Możliwość rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca pełnoletnie dziecko.
Podatniczka, osoba rozwiedziona, otrzymała rozwód 11 września 2025 roku, który uprawomocnił się 25 września 2025 roku. Wychowuje samotnie 20-letnią córkę, studentkę studiów stacjonarnych na Uniwersytecie, która zamieszkuje z nią i nie osiąga żadnych dochodów. Drugi rodzic od 5 lat nie mieszka z nimi, a kontakty ograniczają się do kilku spotkań rodzinnych. Podatniczka nie pozostaje w związku małżeńskim i nie wychowuje…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
3 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 7 kwietnia 2026 r. (wpływ 8 kwietnia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i jego uzupełnienie
W roku rozliczeniowym 2025, w dniu 11 września 2025 r. otrzymała Pani rozwód (wyrok Sądu Okręgowego w (…), sygn. akt (…)).
Według art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych spełnia Pani warunek do rozliczenia się z córką jako samotny rodzic - córka, lat 20 jest studentka Uniwersytetu (…), studia stacjonarne, kierunek filologia polska, zamieszkuje z Panią, zapewnia jej Pani opiekę.
Córka nie posiada zatrudnienia, nie posiada żadnych opodatkowanych dochodów, nie jest zarejestrowana jako pracownik, nie jest również prowadzone postępowanie alimentacyjne, majątkowe, dotyczące opieki naprzemiennej, nie korzysta/nie otrzymuje również świadczeń socjalnych - drugi rodzic nie zamieszkuje z Panią i córką od 5 lat, kontakty ojca z córką ograniczają się do kilku spotkań rodzinnych.
Nie pozostaje Pani w innym związku małżeńskim ani nie wychowuje Pani żadnego dziecka wspólnie z jego drugim rodzicem.
Pani przedmiotem zapytania jest rok podatkowy 2025. Wyrok rozwodowy uprawomocnił się w terminie 14 dni kalendarzowych od jego wydania, tj. 25 września 2025 roku.
W okresie, którego dotyczy Pani wniosek, podlegała Pani nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W okresie będącym przedmiotem zapytania troszczyła się Pani o byt i rozwój córki, dbała Pani o prawidłowy rozwój, kształtowała Pani właściwe zachowania, wyjaśniała Pani problemy natury egzystencjalnej i społecznej, wskazywała zachowania społecznie akceptowalne, troszczyła się Pani o rozwój fizyczny i duchowy, dbała Pani o zdrowie fizyczne - umawiała Pani do lekarzy specjalistów - ortopeda, stomatolog, okulista, ponosiła Pani koszty związane z konsultacjami (stabilizator, okulary, leki), dbała Pani o potrzeby bytowe, włącznie z ponoszeniem kosztów jej utrzymania podczas nauki na Uniwersytecie (…), dbała Pani o godne warunki mieszkaniowe, zapewniała Pani środki czystości, dbała Pani o czystość odzieży, zapewniała Pani środki do higieny osobistej, zapewniała Pani potrzeby biologiczne.
W okresie podatkowym będącym przedmiotem zapytania w stosunku do Pani i do Pani córki nie miały zastosowania następujące przepisy związane: z art. 30 ustawy o podatku od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 roku o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 roku o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Pani córka, w okresie będącym przedmiotem zapytania, nie zawarła związku małżeńskiego.
Pytanie
Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego, spełnia Pani warunki określone w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o PIT i może Pani skorzystać z preferencyjnego rozliczenia podatku jako osoba samotnie wychowująca dziecko?
Pani stanowisko w sprawie
Pani zdaniem, przysługuje Pani prawo do rozliczenia preferencyjnego, ponieważ definicja osoby samotnie wychowującej dziecko obejmuje rodzica, który faktycznie sam troszczy się o byt, rozwój i potrzeby bio-psychospołeczne, a drugi rodzic nie uczestniczy w sposób ciągły i wspólny z Panią w tej opiece.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Na podstawie art. 6 ust. 4d wskazanej ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Art. 6 ust. 4e ww. ustawy stanowi, że:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2194), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
W świetle art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dodanego przez art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw i mającego zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r.:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407 oraz z 2021 r. poz. 1162, 1981 i 2270).
Zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 ze zm.):
W przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego.
W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Z opisu sprawy wynika, że jest Pani osobą rozwiedzioną, wyrok uprawomocnił się 25 września 2025 roku. Pani córka ma 20 lat jest studentka Uniwersytetu (…), studia stacjonarne, zamieszkuje z Panią, zapewnia jej Pani opiekę. Córka nie posiada zatrudnienia, nie posiada żadnych opodatkowanych dochodów, nie jest zarejestrowana jako pracownik, nie jest również prowadzone postepowanie alimentacyjne, majątkowe, dotyczące opieki naprzemiennej, nie korzysta/nie otrzymuje również świadczeń socjalnych. Drugi rodzic nie zamieszkuje z Panią i córką od 5 lat, kontakty ojca z córką ograniczają się do kilku spotkań rodzinnych. Nie pozostaje Pani w innym związku małżeńskim ani nie wychowuje Pani żadnego dziecka wspólnie z jego drugim rodzicem.
Powzięła Pani wątpliwość, czy za 2025 r. przysługuje Panu prawo do rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko w odniesieniu do pełnoletniej córki.
Przystępując do oceny możliwości skorzystania przez Panią z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych dla osoby samotnie wychowującej dziecko, podkreślić należy, że wszystkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania. Odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Oznacza to, że nie można dokonywać wykładni rozszerzającej ani też zawężającej.
Stąd też, aby skorzystać z preferencji podatkowej, w tym tej przewidzianej w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, konieczne jest spełnienie wszystkich przesłanek wymaganych do jej zastosowania. Preferencja skierowana do rodziców samotnie wychowujących dzieci obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie. Przy czym, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje - dla potrzeb jej wykładni i stosowania - samotnego wychowywania, ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.
Dla ustalenia znaczenia „samotnie” oraz „wychowywać” należy zatem odwołać się w pierwszej kolejności do językowych reguł interpretacyjnych.
Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN „wychować - wychowywać” to: (1) «zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności», (2) «przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie». Zatem, „wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.
Natomiast, „samotny” to: (1) «żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół», (2) «znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam», (3) «spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa», (4) «znajdujący się na odludziu».
Przez osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy więc rozumieć osobę, która faktycznie w pojedynkę w pełni lub w przeważającej mierze wychowuje dziecko bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym, stale, na co dzień troszcząc się nie tylko o byt materialny, ale także rozwój emocjonalny dziecka. W sytuacji, gdy dziecko zamieszkując wraz z jednym rodzicem, pozostaje pod jego stałą, codzienną opieką, a drugi rodzic jest zobowiązany np. do płacenia alimentów oraz zajmowania się dzieckiem doraźnie, status samotnego rodzica ma ten, przy którym dziecko zamieszkuje i który wykonuje wszystkie obowiązki, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój. Fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dzieckiem i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica - przy którym dziecko mieszka - prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
W opisie sprawy wskazała Pani, że jest osobą rozwiedzioną, całość ciężaru finansowego, wychowawczego i organizacyjnego związanego z utrzymaniem i wychowaniem pełnoletniego uczącego się dziecka ponosi wyłącznie Pani. W 2025 r. troszczyła się Pani o byt i rozwój córki, dbała Pani o prawidłowy rozwój, kształtowała Pani właściwe zachowania, wyjaśniała Pani problemy natury egzystencjalnej i społecznej, wskazywała zachowania społecznie akceptowalne, troszczyła się Pani o rozwój fizyczny i duchowy, dbała Pani o zdrowie fizyczne - umawiała Pani do lekarzy specjalistów - ortopeda, stomatolog, okulista, ponosiła Pani koszty związane z konsultacjami (stabilizator, okulary, leki), dbała Pani o potrzeby bytowe, włącznie z ponoszeniem kosztów jej utrzymania podczas nauki, dbała Pani o godne warunki mieszkaniowe, zapewniała Pani środki czystości, dbała Pani o czystość odzieży, zapewniała Pani środki do higieny osobistej, zapewniała Pani potrzeby biologiczne.
W związku z powyższym w rozliczeniu podatkowym za 2025 r. ma Pani prawo do preferencyjnego rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko, na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c i ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Spełniła Pani bowiem wymagane w ustawie warunki posiadania odpowiedniego stanu cywilnego oraz samotnego wychowywania dziecka.
Zaznaczyć przy tym należy, że prawo do opodatkowania swoich dochodów na zasadach przewidzianych dla rodziców samotnie wychowujących dzieci przysługuje tylko jednemu z rodziców.
Pani stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…), ul. (…), (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo