Podatnik, osoba fizyczna, zawarł w 2006 r. umowę kredytu hipotecznego z bankiem, waloryzowaną kursem franka szwajcarskiego. Spłacił kredyt w całości, wpłacając kwotę przewyższającą otrzymany kapitał, i korzystał z ulgi odsetkowej w latach 2008-2020. W związku z kwestionowaniem klauzul abuzywnych, toczył spór sądowy, który zakończył się wyrokiem na jego korzyść…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
1 lutego 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej z 1 lutego 2026 r. Uzupełnił go Pan pismem z 21 lutego 2026 r. (wpływ 21 lutego 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
I. Strony i geneza sporu
Przedmiotem wniosku są skutki podatkowe ugody (dalej: „Ugoda”) kończącej spór dotyczący umowy kredytu hipotecznego zawartej pomiędzy Panem, a Bankiem (…) (dalej: „Bank”) w 2006 r., waloryzowanej kursem franka szwajcarskiego (CHF), zwanej dalej „Umową”.
II. Stan rozliczeń
Na dzień sporządzenia wniosku stan rozliczeń przedstawia się następująco:
Z powyższego wynika, że wpłacił Pan na rzecz Banku kwotę o 316.304,82 PLN wyższą niż wartość otrzymanego kapitału.
Nadto, w latach 2008-2020 korzystał Pan z tzw. ulgi odsetkowej (odliczenia od dochodu wydatków na spłatę odsetek na podstawie art. 26b ustawy o PIT w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r. w zw. z art. 9 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o PIT).
III. Postępowanie sądowe i projektowana Ugoda
Kwestionuje Pan ważność Umowy ze względu na klauzule abuzywne. W sprawie o sygn. akt (…) Sąd (…) wyrokiem z dnia 31 stycznia 2024 r. uwzględnił Pana powództwo.
Obecnie sprawa jest na etapie apelacji Banku. W sprawie sądowej reprezentuje Pana Pełnomocnik (…).
W celu polubownego rozliczenia roszczeń, Bank zaproponował Panu zawarcie Ugody na następujących warunkach:
Nadto w wyniku zawarcia ugody: Oświadcza Pan, że działa Pan świadomie, akceptując fakt, że rozstrzygnięcie sądowe mogłoby być dla Pana korzystniejsze.
Sanacja Umowy: Wyraża Pan zgodę na dalsze związanie postanowieniami Umowy, rezygnując z zarzutu ich abuzywności. W pełni zrzeka się Pan wszelkich roszczeń pieniężnych (w tym o wynagrodzenie za kapitał) i zobowiązuje się Pan nie kierować wyroku do egzekucji.
Zakończenie postępowania: W terminie 14 dni od zawarcia Ugody cofnie Pan pozew wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, a Bank w terminie 30 dni od wskazanych zdarzeń (np. podpisanie Ugody), dokona zwrotu.
Sposób zapłaty
Wymienione wyżej kwoty zostaną przekazane na rachunek bankowy Pana Pełnomocnika. Dalsze rozliczenie środków nastąpi na podstawie odrębnej umowy łączącej Pana z Pełnomocnikiem - ostateczna kwota zostanie Panu przekazana po potrąceniu jego wynagrodzenia. Ustalone kwoty zostaną przekazane z rachunku bankowego Pełnomocnika na Pana rachunek bankowy.
Pomimo braku wyraźnego wyartykułowania w Ugodzie tytułu zwrotu kwoty 303.045,33 PLN, należy przyjąć, że stanowi ona nadwyżkę Pana wpłat ponad wartość udostępnionego Panu kapitału (zwrot nienależnego świadczenia).
Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego
Tytułem ugody Bank wypłaci Panu kwotę 303.045,33 PLN. Kwota ta stanowi zwrot środków wpłaconych uprzednio do Banku w zamian za zrzeczenie się przez Pana obecnych oraz ewentualnych przyszłych roszczeń wynikających z Umowy Kredytowej (według stanu na dzień zainicjowania sporu sądowego).
Pierwszego odliczenia w ramach ulgi odsetkowej dokonał Pan w zeznaniu podatkowym za 2008 rok.
Odsetki z tytułu ulgi odsetkowej nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Odsetki objęte ulgą zostały odliczone od dochodu (część D, poz. 101 zeznania PIT-37/PIT-36 za rok 2008 oraz odpowiedni załącznik PIT/D), co pomniejszyło podstawę opodatkowania. Kwota odsetek nie została Panu nigdy w żaden sposób zwrócona. W 2008 roku wykazał Pan jedynie standardowe koszty uzyskania przychodów z tytułu stosunku pracy.
Odsetki z tytułu ulgi odsetkowej nie zostały odliczone od przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Odliczeń od dochodu w całym okresie korzystania z ulgi odsetkowej dokonywał Pan na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w okresie nabycia praw do ulgi).
Treść ugody nie wyszczególnia konkretnych składowych zwrotu. Jednakże w wyniku rozliczenia z Bankiem, saldo Pana kredytu zostanie zredukowane do kwoty równej pierwotnie wypłaconemu kapitałowi. W związku z tym przyjmuje Pan, że Bank zwraca Panu m.in. zapłacone odsetki za wszystkie lata, w których korzystał Pan z ulgi odsetkowej.
Pytanie
Czy planowana Ugoda powinna być rozliczana na zasadach ogólnych jako umowne potrącenie (kompensata) wzajemnych wierzytelności, a w konsekwencji, czy otrzymana kwota zwrotu będzie dla Pana obojętna podatkowo (nie powstanie przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT), z wyłączeniem konieczności dokonania zwrotu uprzednio odliczonej ulgi odsetkowej?
Pana stanowisko w sprawie
Pana zdaniem, projektowana Ugoda nie generuje po Pana stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (z zastrzeżeniem rozliczenia ulgi odsetkowej). Swoje stanowisko opiera Pan na następujących argumentach:
1. Brak przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, przychodem są otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Jednakże w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że przychodem jest tylko takie świadczenie, które ma charakter definitywnego przysporzenia, czyli trwale zwiększa Pana aktywa netto. Otrzymana kwota 303.045,33 PLN nie stanowi nowego zysku, lecz jest zwrotem nienależnego świadczenia. Jest to zwrot Pana własnych środków, które wcześniej wpłacił Pan do Banku ponad wartość otrzymanego kapitału. Nie następuje więc wzbogacenie, a jedynie restytucja (przywrócenie) stanu majątkowego.
2. Mechanizm potrącenia (art. 498 Kodeksu cywilnego). Ugoda opiera się na technicznej kompensacie wzajemnych roszczeń: Pana długu z tytułu otrzymanego kapitału oraz długu Banku z tytułu pobranych rat. Zgodnie z art. 498 § 2 KC, wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Taka operacja jest na gruncie podatkowym neutralna, ponieważ nie dochodzi do powstania dochodu, a jedynie do uregulowania wzajemnych zobowiązań.
3. Obowiązek rozliczenia ulgi odsetkowej. Przyznaje Pan, że zwrot odsetek, które wcześniej odliczył Pan od dochodu, nakłada na Pana obowiązek wynikający z art. 45 ust. 3a ustawy o PIT. Przepis ten nakazuje podatnikowi, który otrzymał zwrot uprzednio odliczonych wydatków, doliczyć te kwoty do dochodu w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym zwrot otrzymano. Zobowiązuje się Pan zatem do wykazania kwoty odzyskanych odsetek w rocznym zeznaniu PIT, co stanowi jedyny element podlegający opodatkowaniu w związku z zawarciem Ugody. Sama kwota główna (zwrot nadpłaty kapitału, odsetek, opłat) pozostaje wolna od podatku.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Reguły dotyczące opodatkowania
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.
Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.
Źródła przychodów
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłami przychodów są inne źródła.
Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Planuje Pan zawrzeć z bankiem ugodę i powziął Pan wątpliwość, jakie będą dla Pana skutki podatkowe z tytułu zawarcia tej ugody.
Rozliczenie wzajemnych roszczeń
Ugoda – jako jeden z typów umów – regulowana jest przepisami Kodeksu cywilnego.
Zgodnie z art. 917 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać.
Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, zauważyć należy, że umowa ta może być zawarta wyłącznie w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z ustępstwem mamy do czynienia, gdy ktoś rezygnuje z jakiegoś warunku, wymagania, zmniejsza swoje żądania czy też odstępuje od nich. Ustępstwa mogą polegać m.in. na zrzeczeniu się uprawnień czy też zarzutów, zaciąganiu zobowiązań, obniżeniu świadczenia itp.
Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
W doktrynie prezentowany jest również pogląd, zgodnie z którym kauzalność ugody przejawia się w określeniu zarzutów, którymi mogą się posłużyć strony po zawarciu ugody. Tak więc ugoda jest czynnością, realizowaną w drodze wzajemnych ustępstw stron, zmierzającą do uchylenia niepewności co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnienia ich wykonania albo uchylenia sporu istniejącego lub mogącego powstać.
Instytucja kredytu została natomiast uregulowana przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Zasady i skutki dokonywania kompensaty (potrącenia) reguluje art. 498 ustawy Kodeks cywilny. Zgodnie z tym przepisem:
§ 1. Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym.
§ 2. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami. Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej strony.
Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.
Wprawdzie przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym samym potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).
W sytuacji, gdy dojdzie do umorzenia należności poprzez potrącenie wierzytelności, u stron nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy doszłoby do częściowej kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z pozostałej części długu.
Pana skutki podatkowe z tytułu rozliczenia roszczeń
Jak wynika z opisu sprawy, w wyniku ugody Bank wypłaci Panu kwotę, stanowiącą nadwyżkę Pana wpłat ponad wartość udostępnionego Panu kapitału (zwrot nienależnego świadczenia).
Taki zwrot nie spełnia zatem celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów. Po stronie Kredytobiorcy nie dochodzi do powstania przysporzenia majątkowego, bowiem otrzymuje on z powrotem zwrot swoich własnych środków, które wcześniej wpłacił tytułem spłaty zaciągniętego kredytu ponad roszczenie, które przysługiwało Bankowi.
Taka wypłata będzie więc dla Kredytobiorcy neutralna podatkowo – po jego stronie nie powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Tym samym - nie będzie na Panu ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.
W tej części Pana stanowisko jest prawidłowe.
Ulga odsetkowa
Zasady dokonywania odliczeń wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych regulują przepisy art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.
Powołany wyżej przepis art. 26b ust. 1 ustawy stanowi, że:
Od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1, odlicza się, z zastrzeżeniem ust. 2-4, faktycznie poniesione w roku podatkowym wydatki na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi, o którym mowa w art. 3 ust. 1, na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, związanej z:
1. budową budynku mieszkalnego albo
2. wniesieniem wkładu budowlanego lub mieszkaniowego do spółdzielni mieszkaniowej na nabycie prawa do nowo budowanego budynku mieszkalnego albo lokalu mieszkalnego w takim budynku, albo
3. zakupem nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej, albo
4. nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie samodzielne mieszkanie spełniające wymagania określone w przepisach prawa budowlanego.
W przepisie art. 26b ust. 4 pkt 1-2 ustawy ustawodawca określił wysokość dokonywanych odliczeń, gdyż są one limitowane.
Stosownie do art. 26b ust. 6 ww. ustawy:
Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5, mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku za rok podatkowy, w którym podatnik po raz pierwszy odlicza odsetki.
Natomiast w myśl art. 26b ust. 7 tej ustawy:
Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5 mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku również w roku podatkowym bezpośrednio następującym po roku, w którym podatnik po raz pierwszy odliczył odsetki; w tym przypadku odliczeniu podlega wyłącznie różnica między sumą odsetek przypadających do odliczenia a kwotą odsetek faktycznie odliczonych w roku, w którym podatnik dokonał pierwszego odliczenia.
Zgodnie z art. 26b ust. 8 cytowanej ustawy:
Odliczenia dotyczą zapłaconych łącznie przez oboje małżonków. Jeżeli małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu – odliczeń dokonuje się zgodnie z wnioskami zawartymi w zeznaniach rocznych, bądź od dochodu każdego z małżonków, w proporcji wskazanej we wniosku, bądź od dochodu jednego z małżonków.
Pomimo uchylenia art. 26b ustawodawca zagwarantował korzystanie z ulgi odsetkowej w ramach praw nabytych.
Jak bowiem stanowi art. 9 ust. 1 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217 poz. 1588) – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r.:
Podatnikowi, któremu w latach 2002 – 2006 został udzielony kredyt (pożyczka), o którym mowa w art. 26b ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r., przysługuje na zasadach określonych w tej ustawie prawo odliczania wydatków na spłatę odsetek od tego kredytu (pożyczki), do upływu terminu spłaty określonego w umowie o kredyt (pożyczkę) zawartej przed dniem 1 stycznia 2007 r., nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2027 r.
Rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek, z którymi związana była ulga odsetkowa
Dla oceny skutków podatkowych Pana sytuacji istotne jest, czy w wyniku zawartej ugody, bank zwróci Panu wartość odsetek, z którymi związane było Pana prawo do korzystania z tej ulgi.
W przypadku zwrotu tych odsetek, ustawodawca przewidział rozwiązane dla tego rodzaju, szczególnych sytuacji. Stosownie do art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.
Z powyższego wynika, że rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek powinno być dokonane w zeznaniu składanym za ten rok, w którym dojdzie do zwrotu tych odsetek.
Jednocześnie przepis ten wskazuje, że doliczenia dokonuje podatnik, który uprzednio odliczył zwrócone kwoty. Zwrócone odsetki stanowią przychód roku podatkowego, w którym je otrzymano. Nie należy dokonywać korekty zeznań za lata poprzednie, w szczególności nie należy z deklaracji z lat poprzednich usuwać dokonanych wcześniej odliczeń.
Dlatego, w przypadku otrzymania od banku kwoty pieniężnej w wyniku zawartej ugody, nie będzie Pan zobowiązany do korekt deklaracji za lata poprzednie, ale będzie Pan miał obowiązek doliczenia zwróconych odsetek w zeznaniu podatkowym w wysokości uprzednio odliczonej przez Pana, tj. tę część odsetek zwróconych przez bank, która była odliczana w ramach ulgi odsetkowej.
Powyższe oznacza, że w przypadku jeżeli, obliczając podatek należny, dokonał Pan odliczeń od dochodu (podstawy obliczenia podatku lub podatku), a następnie otrzyma Pan zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym, powinien Pan doliczyć odpowiednio kwoty poprzednio odliczone. Zwróconą kwotę odsetek (tę część odsetek zwróconych przez bank, która była odliczana w ramach ulgi odsetkowej niezależnie od roku ich odliczenia) winien Pan wykazać w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzyma Pan ten zwrot.
W związku z tym należy zgodzić się z Panem, że jeżeli w 2026 r. otrzyma Pan od banku ww. zwrot, to wysokość odliczonych wcześniej, a aktualnie zwróconych odsetek, musi Pan dodać do przychodu za 2026 r. – w deklaracji PIT-36 lub PIT-37 składanej do końca kwietnia 2027 r. i w tym terminie będzie Pan zobowiązany do dopłaty podatku. Kwota odliczonych, a następnie zwróconych odsetek powinna być wpisana w rubryce „Inne źródła”.
Zatem również w tej części Pana stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Wyjaśnić również należy, że wydając interpretacje indywidualną tutejszy Organ nie dokonuje wyliczeń. Zgodnie bowiem z zasadą samoopodatkowania, obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego wyliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy w postępowaniu podatkowym. Dlatego też, tutejszy Organ nie odniósł się do kwot wskazanych we wniosku.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo