Uznanie wydzielonego działu za zorganizowaną cześć przedsiębiorstwa oraz prawo do odliczenia podatku naliczonego przez spółkę przejmującą.
Spółka A. Spółka z o.o. planuje podział przez wydzielenie części swojej działalności, Biznesu X., do nowo powstającej Spółki Przejmującej. Biznes X. obejmuje zespół składników majątkowych, takich jak nieruchomości, środki trwałe, wartości niematerialne i zespół pracowników, przeznaczonych do produkcji i dystrybucji określonych produktów. Podział jest odpłatny i wynika z…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej
25 sierpnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny z 20 sierpnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy uznania, że opisany zespół składników majątkowych wyodrębnionych w ramach Biznesu X. stanowić będzie zorganizowaną część przedsiębiorstwa, w konsekwencji planowany podział przez wydzielenie nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT, a Spółka Przejmująca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego.
Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 28 sierpnia 2025 r. oraz pismem z 10 października 2025 r.
Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
1. Zainteresowana będąca stroną postępowania
2. Zainteresowana niebędąca stroną postępowania
Opis zdarzenia przyszłego i stanu faktycznego
1. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w (...) (dalej: „Wnioskodawca” lub „Spółka Dzielona”) jest polską spółką kapitałową z siedzibą w Polsce. Wnioskodawca jest polskim rezydentem dla celów podatkowych, podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych (dalej: „CIT”) od całości swoich dochodów na terytorium Polski bez względu na miejsce ich osiągania. Spółka Dzielona jest także zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (dalej: „VAT”).
2. Większościowym wspólnikiem Spółki Dzielonej jest B. (dalej: „B.”), będąca niderlandzkim rezydentem podatkowym w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Mniejszościowym wspólnikiem Spółki Dzielonej jest C. B.V. - spółka z siedzibą w Królestwie Niderlandów.
3. Zarówno Spółka Dzielona, jak i B. są podmiotami powiązanymi z D. (wraz z innymi podmiotami powiązanymi, dalej: „Grupa (...)”), jednego z (…), wykorzystywanych w wielu sektorach gospodarki. Spółka Dzielona prowadzi w Polsce działalność gospodarczą (...) oraz wyrobów (...), w tym (…). Produktem ubocznym podczas przerobu (...) jest (…), która jest następnie dystrybuowana. Spółka Dzielona handluje również towarami masowymi, przede wszystkim w zakresie importu (…) i jej dystrybucji na rynku krajowym, oraz eksportu rodzimych (…). Handel odbywa się głównie przy założeniu jednoczesnego zakupu i sprzedaży towarów (back-to-back).
4. Spółka Dzielona posiada w Polsce trzy zakłady produkcyjne, tj. dwie (…) się w (...) i (…) oraz zakład produkcji wyrobów (...), w tym (...) do (…) zlokalizowany w (...). Ponadto, Spółka Dzielona posiada terminal portowy w (…) wspierający działalność handlową Spółki.
Wśród produktów wytwarzanych i sprzedawanych w Polsce przez Spółkę Dzieloną wymienić można (…) (takie jak …), (…). Spółka Dzielona jest właścicielem takich marek produktów jak (…) (przedstawione marki mają charakter przykładowy).
5. W działalności Spółki Dzielonej można wyróżnić kilka faktycznie wyodrębnionych obszarów operacyjnych, skupionych na produkcji określonej gamy produktów znajdujących się w jej ofercie handlowej.
a) Po pierwsze, Spółka Dzielona zajmuje się produkcją, wytwarzaniem, badaniami i rozwojem, zaopatrzeniem w składniki, surowce, opakowania, materiały eksploatacyjne, media, energię, a także reklamą, marketingiem, sprzedażą i dystrybucją (…) w konsumenckich kanałach sprzedaży detalicznej (B2C) i kanałach business-to-business (B2B) oraz w kanale przemysłowym, (dalej: „Biznes X.”).
Zakład Spółki Dzielonej w (...) przeznaczony jest wyłącznie dla Biznesu X. Zakład Spółki Dzielonej w (...) jest wykorzystywany zarówno przez Biznes X., jak i Biznes Y. (patrz poniżej).
b) Po drugie, Spółka Dzielona prowadzi działalność w zakresie (…) oraz handlu towarami masowymi pochodzenia (…) (dalej jako: „Biznes Y.”).
W skład wspomnianego Biznesu X., stanowiącego istotny element struktury działalności Spółki Dzielonej, wchodzą w szczególności następujące składniki majątkowe (poniższe wyliczenie nie jest wyczerpujące):
a) w pełni wyposażony zakład w (...) (w całości przeznaczony do produkcji (…), w tym kompleks nieruchomości, w szczególności prawo własności do gruntów oznaczonych numerami ksiąg wieczystych: (…) oraz (…) oraz prawo użytkowania wieczystego do gruntów oznaczonych numerami ksiąg wieczystych: (…) oraz (…),
b) środki trwałe i wyposażenie zakładu w (...) związane z Biznesem X. (w części dotyczącej produkcji (…), przykładowo: meble, wyposażenie, sprzęt (w tym sprzęt biurowy), sprzęt komputerowy, maszyny, części zamienne, komponenty, przenośniki, narzędzia i pojazdy, a także (…), które nie stanowią części składowych nieruchomości położonych w zakładzie w (...),
c) środki trwałe oraz wyposażenie w postaci: jednostek komputerowych, biurek, centrali telefonicznej, telefonów, serwerów, monitorów, zestawów tele/wideokonferencyjnych. telewizorów, projektorów, drukarek, ekranu projekcyjnego, stacji dokujących, podpisów elektronicznych, systemu monitorowania kluczowych parametrów bezpieczeństwa infrastruktury IT, stanowisk roboczych, stołów i stolików, ekspresu do kawy, punktów dostępowych, foteli, krzeseł, sprzętu biurowego, wyposażenia kuchni, przełączników sieciowych (Switch), systemu gaszenia, systemu monitoringu, szaf, tablic - związane z Biznesem X.,
d) wartości niematerialne w postaci: znaków towarowych (m.in. „(…)”, „(…)”, „(…)”, „(…)”, „(…)”) oraz baza klientów związana z Biznesem X.,
e) część praw autorskich w postaci: materiałów fotograficznych, materiałów reportażowych, pozwoleń na korzystanie ze zdjęć i wszelkich kreatywnych dokonań personelu,
f) zapasy w postaci (...), (...), opakowań, dodatków do (…), a także gotowe produkty, materiały eksploatacyjne, zapasy, części i części zamienne związane z działalnością w zakresie Biznesu X.,
g) prawa i obowiązki wynikające z umów zakupu towarów związanych z Biznesem X., w szczególności dotyczących umów na zakup (...), opakowań, dodatków do (…),
h) prawa i obowiązki wynikające z umów pośrednictwa w umowach sprzedaży i zakupu towarów (umowy dystrybucyjne) oraz produkcji kontraktowej związanych z Biznesem X.,
i) istniejące na moment podziału należności związane z działalnością Biznesu X. oraz zobowiązania funkcjonalnie związane z działalnością Biznesu X., zwłaszcza z tytułu zakupu (…),
j) prawa i obowiązki wynikające z umów magazynowych związanych z Biznesem X.,
k) księgi, rejestry, pliki i dane, materiały marketingowe i sprzedażowe związane z Biznesem X.,
l) wszystkie „przenoszalne” zezwolenia administracyjne i certyfikaty związane z Biznesem X., tj. te, które zostaną przeniesione na Spółkę Przejmującą w wyniku podziału,
m)prawa i obowiązki wynikające z umów dotyczących zakładu w (...), takich jak umowy dotyczące dzierżawy dystrybutorów wody i dostawy kawy, sprzątania biura, organizacji spotkań wsparcia serwisowego skanerów i drukarek, usług telekomunikacyjnych, tworzenia kopii zapasowych systemów informatycznych,
n) prawa i roszczenia (w tym roszczenia ubezpieczeniowe) związane z Biznesem X.,
o) polisy ubezpieczeniowe,
p) zespół pracowników (prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę) funkcjonalnie powiązanych z Biznesem X., którzy zostaną przeniesieni do Spółki Przejmującej w ramach przeniesienia zakładu pracy na podstawie art. 231 Kodeksu pracy, w tym m.in. dedykowany dział marketingu odpowiedzialny za Biznes X. oraz dział Badawczo-Rozwojowy odpowiedzialny za innowację w Biznesie X., a także grupa pracowników dedykowana do Biznesu X. działająca w ramach m.in. działu handlowego, działu wsparcia sprzedaży, logistyki, planowania, controllingu, IT, HR,
q) prawa i obowiązki wynikające z umowy o pracę z Dyrektorem ds. marketingu przypisanym do Biznesu X. (który pełni też funkcję członka zarządu w Spółce Dzielonej),
r) prawa i obowiązki wynikające z umów B2B zawartych z osobami świadczącymi usługi związane z Biznesem X.,
s) rozrachunki z pracownikami przypisanymi do Biznesu X.,
t) postępowania sądowe i administracyjne dotyczące: roszczeń o zapłatę, roszczeń o zapłatę kar umownych i odszkodowań, nakazów zapłaty, ugód umownych, które są związane z Biznesem X.
Ponadto, Spółka Przejmująca zawrze ze Spółką Dzieloną długoterminową umowę najmu części zakładu w (...) przeznaczonej do prowadzenia działalności w zakresie Biznesu X.
7. Grupa (...) planuje restrukturyzację działalności Grupy (…) na rynku europejskim, której częścią ma być podział Spółki Dzielonej. W wyniku tego podziału dojdzie do wydzielenia ze Spółki Dzielonej Biznesu X. w trybie art. 529 § 1 pkt 4 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 18 ze zm., dalej; „KSH”), w związku z którym dojdzie do powstania nowego podmiotu gospodarczego w ramach tzw. „podziału horyzontalnego” (dalej: „Spółka Przejmująca”), który będzie kontynuował prowadzenie działalności gospodarczej w ramach Biznesu X. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
8. Po tak przeprowadzonym podziale Spółka Dzielona będzie kontynuować prowadzenie działalności gospodarczej w oparciu o pozostały w jej strukturze Biznes Y., natomiast Spółka Przejmująca będzie kontynuowała prowadzenie działalności gospodarczej w ramach Biznesu X. w oparciu o składniki majątkowe wskazane w pkt 6 powyżej. Wartość emisyjna udziałów przydzielonych B. przez Spółkę Przejmującą będzie odpowiadać co najmniej wartości rynkowej majątku Spółki Dzielonej, który zostanie przeniesiony do Spółki Przejmującej oraz będzie wyższa niż wartość nominalna tych udziałów - tak powstała różnica zostanie przekazana na kapitał zapasowy.
9. Aktualnie, znaczna większość dużych umów sprzedażowych podpisanych z sieciami sklepów w sposób nierozłączny dotyczy zarówno (…) właściwych dla Biznesu X., jak i towarów właściwych dla Biznesu Y. Spółka Dzielona rozpoczęła negocjacje ze stronami kupującymi tych kontraktów w celu podzielenia każdej z tych umów w taki sposób, aby każda z nich dotyczyła albo (…) właściwych dla Biznesu X. albo towarów właściwych dla Biznesu Y. Dzięki temu Spółka Przejmująca w wyniku podziału stanie się z mocy prawa stroną umów mających za przedmiot sprzedaż (…) właściwych dla Biznesu X. i nie będzie musiała zawierać tego rodzaju nowych umów z sieciami sklepów, które są stronami aktualnych kontraktów. W przypadkach, gdy umowy takie nie zostaną rozdzielone do dnia podziału, ich zawarcie nastąpi przez Spółkę Przejmującą bezpośrednio po podziale tak, aby płynnie kontynuować współpracę z sieciami dystrybucyjnymi. Ponieważ Spółka Przejmująca zostanie utworzona w wyniku podziału, nie jest możliwe zawarcie przez nią jakichkolwiek umów przed datą podziału.
10. W wyniku podziału w Spółce Dzielonej pozostaną w całości funkcje wspierające dotychczasową działalność Wnioskodawcy w postaci obsługi księgowej, prawnej oraz podatkowej. Po podziale Spółka Przejmująca zawrze umowę, na podstawie której zleci Spółce Dzielonej świadczenie usług wsparcia (np. w zakresie prowadzenia księgowości, usług prawnych oraz podatkowych). Spółka Dzielona zawrze również długoterminową umowę najmu części związanej z Biznesem X. w (...), umowę podnajmu biura w (…) dla pracowników związanych z Biznesem X., a także zawrze umowy licencyjne dotyczące niektórych marek ze Spółką Przejmującą. Nie jest wykluczone, że po podziale Spółka Przejmująca zawrze ze Spółką Dzieloną inne umowy, takie jak umowa krótkoterminowej pożyczki.
Uzasadnienie planowanej reorganizacji działalności Spółki Dzielonej
11. Przedstawienie uzasadnienia podziału, którego skutki podatkowe objęte są niniejszym wnioskiem, wymaga - w ocenie Wnioskodawcy - uwzględnienia szerszego kontekstu obejmującego wcześniejszą reorganizację przeprowadzoną zgodnie z ustaleniami dokonanymi z udziałem Komisji Europejskiej. Opisywany zamiar restrukturyzacji działalności Grupy (…) oraz zmiana profilu działalności Spółki Dzielonej, polegająca na wydzieleniu ze struktury Spółki Dzielonej Biznesu X. do mającej powstać w wyniku opisanego powyżej podziału Spółki Przejmującej, ma bowiem związek ze zgłoszeniem zamiaru połączenia przez Grupę (…) oraz Grupę Z., dwóch międzynarodowych (…), a także koniecznością uwzględnienia wątpliwości wyrażonych w tym zakresie przez Komisję Europejską na zorganizowanym w tej sprawie posiedzeniu z (…) 2024 r., dotyczącym wspomnianego zamiaru połączenia Grupy (…) oraz Grupy Z., mającego nastąpić poprzez nabycie przez spółkę D. 100% udziałów w spółce F. Limited.
12. Wątpliwości zgłoszone przez Komisję Europejską dotyczyły w szczególności kwestii zachowania zasad prawidłowej konkurencji, a zwłaszcza wpływu transakcji na rynek (...) i produktów na bazie (...) w Polsce oraz krajach sąsiednich.
13. W celu zagwarantowania konkurencji rynkowej, D. oraz F. Limited zobowiązały się względem Komisji Europejskiej m.in. do doprowadzenia do podziału majątku innej spółki objętej planowanym połączeniem pomiędzy tymi grupami, E. sp. z o.o. („E.”), należącej obecnie do Grupy Z., w ten sposób, że część działalności wydzielonej z tej spółki zostanie przeniesiona na rzecz Spółki Dzielonej (przeniesienie to nastąpiło 1 sierpnia 2025 r.), natomiast pozostały po tym podziale majątek (który zostanie w E.) przejdzie pod kontrolę niezależnego nabywcy spoza Grup Z. i (…), co w swoim założeniu ma doprowadzić do zachowania równorzędności i konkurencyjności na rynku, na którym obie grupy prowadzą swoje działalności. Implikacje podatkowe podziału E. zostały objęte odrębnymi wnioskami o interpretacje podatkowe.
14. W ramach przedstawionego międzynarodowego procesu restrukturyzacyjnego podjęto równolegle decyzję o wydzieleniu ze struktury Spółki Dzielonej Biznesu X. i przeniesieniu go do Spółki Przejmującej, powstałej w ramach procedury podziału przez wydzielenie (poprzez tzw. „podział horyzontalny”, na skutek którego powstanie spółka siostrzana względem Spółki Dzielonej).
15. W wyniku podziału E. udziały w Spółce Dzielonej objęła C. B.V. („C.”) - spółka z siedzibą w Królestwie Niderlandów (będąca jedynym udziałowcem E.). Oznacza to, że na moment podziału Spółki Dzielonej (czyli podziału, którego skutki w VAT objęte są niniejszym wnioskiem o interpretację podatkową). Spółka Dzielona będzie miała dwóch udziałowców - B. oraz C. (która stała się udziałowcem Spółki Dzielonej w wyniku podziału E.).
16. Poza kwestią możliwego połączenia się dwóch międzynarodowych liderów rynku rolno- spożywczego, powodem planowanego przeprowadzenia opisywanego podziału Spółki Dzielonej jest również potrzeba wydzielenia jednego z istotnych segmentów działalności Spółki Dzielonej (tj. Biznesu X.) do osobnego podmiotu gospodarczego, co gwarantować ma usprawnienie modelu zarządzania operacjami gospodarczymi prowadzonymi w jego obrębie i możliwość lepszego dostosowania jego struktury organizacyjnej do charakterystyki prowadzonej działalności gospodarczej. Rynek (…) (takich jak…), z uwagi na swoją specyfikę i zastosowanie tych produktów, cechuje się zupełnie innym profilem konsumenckim oraz sprzedażowym (np. B2C, B2B i przemysłowy kanał sprzedażowy), niż segment produkcji (…) oraz handlu towarami masowymi pochodzenia (…) (…). Wspomniany podział ma więc jednocześnie zagwarantować możliwość większego skupienia się przez Spółkę Dzieloną na dalszym rozwoju Biznesu Y.
17. W wyniku opisywanego podziału dojdzie do rozdziału odmiennych profili gospodarczych i przyporządkowania ich do odrębnych i niezależnych od siebie podmiotów, a przez to do dostosowania się do międzynarodowego standardu organizacji produkcji towarów na tego typu rynkach. Dzięki temu, zakłada się, że podział przyniesie następujące korzyści:
a) Efektywność zarządzania: wyodrębnienie ze Spółki Dzielonej Biznesu X. i przeniesienie go do Spółki Przejmującej pozwoli na bardziej efektywne zarządzanie i lepszą kontrolę nad działalnością każdego działu. Spółka Dzielona skupi się na działalności w zakresie Biznesu Y., podczas gdy Spółka Przejmująca skoncentruje się na działalności Biznesu X. Odpowiedzialność zostaje skupiona na konkretnych obszarach, co może przynieść większą skuteczność w podejmowaniu decyzji.
b) Skoncentrowany rozwój: poprzez wyodrębnienie dwóch działów, które będą prowadzone przez dwa odrębne podmioty, można skoncentrować się na specjalizacji i rozwoju każdej jednostki, co może przynieść wzrost efektywności świadczonych usług oraz lepszą obsługę klientów (baza klientów będzie skonkretyzowana, w przeciwieństwie do aktualnej sytuacji, w każdej ze spółek). Węższa specjalizacja działalności wykonywanej przez Spółkę Dzieloną może również pozytywnie wpłynąć na potencjalne relacje inwestorskie oraz ułatwić kwestie związane z otrzymywaniem finansowania.
c) Rozdział odpowiedzialności prawnej i ekonomicznej: podział Spółki Dzielonej na dwie oddzielne jednostki może pomóc w uniknięciu sytuacji, w których działania jednego działu wpływają na drugi, co może być szczególnie istotne w kontekście odpowiedzialności prawnej.
d) Klarowność w transakcjach: działające oddzielnie działy Spółki Dzielonej mogą wyraźniej określić warunki umów handlowych z klientami oraz dostawcami, co ułatwia prowadzenie negocjacji i zawieranie umów.
e) Łatwiejsze zarządzanie łańcuchem dostaw: wydzielenie Biznesu X. ze struktur Spółki Dzielonej umożliwia lepsze dostosowanie łańcucha dostaw surowca potrzebnego w działalności pozostałego Biznesu Y. do zakresu działalności prowadzonej przez ten segment.
18. Poza przedstawionymi argumentami, rozdzielenie Biznesu X. oraz Biznesu Y. w Spółce Dzielonej, realizowane w ramach restrukturyzacji działalności Grupy (…) na terytorium Europy, ma na celu lepsze dostosowanie struktury organizacyjnej do rodzaju wykonywanej działalności, przy jednoczesnym zagwarantowaniu kontynuowania wykonywanej działalności gospodarczej w oparciu o dotychczas posiadane aktywa materialne i niematerialne. Przyjęta dla Spółki Dzielonej strategia rozwojowa zakłada większe skupienie się na działalności gospodarczej związanej z produkcją (...) oraz handlu towarami masowymi pochodzenia (…) (…).
19. W celu zagwarantowania dalszego działania Biznesu X. w niezmienionym zakresie, tj. w oparciu o dotychczas wykorzystywany przez ten segment substrat majątkowo-osobowy, Spółka Dzielona zdecydowała się na wydzielenie Biznesu X. ze swojej dotychczasowej struktury w oparciu o procedurę podziałową, o której mowa w art. 529 § 1 pkt 4 KSH, czyli w ramach podziału przez wydzielenie. Skorzystanie z tego trybu restrukturyzacji umożliwi nie tylko transfer określonych składników majątkowych przypisanych do Biznesu X., ale również przeniesienie wszelkich praw i obowiązków (wynikających z uzyskanych dotąd przez Spółkę Dzieloną zezwoleń, certyfikatów czy umów) potrzebnych do kontynuowania procesów produkcyjnych w ramach tego działu w dotychczasowym zakresie, które to przejdą na Spółkę Przejmującą w ramach instytucji sukcesji uniwersalnej, w oparciu o sporządzony plan podziału (na podstawie art. 531 § 1 KSH).
20. Udziały w mającej powstać w ramach podziału przez wydzielenie Spółce Przejmującej obejmie jedynie B. jako jeden z dwóch wspólników Spółki Dzielonej na moment podziału. Jednocześnie, odpowiednia część udziałów posiadanych przez B. w Spółce Dzielonej zostanie umorzona w wyniku podziału.
21. Planowany podział przez wydzielenie z działalności Spółki Dzielonej Biznesu X. ma również związek ze sprzedażą w przyszłości Biznesu X. na rzecz podmiotu trzeciego (tj. grupy G. - belgijskiej rodzinnej grupy (…), która jest jednym z (…) rozwiązań spożywczych), w ramach większego procesu restrukturyzacyjnego związanego ze wspomnianą chęcią połączenia się Grupy (…) z Grupą Z. W tym przyszłym scenariuszu taki podmiot trzeci miałby w przyszłości nabyć udziały w Spółce Przejmującej, w ramach której funkcjonowałby przeniesiony Biznes X., nabywając w ten sposób segment działalności wykonywanej obecnie przez Spółkę Dzieloną i gwarantując równowagę na rynku, na którym obecnie funkcjonują Grupa (...) i Grupa Z. (zgodnie ze zobowiązaniami wobec Komisji Europejskiej). Sprzedaż udziałów zostanie sfinalizowana po spełnieniu warunków określonych w umowie sprzedaży europejskiej działalności w zakresie (…) Grupy (…) na rzecz grupy G., w której stroną jest B.
22. Z tego powodu rozdzielenie dwóch istotnych działów produkcji Spółki Dzielonej poprzez wydzielenie jednego z nich do powstałej w tym celu Spółki Przejmującej jest uzasadnione biznesowo i gospodarczo. Tego typu restrukturyzacje działalności stanowią międzynarodowy standard dla przedsiębiorstw obecnych na kilku różnych rynkach produkcyjnych, decydujących się po pewnym czasie skupić działalność w zakresie rozwoju na określonej części dotychczasowej działalności.
23. Jak opisano powyżej, działalność gospodarczą Spółki Dzielonej można obecnie podzielić na:
a) Biznes X., tj. działalność związana z produkcją, wytwarzaniem, badaniami i rozwojem, zaopatrzeniem w składniki, surowce, opakowania, materiały eksploatacyjne, media, energię, a także reklamą, marketingiem, sprzedażą i dystrybucją (…) w kanałach sprzedaży detalicznej (B2C) oraz w kanałach sprzedaży między przedsiębiorstwami (B2B) i w kanałach przemysłowych;
b) Biznes Y., tj. działalność skupiona na (…).
24. W ramach wewnętrznej struktury Spółki Dzielonej każda z wyżej wymienionych działalności jest prowadzona na podstawie aktywów i zobowiązań przypisanych do poszczególnych rodzajów działalności. Na moment podziału Biznes X. oraz Biznes Y. będą wyodrębnione w strukturze Spółki Dzielonej nie tylko faktycznie, ale również formalnie, co będzie potwierdzać stosowna uchwała zarządu Spółki Dzielonej. Zarówno Biznes X., jak i Biznes Y. posiada wszystkie materialne i niematerialne aktywa niezbędne do prowadzenia działalności w wyżej wymienionych obszarach.
25. Biznes X. i Biznes Y. to dwa odrębne rodzaje działalności gospodarczej, realizujące różne zadania gospodarcze. Każdy z tych obszarów wydzielonych w ramach struktury wewnętrznej Spółki Dzielonej realizuje swoje zobowiązania w oparciu o przypisane do tego obszaru aktywa Spółki Dzielonej.
Należy podkreślić, że posiadając własne aktywa, zasoby organizacyjne i techniczne, personel, należności i zobowiązania, itp. obszary w postaci Biznesu X. i Biznes Y. mogą wykonywać swoje zadania niezależnie od siebie.
26. Jednocześnie księgi rachunkowe i podatkowe Spółki Dzielonej oraz procesy księgowe umożliwiają identyfikację operacji gospodarczych, przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań dotyczących Biznesu X. i Biznesu Y., co daje gwarancję odseparowania tych działów i kontynuacji ich działalności w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami rachunkowo-podatkowymi. Możliwość taką daje funkcjonalność posiadanego przez Spółkę Dzieloną systemu prowadzenia oddzielnych centrów zysków „Profit Center” oraz miejsc powstawania kosztu „Cost Center”.
Biznes X. posiada swój dedykowany „Profit Center”, w ramach którego alokowane są różne „Cost Center” (np. marketing, R&D), co w rezultacie pozwala na wyodrębnienie Biznesu X. z pozostałej działalności Spółki Dzielonej. Możliwe jest sporządzenie oddzielnych rachunków zysków i strat, bilansów oraz planów finansowych dla Biznesu X. i Biznes Y.
27. Po podziale, Spółka Dzielona będzie kontynuować wykonywanie działalności w zakresie Biznesu Y., skupiając się na jego dalszym rozwoju i zwiększeniu jego udziału w tym sektorze rynku spożywczo - przemysłowego. Z tego powodu, w Spółce Dzielonej pozostaną określone zasoby majątkowe i niemajątkowe, które umożliwią jej dalsze, samodzielne prowadzenie działalności w zakresie Biznesu Y. w dotychczasowym zakresie.
28. Wnioskodawca zwraca również uwagę, że podział nie jest przeprowadzany (jak również niniejszy wniosek nie jest składany) w celu obejścia prawa podatkowego lub unikania opodatkowania. Zostanie on przeprowadzony ze wskazanych powyżej powodów biznesowych i ekonomicznych.
29. Wnioskodawca nie oczekuje przy tym dokonania przez organ podatkowy oceny, czy planowany podział jest przeprowadzony z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, w szczególności czy za jego główny cel (lub jeden z głównych celów) można byłoby uznać uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania. Wnioskodawca jest świadomy braku możliwości wydania interpretacji indywidualnej w zakresie wskazanym w art. 14b § 5b Ordynacji podatkowej. Dla celów wydania niniejszej interpretacji Wnioskodawca prosi o przyjęcie założenia, że głównym celem podziału ani jednym z jego głównych celów podziału nie jest uniknięcie ani uchy lenie się od opodatkowania.
Wyjaśnienia dotyczące interesu prawnego B. co do wystąpienia jako zainteresowana niebędąca stroną postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej:
30. Zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „DKIS”), na wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).
Na podstawie art. 14r § 1 Ordynacji podatkowej, z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej może wystąpić dwóch lub więcej zainteresowanych uczestniczących w tym samym zaistniałym stanie faktycznym albo mających uczestniczyć w tym samym zdarzeniu przyszłym (wniosek wspólny). Stosownie zaś do art. 14n § 1 pkt 1 przepisy art. 14k i art. 14m Ordynacji podatkowej (a zatem przepisy dotyczące m.in. ochrony wnioskodawcy wynikającej z zastosowania się do interpretacji podatkowej) stosuje się odpowiednio w przypadku zastosowania się przez spółkę do interpretacji indywidualnej wydanej przed powstaniem spółki na wniosek osób planujących utworzenie tej spółki - w zakresie dotyczącym działalności tej spółki.
31. B. wskazuje, że jednym z podmiotów zainteresowanych w zakresie pytania przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, wobec którego w związku z planowanym podziałem mogłyby potencjalnie powstać obowiązki na gruncie Ustawy o VAT, jest Spółka Przejmująca jako podmiot mający przejąć Biznes X. Jednakże, z uwagi na fakt, że Spółka Przejmująca powstanie dopiero w momencie dokonania podziału przez wydzielenie (Spółka Przejmująca nie istnieje na moment złożenia niniejszego wniosku), niniejszy wniosek wspólny o wydanie interpretacji podatkowej w zakresie skutków podatkowych dla Spółki Przejmującej zostaje złożony również przez B., będącą na moment składania wniosku udziałowcem Spółki Dzielonej oraz przyszłym jedynym wspólnikiem Spółki Przejmującej.
32. B. - jako podmiot planujący utworzenie Spółki Przejmującej w wyniku podziału - podkreśla, że jako obecny i przyszły udziałowiec Spółki Przejmującej jest podmiotem zainteresowanym prawidłowym ustaleniem obciążeń podatkowych planowanego podziału, w szczególności z uwagi na fakt, iż ewentualne skutki podatkowe mogące wystąpić w związku z opisywanym podziałem przez wydzielenie po stronie Spółki Przejmującej będą miały również pośredni wpływ na wyniki finansowe B. B. jest zobowiązana prawidłowo ustalić skutki i potencjalne implikacje kwestii podatkowych w ramach opisywanego podziału przez wydzielenie na potrzeby własnych obowiązków sprawozdawczych i rachunkowych.
33. Ponadto B. wskazuje, że w przypadku, gdy zdarzenie przyszłe dotyczy podmiotu, który dopiero powstanie w ramach planowanych działań restrukturyzacyjnych, uniemożliwienie wystąpienia o wydanie interpretacji indywidualnej przez podmiot, który będzie udziałowcem podmiotu mającego powstać w przyszłości, wyłączałoby jakąkolwiek możliwość potwierdzenia skutków podatkowych dla transakcji podziału przez wydzielenie, w ramach którego dochodzi do zawiązania nowej spółki.
Wnioskodawca pragnie nadmienić, że skutki podatkowe dla takiej transakcji znajdują odzwierciedlenie wprost w przepisach Ustawy o VAT, zatem uzasadnione jest, by w zakresie tych przepisów to podmiot bezpośrednio zainteresowany, na którego sytuację finansową będzie miał wpływ podział, miał możliwości wnioskowania o wydanie interpretacji indywidualnej. Możliwość występowania z wnioskiem o interpretację podatkową przez podmiot, który będzie udziałowcem podmiotu powstającego w przyszłości, nie jest kwestionowana i znajduje zastosowanie w praktyce, czego przykładem jest interpretacja indywidualna z 29 marca 2024 r., nr 0114-KDIP2-2.4010.680.2023.4.AP.
Spółka Przejmująca będzie nowo zawiązaną spółką w rozumieniu art. 529 § 1 pkt 4 KSH, co oznacza, że powstanie jako nowy podmiot gospodarczy dopiero w wyniku wydzielenia ze Spółki Dzielonej Biznesu X. Momentem wydzielenia i jednocześnie momentem powstania Spółki Przejmującej (jako nowego podmiotu gospodarczego) będzie dzień zarejestrowania podziału przez wydzielenie w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Spółka Przejmująca zatem przed dniem wydzielenia nie będzie zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka Przejmująca stanie się takim podatnikiem po zarejestrowaniu podziału przez wydzielenie w Krajowym Rejestrze Sądowym. W tym celu Spółka Przejmujące podejmie odpowiednie działania celem zarejestrowania jej jako czynny podatnik podatku od towarów i usług.
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego i stanu faktycznego
Opisany we wniosku podział przez wydzielenie ze Spółki Dzielonej Biznesu X. do nowo zawiązanej Spółki Przejmującej z jednej strony oddziałuje na opodatkowanie VAT tej transakcji przez Spółkę Dzieloną (w zależności od tego, czy Biznes X. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa czy nie), a z drugiej strony wpływa na ewentualne uprawnienie Spółki Przejmującej do odliczenia VAT naliczonego.
Ponieważ Spółka Przejmująca będzie spółką nowo zawiązaną w wyniku podziału, obecnie nie istnieje i nie może zwrócić się do KIS z zadaniem stosownego pytania. Z pytaniem w tym zakresie występuje B., która, działając jako podmiot planujący utworzenie Spółki Przejmującej w wyniku podziału, zobowiązana jest prawidłowo ustalić skutki i potencjalne implikacje kwestii podatkowych w ramach opisywanego podziału przez wydzielenie na potrzeby własnych obowiązków sprawozdawczych i rachunkowych.
Spółka Przejmująca będzie nowo zawiązaną spółką w rozumieniu art. 529 § 1 pkt 4 KSH, co oznacza, że powstanie jako nowy podmiot gospodarczy dopiero w wyniku wydzielenia ze Spółki Dzielonej Biznesu X. Momentem wydzielenia i jednocześnie momentem powstania Spółki Przejmującej (jako nowego podmiotu gospodarczego) będzie dzień zarejestrowania podziału przez wydzielenie w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Spółka Przejmująca zatem przed dniem wydzielenia nie będzie zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka Przejmująca stanie się takim podatnikiem po zarejestrowaniu podziału przez wydzielenie w Krajowym Rejestrze Sądowym. W tym celu Spółka Przejmująca podejmie odpowiednie działania celem zarejestrowania jej jako czynny podatnik podatku od towarów i usług.
Pytania (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniach)
1) Czy Biznes X. będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT i w konsekwencji podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT?
2) Czy w przypadku uznania, że Biznes X. będzie stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT i w konsekwencji podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT zgodnie ze stanowiskiem Zainteresowanych przyporządkowanym do pytania nr 1, Spółka Przejmująca będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego?
Państwa stanowisko (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniach)
Ad. 1
Zdaniem Zainteresowanych, Biznes X. będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT i w konsekwencji planowany podział Wnioskodawcy przez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 KSH nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT.
Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych:
1. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Ze wskazanego przepisu wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług.
Jednocześnie art. 7 ust. 1 Ustawy o VAT wskazuje, że przez odpłatną dostawę towarów należy rozumieć przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Towarami natomiast zgodnie z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii Należy przy tym podkreślić, że zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów Ustawy o VAT nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.
2. W ocenie Wnioskodawcy, pojęcie „zbycia” powinno być rozumiane w sposób zbliżony do terminu „dostawy towarów” określonego na gruncie art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, a więc w taki sposób, że „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, tj. m.in. sprzedaż, zamianę, darowiznę, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego.
3. Powyższe, znajduje potwierdzenie w obszernej literaturze przedmiotu, przykładowo:
‒ „W obecnie obowiązującej ustawie o VAT ustawodawca wyeliminował ten problem właśnie poprzez odniesienie się do generalnego pojęcia „zbycia”, a nie „sprzedaży”. Warto podkreślić, iż ustawodawca nie użył żadnego pojęcia definiowanego bądź dookreślonego w ustawie (jak np. sprzedaż czy dostawa), co oznacza, że nie jest istotna forma, lecz samo zadysponowanie przedsiębiorstwem (lub jego zorganizowaną częścią) w taki sposób, że dochodzi do jego zbycia. W związku z tym opodatkowaniem objęta jest zarówno sprzedaż, jak i darowizna przedsiębiorstwa (zorganizowanej części przedsiębiorstwa), a także wszelkie inne zdarzenia prowadzące do jego zbycia. Zbycie należy rozumieć jako jakąkolwiek czynność prowadzącą do przeniesienia własności.” (T. Michalik., art. 6 VAT. Komentarz, wyd. 16, Warszawa 2021 r.).
4. Ustawa o VAT zawiera taką samą definicję zorganizowanej części przedsiębiorstwa jak ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 278 ze zm.; dalej: „Ustawa o CIT”). Zgodnie z nią przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa rozumie się przez to organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania (art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT).
5. Oznacza to, że dla potrzeb regulacji Ustawy o VAT, tak samo jak w przypadku Ustawy o CIT, aby mówić o wydzieleniu przenoszona część przedsiębiorstwa powinna wypełniać następujące przesłanki:
a) musi istnieć wyodrębniony funkcjonalne zespół składników majątkowych, obejmujący składniki o charakterze materialnym i niematerialnym, w tym zobowiązania, przeznaczony do realizacji określonych zadań gospodarczych,
b) składniki te muszą być organizacyjnie wyodrębnione w istniejącym przedsiębiorstwie,
c) składniki te muszą być finansowo wyodrębnione w istniejącym przedsiębiorstwie,
d) być przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych oraz
e) móc stanowić niezależne przedsiębiorstwo, samodzielnie realizujące określone zadania gospodarcze.
6. Dla istnienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa niezbędnym jest, aby składniki materialne i niematerialne wchodzące w jego skład pozostawały we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych pojedynczych elementów. Istotne jest, aby w wydzielanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami tak, żeby przekazana masa aktywów i pasywów mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej. Powyższe oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których w przyszłości będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz pewnym zorganizowanym zespołem tych składników, które łącznie służą wykonywaniu ściśle określonych zadań gospodarczych. Warunkiem niezbędnym jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie, które to wydzielenie ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej.
7. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość, tj. obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych realizowanych w strukturze przedsiębiorstwa. Po to, aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki materialne i niematerialne, wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa, muszą więc umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa. Zatem, aby w rozumieniu przepisów podatkowych określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, gdyż musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.
8. Jak wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „Dyrektor KIS”) w interpretacji z 25 sierpnia 2017 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.344.2017.1.PC:
‒ „(...) wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość - obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy.”
Biznes X. jako zorganizowana część przedsiębiorstwa
9. W ocenie Wnioskodawcy, w przedstawionym w opisie stanu faktycznego przypadku, zespół składników wyodrębnionych w ramach opisanego Biznesu X. posiada pełną zdolność do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych w dotychczasowym zakresie. Zdolność ta wynika przede wszystkim z tego, że zbiór aktywów materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Biznesu X. był dotychczas wykorzystywany przez Spółkę Dzieloną do działalności produkcyjnej w zakresie wytwarzania różnego rodzaju (…), zatem stanowi on kompletny substrat majątkowy, potrzebny do samodzielnej działalności w dotychczasowym zakresie.
10. Jak wskazano w opisie zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, zespół składników majątkowych tworzących Biznes X. obejmuje w szczególności:
a) w pełni wyposażony zakład w (...) (w całości przeznaczony do produkcji (…)), w tym kompleks nieruchomości, w szczególności prawo własności do gruntów oznaczonych numerami ksiąg wieczystych: (…) oraz (…) oraz prawo użytkowania wieczystego do gruntów oznaczonych numerami ksiąg wieczystych: (…) oraz (…),
b) środki trwałe i wyposażenie zakładu w (...) związane z Biznesem X. (w części dotyczącej produkcji (…), przykładowo: meble, wyposażenie, sprzęt (w tym sprzęt biurowy), sprzęt komputerowy, maszyny, części zamienne, komponenty, przenośniki, narzędzia i pojazdy, a także urządzenia (…), które nie stanowią części składowych nieruchomości położonych w zakładzie w (...);
c) środki trwałe oraz wyposażenie w postaci: jednostek komputerowych, biurek, centrali telefonicznej, telefonów, serwerów, monitorów, zestawów tele/wideokonferencyjnych, telewizorów, projektorów, drukarek, ekranu projekcyjnego, stacji dokujących, podpisów elektronicznych, systemu monitorowania kluczowych parametrów bezpieczeństwa infrastruktury IT, stanowisk roboczych, stołów i stolików, ekspresu do kawy, punktów dostępowych, foteli, krzeseł, sprzętu biurowego, wyposażenia kuchni, przełączników sieciowych (Switch), systemu gaszenia, systemu monitoringu, szaf, tablic - związane z Biznesem X.,
d) wartości niematerialne w postaci: znaków towarowych (m.in. „(…)”, „(…)”, „(…)”, „(…)", „(…)”) oraz baza klientów związana z Biznesem X.,
e) część praw autorskich w postaci: materiałów fotograficznych, materiałów reportażowych, pozwoleń na korzystanie ze zdjęć i wszelkich kreatywnych dokonań personelu,
f) zapasy w postaci (…), opakowań, dodatków do (…), a także gotowe produkty, materiały eksploatacyjne, zapasy, części i części zamienne związane z działalnością w zakresie Biznesu X.,
g) prawa i obowiązki wynikające z umów zakupu towarów związanych z Biznesem X., w szczególności dotyczących umów na zakup (...), opakowań, dodatków do (…),
h) prawa i obowiązki wynikające z umów pośrednictwa w umowach sprzedaży i zakupu towarów (umowy dystrybucyjne) oraz produkcji kontraktowej związanych z Biznesem X.,
i) istniejące na moment podziału należności związane z działalnością Biznesu X. oraz zobowiązania funkcjonalnie związane z działalnością Biznesu X., zwłaszcza z tytułu zakupu (...), mieszanek (...), opakowań oraz dodatków do (…),
j) prawa i obowiązki wynikające z umów magazynowych związanych z Biznesem X.,
k) księgi, rejestry, pliki i dane, materiały marketingowe i sprzedażowe związane z Biznesem X.,
l) wszystkie „przenoszalne” zezwolenia administracyjne i certyfikaty związane z Biznesem X., tj. te, które zostaną przeniesione na Spółkę Przejmującą w wyniku podziału,
m)prawa i obowiązki wynikające z umów dotyczących zakładu w (...) takich jak dotyczące dzierżawy dystrybutorów wody i dostawy kawy, sprzątania biura, organizacji spotkań, wsparcia serwisowego skanerów i drukarek, usług telekomunikacyjnych, tworzenia kopii zapasowych systemów informatycznych,
n) prawa i roszczenia (w tym roszczenia ubezpieczeniowe) związane z Biznesem X.,
o) polisy ubezpieczeniowe,
p) zespół pracowników (prawa i obowiązki wynikające z umów o pracę) funkcjonalnie powiązanych z Biznesem X., którzy zostaną przeniesieni do Spółki Przejmującej w ramach przeniesienia zakładu pracy na podstawie art. 231 Kodeksu pracy, w tym m.in. dedykowany dział marketingu odpowiedzialny za Biznes X. oraz dział Badawczo-Rozwojowy odpowiedzialny za innowację w Biznesie X., a także grupa pracowników dedykowana do Biznesu X. działająca w ramach m.in. działu handlowego, działu wsparcia sprzedaży, logistyki, planowania, controllingu, IT, HR;
q) prawa i obowiązki wynikające z umowy o pracę z Dyrektorem ds. marketingu przypisanym do Biznesu X. (który pełni też funkcję członka zarządu w Spółce Dzielonej),
r) prawa i obowiązki wynikające z umów B2B zawartych z osobami świadczącymi usługi związane z Biznesem X.,
s) rozrachunki z pracownikami przypisanymi do Biznesu X.,
t) postępowania sądowe i administracyjne dotyczące: roszczeń o zapłatę, roszczeń o zapłatę kar umownych i odszkodowań, nakazów zapłaty, ugód umownych, które są związane z Biznesem X.
11. W ocenie Wnioskodawcy, opisany powyżej zespół składników materialnych i niematerialnych wchodzących w skład Biznesu X. pozostaje ze sobą we wzajemnych, ścisłych relacjach użytkowych i funkcjonalnych. Z racji roli gospodarczej pełnionej przez ten segment działalności, tworzy on wyodrębnioną strukturalnie całość, zdolną do bycia niezależnym i samodzielnym podmiotem realizującym założone cele gospodarcze w dotychczasowym zakresie.
Wyodrębnienie organizacyjne w istniejącym przedsiębiorstwie
12. Sposób interpretacji kryterium wyodrębnienia organizacyjnego zespołu składników majątkowych i niemajątkowych, mających stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, został wielokrotnie poruszony w orzecznictwie sądów administracyjnych, doktrynie prawa podatkowego oraz w praktyce interpretacyjnej Dyrektora KIS. Wspólnym mianownikiem stanowisk prezentowanych w tej kwestii jest powiązanie warunku wyodrębnienia organizacyjnego z istniejącym już wyodrębnieniem określonego substratu aktywów materialnych i niematerialnych w strukturze podatnika:
13. Jednocześnie, w doktrynie prawa podatkowego wskazuje się. że do stwierdzenia spełniania kryterium wyodrębnienia organizacyjnego nie jest koniecznie sporządzenie specjalnej dokumentacji potwierdzającej zaistnienie takiego stanu:
‒ „(…) nawet w przypadku, gdy fakt wyodrębnienia składników nie wynika z żadnych zapisów zawartych w dokumentach konstytuujących dany podmiot lub też regulujących jego funkcjonowanie, a takie wyodrębnienie w praktyce jest dostrzegalne i ono, chociaż nie ma oparcia w dokumentach podatnika, faktycznie istnieje - możemy mieć do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa.” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2019, Legalis).
14. Powyższe stanowisko zostało również zaaprobowane w orzecznictwie sądów administracyjnych:
‒ „Wyodrębnienie organizacyjne oznacza zazwyczaj wyodrębnienie części majątku przedsiębiorstwa (wraz ze składnikami niematerialnymi) w strukturze organizacyjnej całego podmiotu. Takie wyodrębnienie może przybrać formę np. oddziału, biura, zakładu, wydziału, departamentu, działu. Jednocześnie należy uznać, że nawet w przypadku, gdy fakt wyodrębnienia składników nie wynika z żadnych zapisów zawartych w dokumentach konstytuujących dany podmiot lub też regulujących jego funkcjonowanie, a takie wyodrębnienie w praktyce jest dostrzegalne i ono, chociaż nie ma oparcia w dokumentach podatnika, faktycznie istnieje - możemy mieć do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa.” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego („WSA”) w Warszawie z 10 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 455/15).
15. Pomimo przedstawionego wyżej poglądu dotyczącego braku obowiązku korporacyjnego udokumentowania faktu wyodrębnienia strukturalnego zespołu aktywów majątkowych i niemajątkowych mających stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa na gruncie przepisów Ustawy o VAT, w ocenie Wnioskodawcy wyodrębnienie Biznesu X. będzie miało nie tylko faktyczny charakter (gdyż Biznes X. aktualnie funkcjonuje w ramach Spółki Dzielonej w sposób w pełni autonomiczny), lecz również zostanie stosownie sformalizowane w drodze odpowiedniej uchwały zarządu Spółki Dzielonej.
Jednocześnie, poszczególne składniki majątkowe wchodzące w skład Biznesu X. stanowią zespoły funkcjonalnie powiązanych ze sobą składników majątkowych, które po podziale będą kontynuować prowadzenie działalności gospodarczej wynikającej z obszaru przypisanego Biznesowi X.
Zgodnie z powyższym, segment Biznesu X. stanowi odrębną organizacyjnie i kompetencyjnie całość, dającą się oddzielić w obrębie działalności prowadzonej przez Spółkę Dzieloną. Z tego też powodu, w ocenie Wnioskodawcy, warunek wyodrębnienia organizacyjnego w odniesieniu do Biznesu X. należy uznać za spełniony.
Finansowe wyodrębnienie części przedsiębiorstwa w istniejącym przedsiębiorstwie
16. Przez wyodrębnienie finansowe, o którym mowa w art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT, należy rozumieć sytuację, gdy sposób prowadzenia ewidencji zdarzeń gospodarczych danego przedsiębiorstwa pozwala na przy porządkowanie majątku, przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do realizowanych zadań gospodarczych. Nie należy jednak utożsamiać tego pojęcia z pełną samodzielnością finansową, co znajduje potwierdzenie w stanowiskach prezentowanych dotychczas przez Dyrektora KIS oraz doktrynę prawa podatkowego:
17. Księgi Spółki Dzielonej oraz dotychczasowa praktyka księgowań umożliwiają osobną identyfikację operacji gospodarczych, przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań dotyczących zarówno Biznesu X., jak i Biznesu Y. Pozwala to na precyzyjne ustalenie zakresu alokacji zdarzeń gospodarczych i ich konsekwencji podatkowo-księgowych dla każdego z wydzielonych segmentów biznesu Spółki Dzielonej (poprzez oddzielne centra zysków „Profit Center” oraz miejsca powstawania kosztu „Cost Center”), co znacząco usprawnia ewentualny proces odseparowania od siebie dokumentacji dotyczącej Biznesu X. i Biznesu Y. Możliwe jest także sporządzenie odrębnych rachunków zysków i strat, bilansów oraz planów finansowych dla Biznesu X. i Biznesu Y.
18. W opinii Wnioskodawcy, wymienione powyżej okoliczności jednoznacznie świadczą o wyodrębnieniu ww. segmentów działalności Spółki Dzielonej pod względem finansowym wewnątrz jej struktury organizacyjnej. W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, warunek wyodrębnienia finansowego w odniesieniu do Biznesu X. należy uznać za spełniony.
Wyodrębnienie funkcjonalnie w istniejącym przedsiębiorstwie
19. Kolejnym warunkiem, który musi zostać spełniony, aby zespół składników majątkowych stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa w świetle przepisów ustawy o VAT, jest zdolność do bycia niezależnym przedsiębiorstwem samodzielnie realizującym określone zadania gospodarcze. Aby część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy:
20. Do prowadzenia działalności Biznesu X. w dotychczasowym zakresie przydzielone zostały wszystkie składniki materialne i niematerialne, umożliwiające wykonywanie określonych zadań gospodarczych (alokowane składniki zostały wyszczególnione w opisie zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego). Wnioskodawca podkreśla przy tym, że ww. składniki majątkowe są wzajemnie powiązane w sposób umożliwiający samodzielne i efektywne realizowanie przypisanych do Biznesu X. funkcji obejmujących obszar działalności nakierowanej na produkcję różnego rodzaju (…).
21. Zgodnie z powyższym Biznes X., stanowi funkcjonalnie odrębną całość, przeznaczoną do samodzielnego kontynuowania określonego profilu działalności gospodarczej.
Zdolność do samodzielnego stanowienia niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarcze
22. Ostatnim elementem determinującym poziom zorganizowana składników majątku w taki sposób, że stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa jest zdolność do samodzielnego stanowienia niezależnego przedsiębiorstwa, które samodzielnie realizuje zadania gospodarcze.
Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi, obiektywnie oceniając, posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania na rynku jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego, samodzielnego przedsiębiorstwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 sierpnia 2018 r. sygn. akt II FSK 2288/16).
Dlatego też przyjmuje się, że zespół składników majątkowych stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, jeżeli te składniki posiadają samodzielność gospodarczą, jeszcze zanim dojdzie do transakcji ich przeniesienia np. w ramach sprzedaży lub aportu. Wydzielona jednostka jeszcze przed zbyciem powinna uzyskać samodzielność gospodarczą i realizować ją w praktyce (por. interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 7 kwietnia 2017 r. 3063-ILPP2-2.4512.35.2017.2.EW).
23. Jak zostało wskazane w opisie zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, nie ma wątpliwości, że składniki przypisane do Biznesu X. osiągnęły samodzielność gospodarczą, ponieważ pomimo tego, że funkcjonowały w obrębie jednego przedsiębiorstwa wraz ze składnikami Biznesu Y., to prowadziły w pełni niezależną i samodzielną działalność w zupełnie innym obszarze produkcji (…), skupionej przede wszystkim na wytwórstwie (…).
W konsekwencji, nie powinno budzić wątpliwości, że ta samodzielność gospodarcza, widoczna już w obrębie działalności Spółki Dzielonej, zostanie również zachowana po podziale, a tym samym, że materialne i niematerialne składniki majątku alokowane do Biznesu X., posiadają zdolność do stanowienia niezależnego przedsiębiorstwa samodzielnie realizującego zadania gospodarcze, w tym uzyskującego przychody ze świadczonych usług.
Wskazać również należy, że Spółka Dzielona podjęła działania mające na celu rozdzielenie umów sprzedażowych podpisanych z sieciami sklepów w taki sposób, aby każda z nich dotyczyła albo (…) właściwych dla Biznesu X. albo towarów właściwych dla Biznesu Y. Dzięki temu Spółka Przejmująca w wyniku podziału stanie się z mocy prawa stroną umów mających za przedmiot sprzedaż (…) właściwych dla Biznesu X. i nie będzie musiała zawierać tego rodzaju nowych umów z sieciami sklepów. które są stronami aktualnych kontraktów. W przypadkach, gdy umowy takie nie zostaną rozdzielone do dnia podziału, ich zawarcie nastąpi przez Spółkę Przejmującą bezpośrednio po podziale tak, aby płynnie kontynuować współpracę z sieciami dystrybucyjnymi.
24. Zdaniem Wnioskodawcy, na powyższą ocenę nie powinien mieć wpływu fakt, że w związku z podziałem, w strukturach Spółki Dzielonej pozostaną w całości funkcje wspierające dotychczasową działalność Wnioskodawcy w postaci obsługi księgowej, prawnej oraz podatkowej.
Biorąc pod uwagę fakt, że:
i) funkcje te nie są kluczowe z perspektywy możliwości prowadzenia działalności gospodarczej przez Biznes X. w ramach struktur Spółki Przejmującej, jak i nie pozbawiają składników majątku przyporządkowanych do tegoż działu przymiotu samodzielności,
ii) oraz fakt, że odpowiednie usługi zostaną zapewnione Spółce Przejmującej po podziale,
Biznes X. stanowić powinien zorganizowaną część przedsiębiorstwa.
Powyższe stwierdzenie jest zgodne ze stanowiskiem prezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny, przykładowo w wyroku z 23 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1643/10, w którym sąd wskazał, że:
‒ „Brak w przedsiębiorstwie wewnętrznych działów obsługujących jego zadania kadrowe, informatyczne i finansowe nie pozbawia tegoż przedsiębiorstwa możliwości realizacji określonych zadań gospodarczych. (...) istotą przedsiębiorstwa jako zorganizowanego zespołu składników niematerialnych i materialnych, jest prowadzenie działalności gospodarczej poprzez realizację określonych zadań gospodarczych. Mogą być one wykonywane bez wewnętrznych działów obsługi kadrowej, informatycznej i finansowej przedsiębiorstwa, które to zadania, jak trafnie podniósł sąd I instancji, mogą być przedmiotem obsługi dokonywanej przez firmy zewnętrzne (outsourcing). Usługi te, jako niematerialne, nie decydują o realizacji przez przedsiębiorstwo jego zadań gospodarczych, lecz wspomagają jedynie jego funkcjonowanie jako podmiotu gospodarczego.”
25. Mając więc na uwadze, że zespół składników majątkowych przyporządkowany do Biznesu X. jest jednocześnie:
to zespół składników materialnych i niematerialnych przyporządkowany do segmentu Biznesu X., który zostanie przeniesiony na Spółkę Przejmującą, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu regulacji art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT.
Mając na uwadze, że składniki majątku, które zostaną przeniesione w ramach podziału na Spółkę Przejmującą będą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa, to tym samym takie czynności będą stanowić transakcję, która na mocy art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT jest wyłączona przedmiotowo spod opodatkowania VAT, a w konsekwencji do przedstawionego w niniejszym wniosku o interpretację podziału nie znajdą zastosowania przepisy Ustawy o VAT.
26. Co za tym idzie, przeniesienie na Spółkę Przejmującą zespołu składników materialnych i niematerialnych przyporządkowanych do Biznesu X., z uwagi na spełnienie przesłanek do zastosowania wyłączenia przedmiotowego, nie będzie w żaden sposób podlegać opodatkowaniu VAT.
Ad. 2
Zdaniem Zainteresowanych, biorąc pod uwagę, że Biznes X. będzie stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT i w konsekwencji planowany podział Wnioskodawcy przez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 KSH nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT zgodnie ze stanowiskiem zainteresowanych przyporządkowanym do pytania nr 1, Spółka Przejmująca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego, w szczególności z uwagi na fakt, że taki podatek VAT naliczony nie pojawi się w wyniku podziału.
Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych
1. Zgodnie z zasadą ogólną zawartą w art. 86 ust. 1 Ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
2. Natomiast, stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a Ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
3. W związku z powyższym, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego jest uzależnione od spełnienia następujących przesłanek:
(i) odliczenia może dokonać podatnik podatku VAT,
(ii) towary oraz usługi, z których nabyciem podatek został naliczony są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.
4. Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
5. Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 Ustawy o VAT oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 tej ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
W myśl art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowana albo jest zwolniona od podatku.
6. Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
7. Tym samym, aby Spółce Przejmującej przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT z otrzymanej faktury, faktura musi dokumentować czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, niekorzystającą ze zwolnienia od tego podatku.
8. W świetle powyższego i stosownie do opisanego we wniosku stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, a także uzasadnienia stanowiska Zainteresowanych przyporządkowanego do pytania nr 1, biorąc pod uwagę, że zespół składników materialnych i niematerialnych tworzący Biznes X., który zgodnie z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, na skutek podziału Spółki Dzielonej dokonanego w trybie art. 529 § 1 pkt 4 KSH zostanie wydzielony do Spółki Przejmującej, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT, zastosowania nie znajdą przepisy Ustawy o VAT, to nie wystąpi podatek naliczony wynikający z przeniesienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rezultacie podziału, a w efekcie nie zmaterializuje się prawo Spółki Przejmującej do jego odliczenia.
9. Reasumując, uznając, że Biznes X. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT, do czynności opisanego podziału przez wydzielenie nie znajdą zastosowania przepisy Ustawy o VAT, zgodnie z art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT, a zatem Spółka Przejmująca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego, taki podatek bowiem nie zostanie naliczony w rezultacie podziału.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w przypadku interpretacji dotyczącej zdarzenia przyszłego - stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Tym samym przyjąłem jako element opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego Państwa wskazanie, że choć na moment złożenia wniosku Spółka Przejmująca nie istnieje, to Zainteresowany niebędący stroną postępowania - Spółka B. - jako podmiot planujący jej utworzenie, jest na moment składania wniosku udziałowcem Spółki Dzielonej oraz przyszłym jedynym wspólnikiem Spółki Przejmującej.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze stanem faktycznym i zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania
A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Zainteresowany będący stroną postępowania - art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.
Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo