Możliwość zastosowania zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy do nabytych usług szkoleniowych, rozliczenie podatku VAT oraz złożenie deklaracji VAT-9M.
Stowarzyszenie (podatnik VAT zwolniony) organizuje nieodpłatne szkolenia edukacyjne finansowane w 100% ze środków publicznych UE (program Erasmus+), skierowane do osób pracujących z młodzieżą. W celu realizacji szkoleń nabywa usługi od trenerów z innych państw członkowskich UE, którzy nie mają stałego miejsca prowadzenia działalności w Polsce. Usługi polegają na przeprowadzeniu…
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest:
25 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy możliwości zastosowania zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy do nabytych usług szkoleniowych, rozliczenia podatku VAT oraz złożenia deklaracji VAT-9M. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwania - pismem z 19 kwietnia 2026 r. (wpływ 19 kwietnia 2026 r.) oraz 21 kwietnia 2026 r. (wpływ 21 kwietnia 2026 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
1. Dane Wnioskodawcy
Wnioskodawcą jest Stowarzyszenie (…), zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym jako stowarzyszenie posiadające osobowość prawną.
Siedziba: (…)
NIP: (…)
Stowarzyszenie jest zarejestrowane jako podatnik VAT zwolniony z podatku VAT. W KRS wskazana jest możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, jednak Stowarzyszenie faktycznie nie prowadziło i nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie organizacji szkoleń ani innych działań odpłatnych.
2. Opis stanu faktycznego wpływającego na zdarzenie przyszłe
Stowarzyszenie (…) realizowało w przeszłości, realizuje obecnie oraz planuje realizować w przyszłości działania edukacyjne finansowane w 100% ze środków publicznych Unii Europejskiej w ramach programu Erasmus+, na postawie umów grantowych zawartych z Fundacją (…).
W ramach tych działań Stowarzyszenie organizuje nieodpłatne szkolenia edukacyjne podnoszące kwalifikacje zawodowe, skierowane do osób pracujących z młodzieżą, w szczególności: psychologów, pracowników społecznych, nauczycieli oraz pracowników i wolontariuszy organizacji pozarządowych z różnych państw Unii Europejskiej.
Szkolenia:
Po zakończeniu szkolenia uczestnikom wydawane są certyfikaty uczestnictwa (…), zgodnie z zasadami programu Erasmus+.
W celu realizacji szkoleń Stowarzyszenie korzysta z usług trenerów posiadających siedziby działalności gospodarczej w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Trenerzy ci prowadzą działalność gospodarczą i są podatnikami VAT w swoich krajach (działalność jednoosobowa lub organizacje partnerskie).
Usługa trenera polega wyłącznie na przeprowadzeniu szkolenia edukacyjnego. Po wykonaniu usługi trener wystawia fakturę na Stowarzyszenie (…), a wynagrodzenie jest finansowane w całości ze środków grantu Erasmus+. Faktury wystawiane przez trenerów zewnętrznych zawierają podatek VAT ich kraju w przypadku trenerów prowadzących działalność gospodarczą lub są wystawiane bez VAT w przypadku trenerów wystawiających fakturę poprzez organizację non-profit z ich kraju, w której działają, ponieważ organizacja ta jest zwolniona z VAT na mocy prawa lokalnego. Opisany model współpracy z trenerami ma charakter powtarzalny i był, jest oraz będzie stosowany w kolejnych projektach realizowanych w ramach programu Erasmus+.
3. Stanowisko Wnioskodawcy
Opisane usługi stanowią usługi kształcenia zawodowego finansowane w całości ze środków publicznych, realizowane w ramach programu Unii Europejskiej Erasmus+, i według Wnioskodawcy jako takie korzystają ze zwolnienia z podatku VAT w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT.
W związku z powyższym, Stowarzyszenie (…) stoi na stanowisku, że nie było, nie jest i nie będzie zobowiązane, w myśl obowiązującego obecnie prawa, do rozliczenia podatku należnego z tytułu importu usług, a jego obowiązki ograniczają się do posiadania prawidłowej dokumentacji projektowej oraz faktur wystawionych przez usługodawców.
Powyższe stanowisko zostało również potwierdzone w toku telefonicznej konsultacji z Krajową Informacją Skarbową, która potwierdziła prawidłowość przyjętej przez Stowarzyszenie interpretacji przepisów.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego.
W odpowiedzi na zadanie pytania wskazali Państwo następująco:
1) czy jesteście Państwo zarejestrowani jako podatnik podatku VAT, w tym do transakcji wewnątrzwspólnotowych VAT-UE, jeśli tak to od kiedy i z jakiego tytułu,
Wnioskodawca jest zarejestrowany jako podatnik podatku od towarów i usług, w tym również do transakcji wewnątrzwspólnotowych (VAT-UE).
Data rejestracji: 28 kwietnia 2021 r. Rejestracja nastąpiła w związku z nabywaniem usług od podmiotów zagranicznych, stanowiących import usług w rozumieniu art. 28b ustawy o podatku od towarów i usług. Wnioskodawca wskazuje, że nabywane usługi obejmowały zarówno usługi podlegające na opodatkowaniu podatkiem VAT (np. usługi cyfrowe), jak i usługi o charakterze edukacyjnym, analogiczne do opisanych w niniejszym wniosku, które były traktowane jako korzystające ze zwolnienia z podatku VAT. Niezależnie od sposobu ich opodatkowania, wszystkie wskazane transakcje stanowiły nabycie usług od podmiotów zagranicznych, co uzasadniało rejestrację Wnioskodawcy jako podatnika VAT-UE.
2) czy składają Państwo deklaracje JPK_V7, JPK_V7K albo VAT-8,
Wnioskodawca nie składa deklaracji JPK_V7 ani JPK_V7K ani deklaracji VAT-8, jako podmiot zwolniony. Wnioskodawca składa natomiast deklarację VAT-9M, w związku z występowaniem obowiązku rozliczenia podatku VAT z tytułu określonych transakcji, w szczególności importu usług.
3) jakiego okresu dotyczą transakcje, o których mowa we wniosku i w jaki sposób zostały rozliczone dotychczas nabyte usługi od trenerów prowadzących działalność gospodarczą, posiadających siedzibę w innych państwach członkowskich UE niż Polska,
Transakcje dotyczą okresu 2022-2026 (do stanu obecnego). Transakcje te były rozliczone w następujący sposób: trener wystawiał fakturę na dane Wnioskodawcy za usługi trenerskie (zakres: przygotowanie i przeprowadzenie szkolenia zgodnie z uzgodnionym programem, zapewnienie odpowiedniej jakości merytorycznej i dydaktycznej szkolenia, udział w realizacji celów edukacyjnych projektu, wystawienie faktury dokumentującej wykonaną usługę).
Trenerzy wystawiali faktury na dane Wnioskodawcy. Wydatki związane z wynagrodzeniem trenerów były ujmowane w księgach rachunkowych Wnioskodawcy zgodnie z zasadami rachunkowości oraz wymogami programu Erasmus+. Każdy wydatek był przyporządkowany do konkretnego projektu Erasmus+, którego dotyczył, i był ewidencjonowany w planie kont w sposób umożlwiający jego jednoznaczną identyfikację projektową.
Wydatki te były kwalifikowane zgodnie z zasadami programu Erasmus+ jako:
W zakresie podatku VAT Wnioskodawca traktował powyższe usługi jako import usług, jednak nie dokonywał rozliczenia podatku VAT należnego (nie składał deklaracji VAT-9M w tym zakresie), uznając, że usługi te korzystają ze zwolnienia z podatku VAT jako usługi kształcenia zawodowego finansowane w całości ze środków publicznych (program Erasmus+).
4) w kwestii nabywanych usług od zagranicznych trenerów:
a) na czym polegają, usługi będące przedmiotem zapytania, w jaki sposób są realizowane, do czego zobowiązane są strony w związku ze świadczeniem tej usługi,
Opis usług nabywanych od zagranicznych trenerów:
Usługi będące przedmiotem zapytania polegają na przeprowadzeniu szkoleń edukacyjnych o charakterze kształcenia i doskonalenia zawodowego dla osób pracujących z młodzieżą (w szczególności psychologów, nauczycieli, pracowników społecznych oraz przedstawicieli organizacji pozarządowych).
Szkolenia realizowane są w formie stacjonarnej na terytorium Polski, w ramach projektów finansowanych w pełni ze środków publicznych Unii Europejskiej (program Erasmus+), i obejmują m.in.: prowadzenie warsztatów, zajęć grupowych oraz ćwiczeń praktycznych, przekazywanie wiedzy i rozwijanie kompetencji zawodowych uczestników, moderowanie pracy oraz procesów edukacyjnych, ewaluację efektów uczenia się uczestników. Usługi mają charakter kompleksowy, jednak ich istotą jest wyłącznie działalność edukacyjna. Trener nie świadczy odrębnych usług doradczych ani komercyjnych poza procesem szkoleniowym.
Usługi mają charakter: edukacyjny i szkoleniowy, bezpośrednio związany z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych uczestników, niekomercyjny (uczestnicy nie ponoszą opłat), realizowany w ramach projektów finansowanych w 100% ze środków publicznych (UE, program Erasmus+).
Sposób realizacji usługi:
Usługa realizowana jest na podstawie zawartej umowy lub innego porozumienia pomiędzy Wnioskodawcą a trenerem zagranicznym (prowadzącym działalność gospodarczą lub działającym w ramach organizacji partnerskiej).
W ramach realizacji usługi: trener przygotowuje program szkolenia zgodny z celami projektu Erasmus+, przeprowadza szkolenie osobiście na miejscu w Polsce, dostosowuje metody pracy do międzynarodowej grupy uczestników, współpracuje z Wnioskodawcą w zakresie harmonogramu i przebiegu szkolenia.
Obowiązki stron:
Po stronie trenera: przygotowanie i przeprowadzenie szkolenia zgodnie z uzgodnionym programem, zapewnienie odpowiedniej jakości merytorycznej i dydaktycznej szkolenia, udział w realizacji celów edukacyjnych projektu, wystawienie faktury dokumentującej wykonaną usługę.
Po stronie Wnioskodawcy: organizacja szkolenia od strony logistycznej (miejsce, uczestnicy, harmonogram), zapewnienie warunków do przeprowadzenia szkolenia, pokrycie wynagrodzenia trenera ze środków projektu Erasmus+, nadzór nad zgodnością realizacji szkolenia z założeniami projektu i celami statutowymi.
b) jakie uprawnienia uzyskają uczestnicy szkoleń,
Uczestnicy szkoleń nie uzyskują formalnych uprawnień zawodowych w rozumieniu przepisów prawa (tj. takich, które są wymagane do wykonywania określonego zawodu lub potwierdzane egzaminem państwowym).
Szkolenia mają charakter doskonalenia zawodowego i podnoszenia kompetencji, a ich celem jest rozwój praktycznych umiejętności wykorzystywanych w pracy z młodzieżą, w szczególności w obszarach takich jak: praca edukacyjna i wychowawcza, wsparcie psychologiczne i społeczne, metody pracy z grupą, rozwój kompetencji międzykulturowych i komunikacyjnych.
W wyniku udziału w szkoleniu uczestnicy:
Po zakończeniu szkolenia uczestnicy otrzymują europejski certyfikat „(...)”, który dokumentuje efekty uczenia się osiągnięte w trakcie szkolenia, zgodnie z założeniami programu Erasmus+. Certyfikat ten ma charakter potwierdzenia udziału i zdobytych kompetencji, jednak nie stanowi formalnego dokumentu nadającego uprawnienia zawodowe w rozumieniu przepisów prawa, a jest narzędziem służącym do dokumentowania i uznawania efektów uczenia się, a także kompetencji zdobytych w trakcie projektu (https(…)).
c) jaka jest tematyka szkoleń,
Tematyka szkoleń obejmuje zagadnienia związane z pracą z młodzieżą oraz rozwojem kompetencji zawodowych osób pracujących w sektorze edukacji i wsparcia społecznego.
Szkolenia koncentrują się w szczególności na:
Zakres tematyczny szkoleń jest każdorazowo dostosowywany do celów konkretnego projektu Erasmus+ oraz potrzeb uczestników, jednak zawsze pozostaje bezpośrednio związany z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych uczestników i ich pracą z młodzieżą.
d) czy nabywane usługi stanowią usługi w zakresie kształcenia i wychowania,
Nabywane usługi nie stanowią usług kształcenia i wychowania w rozumieniu przepisów o systemie oświaty.
Usługi świadczone przez zagranicznych trenerów polegają na prowadzeniu szkoleń o charakterze edukacyjnym, których celem jest podnoszenie kwalifikacji zawodowych uczestników oraz rozwijanie ich kompetencji niezbędnych w pracy z młodzieżą. Szkolenia mają charakter zorganizowanego procesu dydaktycznego, obejmującego przekazywanie wiedzy, rozwijanie umiejętności oraz kształtowanie kompetencji zawodowych uczestników.
W związku z powyższym usługi te należy uznać za usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, realizowane w formach edukacji pozaformalnej, bezpośrednio związane z wykonywaną pracą zawodową uczestników.
Jednocześnie usługi te nie stanowią usług wychowania, gdyż nie są skierowane do dzieci lub młodzieży jako odbiorców procesu wychowawczego, nie są realizowane w ramach systemu oświaty, ich celem nie jest sprawowanie opieki ani realizacja funkcji wychowawczych w rozumieniu przepisów oświatowych.
Podsumowując, nabywane usługi należy zakwalifikować jako usługi kształcenia zawodowego, które nie mają charakteru usług wychowania.
e) czy usługi te pozostają w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem osób w nich uczestniczących, jeśli tak to jakim,
Tak, nabywane usługi pozostają w bezpośrednim związku z branżą oraz zawodem osób uczestniczących w szkoleniach.
Uczestnikami szkoleń są osoby zawodowo zajmujące się pracą z młodzieżą, w szczególności:
Szkolenia dotyczą zagadnień bezpośrednio związanych z wykonywaną przez nich pracą zawodową, w szczególności metod pracy z młodzieżą, wsparcia psychologicznego, edukacji pozaformalnej oraz rozwoju kompetencji interpersonalnych i międzykulturowych.
Nabywana w trakcie szkoleń wiedza i umiejętności mają bezpośrednie zastosowanie w codziennej pracy zawodowej uczestników, przyczyniając się do podniesienia jakości świadczonych przez nich usług edukacyjnych i społecznych.
Szkolenia nie mają charakteru ogólnego ani hobbystycznego, lecz są ukierunkowane na konkretne kompetencje zawodowe wykorzystywane w pracy z młodzieżą, co potwierdza ich ścisły związek z branżą edukacyjną i sektorem wsparcia społecznego.
f) czy usługi mają na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy dla celów zawodowych osób w nich uczestniczących,
Tak, nabywane usługi mają na celu uzyskanie oraz uaktualnienie wiedzy dla celów zawodowych osób uczestniczących w szkoleniach.
Szkolenia są ukierunkowane na rozwój kompetencji zawodowych uczestników oraz dostosowanie ich wiedzy i umiejętności do aktualnych wyzwań związanych z pracą z młodzieżą. Obejmują zarówno przekazywanie nowej wiedzy, jak i aktualizację oraz rozwijanie już posiadanych kompetencji.
Celem szkoleń jest w szczególności:
Szkolenia mają charakter praktyczny i są bezpośrednio związane z wykonywanymi przez uczestników obowiązkami zawodowymi. Uzyskana wiedza i umiejętności znajdują bezpośrednie zastosowanie w ich pracy, co potwierdza, że usługi te służą celom zawodowym uczestników.
W konsekwencji należy uznać, że usługi te spełniają kryterium kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, polegającego na uzyskaniu lub aktualizacji wiedzy do celów zawodowych.
5) czy zagraniczni trenerzy przeprowadzający usługę edukacyjną, o której mowa we wniosku:
a) posiadają stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski, które uczestniczy w świadczeniu usług na Państwa rzecz,
Zagraniczni trenerzy nie posiadają stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski, które uczestniczyłoby w świadczeniu usług na rzecz Wnioskodawcy. Usługi są wykonywane czasowo na terytorium Polski w ramach realizacji konkretnego szkolenia.
b) są jednostkami objętymi systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1043),
Zagraniczni trenerzy nie są jednostkami objętymi systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe.
c) są uczelniami, jednostkami naukowymi Polskiej Akademii Nauk lub instytutami badawczymi,
Zagraniczni trenerzy nie są uczelniami, jednostkami naukowymi Polskiej Akademii Nauk ani instytutami badawczymi.
d) są podmiotami, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe oraz czy świadczone usługi objęte są tą akredytacją,
Zagraniczni trenerzy nie są podmiotami, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe, a świadczone przez nich usługi nie są objęte taką akredytacją.
e) w zakresie opisanych we wniosku usług działają pod kontrolą właściwych instytucji państwowych; czy kontrola zapewnia jakość świadczeń oraz ich odpowiednią cenę; na czym polega ta kontrola,
Zagraniczni trenerzy nie działają pod bezpośrednią kontrolą właściwych instytucji państwowych w rozumieniu przepisów krajowych dotyczących systemu oświaty. Jednocześnie jakość świadczonych usług oraz ich zgodność z celami edukacyjnymi jest zapewniana poprzez mechanizmy programu Erasmus+, w szczególności:
Kontrola ta ma charakter projektowy i dotyczy prawidłowości wykorzystania środków publicznych oraz osiągania założonych efektów edukacyjnych.
f) działają w oparciu o konkretne programy nauczania zaakceptowane przez właściwe instytucje państwowe,
Szkolenia nie są realizowane w oparciu o programy nauczania zatwierdzane przez właściwe instytucje państwowe w rozumieniu systemu oświaty. Programy szkoleń są opracowywane w ramach projektów Erasmus+ i dostosowane do ich celów oraz potrzeb uczestników.
g) posiadają dowolność w zakresie kształtowania zasad swojego działania,
Zagraniczni trenerzy posiadają swobodę w zakresie kształtowania metod dydaktycznych oraz sposobu prowadzenia zajęć, przy czym są zobowiązani do realizacji założeń i celów projektu Erasmus+ uzgodnionych z Wnioskodawcą.
h) w zakresie podejmowanych działań (świadczenia opisanych we wniosku usług) muszą uzyskać akceptację właściwych instytucji państwowych (jakich?),
Zagraniczni trenerzy nie są zobowiązani do uzyskania odrębnej akceptacji właściwych instytucji państwowych w zakresie świadczenia opisanych usług. Ich działania odbywają się w ramach projektów zatwierdzonych w programie Erasmus+.
i) prowadzą działalność edukacyjną i na podstawie jakich konkretnie regulacji prawnych taką działalność prowadzą (należało wskazać konkretne przepisy - artykuły, paragrafy wraz z nazwą aktu prawnego),
Zagraniczni trenerzy prowadzą działalność edukacyjną w ramach działalności gospodarczej lub działalności organizacji pozarządowych, zgodnie z przepisami prawa właściwego dla państwa, w którym posiadają siedzibę.
Wnioskodawca nie posiada szczegółowej wiedzy co do konkretnych podstaw prawnych (aktów prawnych, artykułów, paragrafów) regulujących prowadzenie działalności edukacyjnej w tych państwach.
Jednocześnie Wnioskodawca wskazuje, że trenerzy działają jako podmioty profesjonalnie świadczące usługi szkoleniowe w ramach swojej działalności, co znajduje potwierdzenie w charakterze świadczonych usług oraz wystawianych fakturach.
j) są podmiotami prawa publicznego powołanymi w celach edukacyjnych przez właściwe instytucje państwowe (jakich?),
Zagraniczni trenerzy nie są podmiotami prawa publicznego powołanymi w celach edukacyjnych przez właściwe instytucje państwowe.
Pytania (ostatecznie sformułowane w piśmie z 19 kwietnia 2026 r.)
1. Proszą Państwo o potwierdzenie, że usługi polegające na przeprowadzeniu szkoleń edukacyjnych podnoszące kwalifikacje zawodowe finansowanych w 100% ze środków publicznych Unii Europejskiej w ramach programu Erasmus+, realizujące cele statutowe Stowarzyszenia, których odbiorcami są osoby pracujące z młodzieżą, świadczone przez trenerów z innych państw członkowskich Unii Europejskiej na terytorium Polski, stanowią w opisanym przypadku import usług podlegający zwolnieniu z podatku VAT? Jeżeli nie, Wnioskodawca prosi o podanie podstawy prawnej.
2. Czy w związku z nabywaniem usług edukacyjnych od zagranicznych trenerów, opisanych we wniosku, Wnioskodawca – jako podatnik VAT zwolniony – jest zobowiązany do rozliczenia podatku VAT należnego z tytułu importu usług na terytorium Polski, a jeżeli tak, to w jakiej deklaracji (VAT-7, VAT-8 lub VAT-9M) powinien wykazać ten podatek?
Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w piśmie z 19 kwietnia 2026 r.)
Ad 1
Opisane usługi stanowią usługi kształcenia zawodowego finansowane w całości ze środków publicznych, realizowane w ramach programu Unii Europejskiej Erasmus+, i według Wnioskodawcy jako takie korzystają ze zwolnienia z podatku VAT w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT.
W związku z powyższym, Stowarzyszenie (…) stoi na stanowisku, że nie było, nie jest i nie będzie zobowiązane, w myśl obowiązującego obecnie prawa, do rozliczenia podatku należnego z tytułu importu usług, a jego obowiązki ograniczają się do posiadania prawidłowej dokumentacji projektowej oraz faktur wystawionych przez usługodawców.
Powyższe stanowisko zostało również potwierdzone w toku telefonicznej konsultacji z Krajową Informacją Skarbową, która potwierdziła prawidłowość przyjętej przez Stowarzyszenie interpretacji przepisów.
Ad 2
Zdaniem Wnioskodawcy, w związku z nabywaniem usług edukacyjnych od zagranicznych trenerów, posiadających siedzibę działalności gospodarczej w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, co do zasady dochodzi do importu usług w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
Jednocześnie jednak, z uwagi na charakter tych usług jako usług kształcenia zawodowego, które:
usługi te - zdaniem Wnioskodawcy - korzystają ze zwolnienia z podatku VAT od importu usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku od towarów i usług.
W konsekwencji Wnioskodawca stoi na stanowisku, że nie powstaje obowiązek rozliczenia VAT należnego z tytułu importu usług, a tym samym Wnioskodawca nie jest zobowiązany do wykazywania podatku należnego w deklaracjach VAT-7, VAT-8 ani VAT-9M w związku z otrzymaniem i opłaceniem faktur wystawianych przez zagranicznych trenerów.
Wnioskodawca wskazuje, że powyższe stanowisko wynika z kwalifikacji nabywanych usług jako usług objętych zwolnieniem przedmiotowym, co wyłącza obowiązek rozliczenia podatku należnego na terytorium Polski.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem” podlegają:
1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2) eksport towarów;
3) import towarów na terytorium kraju;
4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie, z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają określone czynności, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju.
W myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 i 4 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa:
1) o terytorium kraju - rozumie się przez to terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a;
4) terytorium państwa członkowskiego - rozumie się przez to terytorium państwa wchodzące w skład terytorium Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem art. 2a.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy zwrócić uwagę na to, że usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść. Wskazać należy bowiem, że czynnikiem wyróżniającym określoną czynność jako czynność usługową (usługę) jest przede wszystkim to, że świadczenie tej czynności zmierza do bezpośredniego zaspokojenia określonej potrzeby zamawiającego.
Stosownie do art. 2 pkt 9 ustawy:
Przez import usług rozumie się świadczenie usług, z tytułu wykonania których podatnikiem jest usługobiorca, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Z kolei, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy:
Podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,
b) usługobiorcą jest:
Zgodnie z art. 17 ust. 1a ustawy:
Przepisy ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 2 stosuje się również, w przypadku gdy usługodawca lub dokonujący dostawy towarów posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, przy czym to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej lub inne miejsce prowadzenia działalności gospodarczej usługodawcy lub dokonującego dostawy towarów, jeżeli usługodawca lub dokonujący dostawy towarów posiada takie inne miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, nie uczestniczy w tych transakcjach.
Zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy:
W przypadkach wymienionych w ust. 1 pkt 4 i 5, usługodawca lub dokonujący dostawy towarów nie rozlicza podatku należnego.
Powołany art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy wskazuje na sytuację, w której podatnikiem staje się nabywca usługi. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, wprowadza mechanizm tzw. odwrotnego obciążenia, który polega na opodatkowaniu usług przez usługobiorcę. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy ma zastosowanie gdy miejscem świadczenia a tym samym opodatkowania ustalonym na podstawie przepisów ustawy jest terytorium Polski. Przy tym warunkiem zastosowania odwrotnego obciążenia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy względem usług jest spełnienie warunków dotyczących usługodawcy, jak i usługobiorcy.
Z opisu sprawy wynika, że Stowarzyszenie jest zarejestrowane jako podatnik VAT zwolniony. Stowarzyszanie realizuje oraz planuje realizować w przyszłości działania edukacyjne finansowane w całości ze środków publicznych Unii Europejskiej w ramach programu Erasmus+. W ramach tych działań Stowarzyszenie organizuje nieodpłatne szkolenia edukacyjne podnoszące kwalifikacje zawodowe skierowane do osób pracujących z młodzieżą, w szczególności psychologów, pracowników społecznych, nauczycieli oraz pracowników i wolontariuszy organizacji pozarządowych z różnych państw UE. W celu realizacji szkoleń Stowarzyszanie nabywa usługi od zagranicznych trenerów polegające na przeprowadzeniu szkolenia edukacyjnego, które realizowane są w formie stacjonarnej na terytorium Polski. Szkolenia obejmują m.in.: prowadzenie warsztatów, zajęć grupowych oraz ćwiczeń praktycznych, przekazywanie wiedzy i rozwijanie kompetencji zawodowych uczestników, moderowanie pracy oraz procesów edukacyjnych, ewaluację efektów uczenia się uczestników. Tematyka szkoleń obejmuje zagadnienia związane z pracą z młodzieżą oraz rozwojem kompetencji zawodowych osób pracujących w sektorze edukacji i wsparcia społecznego. Szkolenia koncentrują się w szczególności na: rozwijaniu kompetencji w zakresie pracy edukacyjnej i wychowawczej z młodzieżą, metodach pracy z grupą, w tym pracy warsztatowej i facylitacji procesów grupowych, wsparciu psychologicznym i społecznym młodych osób, przeciwdziałaniu wykluczeniu społecznemu oraz wspieraniu dobrostanu psychicznego młodzieży, rozwijaniu kompetencji międzykulturowych w pracy z międzynarodowymi grupami, komunikacji interpersonalnej i pracy w środowisku różnorodnym kulturowo, wykorzystaniu narzędzi edukacji pozaformalnej (non-formal education), rozwijaniu umiejętności miękkich istotnych w pracy zawodowej (np. współpraca, rozwiązywanie konfliktów, zarządzanie procesem uczenia się). Zakres tematyczny szkoleń jest każdorazowo dostosowywany do celów konkretnego projektu Erasmus+ oraz potrzeb uczestników, jednak zawsze pozostaje bezpośrednio związany z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych uczestników i ich pracą z młodzieżą.
Trenerzy prowadzą działalność gospodarczą i są podatnikami VAT w swoich krajach (działalność jednoosobowa lub organizacje partnerskie). Trenerzy posiadają siedziby działalności gospodarczej w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej oraz nie posiadają stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski, które uczestniczyłoby w świadczeniu usług.
Państwa wątpliwości dotyczą uznania nabytych od zagranicznych trenerów usług jako importu usług zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz braku złożenia deklaracji VAT-9M.
Odnosząc się do Państwa wątpliwości w zakresie prawidłowego sposobu rozliczenia usług nabywanych od zagranicznych trenerów w pierwszej kolejności należy ustalić miejsce opodatkowania nabywanych świadczeń.
Kwestie dotyczące miejsca świadczenia przy świadczeniu usług uregulowane zostały w rozdziale 3 działu V ustawy.
I tak, stosownie do art. 28a ustawy:
Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:
1) ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:
a) podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,
b) osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;
2) podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.
Wskazany art. 28a ustawy wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy. Definicja ta ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników są uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.
Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28b ust. 1 ustawy:
Miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, art. 28j ust. 1 i 2 oraz art. 28n.
Jak stanowi art. 28b ust. 2 ustawy:
W przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.
Z powyższych przepisów wynika, że miejscem świadczenia usług na rzecz podatnika w rozumieniu art. 28a ustawy jest miejsce, w którym podatnik ten posiada siedzibę swojej działalności gospodarczej. Jeżeli jednak usługi te są świadczone na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika znajdującego się w miejscu innym niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. Powołaną powyżej zasadę ogólną należy stosować, gdy usługa jest świadczona na rzecz podatnika, a przepisy wskazane w art. 28b ust. 1 ustawy nie przewidują innych zasad ustalenia miejsca świadczenia usług.
Do powołanej w art. 28b ust. 1 ustawy zasady ogólnej, ustawodawca przewidział szereg zastrzeżeń, wskazując szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia usług.
I tak, stosownie do art. 28g ust. 1 ustawy:
Miejscem świadczenia usług wstępu na imprezy kulturalne, artystyczne, sportowe, naukowe, edukacyjne, rozrywkowe lub podobne, takie jak targi i wystawy, oraz usług pomocniczych związanych z usługami wstępu na te imprezy, świadczonych na rzecz podatnika, jest miejsce, w którym te imprezy faktycznie się odbywają.
Należy wskazać, że ustawą z 8 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2024 r. poz. 1721), która weszła w życie 1 stycznia 2025 r. zmieniono treść art. 28g ust. 1 ustawy, zgodnie z którym:
Miejscem świadczenia usług wstępu na imprezy kulturalne, artystyczne, sportowe, naukowe, edukacyjne, rozrywkowe lub podobne, takie jak targi i wystawy, oraz usług pomocniczych związanych z usługami wstępu na te imprezy, świadczonych na rzecz podatnika, w przypadku gdy obecność na nich nie jest wirtualna, jest miejsce, w którym te imprezy faktycznie się odbywają.
Odnośnie nabywanych przez Państwa usług szkoleń od zagranicznych trenerów, należy wskazać że w Państwa sytuacji nie mają zastosowania zastrzeżenia wymienione w art. 28b ust. 1 ustawy. Ponadto, skoro spełniacie Państwo definicję podatnika w rozumieniu art. 28a ustawy, to miejscem świadczenia i opodatkowania tych usług - stosownie do art. 28b ust. 1 ustawy – jest miejsce, w którym usługobiorca posiada siedzibę działalności gospodarczej, tj. terytorium Polski. Jednocześnie zagraniczni trenerzy (podmioty prowadzące dzielność gospodarczą na terytorium innych państw UE), od których nabywacie usługi szkoleniowe nie posiadają siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju. W konsekwencji, Stowarzyszenie (zarejestrowany podatnik VAT) stosownie do warunków określonych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, nabywając usługi od podmiotów zagranicznych powinien rozpoznać w tym zakresie import usług, który będzie opodatkowany zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa na terytorium Polski w myśl art. 28b ust. 1 ustawy w związku z art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 2 pkt 9 ustawy.
Dokonując oceny, czy nabywane przez Państwa usługi szkoleniowe są objęte zwolnieniem od podatku należy zwrócić uwagę, że zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział dla niektórych czynności obniżone stawki podatku lub zwolnienie od podatku. Zastosowanie tych obniżonych stawek podatku lub zwolnienia od podatku możliwe jest jednak tylko wówczas, gdy wynika to wprost z ustawy lub przepisów wykonawczych.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy:
Zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:
a) jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, w zakresie kształcenia i wychowania,
b) uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, w zakresie kształcenia
- oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane;
Z uregulowań zawartych w wyżej cytowanym art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy wynika, że zwolnienie od podatku od towarów i usług obejmuje usługi w zakresie kształcenia i wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane. Zatem aby możliwe było skorzystanie ze zwolnienia, przewidzianego w powołanym przepisie ustawy, dany podmiot musi być jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty oraz musi świadczyć usługi w zakresie kształcenia.
Ze zwolnienia wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. b ustawy, mogą natomiast korzystać uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz jednostki badawczo-rozwojowe, o ile świadczone przez te podmioty usługi są usługami kształcenia na poziomie wyższym.
W świetle art. 43 ust.1 pkt 29 ww. ustawy:
Zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:
a) prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
b) świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe - wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub
c) finansowane w całości ze środków publicznych
- oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.
Jednocześnie na podstawie art. 43 ust. 17 ustawy:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub,
2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.
Z kolei w myśl art. 43 ust. 17a ustawy:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.
Jak wynika z § 3 ust. 1 pkt 13 i 14 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 grudnia 2013 r. w sprawie zwolnień od podatku od towarów i usług oraz warunków stosowania tych zwolnień (Dz. U. z 2025 r. poz. 832), zwanego dalej „rozporządzeniem”:
Zwalnia się od podatku:
Stosownie do § 3 ust. 8 rozporządzenia:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, stosuje się do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.
Na mocy § 3 ust. 9 rozporządzenia:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
1. nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 13, 14, 18 i 19, lub
2. ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.
Powołane przepisy przewidują zwolnienie dla usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego prowadzonych w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub świadczonych przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją lub finansowanych w całości ze środków publicznych. Co więcej, przepisy przewidują zwolnienie dla usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego finansowanych w co najmniej 70% ze środków publicznych oraz świadczenia usług i dostawy towarów ściśle z tymi usługami związanych. Dla zastosowania przedmiotowych zwolnień istotne jest uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji na dany rodzaj szkolenia lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków publicznych lub też finansowanie danego szkolenia w co najmniej 70% ze środków publicznych.
Wskazane wyżej regulacje stanowią implementację prawa unijnego, gdyż w świetle art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.) - zwanej dalej „Dyrektywą 2006/112/WE Rady”:
Państwa członkowskie zwalniają kształcenie dzieci lub młodzieży, kształcenie powszechne lub wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.
Jak wynika z analizy art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy 2006/112/WE Rady, aby stwierdzić czy usługi kształcenia wykonywane przez dany podmiot korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie ww. przepisu konieczne jest stwierdzenie, czy mamy do czynienia z podmiotem prawa publicznego powołanym w celach edukacyjnych, działającym w tym zakresie pod kontrolą państwa, która ma zapewnić jakość świadczeń oraz odpowiednią ich cenę, realizującym przy tym określoną politykę edukacyjną, dysponującym przy tym zasobem kadrowym oraz odpowiednią infrastrukturą.
Podmioty prawa publicznego powołane przez państwo do świadczenia usług edukacyjnych, to nic innego jak podmioty - jednostki, których zarówno powstawanie, jak i późniejsze działanie jest ściśle określone przez odpowiednie przepisy prawa (ustawy, rozporządzenia) (np. szkoły, uczelnie). Podmioty takie działają na podstawie odpowiednich regulacji zarówno jeśli chodzi o działalność stricte edukacyjną, jak i inną ściśle z nią związaną. Jeśli chodzi o samą stronę edukacyjną, to podmioty te działają w oparciu o konkretne programy nauczania, zasady zatrudniania odpowiednich osób. Natomiast co do pozostałych kwestii muszą spełniać odpowiednie warunki techniczne, zapewnić odpowiednią infrastrukturę. Działania podejmowane są w szeroko pojmowanym interesie publicznym. Wszystkie te aspekty odbywają się pod kontrolą państwa, podmioty nie mają dowolności w kształtowaniu ogólnych zasad swego działania. Wszystkie czynione przez podmioty działania muszą być zaakceptowane, a następnie kontrolowane przez państwo.
Analizując powołaną wyżej regulację art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy szkolenia muszą obejmować nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z konkretną branżą, czy zawodem lub muszą mieć na celu uzyskanie albo uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Dodatkowo należy spełnić jeden ze wskazanych poniżej warunków, tj.:
W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 ze zm.):
Środkami publicznymi są:
1) dochody publiczne;
2) środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA);
2a) środki, o których mowa w art. 3b ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki
rozwoju (Dz.U. z 2024 r. poz. 324 i 862);
2b) środki, o których mowa w art. 202 ust. 4;
3) środki pochodzące ze źródeł zagranicznych niepodlegające zwrotowi, inne niż wymienione w pkt 2;
4) przychody budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz innych jednostek sektora finansów publicznych pochodzące: (…);
5) przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł.
Z art. 4 ust. 1 ww. ustawy o finansach publicznych wynika, że:
Przepisy ustawy stosuje się do:
1) jednostek sektora finansów publicznych;
2) innych podmiotów w zakresie, w jakim wykorzystują środki publiczne lub dysponują tymi środkami.
Powyższe przepisy zaliczają zatem do środków publicznych dochody publiczne, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz wskazane przychody budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z różnych źródeł. Środkami publicznymi są również środki pochodzące z funduszy strukturalnych.
W rozpatrywanej sprawie z uwagi na brzmienie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, dokonując oceny, czy nabywane przez Państwa usługi szkoleniowe od zagranicznych trenerów objęte są zwolnieniem od podatku, należy w pierwszej kolejności zbadać, czy spełnione są warunki określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, gdyż przepis art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy zwalnia od podatku usługi kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego inne niż wymienione w pkt 26.
Jak wskazali Państwo w opisie sprawy, zagraniczni trenerzy, od których Państwo nabywają usługi szkoleniowe nie są jednostkami objętymi systemem oświaty, uczelniami, jednostkami naukowymi Polskiej Akademii Nauk ani instytutami badawczymi. Tym samym nie są spełnione przesłanki do zastosowania zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy.
Natomiast, dla zastosowania zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, istotne jest - w pierwszej kolejności - uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu.
Z przedstawionego przez Państwa opisu sprawy wynika, że usługi będące przedmiotem zapytania są to usługi szkoleniowe edukacyjne o charakterze kształcenia i doskonalenia zawodowego dla osób pracujących z młodzieżą. Ich celem jest rozwój praktycznych umiejętności wykorzystywanych w pracy z młodzieżą, w szczególności w obszarach takich jak: praca edukacyjna i wychowawcza, wsparcie psychologiczne i społeczne, metody pracy z grupą, rozwój kompetencji międzykulturowych i komunikacyjnych. Uczestnikami szkoleń są osoby zawodowo zajmujące się pracą z młodzieżą, w szczególności: psychologowie, nauczyciele, pracownicy społeczni, pracownicy oraz wolontariusze organizacji pozarządowych działających w obszarze edukacji i wsparcia społecznego. Nabywane usługi pozostają w bezpośrednim związku z branżą oraz zawodem osób uczestniczących w szkoleniach. Usługi te mają na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy dla celów zawodowych osób w nich uczestniczących.
Zatem nabywane przez Państwa szkolenia stanowią usługi kształcenia zawodowego. W konsekwencji zostanie spełniony pierwszy z warunków uprawniających do zwolnienia od podatku VAT opisanych usług, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy.
Jednak dla oceny czy nabywane usługi szkoleniowe, są zwolnione od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, konieczne spełnienie jednego z warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w formie i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji na dany rodzaj szkolenia, lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków publicznych.
Z okoliczności sprawy wynika, że w zakresie opisanych we wniosku usług zagraniczni trenerzy nie działają pod kontrolą właściwych instytucji państwowych w rozumieniu przepisów krajowych dotyczących systemu oświaty, szkolenia nie są realizowane w oparciu o programy nauczania zatwierdzane przez właściwe instytucje państwowe w rozumieniu oświaty, posiadają swobodę w zakresie kształtowania zasad metod dydaktycznych oraz sposobu prowadzenia zajęć (przy czym są zobowiązani do realizacji założeń i celów projektu Erasmus+). Zagraniczni trenerzy w zakresie świadczenia opisanych usług nie są zobowiązani do uzyskania odrębnej akceptacji właściwych instytucji państwowych. Nie są podmiotami prawa publicznego powołanymi w celach edukacyjnych przez właściwe instytucje państwowe.
Zatem, nabywane przez Państwa usługi szkoleniowe, nie korzystają ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a i b ustawy, gdyż szkolenia te nie są prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach oraz nie są świadczone przez podmiot, który uzyskał akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe.
Natomiast przewidziany w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy oraz w § 3 ust. 1 pkt 14 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 grudnia 2013 r. wymóg finansowania usług w określonej wysokości ze środków publicznych jest spełniony w przypadku, gdy rzeczywistym (w znaczeniu ekonomicznym) źródłem finansowania tej usługi są środki publiczne.
Wskazali Państwo, że usługi szkoleniowe zagranicznych trenerów są finansowane w całości ze środków publicznych Unii Europejskiej w ramach programu Erasmus+ na podstawie umów grantowych zawieranych z Fundacją Rozwoju Systemu Edukacji. Wobec powyższego, skoro świadczone przez zagranicznych trenerów ww. usługi stanowią usługi kształcenia zawodowego finansowane w całości ze środków publicznych, to spełnione są przesłanki do zastosowania zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c) ustawy o VAT.
W konsekwencji Państwa stanowisko, że nabywane usługi polegające na przeprowadzeniu szkoleń edukacyjnych przez trenerów z innych państw członkowskich Unii Europejskiej na terytorium Polski, stanowią import usług podlegający zwolnieniu z podatku VAT uznaję za prawidłowe.
Przechodząc do kwestii związanych z rozliczeniem podatku VAT z tytułu importu usług wskazać należy, że w świetle art. 97 ust. 1 ustawy:
Podatnicy, o których mowa w art. 15 i art. 15a, podlegający obowiązkowi zarejestrowania jako podatnicy VAT czynni, są obowiązani przed dniem dokonania pierwszej wewnątrzwspólnotowej dostawy lub pierwszego wewnątrzwspólnotowego nabycia zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego w zgłoszeniu rejestracyjnym, o którym mowa w art. 96, o zamiarze rozpoczęcia wykonywania tych czynności.
Stosownie do art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o VAT:
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio również do podatników, o których mowa w art. 15, innych niż wymienieni w ust. 1 i 2, którzy nabywają usługi, do których stosuje się art. 28b, jeżeli usługi te stanowiłyby u nich import usług.
Jak zostało wskazane w art. 99 ust. 1 ustawy o VAT:
Podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10, art. 130c, art. 133 i art. 138g ust. 2.
Stosownie do art. 99 ust. 9 ustawy:
W przypadku gdy podatnicy wymienieni w art. 17 ust. 1 pkt 4 i 5 nie mają obowiązku składania deklaracji podatkowej, o którym mowa w ust. 1-3 lub 8, deklarację podatkową składa się w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Zgodnie z art. 99 ust. 14 ustawy:
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, wzory deklaracji podatkowych, o których mowa w ust. 8 i 9, wraz z objaśnieniami co do sposobu prawidłowego ich wypełnienia oraz terminu i miejsca ich składania, w celu umożliwienia rozliczenia podatku.
Na podstawie wskazanej delegacji ustawowej zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z 27 stycznia 2025 r. w sprawie wzorów deklaracji o podatku od towarów i usług od podmiotów innych niż zarejestrowane jako podatnicy VAT czynni (Dz. U. z 2025 r. poz. 131 dalej jako: „rozporządzenie”).
Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia:
Określa się wzór deklaracji o podatku od towarów i usług (VAT-9M), o której mowa w art. 99 ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, wraz z objaśnieniami, stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia.
Deklaracja VAT-9M jest przeznaczona dla podatników, którzy nie mają obowiązku składania okresowych deklaracji VAT-8, dokonujących importu usług bądź nabywających towary lub usługi, dla których, jako nabywcy są podatnikami. A zatem odrębna deklaracja VAT-9M z tytułu importu usług składana jest tylko w przypadku, kiedy to podatnik nie składa deklaracji JPK_V7, JPK_V7K albo VAT-8. Z opisu sprawy wynika, że nie mają Państwo obowiązku składania deklaracji JPK_V7, JPK_V7K i VAT-8.
Państwa zdaniem nie powstaje obowiązek rozliczenia podatku VAT należnego z tytułu importu usług, a tym samym Stowarzyszenie nie jest zobowiązane do wykazywania podatku należnego w deklaracjach VAT-7, VAT-8 ani VAT-9M w związku z otrzymaniem i opłaceniem faktur wystawianych przez zagranicznych trenerów. Jednocześnie wskazali Państwo w opisie sprawy, że w zakresie podatku VAT Stowarzyszenie traktuje usługi trenerów (nabywane w latach 2022-2026) jako import usług, jednak nie dokonywało rozliczenia podatku VAT należnego (nie składało deklaracji VAT-9M w tym zakresie) uznając, że usługi te korzystają ze zwolnienia z podatku VAT jako usługi kształcenia zawodowego finansowane w całości ze środków publicznych (program Erasmus+).
Należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie są Państwo, jako usługobiorca, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, podmiotem zobowiązanym do rozpoznania importu usług szkoleniowych od zagranicznych trenerów, którzy nie posiadają siedziby ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce i złożenia deklaracji VAT-9M. Jednocześnie skoro nabywane przez Państwa usługi szkoleniowe podlegają zwolnieniu od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c ustawy to w składanej deklaracji VAT-9M nie są Państwo zobowiązani do wykazania podatku należnego, lecz wyłącznie kwoty stanowiącej podstawę opodatkowania.
W konsekwencji, Państwa stanowisko, że z tytułu importu usług nie powstaje obowiązek rozliczenia podatku VAT należnego uznaję za prawidłowe, natomiast stanowisko dotyczące braku obowiązku złożenia deklaracji VAT-9M uznaję za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo