Wypłata zysków wypracowanych w jednoosobowej działalności po przekształceniu w spółkę z o.o., spółkę komandytową, do prostej spółki akcyjnej.
Podatnik (osoba fizyczna) prowadził jednoosobową działalność gospodarczą, która została przekształcona w spółkę z o.o., następnie w spółkę komandytową, a ostatecznie w prostą spółkę akcyjną. Zyski wypracowane w trakcie działalności gospodarczej, które nie zostały wypłacone podatnikowi, zostały przeniesione do kapitałów własnych kolejnych spółek, przy czym w księgach rachunkowych były one precyzyjnie…
Interpretacja indywidualna po wyroku sądu
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
1. ponownie rozpatruję sprawę Państwa wniosku z 8 kwietnia 2022 r. o wydanie interpretacji indywidualnej – uwzględniam przy tym wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sygn. akt I SA/Po 744/22 z 8 lutego 2023 r. (data wpływu prawomocnego orzeczenia 3 czerwca 2026 r.) i
2. stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 kwietnia 2022 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych .
Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 28 czerwca 2022r. (data wpływu 30 czerwca 2022r.)
Treść wniosku jest następująca:
Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem
1) Zainteresowany będący stroną postępowania:
A.A.
2) Zainteresowany niebędący stroną postępowania :
A. PROSTA SPÓŁKA AKCYJNA
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca oraz Zainteresowana są polskimi rezydentami podatkowymi i podlegają w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
Wnioskodawca (osoba fizyczna) prowadził do 30 września 2018 r. działalność gospodarczą (dalej: Działalność) w oparciu o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. W wyniku przeprowadzonej reorganizacji:
• dnia 1 października 2018 r. nastąpił w KRS wpis przekształcenia indywidualnej działalności gospodarczej Wnioskodawcy w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Przekształcenie odbyło się na podstawie art. 551 § 5 oraz art. 584 § 1 i nast. ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (t.j. 2020 r. poz. 1526; dalej: KSH), z uwzględnieniem następstw prawnopodatkowych zgodnie z art. 93a § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1540; dalej: Ordynacja Podatkowa).
• dnia 2 stycznia 2019 r. nastąpił w KRS wpis przekształcenia spółki z o.o. (powstałej z przekształcenia Działalności Wnioskodawcy) w spółkę komandytową. Przekształcenie odbyło się na podstawie art. 551 i nast. KSH, z uwzględnieniem następstw prawnopodatkowych zgodnie z art. 93a § 2 w zw. z 93a § 1 Ordynacji Podatkowej.
• dnia 28 lutego 2022 r. nastąpił w KRS wpis przekształcenia spółki komandytowej (powstałej z przekształcenia spółki z o.o., która uprzednio powstała z przekształcenia Działalności Wnioskodawcy) w prostą spółkę akcyjną (dalej również: Spółka lub Zainteresowana). Przekształcenie odbyło się na podstawie art. 551 i nast. KSH z uwzględnieniem następstw prawnopodatkowych zgodnie z art. 93a § 1 Ordynacji Podatkowej.
Aktualnie Wnioskodawca jest akcjonariuszem w Spółce. Spółka prowadzi pełną księgowość (księgi rachunkowe). Wnioskodawca w ramach prowadzonej do dnia 30 września 2018 r. indywidualnej działalności również prowadził pełne księgi rachunkowe. Tak samo sp. z o.o. i sp.k., powstałe z przekształceń.
Wnioskodawca w ramach działalności gospodarczej prowadzonej indywidualnie uzyskiwał dochody, które podlegały na bieżąco opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i zostały rozliczone w stosownych zeznaniach podatkowych z właściwym organem podatkowym.
Jednocześnie zysk z działalności gospodarczej Wnioskodawca w istotnej części reinwestował, pozostawiał (nie był on przeznaczany „do wypłaty" Wnioskodawcy).
W związku z przekształceniem Działalności w spółkę z o.o. został przygotowany bilans na dzień poprzedzający dzień przekształcenia. Zyski wypracowane w ramach Działalności w okresie jej prowadzenia zostały wykazane na kapitale właściciela oraz jako zysk roku obrotowego poprzedzającego przekształcenie Działalności. Zyski te nie zostały przed przekształceniem przekazane na prywatne konto Wnioskodawcy (nie zostały wypłacone).
W następstwie przekształcenia Działalności w spółkę z o.o. zyski z przekształconej działalności gospodarczej zostały wykazane w bilansie spółki przekształconej w pozycji kapitał zapasowy. Kapitał zapasowy wykazany na dzień otwarcia ksiąg w sp. z o.o. w całości stanowił zysk wypracowany w ramach indywidualnej działalności Wnioskodawcy. Wobec tego jest możliwe dokładne ustalenie, jaka część kapitału zapasowego spółki z o.o. stanowi zyski wypracowane z działalności gospodarczej.
Na dzień poprzedzający przekształcenie spółki z o.o. w spółkę komandytową zyski wypracowane z działalności gospodarczej nie zostały wypłacone i wykazane były w bilansie spółki przekształcanej w ramach pozycji kapitał zapasowy. W oparciu o dokładne opisy zdarzeń gospodarczych w ramach ksiąg rachunkowych spółki przekształcanej możliwe było dokładne ustalenie, jaka część kapitału zapasowego stanowi zyski wypracowane w działalności gospodarczej. Na dzień otwarcia ksiąg w spółce komandytowej kapitał zapasowy spółki przekształcanej stał się w całości kapitałem zapasowym spółki przekształconej. Spółka komandytowa kontynuowała dokładne opisy zysku wypracowanego w działalności gospodarczej na kapitale zapasowym w ramach prowadzonych ksiąg rachunkowych.
Zyski z działalności gospodarczej nie zostały przez spółkę komandytową wypłacone, zatem na dzień poprzedzający przekształcenie spółki komandytowej w prostą spółka akcyjną (Zainteresowaną) stanowiły część kapitału zapasowego, które można dokładnie wyodrębnić od pozostałej części kapitału zapasowego.
Na dzień otwarcia ksiąg rachunkowych Zainteresowanej kapitał zapasowy spółki komandytowej stał się w całości kapitałem rezerwowym Zainteresowanej. Spółka kontynuuje dokładne opisy zysku wypracowanego w działalności gospodarczej na odpowiednich kontach (kapitał rezerwowy) w ramach prowadzonych ksiąg rachunkowych.
Zgodnie z powyższym, pomimo dokonanych przekształceń, za pomocą dokładnych opisów w księgach rachunkowych możliwe jest precyzyjne wskazanie, jaka część kapitału rezerwowego Zainteresowanej stanowi zysk wypracowany przez Wnioskodawcę w ramach działalności gospodarczej. Zysk ten nie został do tej pory wypłacony Wnioskodawcy.
W przyszłości planowane jest obniżenie kapitału rezerwowego Spółki, w wyniku czego Wnioskodawca otrzyma całość lub część zysków z działalności gospodarczej. Wypłata zysków nastąpi na podstawie uchwały podjętej na podstawie przepisów KSH. Z treści uchwały będzie wprost wynikało, że wypłacana Wnioskodawcy kwota stanowi zyski, jakie wypracowano w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Wypłata ta nie będzie dotyczyła zysków Zainteresowanej lub innych elementów kapitału własnego, wypracowanych już po przekształceniu Działalności.
Planowana wypłata środków wypracowanych w ramach Działalności, a wykazanych w Spółce (po przekształceniach) w ramach kapitału rezerwowego będzie dotyczyła całości lub części ww. kapitału.
Źródłem uprawnienia Wnioskodawcy do wypłaty środków z kapitału rezerwowego Spółki nie będzie status akcjonariusza Spółki, a fakt, że prowadził przed przekształceniem działalność gospodarczą i wtedy wypracował zysk, który w następstwie przekształcenia w spółkę z o.o., następnie w spółkę komandytową a finalnie w prostą spółką akcyjną stał się częścią kapitałów własnych Spółki. Z uwagi na fakt, że zysk, który miałby zostać wypłacony przez Spółkę jest zyskiem Wnioskodawcy, wypracowanym w ramach Działalności, a nie zyskiem Spółki, wypłata środków nie przybierze żadnej z form przewidzianych dla standardowej wypłaty środków spółki na rzecz akcjonariusza, takich jak wypłata dywidendy. W wyniku tej czynności nie zostaną także umorzone lub zbyte akcje w Spółce, a zatem wypłata nie będzie stanowić wynagrodzenia z tytułu umorzenia akcji lub innej formy odpłatnego ich zbycia.
Uzupełnienie i doprecyzowanie Państwa stanowiska
Na dzień przekształcenia struktura kapitałowa Spółki przedstawiała się następująco:
· KAPITAŁ AKCYJNY – w kapitale akcyjnym Spółki A.A. przysługiwało 900 000 akcji serii A, a spółce B spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w (…) 100 000 akcji serii A. Wszystkie Akcje Spółki zostały pokryte przez akcjonariuszy wkładami wynikającymi z uczestnictwa w spółce przekształcanej – natomiast spółka B spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w (…) wniosła wkład wynikający z uczestnictwa w spółce przekształcanej o wartości 100 000 zł.
· KAPITAŁ ZAPASOWY – utworzony również został kapitał zapasowy, na którym znalazły się środki wypracowane przez Pana w działalności gospodarczej znajdującej się wcześniej na kapitale zapasowym.
· ZYSKI Z LAT UBIEGŁYCH – na tej pozycji znajdują się zyski wypracowane i nierozdysponowane przez Spółkę przed dniem przekształcenia w prostą spółkę akcyjną.
Środki wypłacone zostaną Panu z kapitału zapasowego Spółki. Na kapitale zapasowym bowiem wyodrębniono za pomocą kont analitycznych kwotę która została wypracowana w ramach indywidualnej działalności gospodarczej A.A. (wyodrębnienie to miało miejsce już w poprzednich latach, od przekształcenia działalności gospodarczej wraz z kolejnymi reorganizacjami).
Wypłata środków będzie się wiązała z obniżeniem kapitału zapasowego Spółki.
Obniżenie kapitału zapasowego Spółki nastąpi na podstawie uchwały podjętej na podstawie przepisów KSH. Z treści uchwały będzie wprost wynikało, że wypłacana Panu kwota stanowi zyski, jakie wypracowano w ramach prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej. Wypłata ta nie będzie dotyczyła zysków Spółki lub innych elementów kapitału własnego, wypracowanych już po przekształceniu Pana działalności gospodarczej (nie będzie więc dotyczyła zysków wypracowanych po przekształceniu działalności gospodarczej i zysków wypracowanych przez kolejnych sukcesorów prawnych).
Umowa Spółki nie przewiduje akcji uprzywilejowanych.
W planie przekształcenia Dochody zostały ujęte na kapitale zapasowym przekształcanej spółki komandytowej, oznaczone odpowiednio w analityce jako zyski wypracowane w ramach działalności gospodarczej.
Obniżeniu kapitału zapasowego w związku z planowaną wypłatą środków wypracowanych przez Pana w działalności gospodarczej nie wpłynie w żaden sposób na zakres uprawnień Wnioskodawcy jako akcjonariusza Spółki, ani na poziom prawa do udziału w zyskach Spółki.
Źródłem uprawnienia Pana do wypłaty środków z kapitału zapasowego Spółki jest fakt prowadzenia przez Pana działalności indywidualnej, która została przekształcona, a w ramach której został wypracowany zysk, który w wyniku przekształcenia pozostał na kapitale zapasowym w spółce (zysk rozpoznany przed przekształceniem jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej i opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych).
Uchwała w zakresie podziału zysków wypracowanych Pana indywidualną działalność nie została jeszcze podjęta, jest to czynność planowana.
Ponadto, wskazuje Pan że we wniosku wspólnym o wydanie interpretacji indywidualnej w opisie zdarzenia przyszłego oraz w uzasadnieniu doszło do oczywistej pomyłki we wskazaniu kapitału działalności gospodarczej (znajdujący się przed przekształceniem na kapitale zapasowym spółki komandytowej a wcześniej na kapitale zapasowym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.) Pomyłka polega na konsekwentnym wskazywaniu kapitału rezerwowego Zainteresowanego zamiast kapitału zapasowego Zainteresowanej. Zatem wszystkie wzmianki o kapitale rezerwowym Zainteresowanej powinny zostać zastąpione kapitałem zapasowym.
Pytania
1) Czy opisana w zdarzeniu przyszłym wypłata dla Wnioskodawcy przez Spółkę zysków wypracowanych w ramach jego działalności gospodarczej spowoduje powstanie po stronie Wnioskodawcy przychodu (dochodu) podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych ?
2) Czy Spółka będzie zobowiązana do pobrania i wpłacenia do właściwego urzędu skarbowego – działając w charakterze płatnika – zryczałtowanego podatku dochodowego ?
Państwa stanowisko w sprawie
Ad. 1
Zdaniem Wnioskodawcy, opisana w zdarzeniu przyszłym wypłata dla Wnioskodawcy przez Spółkę zysków wypracowanych w ramach jego działalności gospodarczej nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu (dochodu) podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 551 § 5 KSH, przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 162) może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (spółkę przekształconą). Przekształcenia tego dokonuje się w trybie przepisów art. 5841 do art. 58413 KSH.
Wskutek przekształcenia spółka w bilansie otwarcia wykazuje w odpowiednich pozycjach kapitału własnego zyski wypracowane przez przedsiębiorcę przekształcanego w roku poprzedzającym przekształcenie, jak również niewypłacone zyski z lat ubiegłych, które pozostawiono w majątku przedsiębiorcy. Pozycja kapitał podstawowy spółki zawiera kwotę wynikającą z umowy spółki.
Zasady dotyczące praw i obowiązków podatkowych następców prawnych oraz podmiotów przekształcanych zostały uregulowane w Ordynacji Podatkowej. Zgodnie z art. 93a § 4 ww. ustawy, jednoosobowa spółka kapitałowa powstała w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wstępuje w przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa przekształcanego przedsiębiorcy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, z wyjątkiem tych praw, które nie mogą być kontynuowane na podstawie przepisów regulujących opodatkowanie spółek kapitałowych.
W dalszej kolejności na podstawie art. 93a §1 Ordynacji Podatkowej osoba prawna zawiązana (powstała) w wyniku przekształcenia spółki niemającej osobowości prawnej wstępuje we wszelkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki przekształcanej osoby lub spółki. Natomiast zgodnie z art. 93a §2 Ordynacji Podatkowej przepis § 1 stosuje się odpowiednio do osobowej spółki handlowej zawiązanej (powstałej) w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej.
Powyższe przepisy wskazują na nieprzerwaną kontynuację praw i obowiązków podatkowych Wnioskodawcy wskutek dokonywanych przekształceń.
Skutki podatkowe dotyczące wypłaty przez Spółkę na rzecz akcjonariusza środków odpowiadających wartości zysku wypracowanego i opodatkowanego podatkiem dochodowym od osób fizycznych do dnia przekształcenia pozarolniczej działalności gospodarczej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, przekształconej następnie w spółkę komandytową a finalnie w prostą spółkę akcyjną należy odnieść się do stosownych regulacji ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 1128; dalej: ustawa o PIT).
W myśl art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Wyszczególnienia źródeł przychodów osiągniętych przez osoby fizyczne ustawodawca dokonał w art. 10 ustawy o PIT. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
Stosownie do art. 14 ust. 1 ustawy o PIT, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.
Art. 44 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT stanowi, że podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14, są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f-3h.
Zgodnie z art. 45 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o PIT, podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie od dnia 15 lutego do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.
W myśl art. 45 ust. 4 pkt 1 ustawy o PIT, przed upływem terminu określonego na złożenie zeznania podatnicy są obowiązani wpłacić różnicę między podatkiem należnym wynikającym z zeznania, o którym mowa w ust. 1, a sumą należnych za dany rok zaliczek, w tym również sumą zaliczek pobranych przez płatników.
Podatnicy osiągający dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej mają obowiązek wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek na zasadach określonych w ustawie, a po zakończeniu roku podatkowego składać zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w danym roku podatkowym. Ponadto przed upływem terminu złożenia zeznania podatnicy są obowiązani wpłacić różnicę między podatkiem należnym wynikającym z tego zeznania a sumą należnych za dany rok zaliczek.
Wnioskodawca, jako osoba fizyczna, prowadząc działalność gospodarczą zgodnie z przywołanymi wyżej zasadami opodatkowania wpłacał w trakcie roku podatkowego do właściwego urzędu skarbowego miesięczne zaliczki na podatek dochodowy, a po zakończeniu roku podatkowego składał zeznanie roczne i wpłacał ewentualną różnicę między należnym podatkiem a sumą uiszczonych w danym roku podatkowym zaliczek.
Zyski wypracowane w ramach indywidualnej działalności gospodarczej, które będą podlegały wypłacie, pochodzą z okresu, gdy Wnioskodawca ponosił odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania wobec osób trzecich, jak i jej zobowiązania podatkowe. Niewypłacone zyski przedsiębiorcy nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej i jej następców prawnych, mimo wywodzonej z art. 553 i 5842 KSH w zw. z art. 93a Ordynacji podatkowej zasady kontynuacji. Zyski te powinny zatem podlegać opodatkowaniu według zasad właściwych dla formy działalności gospodarczej, w czasie prowadzenia której zostały uzyskane.
Gdyby uznać, że zyski wypracowane w ramach działalności gospodarczej stanowią przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, doszłoby do dwukrotnego opodatkowania tego samego dochodu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W pierwszej kolejności podlegałyby opodatkowaniu jako dochód ze źródła pozarolnicza działalność gospodarcza (art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT), a następnie jako dochód ze źródła kapitały pieniężne i prawa majątkowe (art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT). Ponowne opodatkowanie zysków z działalności gospodarczej, bez uwzględnienia faktu wpłacania przez Wnioskodawcę miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy oraz ewentualnej różnicy między należnym podatkiem a sumą uiszczonych w danym roku podatkowym zaliczek po zakończeniu roku podatkowego, prowadziłoby do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu, co byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości i powszechności opodatkowania, wyrażoną w art. 84 oraz w pewnym sensie w art. 217 Konstytucji (por. R. Mastalski, Skutki prawne wystawienia faktury w podatku od towarów i usług, "Przegląd Podatkowy" 2001, nr 7, s. 26). Na temat zasady zakazu podwójnego opodatkowania w krajowym systemie prawa podatkowego wielokrotnie wypowiadał się Trybunał i Naczelny Sąd Administracyjny.
Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że Spółka, wypłacając Wnioskodawcy w ramach obniżenia kapitału rezerwowego zyski wypracowane w ramach działalności gospodarczej, w rzeczywistości dokona wypłaty środków, które podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej. Z tego względu wypłata przez Spółkę do Wnioskodawcy zysków wypracowanych w ramach jego działalności gospodarczej powinna być neutralna podatkowo na gruncie ustawy o PIT.
Wobec powyższego opisana w zdarzeniu przyszłym wypłata dla Wnioskodawcy przez Spółkę zysków wypracowanych w ramach działalności gospodarczej nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu (dochodu) podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Przedstawione wyżej stanowisko znajduje potwierdzenie w następujących interpretacjach przepisów prawa podatkowego oraz wyrokach sądów administracyjnych:
· wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Lu 639/21:
Specyfika procedury przekształceniowej sprawia, że nie następuje pokrycie kapitału zakładowego spółki z o.o. wkładem w rozumieniu k.s.h. - majtek podmiotu przekształcanego z mocy prawa staje się majtkiem podmiotu, w który ów podmiot się przekształci. Tym samym także masa majątkowa jednoosobowego przedsiębiorcy nie stanowi wkładu w rozumieniu k.s.h. (tj. wkładu pieniężnego ani aportu). (...) Gdyby zatem w okresie przed przekształceniem przedsiębiorca zdecydował o wypłacie tych środków z rachunku firmowego lub „o ich wypłaceniu na swój rachunek prywatny, byłaby to czynność neutralna podatkowo.
W niniejszej sprawie wskazano jednak, że stary zysk" przedsiębiorcy został uwzględniony w planie przekształcenia. Podatnik bezspornie nie złożył przed przekształceniem oświadczenia o wyłączeniu tej należności z majątku przekształcanego przedsiębiorstwa. Z chwilą przekształcenia stała się ona zatem majątkiem spółki. Jej wypłata z kapitału zapasowego bez wątpliwości ma zatem status wypłaty kapitałów spółki. W tym jednak konkretnym wypadku twierdzenie organu, że wypłata ta powoduje powstanie dla obecnego wspólnika (a byłego przedsiębiorcy indywidualnego) podlegający opodatkowaniu przychód z tytułu udziału w zyskach osoby prawnej jest w ocenie Sądu nieuprawnione.
· wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 grudnia 2020 r., sygn. akt 1 SA/Ke 382/20:
Niewypłacone zyski przedsiębiorcy nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej, mimo wywodzonej z art. 5842 KSH w zw. z art. 93a Ordynacji podatkowej zasady kontynuacji. (...)
W związku z powyższym Sąd podzielił pogląd skarżącej, że przyjęcie za zasadne stanowiska organu doprowadziłoby do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu, co jest niedopuszczalne. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z dnia 22 maja 2002 r. sygn. akt K 6/02, OTKA 2002/3/33) i Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że podwójne opodatkowanie stoi w sprzeczności z zasadami wyrażonymi w art. 84 i art. 217 Konstytucji RP (wyrok NSA z dnia 20 września 2017 r., IIFSK 2089/15 i powołane tam orzecznictwo).
· wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 listopada 2020 r., sygn. akt 1 SA/GI 869/20:
(...) skoro niewypłacone zyski spółki jawnej nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej, mimo wywodzonej z art. 93a § 1 pkt 2 O.p. zasady kontynuacji, to tożsamą konstatację odnieść należy do zysku z jednoosobowej działalności gospodarczej.
Podkreślić także należy, że z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w oparciu o zapisy na odpowiednich kontach w ramach ksiąg rachunkowych spółki przekształconej możliwe będzie dokładne ustalenie, jaka część kapitału zapasowego/rezerwowego tej spółki stanowi zysk z jednoosobowej działalności gospodarczej.
· wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Po 270/20:
(...) niewypłacone zyski spółki jawnej nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej, mimo wywodzonej z art. 93a § 1 pkt 2 o.p. zasady kontynuacji. Podkreślić także należy, że z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, ze w oparciu o zapisy na odpowiednich kontach w ramach ksiąg rachunkowych spółki przekształconej możliwe będzie dokładne ustalenie, jaka część kapitału zapasowego/rezerwowego tej spółki stanowi zysk z działalności spółki jawnej.
· interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 31 maja 2019 r., sygn. 0115- KDIT2-1.4011.126.2019.1 MT:
W związku z faktem, że dochód osiągnięty przez Wnioskodawcę do dnia przekształcenia Działalności w Spółkę został już opodatkowany podatkiem dochodowym z tytułu działalności gospodarczej, nie będzie podlegał ponownemu opodatkowaniu. Wnioskodawca nie będzie więc zobowiązany do rozliczenia podatku dochodowego w związku z otrzymaniem od Spółki kwoty zysków osiągniętych przeze niego w ramach prowadzonej Działalności. Wypłata ta będzie dla niego neutralna podatkowo.
· interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 23 stycznia 2019 r. sygn. 0112-KDIL3-1.4011.449.2018.2.AN:
(...) wypłata zysku wypracowanego i opodatkowanego przed przekształceniem jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością dokonana przez Spółkę na rzecz jej udziałowca nie będzie przychodem (dochodem) podlegającym ponownemu opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zaś Spółka nie wystąpi w roli płatnika podatku.
· interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 21 lutego 2018 r. sygn. 0113-KDIPT2-3.4011.418.2017.3.AC:
(…) dokonanie przez spółkę powstałą z przekształcenia przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą na rzecz udziałowca tej spółki (tj. przedsiębiorcy, który podlegał przekształceniu), wypłaty środków odpowiadających części zysku wypracowanego do dnia przekształcenia poprzez obniżenie kapitału zapasowego tej spółki nie będzie wiązało się z obowiązkiem opodatkowania uzyskanych środków podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji przedmiotowa wypłata środków przez spółkę, będzie dla przekształconego przedsiębiorcy czynnością prawną neutralną podatkowo na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych."
Ad. 2
Na podstawie art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT, od uzyskanych dochodów (przychodów) z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a.
Stosownie do treści art. 41 ust. 1 i ust. 4 ustawy o PIT, płatnicy są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4-5a, 13-16 oraz art. 30a ust. 1 pkt 1- 11 oraz llb-12, z zastrzeżeniem ust. 4d, 5,10,12 i 21.
Biorąc pod uwagę stanowisko Wnioskodawcy przedstawione w odpowiedzi na pytanie nr 1, Spółka nie ma obowiązku pobrania zryczałtowanego podatku z tytułu wypłaty Wnioskodawcy przez Spółkę zysku wypracowanego w ramach działalności gospodarczej.
Interpretacja indywidualna
Rozpatrzyłem Państwa wniosek – 27 lipca 2022 r. wydałem interpretację indywidualną znak 0114-KDIP3-1.4011.419.2022.2.BS, w której uznałem Państwa stanowisko za nieprawidłowe.
Interpretację doręczono Państwu 30 lipca 2022 r.
Skarga na interpretację indywidualną
31 sierpnia 2022 r. (data nadania: 26 sierpnia 2022 r.) wnieśli Państwo skargę na tę interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Wnieśli Państwo o:
1) uchylenie zaskarżonej Interpretacji w całości;
2) zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Postępowanie przed sądem administracyjnym/sądami administracyjnymi
Wojewódzki Sąd w Poznaniu uchylił skarżoną interpretację – wyrokiem z 8 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Po 744/22.
Wniosłem skargę kasacyjną od tego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie – wyrokiem z 10 marca 2026 r. sygn. akt II FSK 784/25 oddalił skargę kasacyjną.
Wyrok, który uchylił interpretację indywidualną stał się prawomocny od 10 marca 2026 r.
Ponowne rozpatrzenie wniosku – wykonanie wyroku
Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143):
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Wykonuję obowiązek, który wynika z tego przepisu, tj.:
• uwzględniam ocenę prawną i wskazania dotyczące postępowania, które wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w ww. wyroku;
• ponownie rozpatruję Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej – stwierdzam, że stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Na podstawie art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.
Pełen katalog przychodów należących do kapitałów pieniężnych wymieniony został w art. 17 ww. ustawy.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym również:
a) dywidendy z akcji złożonych przez członków pracowniczych funduszy emerytalnych na rachunkach ilościowych,
b) oprocentowanie udziałów członkowskich z nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) w spółdzielniach,
c) podział majątku likwidowanej osoby prawnej lub spółki,
d) wartość dokonanych na rzecz wspólników spółek, nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, określoną według zasad wynikających z art. 11 ust. 2-2b.
Stosownie do art. 24 ust. 5 wskazanej ustawy:
Dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (…).
Na mocy art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Od uzyskanych dochodów (przychodów) z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych – z zastrzeżeniem art. 52a – pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy.
W myśl art. 551 § 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 ze zm.):
Przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 424 i 1086) – (przedsiębiorca przekształcany) może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (spółkę przekształconą) (przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową).
Instytucja przekształcenia przedsiębiorcy w spółkę kapitałową uregulowana została w art. 5841 – 58413 ustawy Kodeks spółek handlowych.
Stosownie do art. 5842 § 1 tej ustawy:
Spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki przedsiębiorcy przekształcanego.
Zgodnie natomiast z przepisem art. 5842 § 2 ww. ustawy:
Spółka przekształcona pozostaje podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane przedsiębiorcy przed jego przekształceniem, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowi inaczej.
Zgodnie z art. 5842 § 3 omawianej ustawy:
Osoba fizyczna, o której mowa w art. 551 § 5, staje się z dniem przekształcenia wspólnikiem albo akcjonariuszem spółki przekształconej.
Z chwilą przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną w spółkę kapitałową, cały majątek osoby fizycznej, wchodzący w skład przedsiębiorstwa, staje się majątkiem spółki – osoby prawnej, która jest odrębnym podmiotem gospodarczym. Po przekształceniu nie można już mówić o zyskach przedsiębiorcy, a jedynie o majątku spółki, i to niezależnie od tego, czy całość majątku zostanie przekazana na kapitał zakładowy, czy też częściowo na kapitał zapasowy w formie tzw. agio. Osoba fizyczna staje się jedynym wspólnikiem spółki, a jej „uprawnienia” do majątku tej osoby prawnej są wyrażone w przyznanych udziałach. Osoba fizyczna z bezpośredniego właściciela majątku swojego przedsiębiorstwa prowadzonego w formie jednoosobowej działalności gospodarczej staje się podmiotem uprawnionym do majątku spółki jedynie w zakresie wynikającym z posiadanych udziałów. Co więcej, może realizować te uprawnienia wyłącznie w trybach określonych przepisami Kodeksu spółek handlowych.
Zgodnie z art. 5849 Kodeksu spółek handlowych:
W oświadczeniu o przekształceniu przedsiębiorca przekształcany wskazać musi wysokość kapitału zakładowego albo kapitału akcyjnego spółki przekształconej.
Art. 5844 w zw. z art. 154 § 1 lub 308 § 2 Kodeksu spółek handlowych brzmi:
Oświadczenie to musi przy tym uwzględniać obowiązujące wymogi w zakresie minimum ustawowego dla wysokości kapitału zakładowego czy to w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością czy w spółce akcyjnej. Kapitał zakładowy spółki przekształconej pokrywany jest całym przedsiębiorstwem przedsiębiorcy przekształconego, stąd przyjmuje się, że wartość (zasadniczo bilansowa) tego przedsiębiorstwa ujawniona w planie przekształcenia musi odpowiadać co najmniej wysokości kapitału zakładowego wskazanego w oświadczeniu o przekształceniu.
Z kolei, zgodnie z art. 5844 Kodeksu spółek handlowych:
Do przekształcenia przedsiębiorcy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące powstania spółki przekształconej, jeżeli przepisy rozdziału 6 ww. ustawy nie stanowią inaczej.
Przytoczone powyżej przepisy art. 154 § 1 lub 308 § 2 Kodeksu spółek handlowych, stanowią przykład przepisów stosowanych wprost z mocy art. 5844 Kodeksu spółek handlowych.
Istotnymi natomiast przepisami, które mimo obowiązku stosowania przepisów o powstaniu spółki przekształconej nie znajdą zastosowania przy przekształceniu przedsiębiorcy w spółkę, z racji, że odpowiednie stosowanie tychże przepisów daje możliwość ich pominięcia są m.in. przepisy o objęciu udziałów w spółce z ograniczona odpowiedzialnością (art. 157 § 1 pkt 5, art. 167 § 1 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych), czy też przepisy o wniesieniu wkładów do spółki, w tym o wniesieniu wkładów niepieniężnych (aportów).
W świetle powyższego – jeżeli wartość przedsiębiorstwa przedsiębiorcy jest większa od wysokości kapitału zakładowego spółki przekształconej deklarowanego w oświadczeniu o przekształceniu, nadwyżka zasili kapitał zapasowy spółki przekształconej (art. 5844 w zw. z art. 154 § 3 zd. 2 oraz art. 5844 w zw. z art. 396 § 2 Kodeksu spółek handlowych).
Wskazany przepis art. 154 § 3 Kodeksu spółek handlowych, reguluje kwestie tzw. agio.
Agio to nadwyżka powyżej wartości nominalnej udziału, która jest wnoszona do kapitału zapasowego spółki. Z kolei, kapitał zapasowy odzwierciedla źródła finansowania aktywów przez spółkę w trakcie jej funkcjonowania. Może być tworzony z zysku oraz dopłat wspólników. Dodatkowo źródłem zasilenia może być agio, jak również odpisy fakultatywne. Kapitał zapasowy jest przejawem samofinansowania. Służy pokryciu straty bilansowej. Kapitały zapasowe mogą być tworzone jako obligatoryjne i fakultatywne.
Przykład obligatoryjnego (ustawowego) kapitału zapasowego znajdujemy w art. 396 Kodeksu spółek handlowych. Przepis ten przewiduje zobowiązanie do utworzenia kapitału zapasowego w spółce akcyjnej, do którego przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy do czasu, gdy nie osiągnie co najmniej 1/3 kapitału zakładowego.
Przepisy Kodeksu spółek handlowych nie przewidują obowiązku tworzenia przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością innych funduszy własnych niż kapitał zakładowy. Źródłem obowiązku tworzenia innych funduszy spółki mogą być natomiast inne przepisy obowiązującego prawa, jak również umowa spółki albo uchwała wspólników, zasadnicze znaczenie mają kapitał zapasowy oraz kapitały rezerwowe.
Należy mieć na uwadze przede wszystkim treść art. 192 Kodeksu spółek handlowych, zgodnie z którym:
Kwota przeznaczona do podziału między wspólników nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z utworzonych z zysku kapitałów zapasowego i rezerwowych, które mogą być przeznaczone do podziału. Kwotę tę należy pomniejszyć o niepokryte straty, udziały własne oraz o kwoty, które zgodnie z ustawą lub umową spółki powinny być przekazane z zysku za ostatni rok obrotowy na kapitały zapasowy lub rezerwowe.
Zgodnie ze stanowiskiem doktryny kwota zasilająca kapitał zapasowy w sytuacji, gdy wartość przedsiębiorstwa przedsiębiorcy jest większa od wysokości kapitału zakładowego spółki przekształconej deklarowanego w oświadczeniu o przekształceniu, może być rozpatrywana jako agio, wydaje się, że przepis art. 192 Kodeksu spółek handlowych, jako dotyczący zysku, nie znajdzie zastosowania.
Zgodnie z art. 189 § 1 ww. ustawy;
W czasie trwania spółki nie wolno zwracać wspólnikom wniesionych wkładów tak w całości, jak i w części, chyba że przepisy niniejszego działu stanowią inaczej.
Zwrot wniesionych wkładów, w tym wpłat, na udziały w świetle przepisów Kodeksu spółek handlowych jest dopuszczalny jedynie w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, przykładowo w razie odpłatnego umorzenia udziału (nabycia przez spółkę celem umorzenia) oraz odpłatnego obniżenia kapitału zakładowego. Jeżeli w umowie spółki znalazłyby się postanowienia wprowadzające możliwość zwrotu wkładów w przypadkach nieprzewidzianych w Kodeksie spółek handlowych, byłyby one nieważne.
W przypadku agio, wkład jest częściowo wnoszony na kapitał zakładowy, a częściowo na kapitał zapasowy (art. 154 § 3 zd. 2 Kodeksu spółek handlowych), więc m.in. w razie zwrotu agio nastąpi częściowy zwrot wkładu.
W sytuacji gdy wartość przedsiębiorstwa przedsiębiorcy jest większa od wysokości kapitału zakładowego spółki przekształconej deklarowanego w oświadczeniu o przekształceniu, nadwyżka zasili kapitał zapasowy spółki przekształconej na podstawie art. 5844 w zw. z art. 154 § 3 zd. 2 Kodeksu spółek handlowych, czyli traktowana jest jako agio.
Wykazać również należy, że ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2021 r. poz. 217 ze zm.; dalej: ustawa o rachunkowości), nie reguluje zagadnień dotyczących kapitałów spółki kapitałowej powstałej z przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną. Ustawa ta wskazuje ogólne zasady tworzenia kapitałów (funduszy) własnych.
Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o rachunkowości:
Kapitały (fundusze) własne ujmuje się w księgach rachunkowych z podziałem na ich rodzaje i według zasad określonych przepisami prawa, postanowieniami statutu lub umowy o utworzeniu jednostki.
W przepisach ustawy o rachunkowości kapitał zapasowy (zwiększenie/zmniejszenie) występuje:
1) z tytułu rozchodu aktualizowanych na podstawie odrębnych przepisów środków trwałych, różnica z aktualizacji ujęta uprzednio na kapitale z aktualizacji wyceny wpływa na kapitał zapasowy (art. 31 ust. 4),
2) w przypadku gdy koszty emisji akcji poniesione przy powstaniu spółki akcyjnej lub podwyższeniu kapitału zakładowego zmniejszają kapitał zapasowy spółki do wysokości nadwyżki wartości emisji nad wartością nominalną akcji (art. 36 ust. 2b),
3) w razie zbycia akcji własnych, w wysokości dodatniej różnica między ceną sprzedaży, pomniejszoną o koszty sprzedaży, a ich ceną nabycia; ujemna różnica zmniejsza kapitał zapasowy (art. 36a ust. 1),
4) w przypadku umorzenia akcji własnych, w wysokości dodatniej różnicy między ich wartością nominalną a cną nabycia, ujemna różnica zmniejsza kapitał zapasowy (art. 36a ust. 2),
5) gdy w celu połączenia spółka wydaje (emituje) udziały, a przez cenę przejęcia rozumie się cenę rynkową tych udziałów lub inaczej ustaloną ich wartość godziwą jeżeli nie jest znana ich cena rynkowa, nadwyżkę wartości rynkowej udziałów lub inaczej ustalonej ich wartości godziwej zalicza się do kapitału zapasowego (art. 44b ust. 5 pkt 1),
6) w przypadku gdy poniesione koszty organizacji przy założeniu nowej spółki akcyjnej lub koszty podwyższenia kapitału zakładowego w celu połączenia zmniejszają kapitał zapasowy spółki przejmującej lub spółki powstałej w wyniku połączenia, do wysokości nadwyżki wartości emisyjnej nad wartością nominalną akcji (art. 44b ust. 15).
Następnie zgodnie ze wskazaniem WSA w Poznaniu w wyroku z 8 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Po 744/22:
W judykaturze stwierdzono wówczas (w stanie prawnym obowiązującym w 2014 r.), że w przepisach art. 24 ust. 5 i art. 17 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f. przykładowo wyliczono dochody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, jak też przychody z kapitałów pieniężnych. Użycie w tych przepisach, przed wyliczeniem konkretnych stanów zwrotów "w tym także" i "w tym również” oznacza, że ustawodawca nakazał uznać za przychody faktycznie uzyskane przychody z zysku osoby prawnej, które nie mieszczą się w tym pojęciu. Oznacza to, że ewentualny przychód musi odpowiadać ogólnym zasadom wyrażonym w art. 24 ust. 5 u.p.d.o.f. — czyli musi pochodzić z udziału w zyskach osoby prawnej i zostać faktycznie uzyskany. Zastosowanie przez ustawodawcę otwartego katalogu dochodów gwarantuje, że opodatkowane będą wszystkie dochody, które mogą być przypisane do danego źródła.
W konkretnych okolicznościach faktycznych NSA stwierdził, że jeżeli wspólnik spółki komandytowej otrzymałby wypłatę środków pieniężnych pochodzących z niepodzielonych zysków wypracowanych przez spółkę przekształconą (spółkę kapitałową), to winien powyższy dochód opodatkować podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że źródłem przychodu otrzymanego przez podatnika jest przychód wymieniony w art. 10 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f., tj. przychód z kapitałów pieniężnych, a w jego ramach przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 24 ust. 5 u.p.d.o.f. Przyjąć bowiem należy, że ustawodawca wśród wyłączeń i zwolnień przedmiotowych nie ujął przychodu osiągniętego przez podatnika z tytułu wypłaty lub postawienia do dyspozycji przez spółkę komandytową kwoty środków pochodzących z zysku poprzednika prawnego zgromadzonych na kapitale zapasowym i rezerwowym (np. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2016 r., Il FSK 264/15).
Mając na uwadze powyższe, konsekwentnie trzeba zgodzić się, że skoro niewypłacone zyski spółki jawnej nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej, mimo wywodzonej z art. 93a S 1 pkt 2 0.p. zasady kontynuacji, to tożsamą konstatację odnieść należy do zysku z jednoosobowej działalności gospodarczej.
W badanej sprawie zyski wypracowane w ramach indywidualnej działalności gospodarczej, które będą podlegały wypłacie, pochodzą z okresu, gdy wnioskodawca ponosił odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania wobec osób trzecich, jak i jej zobowiązania podatkowe. Niewypłacone zyski przedsiębiorcy nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej i jej następców prawnych, mimo wywodzonej z art. 553 i 5842K.s.h. w zw. z art. 93a O.p. zasady kontynuacji. Zyski te powinny zatem podlegać opodatkowaniu według zasad właściwych dla formy działalności gospodarczej, w czasie prowadzenia której zostały uzyskane.
Podkreślić także należy, że przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że w oparciu o dokładne opisy zdarzeń gospodarczych w ramach ksiąg rachunkowych spółki przekształcanej możliwe było dokładne ustalenie, jaka część kapitału zapasowego stanowi zyski wypracowane w działalności gospodarczej. Na dzień otwarcia ksiąg w spółce komandytowej kapitał zapasowy spółki przekształcanej stał się w całości kapitałem zapasowym spółki przekształconej.
Istotna różnica, w stosunku do okoliczności faktycznych badanych przez sądy administracyjne w przypadku niepodzielonych zysków spółki kapitałowej, polega w niniejszej w sprawie na tym, że w przypadku przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową, niepodzielone zyski nie zostały przed przekształceniem opodatkowane. Tymczasem w sprawie niniejszej skarżący akcentował, że dochody uzyskiwane w ramach prowadzonej działalności wnioskodawcy zostały opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a podany we wniosku stan faktyczny stanowi jedyną podstawę faktyczną wydanej interpretacji i tym samym wyznacza granice, w jakich interpretacja może wywołać określone w ustawie skutki prawne (por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2020 r., sygn. akt I FSK 1771/17).
W związku z powyższym Sąd podzielił pogląd skarżącego, że przyjęcie za zasadne stanowiska organu doprowadziłoby do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu, co jest niedopuszczalne. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego (por. np. wyrok z 22 maja 2002 r. sygn. akt K 6/02, OT KA 2002/3/33) i NSA wskazuje się, że podwójne opodatkowanie stoi w sprzeczności z zasadami wyrażonymi w art. 84 i art. 217 Konstytucji RP (por. np. wyrok NSA z dnia 20 września 2017 r., Il FSK 2089/15 i powołane tam orzecznictwo).
Stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w poznaniu podzielił także Naczelny Sąd Administracyjny wskazując w wyroku z 10 marca 2026 r., sygn. akt. II FSK 784/23
Za trafne należy uznać stanowisko, jakie zajął w rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji, na tle poglądów prawnych wyrażanych w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskazać zatem należy, że pod pojęciem przychodu z tytułu udziału w zyskach osób prawnych należy co do zasady rozumieć faktycznie uzyskane z tego udziału przychody pochodzące z zysków wypracowanych przez osobę prawną, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia językowa pojęcia "przychód z tytułu udziału w zyskach osób prawnych". Tym samym w przypadku niewypłaconych zysków przedsiębiorcy z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, nie można mówić o ich przekształceniu w zyski spółki kapitałowej podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, jeżeli owe zyski przedsiębiorcy zostały wyodrębnione w księgach podatkowych w sposób powalający - pomimo upływu czasu - na dokładne wyodrębnienie tej części kapitału zapasowego (rezerwowego) spółki kapitałowej, która pochodzi z zysków przekształconego przedsiębiorcy. Zasada kontynuacji wynikająca z art. 93a § 4 o.p. powinna być zatem rozumiana w sposób uniemożliwiający podwójne opodatkowanie zysków (dochodów) wypracowanych przez przekształcaną jednoosobową działalność wnioskodawcy, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Skład orzekający podziela stanowisko WSA (oraz skarżącego), że nie wypłacone zyski wnioskodawcy nie tracą swojego charakteru i z chwilą przekształcenia nie stają się zyskami osoby prawnej, mimo wywodzonej z art. 93a § 1 pkt 2 o.p. zasady kontynuacji. Raz jeszcze zaznaczyć należy, że w niniejszej sprawie zyski, których dotyczyła zaskarżona interpretacja na gruncie prawnopodatkowym z momentem ich powstania były dochodem skarżącego i już raz podlegały opodatkowaniu (jako dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej). Ponowne opodatkowanie ich wypłaty przez spółkę przekształconą - tym razem jako dochód (przychód) z kapitałów pieniężnych — w oczywisty sposób prowadziłoby do sytuacji, w której ten sam dochód (przychód) opodatkowany jest dwa razy, co z kolei skutkowałoby naruszeniem art. 84 oraz art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. Nr 78, poz.L483, z późn. zm.). Wbrew zatem stanowisku organu nie można twierdzić, że zyski wypracowane przez przedsiębiorcę osobę fizyczną i przejęte przy przekształceniu jego przedsiębiorstwa przez spółkę kapitałową stanowią udział w zyskach osoby prawnej, jeśli są one wyraźnie wyodrębnione w księgach rachunkowych spółki jako zyski z lat poprzednich (czyli z lat, kiedy spółka nie istniała). W konsekwencji powyższego, Spółka nie jest zobowiązana do działania w charakterze płatnika i pobrania oraz wpłacenia do właściwego urzędu skarbowego zryczałtowanego podatku dochodowego.
Mając na względzie wszystkie te okoliczności należało uznać, że Sąd I instancji prawidłowo uchylił zaskarżoną interpretację podatkową jako niezgodną z obowiązującymi przepisami prawa. W rezultacie za niezasadny uznać należało zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów prawa materialnego i w konsekwencji tego również zarzut odnoszący się do naruszenia przepisów procesowych
Mając na uwadze powyższe stanowisko Sądu Administracyjnego w Poznaniu oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego - stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe. Wypłata dla Wnioskodawcy przez Spółkę zysków wypracowanych w ramach jego działalności gospodarczej nie spowoduje powstania po stronie Wnioskodawcy przychodu (dochodu) podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Spółka nie ma obowiązku pobrania zryczałtowanego podatku z tytułu wypłaty Wnioskodawcy przez Spółkę zysku wypracowanego w ramach działalności gospodarczej.
Dodatkowe informacje
Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejszą interpretację oparto na przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania interpretacji, tj. 27 lipca 2022 r., bowiem niniejsza interpretacja stanowi ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy w wyniku prawomocnego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 8 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Po 744/22.
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację przez Zainteresowanego, który jest stroną postępowania.
Pan A.A. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 146; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo