Możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów dostawy energii po cenach ujemnych.
Wnioskodawca jest spółką celową realizującą projekt morskiej farmy wiatrowej. Zawarł umowę PPA z podmiotem posiadającym koncesję na obrót energią (B.), na mocy której B. zobowiązał się do odbioru wyprodukowanej energii. Przeniesienie własności energii następuje w momencie jej wprowadzenia do systemu przesyłowego. Wynagrodzenie za energię jest ustalane na podstawie cen z rynku dnia następnego (SDAC). W przypadku ujemnych cen, Spółka płaci B. za odbiór energii,…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
5 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 5 maja 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów dostawy energii po cenach ujemnych.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Uwagi ogólne
Wnioskodawca jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych (Spółka posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce) oraz czynnym podatnikiem VAT zarejestrowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca jest spółką celową i został utworzony w celu realizacji projektu morskiej farmy wiatrowej (…), która zlokalizowana będzie w polskiej wyłącznej strefie ekonomicznej, kilkadziesiąt kilometrów w linii prostej od brzegu (dalej jako: „Farma” lub „A.”). Farma będzie składała się m.in. z:
I. Dostawa energii elektrycznej
Spółka zawarła umowę na sprzedaż energii z B. (dalej: „B”), który jest podmiotem posiadającym koncesję na obrót energią elektryczną.
Na mocy zawartej umowy, B. zobowiązało się do odbioru wyprodukowanej przez Spółkę energii elektrycznej przez ustalony w umowie okres (dalej: „Umowa PPA”). Dzięki takiemu rozwiązaniu Wnioskodawca uzyska pewny i stabilny strumień przychodów, a B. stabilne i pewne źródło energii elektrycznej.
Przeniesienie na B. prawa własności oraz ryzyka związanego z energią elektryczną następuje z chwilą jej dostarczenia przez A. do punktu dostawy (fizycznego miejsca, w którym wytworzona energia elektryczna jest wprowadzana do systemu przesyłowego). Wraz z momentem wprowadzenia energii do systemu przesyłowego w punkcie dostawy B. uzyskuje pełny i wyłączny tytuł prawny do tej energii.
A. będzie dysponować informacjami dotyczącymi ilości energii elektrycznej wytworzonej oraz dostarczonej do systemu elektroenergetycznego w danym okresie rozliczeniowym na podstawie danych pochodzących z zainstalowanego układu pomiarowego. Układ ten jest zdolny do pomiaru i rejestracji energii elektrycznej w poszczególnych okresach rozliczeniowych, co umożliwia ustalenie ilości energii elektrycznej faktycznie dostarczonej do punktu dostawy w danym okresie. Dane te stanowią podstawę do określenia wolumenu energii zmierzonej w punkcie dostawy i objętej rozliczeniami zgodnie z Umową PPA.
Co do zasady, z wyłączeniem okoliczności nadzwyczajnych, proces wytwarzania energii w instalacji oraz jej wprowadzania do sieci elektroenergetycznej, a zatem jej dostarczania do punktu dostawy, ma charakter ciągły. Produkcja oraz dostawa energii odbywają się w sposób nieprzerwany przez całą dobę, przez cały okres obowiązywania Umowy PPA, zgodnie z technicznymi możliwościami instalacji oraz obowiązującymi regulacjami systemowymi.
Jednocześnie wolumen energii elektrycznej wytworzonej w poszczególnych okresach podlega naturalnym wahaniom wynikającym z warunków atmosferycznych, w szczególności zmienności prędkości wiatru. Oznacza to, że w okresach mniejszych zasobów wiatru Farma będzie wytwarzać niższe ilości energii elektrycznej niż w okresach charakteryzujących się korzystniejszymi warunkami wietrznymi.
Dodatkowo ceny energii elektrycznej, ze względu na podatność na wahania podaży oraz ograniczone możliwości przechowywania wytworzonej energii elektrycznej, podlegają istotnym zmianom. W pewnych przypadkach (przy istotnej nadprodukcji energii elektrycznej w kraju), ze względu na brak popytu oraz konieczność bilansowania rynku elektroenergetycznego, ceny energii mogą być ujemne (tj. ekonomicznie wytwórca lub dostawca musi zapłacić nabywcy za odbiór energii elektrycznej).
II. Podstawowy mechanizm ustalania wynagrodzenia Wnioskodawcy z tytułu dostawy energii elektrycznej - sprzedaż po cenach z rynku dnia następnego
Co do zasady wynagrodzenie należne Spółce z tytułu sprzedaży energii elektrycznej na rzecz B. ustalane jest zgodnie z mechanizmem rozliczeniowym przewidzianym w Umowie PPA. Zgodnie z nim cena sprzedaży energii będzie ustalana co do zasady jako iloczyn:
SDAC to jeden z głównych segmentów giełdowego handlu energią elektryczną. Handel na tym rynku prowadzony jest na dzień przed fizyczną dostawą energii. Uczestnicy rynku (wytwórcy/dostawcy oraz odbiorcy) składają oferty kupna i sprzedaży dla poszczególnych godzin doby, wskazując jednocześnie przewidywane zapotrzebowanie na energię elektryczną oraz przewidywane możliwości produkcji energii elektrycznej. W konsekwencji, ceny z rynku SDAC są cenami rynkowymi energii stosowanymi powszechnie w obrocie energią.
W przypadku, gdy cena energii elektrycznej na rynku SDAC jest dodatnia, Wnioskodawcy opłaca się produkować maksymalny możliwy wolumen energii elektrycznej.
Jednakże, jak wskazano wyżej, w pewnych przypadkach przy istotnej nadprodukcji energii elektrycznej, ceny energii notowane na rynku SDAC mogą być ujemne (wytwórca lub dostawca musi zapłacić nabywcy za odbiór energii elektrycznej).
III. Zasady rozliczania dostawy energii elektrycznej po cenie ujemnej
Z uwagi na chęć ograniczenia ryzyka i kosztów sprzedaży energii w okresach ujemnych cen na rynku SDAC, zgodnie z Umową PPA Spółka ma prawo wskazać limit ceny ujemnej, który jest gotowa zapłacić za odbiór energii przez B. W rezultacie, wynagrodzenie B. za odbiór energii w okresie cen ujemnych na rynku SDAC będzie kalkulowane w oparciu o:
Po zakończeniu miesiąca B. będzie przygotowywać zestawienie rozliczeniowe, obejmujące łączny wolumen dostarczonej energii, należne wynagrodzenie oraz pozostałe składniki wynikające z Umowy PPA, co będzie stanowić podstawę do wystawiania faktur za dostawę oraz odbiór energii elektrycznej.
Biorąc pod uwagę, że przerwanie produkcji energii elektrycznej jest skomplikowanym i czasochłonnym procesem, a wyłączanie turbin wiatrowych ma negatywny wpływ na okres ich użytkowania, produkcja energii elektrycznej po cenach ujemnych z perspektywy działalności gospodarczej Wnioskodawcy może być bardziej efektywna niż przerywanie jej produkcji.
IV. Dodatkowe informacje
B. oraz Spółka są podmiotami powiązanymi w rozumieniu przepisów o cenach transferowych. Wynagrodzenie jakie Spółka będzie ponosić na rzecz B. w związku z realizacją dostaw energii po cenach ujemnych zostanie ustalona na poziomie rynkowym. Tym samym, w zakresie transakcji kontrolowanych dot. sprzedaży energii po cenach ujemnych ustalane będą warunki, które ustaliłyby między sobą podmioty niepowiązane.
Wnioskodawca będzie ponosić wydatki z tytułu dostawy energii po cenach ujemnych samodzielnie z własnych zasobów finansowych oraz wydatki te nie zostaną mu w żaden sposób zwrócone.
Spółka będzie posiadać dokumenty rozliczeniowe, z których wynikać będzie kwota kosztów z tytułu sprzedaży energii elektrycznej po cenach ujemnych.
Mając na uwadze powyższe, Spółka powzięła wątpliwości co do:
1. sposobu opodatkowania dostawy energii po cenach ujemnych na gruncie VAT,
2. możliwości ujęcia w kosztach uzyskania przychodów dostawy energii po cenach ujemnych.
Pytania
1. Czy w przypadku dostawy energii elektrycznej przez Wnioskodawcę na rzecz B. po cenie ujemnej, staje się on usługobiorcą odpłatnej usługi dla potrzeb VAT polegającej na odbiorze energii elektrycznej?
2. Czy w przypadku dostawy energii elektrycznej przez Wnioskodawcę na rzecz B. po cenie ujemnej, cena płacona na rzecz B. w związku z taką dostawą powinna stanowić dla Wnioskodawcy koszt uzyskania przychodu?
Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 2 w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych. Natomiast odpowiedź na pytania nr 1 w zakresie podatku od towarów i usług zostanie udzielona odrębnym rozstrzygnięciem.
Państwa stanowisko w sprawie
2. W przypadku dostawy energii elektrycznej przez Wnioskodawcę na rzecz B. po cenie ujemnej, cena płacona na rzecz B. w związku z taką dostawą powinna stanowić dla Wnioskodawcy koszt uzyskania przychodu.
UZASADNIENIE STANOWISKA WNIOSKODAWCY
Ad 2
Uwagi ogólne
Zgodnie z art. 15 ust. 1 Ustawy CIT, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
W świetle powyższego, w celu uznania, że dany wydatek stanowi dla podatnika koszt uzyskania przychodu powinien on spełnić następujące przesłanki:
1) być definitywny (rzeczywisty),
2) być właściwie udokumentowany,
3) pozostawać w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,
4) nie znajdować się w katalogu wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o CIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów,
5) zostać poniesiony przez podatnika,
6) być poniesiony w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów lub mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów.
W ocenie Wnioskodawcy wydatki z tyt. sprzedaży energii po cenach ujemnych będą mieć charakter definitywny, ponieważ Spółka będzie zobowiązana do zapłaty określonych kwot na rzecz B. w przypadku, gdy dojdzie do produkcji i sprzedaży energii elektrycznej po cenach ujemnych. Z kolei ponoszone przez Spółkę koszty sprzedaży energii po cenie ujemnej nie będą jej zwracane. W efekcie należy uznać, że kwoty te stanowią trwałe ekonomiczne obciążenie majątku Spółki i mają charakter definitywny.
Dodatkowo wydatki te zostaną w ocenie Wnioskodawcy w sposób należyty udokumentowane, ponieważ podstawę ich poniesienia będą stanowić odpowiednie, przygotowane zgodnie z umową dokumenty rozliczeniowe, z których wynikać będzie kwota należna B. z tytułu sprzedaży energii elektrycznej po cenach ujemnych.
W ocenie Wnioskodawcy, wydatki z tytułu sprzedaży energii elektrycznej po cenach ujemnych opisywane we Wniosku bez wątpienia pozostają w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą Wnioskodawcy, ponieważ wynikają z prowadzenia działalności w zakresie sprzedaży energii elektrycznej oraz zawarcia przez Wnioskodawcę Umowy PPA.
Ponadto opisywane wydatki nie znajdują się również w katalogu kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, w związku z czym nie są one wyłączone z mocy prawa z katalogu kosztów uzyskania przychodów.
W świetle powyższego, warunki wskazane w pkt 1 - 4 powyżej będą zdaniem Wnioskodawcy spełnione.
Niemniej, aby określony wydatek mógł zostać zakwalifikowany jako koszt uzyskania przychodów powinien być również: (i) poniesiony przez podatnika, (ii) poniesiony w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów lub mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów.
Poniesienie wydatku
Zgodnie z poglądami prezentowanymi w orzecznictwie, przez zawarty w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT zwrot „poniesienie wydatku” należy rozumieć wyłącznie rzeczywiste poniesienie wydatku przez podatnika, a więc obciążenie wydatkiem majątku podatnika - tak np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2021 r., sygn. II FSK 612/21, w którym NSA stwierdził, że:
„(...) aby móc zaliczyć wydatek do kosztów podatkowych musi on zostać faktycznie poniesiony przez podatnika w sensie realnym, tzn. musi nastąpić uszczuplenie jego zasobów finansowych, z których wydatek jest dokonywany. ”
Oznacza to, że tylko faktyczne obciążenie majątku podatnika wydatkiem może powodować powstanie po jego stronie prawa do pomniejszenia podstawy opodatkowania o dany wydatek. Należy przy tym jednak podkreślić, że nie musi to być wyłącznie zapłata należności, ale również powstanie stanu wymagalności świadczenia, którego kształt jest ostateczny (definitywny).
W ocenie Wnioskodawcy wydatek z tytułu obowiązku zapłaty cen ujemnych będzie faktycznie ponoszony przez Spółkę, ponieważ zgodnie z Umową PPA, Wnioskodawca zobowiązuje się do zapłaty na rzecz B. określonej kwoty z tytułu dostawy energii po cenach ujemnych. W efekcie kwota należna B. z tego tytułu stanowić będzie zobowiązanie Wnioskodawcy, które ten będzie uiszczał z własnych zasobów finansowych, a za roszczenia z tego tytułu opowiadać on będzie samodzielnie własnym majątkiem.
W związku z powyższym w ocenie Wnioskodawcy koszty z tyt. dostawy energii elektrycznej po cenach ujemnych będą faktycznie ponoszone przez Spółkę.
Poniesienie wydatku w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów lub jego wpływ na wielkość osiągniętych przychodów
Aby dany wydatek stanowił koszt uzyskania przychodu powinien on zostać poniesiony w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów lub też powinien w inny sposób pozytywnie wpływać na wielkość osiąganych przez podatnika przychodów.
W orzecznictwie przyjmuje się, że zwrot „w celu”, którym posłużył się ustawodawca oznacza, że kosztem uzyskania przychodu może być tylko ten wydatek, który pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z którymś z opisanych powyżej celów. Każdy wydatek należy natomiast oceniać mając na uwadze racjonalność działania podatnika z perspektywy możliwości osiągnięcia celów jakimi są osiągnięcie przychodów ze źródła przychodów lub zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów. Przy czym przez racjonalne działanie należy rozumieć takie działanie podatnika, które wynika z logicznego ciągu następujących po sobie zdarzeń. Tym samym zmiana okoliczności gospodarczych, może uprawniać do zmiany decyzji gospodarczych i poniesienia pewnych wydatków w celu zachowania określonego poziomu dochodu. Natomiast przez celowość poniesienia danego wydatku uznaje się związek choćby potencjalny i pośredni z uzyskiwanymi przychodami. W konsekwencji, nie tylko wydatek poniesiony bezpośrednio w celu uzyskania przychodów może stanowić koszt uzyskania przychodu. Również wydatki pośrednio związane z zachowaniem przychodów, np. poniesione w celu ograniczenia kosztów lub uzyskania przychodu z innych transakcji, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów.
Oznacza to, że dany wydatek powinien, przynajmniej potencjalnie, móc wpływać na wielkość uzyskiwanych lub spodziewanych do uzyskania przychodów z prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Kwalifikacja konkretnego wydatku u konkretnego podatnika jako kosztu uzyskania przychodu musi więc uwzględniać charakter i profil prowadzonej działalności gospodarczej oraz ekonomiczną racjonalność poniesienia danego wydatku.
Co istotne, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych poniesienie wydatku w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu wystąpi również, jeśli działanie podatnika będzie zmierzać bezpośrednio jedynie do zaoszczędzenia przez niego kosztów. Wynika to z faktu, że podatnik przez zaoszczędzenie kosztów, w tym poprzez zastąpienie wyższych kosztów innymi niższymi kosztami - dąży do zachowania albo zwiększenia zysków z działalności albo do zmniejszenia ponoszonych strat. Takie działanie natomiast prowadzi do zachowania efektywności ekonomicznej prowadzonej działalności gospodarczej, które zgodnie z regułami wykładni gospodarczej powinno zostać uznane za działanie mające na celu zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów, jakim jest działalność gospodarcza podatnika. Wynika to z faktu, że celem prowadzenia działalności gospodarczej jest osiąganie zysków, a więc długofalowe zachowanie rentowności prowadzonej działalności gospodarczej zwiększa szanse jej prowadzenia i dalszego osiągania przychodów przez podatnika. Przykładowo takie stanowisko potwierdza Uchwała 7 sędziów NSA z dnia 25 czerwca 2012 r., sygn. II FPS 2/12, w której sąd stwierdził, że:
„Działając w warunkach rynkowych, podatnik musi podejmować racjonalne ze swego punktu widzenia, oparte na ekonomicznych analizach i kalkulacjach działania zmierzające do uzyskania możliwie największej efektywności ekonomicznej. Działania te mogą również polegać na dokonywaniu określonych oszczędności, zmniejszeniu kosztów i wydatków, minimalizowaniu strat z określonych segmentów działalności czy eliminowaniu nieopłacalnych przedsięwzięć. Gdyby podatnik działań takich nie podejmował, mógłby nie sprostać konkurencji, a prowadzona przez niego działalność mogłaby stać się nierentowna i zacząć przynosić straty. Tym samym zagrożone byłoby źródło przychodów, jakim jest prowadzenie działalności gospodarczej w jej całokształcie. W tym sensie, co do zasady, każde tego rodzaju przedsięwzięcie, zmierzające do zapobieżenia takiej sytuacji, powinno być postrzegane jako prowadzące do zachowania bądź zabezpieczenia źródła przychodów, a związane z tym koszty - jako koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 p.d.p.”.
Jak natomiast zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego możliwość sprzedaży energii po cenach ujemnych wynika z charakterystyki rynku produkcji energii elektrycznej, na którym ceny energii elektrycznej mogą być ujemne ze względu na wahania popytu i podaży produkcji energii elektrycznej. W tym kontekście należy podkreślić, że wprowadzony w Umowie PPA mechanizm sprzedaży energii po cenach ujemnych jest standardową praktyką, która ma zabezpieczyć nabywcę energii elektrycznej produkowanej przez producenta (Wnioskodawcę). W tym kontekście koszty te wykazują więc pośredni związek z osiąganiem przychodów ze sprzedaży, ponieważ konieczność ich ponoszenia w praktyce jest nierozerwalnie związana z produkcją i sprzedażą energii elektrycznej w oparciu o Umowę PPA.
Niezależnie od tego, przerywanie oraz rozpoczynanie produkcji elektrycznej, w przypadku, gdy np.: ceny energii elektrycznej na rynku SDAC będą ujemne w krótkim oknie czasowym może być bardziej kosztowne niż poniesienie cen produkcji energii elektrycznej po cenach ujemnych. W efekcie przerywanie produkcji może być ekonomicznie mniej opłacalne niż ponoszenie kosztów cen ujemnych energii elektrycznej. W związku z tym należy uznać, że koszty te są również związane z zachowaniem źródeł przychodów Spółki, ponieważ, nawet jeśli w danym okresie Spółka nie osiągnie przychodów z produkcji energii elektrycznej, a jedynie poniesie koszty niższe niż gdyby poniosła je na skutek przerwania produkcji energii, to zwiększy ona w ten sposób efektywność prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. W efekcie takie działanie należy uznać za racjonalnie ekonomicznie ponoszenie kosztów mających na celu zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów jakim jest działalność gospodarcza Wnioskodawcy w branży, w której działa.
W związku z powyższym należy uznać, że wydatki z tytułu dostaw energii elektrycznej na rzecz B. po cenach ujemnych stanowić będą dla Wnioskodawcy wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów albo zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, jakim jest działalność gospodarcza Spółki.
Sprzedaż energii po cenie ujemnej jako niestanowiąca zmniejszenia przychodów Wnioskodawcy z tytułu sprzedaży energii elektrycznej na rzecz B.
Jak wskazano we wcześniejszej części wniosku, dostawa energii po cenach dodatnich stanowi sprzedaż towarów przez Spółkę, natomiast dostawa energii po cenach ujemnych stanowi usługę świadczoną przez B., polegającą na odbiorze i zagospodarowaniu energii w warunkach nadpodaży. Stanowisko takie, zgodnie z regułami wykładni systemowej, potwierdza również uzasadnienie do pytania oznaczonego nr 1, zgodnie z którym sprzedaż energii po cenach ujemnych na rzecz B. stanowi usługę świadczoną przez B. na rzecz Spółki.
W związku z powyższym, funkcja ekonomiczna i prawna dostawy energii po cenach ujemnych nie polega na obniżeniu ceny sprzedaży energii, lecz na zapłacie za określoną usługę świadczoną przez B. Jest to zatem świadczenie samoistne, które powinno być traktowane jako koszt uzyskania przychodu, a nie element kalkulacyjny pozwalający na ustalenie ostatecznej kwoty przychodu Spółki ze sprzedaży energii w danym okresie rozliczeniowym.
W konsekwencji, wynagrodzenie należne B. za przyjęcie energii wyprodukowanej przez Spółkę nie jest „zmniejszeniem przychodu” w rozumieniu przepisów ustawy o CIT, lecz kosztem uzyskania przychodów, będącym efektem odrębnej, rzeczywistej usługi realizowanej przez B. na rzecz Spółki.
W związku z powyższym, w ocenie Wnioskodawcy kwoty należne od Spółki na rzecz B. z tytułu dostawy energii elektrycznej po cenach ujemnych powinny stanowić koszt uzyskania przychodu Wnioskodawcy w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 554, dalej: „ustawa o CIT”):
Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. (…)
Definicja sformułowana przez ustawodawcę ma charakter ogólny. Z tego względu każdorazowy wydatek poniesiony przez podatnika powinien podlegać indywidualnej analizie w celu dokonania jego kwalifikacji prawnej. Wyjątkiem jest jedynie sytuacja, gdy ustawa wyraźnie wskazuje jego przynależność do kategorii kosztów uzyskania przychodów lub wyłącza możliwość zaliczenia go do tego rodzaju kosztów. W pozostałych przypadkach należy natomiast zbadać istnienie związku przyczynowego pomiędzy poniesieniem kosztu a powstaniem przychodu lub realną szansą powstania przychodów podatkowych, bądź też zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła ich uzyskiwania. Co istotne za działanie służące zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów może zostać uznane również takie, które zmierza bezpośrednio do zaoszczędzenia kosztów (zminimalizowania strat) podatnika, w tym poprzez zastąpienie wyższych kosztów innymi niższymi kosztami.
Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o CIT podatnik ma możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich wydatków, pod tym warunkiem, że wykaże ich związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. W świetle powyższego, aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt uzyskania przychodu, muszą być spełnione następujące warunki:
W związku z powyższym należy stwierdzić, że kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów, które nie są wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT. Koszty ponoszone przez podatnika należy oceniać pod kątem ich celowości, a więc dążenia do uzyskania przychodów. Aby określony wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodów, między tym wydatkiem, a osiągnięciem przychodu musi zachodzić związek przyczynowy tego typu, że poniesienie wydatku musi mieć wpływ na powstanie, zwiększenie lub zabezpieczenie tego przychodu. Jednocześnie, wydatki te nie mogą znajdować się w katalogu wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów, wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.
Jak wynika z wniosku, zawarli Państwo umowę na sprzedaż energii z B. (dalej: „B”), który jest podmiotem posiadającym koncesję na obrót energią elektryczną.
Na mocy zawartej umowy, B. zobowiązało się do odbioru wyprodukowanej przez Spółkę energii elektrycznej przez ustalony w umowie okres (dalej: „Umowa PPA”). Dzięki takiemu rozwiązaniu uzyskają Państwo pewny i stabilny strumień przychodów, a B. stabilne i pewne źródło energii elektrycznej.
Przeniesienie na B. prawa własności oraz ryzyka związanego z energią elektryczną następuje z chwilą jej dostarczenia przez Państwa do punktu dostawy (fizycznego miejsca, w którym wytworzona energia elektryczna jest wprowadzana do systemu przesyłowego). Wraz z momentem wprowadzenia energii do systemu przesyłowego w punkcie dostawy B. uzyskuje pełny i wyłączny tytuł prawny do tej energii.
Spółka będzie dysponować informacjami dotyczącymi ilości energii elektrycznej wytworzonej oraz dostarczonej do systemu elektroenergetycznego w danym okresie rozliczeniowym na podstawie danych pochodzących z zainstalowanego układu pomiarowego. Układ ten jest zdolny do pomiaru i rejestracji energii elektrycznej w poszczególnych okresach rozliczeniowych, co umożliwia ustalenie ilości energii elektrycznej faktycznie dostarczonej do punktu dostawy w danym okresie. Dane te stanowią podstawę do określenia wolumenu energii zmierzonej w punkcie dostawy i objętej rozliczeniami zgodnie z Umową PPA.
Co do zasady, z wyłączeniem okoliczności nadzwyczajnych, proces wytwarzania energii w instalacji oraz jej wprowadzania do sieci elektroenergetycznej, a zatem jej dostarczania do punktu dostawy, ma charakter ciągły. Produkcja oraz dostawa energii odbywają się w sposób nieprzerwany przez całą dobę, przez cały okres obowiązywania Umowy PPA, zgodnie z technicznymi możliwościami instalacji oraz obowiązującymi regulacjami systemowymi.
Jednocześnie wolumen energii elektrycznej wytworzonej w poszczególnych okresach podlega naturalnym wahaniom wynikającym z warunków atmosferycznych, w szczególności zmienności prędkości wiatru. Oznacza to, że w okresach mniejszych zasobów wiatru Farma będzie wytwarzać niższe ilości energii elektrycznej niż w okresach charakteryzujących się korzystniejszymi warunkami wietrznymi.
Dodatkowo ceny energii elektrycznej, ze względu na podatność na wahania podaży oraz ograniczone możliwości przechowywania wytworzonej energii elektrycznej, podlegają istotnym zmianom. W pewnych przypadkach (przy istotnej nadprodukcji energii elektrycznej w kraju), ze względu na brak popytu oraz konieczność bilansowania rynku elektroenergetycznego, ceny energii mogą być ujemne (tj. ekonomicznie wytwórca lub dostawca musi zapłacić nabywcy za odbiór energii elektrycznej).
Wynagrodzenie należne Spółce z tytułu sprzedaży energii elektrycznej na rzecz B. ustalane jest zgodnie z mechanizmem rozliczeniowym przewidzianym w Umowie PPA. Zgodnie z nim cena sprzedaży energii będzie ustalana co do zasady jako iloczyn:
SDAC to jeden z głównych segmentów giełdowego handlu energią elektryczną. Handel na tym rynku prowadzony jest na dzień przed fizyczną dostawą energii. Uczestnicy rynku (wytwórcy/dostawcy oraz odbiorcy) składają oferty kupna i sprzedaży dla poszczególnych godzin doby, wskazując jednocześnie przewidywane zapotrzebowanie na energię elektryczną oraz przewidywane możliwości produkcji energii elektrycznej. W konsekwencji, ceny z rynku SDAC są cenami rynkowymi energii stosowanymi powszechnie w obrocie energią.
W przypadku, gdy cena energii elektrycznej na rynku SDAC jest dodatnia, opłaca się Państwu produkować maksymalny możliwy wolumen energii elektrycznej. Natomiast w pewnych przypadkach przy istotnej nadprodukcji energii elektrycznej, ceny energii notowane na rynku SDAC mogą być ujemne (wytwórca lub dostawca musi zapłacić nabywcy za odbiór energii elektrycznej).
Z uwagi na chęć ograniczenia ryzyka i kosztów sprzedaży energii w okresach ujemnych cen na rynku SDAC, zgodnie z Umową PPA Spółka ma prawo wskazać limit ceny ujemnej, który jest gotowa zapłacić za odbiór energii przez B. W rezultacie, wynagrodzenie B. za odbiór energii w okresie cen ujemnych na rynku SDAC będzie kalkulowane w oparciu o:
Po zakończeniu miesiąca B. będzie przygotowywać zestawienie rozliczeniowe, obejmujące łączny wolumen dostarczonej energii, należne wynagrodzenie oraz pozostałe składniki wynikające z Umowy PPA, co będzie stanowić podstawę do wystawiania faktur za dostawę oraz odbiór energii elektrycznej.
Biorąc pod uwagę, że przerwanie produkcji energii elektrycznej jest skomplikowanym i czasochłonnym procesem, a wyłączanie turbin wiatrowych ma negatywny wpływ na okres ich użytkowania, produkcja energii elektrycznej po cenach ujemnych z perspektywy działalności gospodarczej Wnioskodawcy może być bardziej efektywna niż przerywanie jej produkcji.
B. oraz Spółka są podmiotami powiązanymi w rozumieniu przepisów o cenach transferowych. Wynagrodzenie jakie Spółka będzie ponosić na rzecz B. w związku z realizacją dostaw energii po cenach ujemnych zostanie ustalona na poziomie rynkowym. Tym samym, w zakresie transakcji kontrolowanych dot. sprzedaży energii po cenach ujemnych ustalane będą warunki, które ustaliłyby między sobą podmioty niepowiązane.
Będą Państwo ponosić wydatki z tytułu dostawy energii po cenach ujemnych samodzielnie z własnych zasobów finansowych oraz wydatki te nie zostaną mu w żaden sposób zwrócone. Spółka będzie posiadać dokumenty rozliczeniowe, z których wynikać będzie kwota kosztów z tytułu sprzedaży energii elektrycznej po cenach ujemnych.
Państwa wątpliwości budzi kwestia, czy w przypadku dostawy energii elektrycznej przez Spółkę na rzecz B. po cenie ujemnej, cena w związku z taką dostawą powinna stanowić dla Państwa koszt uzyskania przychodu.
Aby dany wydatek stanowił koszt uzyskania przychodu powinien on zostać poniesiony w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
W analizowanej sprawie możliwość sprzedaży energii po cenach ujemnych wynika z charakterystyki rynku produkcji energii elektrycznej, na którym ceny energii elektrycznej mogą być ujemne ze względu na wahania popytu i podaży energii elektrycznej. Wprowadzony w Umowie PPA mechanizm sprzedaży energii po cenach ujemnych ma zabezpieczyć nabywcę energii elektrycznej produkowanej przez Spółkę.
Z powyższego wynika zatem, że określone w umowie PPA wydatki Spółki w postaci wynagrodzenia płaconego w związku z ujemnymi cenami energii wykazują związek z prowadzoną przez Państwa działalnością gospodarczą oraz z osiąganiem przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej, ponieważ są nierozerwalnie związane z produkcją i sprzedażą energii elektrycznej w oparciu o zawartą przez Spółkę umowę PPA. Zawarcie zaś umowy PPA miało na celu zagwarantowanie stałego odbioru energii i zapewnienie Państwu strumienia przychodów z inwestycji.
Opisane we wniosku wydatki można także ocenić jako ponoszone w celu zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów Spółki. We wniosku wskazali Państwo bowiem, że „biorąc pod uwagę, iż przerwanie produkcji energii elektrycznej jest skomplikowanym i czasochłonnym procesem, a wyłączanie turbin wiatrowych ma negatywny wpływ na okres ich użytkowania, produkcja energii elektrycznej po cenach ujemnych z perspektywy działalności gospodarczej Wnioskodawcy może być bardziej efektywna niż przerywanie jej produkcji.” Dodatkowo Spółka wyjaśnia, że „przerywanie oraz rozpoczynanie produkcji elektrycznej, w przypadku, gdy ceny energii elektrycznej na rynku SDAC będą ujemne w krótkim oknie czasowym może być bardziej kosztowne niż poniesienie cen produkcji energii elektrycznej po cenach ujemnych.”
W konsekwencji można uznać, że nawet jeśli w danym przedziale czasowym Spółka nie osiągnie przychodów z produkcji energii elektrycznej, a zamiast tego poniesie koszty z tytułu wystąpienia ujemnych cen energii, które będą niższe niż gdyby poniosła je na skutek przerwania produkcji energii, to zwiększy ona w ten sposób efektywność prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, wpływając na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów.
Ponadto wydatki Spółki z tytułu dostawy energii po cenach ujemnych ponoszone będą z jej własnych zasobów finansowych, nie zostaną Spółce w żaden sposób zwrócone oraz będą odpowiednio udokumentowane. Tego rodzaju wydatki nie zostały również wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.
Mając na uwadze fakt, że sprzedaż energii po cenach ujemnych wynika z charakterystyki rynku produkcji energii elektrycznej, na którym ceny energii elektrycznej mogą być ujemne ze względu na wahania popytu i podaży produkcji energii elektrycznej, stwierdzić należy, że kwoty należne od Spółki na rzecz podmiotu powiązanego z tytułu dostawy energii elektrycznej po cenach ujemnych, będą stanowić dla Państwa koszt uzyskania przychodu zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 w podatku dochodowym od osób prawnych jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanego przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo