcami i klientami pozwalają na alokowanie zobowiązań i należności związanych z Oddziałem D. Spółka Dzielona ma zatem możliwość przygotowania odrębnych budżetów, strategii finansowych. Działalność Oddziału D. generuje przychody z działalności (...) świadczonej na podstawie umów o świadczenie tych usług. Tym samym w sprawie spełniony jest więc również warunek wyodrębnienia finansowego Oddziału D. w ramach przedsiębiorstwa Spółki Dzielonej (tu: A. S.A.).

Należy zauważyć, że w sprawie będzie spełniony także warunek wyodrębnienia funkcjonalnego zespołu składników majątkowych związanych z Oddziałem D. Wskazali Państwo, że Oddział D. realizuje własne zadania związane ze świadczeniem usług dystrybucji energii. W wyniku podziału na Spółkę Przejmującą przeniesione zostaną składniki majątkowe związane ze świadczeniem usług dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców końcowych, jak również prawa i obowiązki z umów zawartych przez Spółkę Dzieloną niezbędnych do prowadzenia samodzielnej działalności (...). Spółka Przejmująca będzie za pomocą nabytych składników majątkowych kontynuowała wykonywanie zadań własnych oraz będzie świadczyła usługi dystrybucji energii na rzecz kontrahentów za pośrednictwem sieci dystrybucyjnej. Oddział D., który w ramach Podziału przez wydzielenie przejmie Spółka Przejmująca - jak wynika z wniosku - funkcjonuje jako odrębne niezależne przedsiębiorstwo świadcząc działalność (...). Istotnym aspektem jest to, że majątek, decyzje administracyjne oraz zespół praw i obowiązków z umów, które w wyniku Podziału zostaną przeniesione na Spółkę Przejmującą (tu: B. sp. z o.o.) odznacza się pełną odrębnością od pozostałej działalności Spółki Dzielonej, co powoduje, że zespół ten tworzy całość niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w zakresie działalności (...).

Co istotne w sprawie, przedmiotem przeniesienia na rzecz Spółki Przejmującej będą pracownicy zatrudnieni w Spółce Dzielonej na stanowiskach związanych z Odziałem D. na podstawie art. 23¹ ustawy z 26 lipca 1974 r. Kodeks pracy. Przedmiotem przeniesienia będą też zobowiązania.

Co prawda, wskazali Państwo w opisie sprawy, że w ramach Podziału przez wydzielenie nie dojdzie do przeniesienia na rzecz Spółki Przejmującej umów kompleksowych związanych z działalnością Oddziału D. (z uwagi na ich specyfikę). Jednak po Podziale Spółka Dzielona i Spółka Przejmująca podpiszą odpowiednie umowy, zapewniające prawidłową realizację ww. umów. W związku z Podziałem Spółka Dzielona i Spółka Przejmująca zawrą odpowiednie umowy umożliwiające Oddziałowi D. wykorzystywanie części nieruchomości w celu zapewnienia kontynuacji działalności Oddziału.

Należy zauważyć, że nie w każdym przypadku konieczne jest przeniesienie wszystkich elementów wchodzących w skład standardowych elementów typowych dla transakcji dotyczących zbycia przedsiębiorstwa czy ZCP ważne, aby nabywca mógł kontynuować działalność gospodarczą w oparciu o składniki materialne i niematerialne będące przedmiotem transakcji - co będzie miało miejsce w opisanym przypadku.

Z uwagi na przedstawione okoliczności sprawy uznać należy, że opisany zespół składników materialnych i niematerialnych składający się na Oddział D., który w ramach Podziału przez wydzielenie zostanie przeniesiony do Spółki Przejmującej będzie cechował się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym oraz funkcjonalnym oraz będzie posiadał zdolność funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo. Zatem, w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, składający się na Oddział D., stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Tym samym uznać należy, że opisany zespół składników materialnych i niematerialnych przypisanych do Oddziału D. obejmujący zobowiązania, który w ramach Podziału przez wydzielanie Spółki Dzielonej zostanie przeniesiony do Spółki Przejmującej stanowić będzie na dzień jego Podziału zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy i w związku z tym jego przeniesienie w wyniku Podziału do Spółki Przejmującej, stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy, nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Odnosząc się natomiast do Państwa wątpliwości w kwestii prawa Spółki Przejmującej do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu ww. transakcji, należy wskazać, że podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy:

Z powyższego wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Zasady wystawiania faktur regulują przepisy art. 106a-106q ustawy.

Zgodnie art. 106b ust. 1 ustawy:

Z powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że faktura dokumentuje dokonanie sprzedaży, przez którą rozumie się odpłatne wydanie towaru lub odpłatne świadczenie usług, czyli czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Aby Spółce Przejmującej (B. sp. z o.o.) przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT z otrzymanej faktury, faktura musi dokumentować czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku.

Jak wcześniej wywiodłem, zespół składników majątkowych związany z Oddziałem D., który w ramach Podziału zostanie wydzielony ze Spółki Dzielonej do Spółki Przejmującej będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, i w konsekwencji transakcja będzie podlegała wyłączeniu z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.

W związku z powyższym - mając na uwadze wyżej powołany art. 86 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy - Spółce Przejmującej (B. sp. z o.o.) nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia składników materialnych i niematerialnych związanych z Oddziałem D., gdyż transakcja ta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 i 2 jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywiste zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania

A. Spółka Akcyjna (Zainteresowana będąca stroną postępowania - art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.