Interpretacja 0114-KDIP3-2.4011.849.2025.2.JM

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

Stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

23 września 2025 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 28 października 2025 r. (data wpływu 29 października 2025 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

W dniu 9 stycznia 2009 r. została zawarta z Bankiem (…) (dalej „bank”) umowa nr (…) o kredyt mieszkaniowy w kwocie 143.521,15 CHF. Kredytobiorcy, to Pani siostra wraz z rodzicami (dalej „kredytobiorcy”).

Zgodnie z zawartą umową kredytową wszyscy kredytobiorcy odpowiadają za spłatę kredytu solidarnie.

Kredyt został udzielony przez (…) z siedzibą w (…), którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym i podmiot ten jest uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów.

Kredyt był przeznaczony na finansowanie przedpłat na poczet nabycia od (…) z siedzibą w (…), na własne potrzeby lokalu mieszkalnego oznaczonego nr (...) wraz z miejscem postojowym nr … w garażu wielostanowiskowym znajdującym się w (…) przy ulicy (…) Fakt ten został potwierdzony, w związku z pismami banku z dnia 12 stycznia 2016 r., przez kredytobiorców w dniu 20 stycznia 2016 r. przez przesłanie Oświadczeń o zaciągnięciu kredytu na własne cele mieszkaniowe. W dniu 22 stycznia 2016 r. bank potwierdził przyjęcie ww. oświadczeń kredytobiorców.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 22 maja 2015 r., wprowadzona została preferencja podatkowa polegająca na zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od osiągniętych przez kredytobiorców przychodów z tytułu zastosowania przez bank ujemnego oprocentowania kredytu w sytuacji, gdy spełnione zostały przesłanki określone w ww. rozporządzeniu MF.

Kredyt jest zabezpieczony na nieruchomości położonej w (...) przy ulicy (…). Dla ww. nieruchomości Sąd Rejonowy dla (…),  (...) Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr (…). Mieszkanie i miejsce postojowe mają oddzielne księgi wieczyste, pomimo że były zakupione jednocześnie na mocy umowy sprzedaży sporządzonej w formie aktu notarialnego tj. jednym aktem notarialnym Repertorium A nr (…) z 12 sierpnia 2010 r. Sposób, w jaki jest to wykazywane w Księgach Wieczystych prawdopodobnie został określony na etapie aktu notarialnego, (warunki nie podlegały negocjacji), było to po stronie sprzedającego, tj. (…).

Strona sprzedająca, (…) z siedzibą w (…), zbyła lokal mieszkalny poprzez ustanowienie odrębnej własności, natomiast miejsce postojowe zbyła, jako udział we współwłasności lokalu niemieszkalnego – garażu. Z uwagi na powyższe, mają one oddzielne księgi wieczyste.

W dniu 11 stycznia 2022 r. został zawarty aneks nr 1 do przedmiotowej umowy kredytu, w którym art. 1 ust. 1 stanowi, że przedmiotem aneksu jest zmiana stron umowy w skutek śmierci jednego z kredytobiorców (Pani Taty) oraz zwolnienia z długu spadkobiercy (czyli Pani). Aneks nr 1 został zawarty w nawiązaniu do umowy z dnia 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z długu spadkobiercy (czyli Pani).

Zgodnie z aneksem nr 1 do umowy ww. kredytu, kredytobiorcą i współwłaścicielem ww. nieruchomości jest Pani Mama wraz z siostrą.

Kredytobiorcy odpowiadają za spłatę kredytu solidarnie.

Kwota uruchomionego kredytu to 320.970,46 PLN (116.370,00 CHF).

Reasumując, w wyniku ww. umowy kredytowej, kredytobiorcy otrzymali z banku kwotę 320.970,46 PLN.

W związku z uznaniem, że umowa kredytowa zawiera niedozwolone klauzule umowne i jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, w lipcu 2023 r. działając przy udziale pełnomocnika kredytobiorcy złożyli w Sądzie (…) pozew przeciwko bankowi, o ustalenie nieważności umowy oraz zapłatę.

Kancelaria sporządzając pozew umieściła w nim, jako powódkę na równi z kredytobiorcami (Pani Mamę i siostrę), również spadkobiercę (czyli Panią, chociaż nie była Pani kredytobiorcą) pomimo tego, że były przekazane/udostępnione dokumenty zawarte z bankiem potwierdzające ten fakt. tj.:

1)     aneks nr 1 do umowy kredytu Kredyt mieszkaniowy nr (…),

2)     umowa o zwolnieniu z długu z 11 stycznia 2022 roku.

W dniu 14 lipca 2025 r. pełnomocnik banku zaproponował kredytobiorcom ugodę informując, że bank jest skłonny zakończyć spór, zawierając ugodę zakładającą zmianę waluty zadłużenia na PLN na poniższych warunkach:

1)     umorzenie pozostałego do spłaty salda kredytu (20.798,33 CHF);

2)     wypłata na rzecz Powódki kwoty 70. 000 zł;

W ww. drafcie Umowy Ugody (dalej ugoda) znajduje się zapis, w którym bank informuje o sporządzeniu informacji PIT-11 tj.:

„(…)

§ 1 ust. 9. Bank zwalnia Kredytobiorcę z długu (umarza zadłużenie Kredytobiorcy) w kwocie <<KWOTA>> złotych stanowiącej różnicę między kwotą zadłużenia wskazaną w § 1 ust. 3, a kwotą zadłużenia wskazaną w § 1 ust. 8, a Kredytobiorca dokonane zwolnienie z długu przyjmuje. (…).

§ 4.1. Kredytobiorca przyjmuje do wiadomości, że w wyniku zwolnienia z części długu (umorzenia) zgodnie z § 1 ust. 9, powstaje po jego stronie przychód, a na Banku ciąży wypełnienie obowiązku informacyjnego (tj. sporządzenie informacji PIT-11).

Jednocześnie § 4.2 stanowi: Kredytobiorca przyjmuje do wiadomości, że w celu zastosowania do osiągniętego przychodu regulacji rozporządzenia Ministra Finansów dotyczącego zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, niezbędne jest spełnienie przez Kredytobiorcę warunków wskazanych w tym rozporządzeniu, co Kredytobiorca potwierdził stosownym oświadczeniem, przedłożonym Bankowi przy zawarciu niniejszej Ugody, a Bank potwierdza jego otrzymanie.

Draft zawiera również zapis w brzmieniu:

§ 5. Bank, w terminie 21 dni od daty podpisania Ugody, wypłaci Kredytobiorcy kwotę dodatkową w wysokości 70 000 PLN (słownie: siedemdziesiąt tysięcy złotych i 00/100) na rachunek należący do (…) prowadzony przez (…) S.A. o numerze (…).

(…)”.

Bank wskazał, że w celu zastosowania do osiągniętego przychodu regulacji rozporządzenia Ministra Finansów dotyczącego zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, niezbędne jest spełnienie przez Kredytobiorcę warunków wskazanych w tym rozporządzeniu.

Ale z powyższych postanowień nie wynika jednoznacznie, czy kwota, o której mowa w § 5 umowy ugody określona, jako „dodatkowa” podlega opodatkowaniu. W umowie ugody bank nie wskazał podstawy wypłacenia ww. kwoty. Wzór umowy ugody został stworzony przez bank i nie podlega negocjacji.

Bank nie przedstawił kredytobiorcy kalkulacji z czego wynika wartości „kwoty dodatkowej”. W ugodzie nie ma informacji dotyczącej sumy wpłat dokonanych przez kredytobiorcę.

W związku z powyższym, przedstawia Pani poniżej te kwoty udostępnione Pani przez kredytobiorcę, Pani siostrę. Obliczenia zostały wykonane na podstawie innych dokumentów otrzymanych z banku:

1)     Zaświadczenia (…)

2)     Zestawienia transakcji spłaty kredytu dla wpłat dokonanych po terminie 21 września 2022 r.

Suma wpłat, których kredytobiorcy dokonali na rzecz banku z tytułu umowy kredytu mieszkaniowego pomniejszona o kwotę proponowaną przez bank (na podstawie ugody, o której mowa w § 5 powyżej) jest większa o 7.271,13 PLN niż kwota proponowana, jako „dodatkowa” z tytułu umowy kredytu mieszkaniowego zaciągniętego w dniu 9 stycznia 2009 r.

Poniżej szczegóły:

Całkowita suma wpłat na dzień 30 lipca 2025 r. - 398.241,59 PLN (według stanu na dzień 17 września 2025 r. jest to kwota 402.910,39 PLN).

Kwota otrzymanego kredytu – 320.970,46 PLN.

Różnica pomiędzy kwotą wpłat a kwotą wypłaconą – 77.271,13 PLN.

Przewalutowanie kredytu będzie polegało wyłącznie na zmianie sposobu wykonania zobowiązania. Dotychczas sposób wykonania zobowiązania polegał na wskazaniu przez bank w harmonogramie spłaty kredytu raty kapitałowo – odsetkowej we frankach szwajcarskich (CHF), zaś środki pieniężne na spłatę były pobierane z rachunku ROR w walucie polskiej w wysokości stanowiącej równowartość kwoty kredytu, przy zastosowaniu kursu sprzedaży dewiz obowiązującego w (…) w dniu spłaty kredytu.

Poniżej zaprezentowała Pani przykładowy harmonogram spłaty przekazywany w cyklach kwartalnych przez bank, kwoty podane są w walucie kredytu. (...)

Dzień spłaty	Kapitał	Odsetki	Spłata razem	Stan zadłużenia
2019/01/15	495,19	0,65	495,84	59.423,15
2019/02/15	495,19	0,65	495,84	58.927,96
2019/03/15	495,15	0,65	495,77	58.432,77

Stan zadłużenia z tytułu kredytu/pożyczki na dzień 17 grudnia 2018 r. wynosi 59.918,34 CHF (…)”.

Po przewalutowaniu rata kapitałowo – odsetkowa byłaby podawana w harmonogramie w walucie polskiej i w walucie polskiej byłaby pobierana kwota z rachunku ROR.

Przewalutowanie będzie w ramach umowy ugody.

Zgodnie z draftem UMOWY UGODY:

„W księgach rachunkowych Banku na dzień <<ZAWARCIA UGODY>> wysokość zadłużenia Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosiła <<KWOTA>> CHF:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> CHF

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki bieżące: <<KWOTA>> CHF,

co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po średnim kursie Narodowego Banku Polskiego z dnia poprzedzającego dzień zawarcia Ugody, zadłużenie Kredytobiorcy na dzień zawarcia Ugody wynosi <<KWOTA>> złotych:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki bieżące: << KWOTA >> złotych,

a zadłużenie Kredytobiorcy z tytułu niezapłaconych kosztów i opłat związanych z Umową wynosi <<KWOTA>> złotych. (…).”

Pełnomocnik banku poinformował, że kwoty zakreślone kolorem żółtym (wzięte w << >>) są uzupełniane przez bank przed samym zawarciem ugody. Zgodnie z umową kredytową i informacją dostępną na koncie kredytobiorcy, pozostała kwota KAPITAŁU do spłaty, jak wskazano powyżej, to 20.798,33 CHF.

Jak wynika z draftu umowy ugody (powyżej) umorzenie będzie dotyczyło kwoty kapitału i odsetek, przewidziano również zapis w brzmieniu:

„Dodatkowo Bank zwalnia Kredytobiorcę z długu (umarza zadłużenie Kredytobiorcy) w kwocie <<kwota>> PLN stanowiącej wysokość kosztów i opłat, o których mowa w ust. 3, a Kredytobiorca dokonane zwolnienie z długu przyjmuje.”

Kredyt mieszkaniowy (…) był obsługiwany prawidłowo (terminowo), i do dnia 15 lipca 2025 r. nie było żadnego zadłużenia kredytobiorcy z tytułu niezapłaconych kosztów i opłat związanych z przedmiotową umową, to umorzenie, w ocenie kredytobiorcy, będzie dotyczyło tylko kwoty kapitału i odsetek. Mając powyższe na uwadze, kredytobiorca uzyskał z banku potwierdzenie, że umorzenie będzie dotyczyć kapitału i odsetek.

Z uwagi na fakt, że umowa kredytu mieszkaniowego (…) zawierała niedozwolone klauzule umowne (w rozumieniu art. 385 (1) § 1 k.c.) i była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, kredytobiorcy wnioskowali o ustalenie nieważności umowy. W przypadku, gdyby doszło do ustalenia nieważności umowy kredytowej przez Sąd, bank byłby zobowiązany do zwrotu zapłaconych rat kredytowych oraz opłat i prowizji jako nienależnie zapłaconych przez kredytobiorcę ww. umowy, jako świadczeń nienależnie uiszczonych na rzecz pozwanego banku tytułem spłaty rat kapitałowo – odsetkowych (na podstawie art. 410 § 1 k.c. w zw. z art. 405 k.c.) za okres od dnia uruchomienia kredytu, tj. od 13 stycznia 2009 r. do 30 lipca 2025 r., tj.: kwoty 398.241,59 zł (słownie złotych: trzysta dziewięćdziesiąt osiem tysięcy dwieście czterdzieści jeden złotych 59 /100), w tym:

1)     spłacony kapitał w wysokości 373.178,46 zł, (słownie złotych: trzysta siedemdziesiąt trzy tysiące sto siedemdziesiąt osiem złotych 46/100),

2)     spłacone odsetki umowne w wysokości 25.063,13 zł (słownie złotych: dwadzieścia pięć tysięcy sześćdziesiąt trzy złote 13/100).

Rozliczenie tego kredytu przez strony postępowania sądowego polega na tym, że strony oddają sobie otrzymane wzajemnie świadczenia. Czyli kredytobiorca zwraca bankowi kwotę wypłaconego kredytu (kapitał w kwocie 320.970,46 PLN), a bank zwraca kredytobiorcy całkowitą kwotę dokonanych wpłat i poniesionych kosztów kredytu (do 31 lipca 2025 r.) – 398.241,59 PLN.

A zatem jest to część kwoty, którą wcześniej kredytobiorcy przekazali na rzecz banku w ramach spłaty udzielonego kredytu mieszkaniowego (…).

Reasumując, kwota 70.000 PLN stanowi część sumy wpłat na poczet umowy kredytowej i jest niższa o 7.271,13 PLN niż kwota wniesionych na rzecz banku wpłat.

Poniżej szczegóły:

Całkowita suma wpłat na dzień 30 lipca 2025 r. – 398.241,59 PLN.

Kwota otrzymanego kredytu – 320.970,46 PLN.

Różnica pomiędzy kwotą wpłat a kwotą wypłaconą – 77.271,13 PLN.

Uzupełnienie opisu sprawy

W świetle dokumentów zawartych z bankiem:

Ø  Aneks nr 1 do umowy kredytu Kredyt mieszkaniowy nr (…),

Ø  Umowa o zwolnieniu z długu z dnia 11 stycznia 2022 roku,

nie jest Pani kredytobiorcą. Kancelaria sporządzając pozew umieściła w nim, jako powódkę na równi z kredytobiorcami, również Panią – spadkobiercę (który nie był kredytobiorcą), pomimo tego że były przekazane/udostępnione ww. dokumenty zawarte z bankiem potwierdzające ten fakt.

Aneks nr 1 w art. 1 ust. 1 stanowi:

„Przedmiotem aneksu jest zmiana stron umowy w skutek śmierci jednego z Kredytobiorców oraz zwolnienia z długu spadkobiercy.”

zaś art. 2 ust. 1 stanowi:

„Niniejszy aneks nr 1 zostaje zawarty w nawiązaniu do umowy z 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z długu Spadkobiercy tj. Panią:

(…)

PESEL (…), która to umowa stanowi załącznik do aneksu.

W związku ze śmiercią Pana (…) oraz zwolnieniem z długu Spadkobiercy Pani (…) w zakresie oznaczenia stron umowy zwanych „Kredytobiorcą” umowa otrzymuje następujące brzmienie:

1. (…)

2. (…)

Kredyt był przeznaczony na finansowanie przedpłat na poczet nabycia od (…), na własne potrzeby lokalu mieszkalnego oznaczonego nr … wraz z miejscem postojowym nr … w garażu wielostanowiskowym, znajdującym się w (…). W związku z pismami banku z 12 stycznia 2016 r. fakt ten został potwierdzony przez kredytobiorców 20 stycznia 2016 r. przez przesłanie Oświadczeń o zaciągnięciu kredytu na własne cele mieszkaniowe. W dniu 22 stycznia 2016 r. bank potwierdził przyjęcie ww. oświadczeń kredytobiorców.

Treść umowy kredytowej nr (…) paragraf 2 pkt 2 stanowi:

„Przeznaczenie kredytu: Na potrzeby własne

Cel: budowa lokalu mieszkalnego wraz z miejscem postojowym”

Finansowanie zakupu lokalu mieszkalnego nr … i miejsca postojowego było realizowane ze środków własnych w wysokości 25% i środków pozyskanych w ramach kredytu.

Poniżej prezentuje Pani kwoty wpłat, daty oraz źródła finansowania.

Data wpłat (tytuł)	Wysokość wpłat (w zł)
WPŁACONO
Wpłata 20% 8 stycznia 2009 r. – w dniu zawarcia umowy przedwstępnej ze spółdzielnią	84.581,80	środki własne
13 stycznia 2009 r.	18.000,00 152.017,06	środki własne I transza kredytu
15 stycznia 2009 r.	3.145,45 168.953,40	środki własne II transza kredytu

Zgodnie z fakturami wystawionymi przez (…) (tj.: (…) na kwotę 152.017,06 zł i (…) na kwotę 168.953,03 zł ) transze kredytu zostały zaksięgowane jako zaliczka na wkład budowlany (…). Z tego wynika, że zaliczka na wkład budowlany (…) zostało sfinansowane ze środków własnych – łącznie 105.727,25 zł.

Celem ww. inwestycji mieszkaniowej było zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych Pani siostry.

Zgodnie z udostępnionym draftem UGODY POZASĄDOWEJ, jest Pani stroną.

Jak już Pani wspomniałam, kancelaria sporządzając pozew umieściła w nim, jako powódkę na równi z kredytobiorcami, również Panią – spadkobiercę (który nie był kredytobiorcą), pomimo tego że były przekazane/udostępnione ww. dokumenty zawarte z bankiem potwierdzające ten fakt:

Ø  Aneks nr 1 do umowy kredytu Kredyt mieszkaniowy nr (…),

Ø  Umowa o zwolnieniu z długu z dnia 11 stycznia 2022 roku.

Prawdopodobnie ugoda zostanie zawarta do końca 2025 r. Przedmiotowa interpretacja jest istotna i niezbędna dla Pani do podjęcia decyzji o zawarciu Umowy Ugody mając na uwadze ewentualne skutki podatkowe.

W świetle postanowień zawartych w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu nr (…), kredytobiorcą jest (…) (Pani Mama) i (…) (Pani siostra).

„Niniejszy aneks nr 1 zostaje zawarty w nawiązaniu do umowy z 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z długu Spadkobiercy tj. Panią:

(…)

PESEL (…), która to umowa stanowi załącznik do aneksu.

W związku ze śmiercią Pana (…) oraz zwolnieniem z długu Spadkobiercy Pani (…) w zakresie oznaczenia stron umowy zwanych „Kredytobiorcą” umowa otrzymuje następujące brzmienie:

1. (…)

2. (…)

Zgodnie z draftem Umowy Ugody jest Pani stroną ponieważ kancelaria sporządzając pozew umieściła w nim, jako powódkę na równi z kredytobiorcami, również Panią – spadkobiercę, pomimo tego że były przekazane/udostępnione dokumenty zawarte z bankiem:

Ø  Aneks nr 1 do umowy kredytu Kredyt mieszkaniowy nr (…)

Ø  Umowa o zwolnieniu z długu z dnia 11 stycznia 2022 roku.

Draft UGODY POZASĄDOWEJ uwzględnia stan z pozwu i wskazuje (…), jako Kredytobiorcę.

Umowa zawiera sformułowanie: „zwanym dalej „Kredytobiorcą”

Ponadto dalej dla określenia Kredytobiorcy i Banku stosuje brzmienie:

łącznie zwanymi dalej „Stronami”. Zważywszy na to, iż:

1)     Bank i Kredytobiorcę łączy Umowa kredytu mieszkaniowego nr (…) z 9 stycznia.2009 r., zwana dalej „Umową”. Kredyt mieszkaniowy rozumiany jest jako kredyt udzielony w całości lub w części na finansowanie własnego celu mieszkaniowego Kredytobiorcy;

2)     pomiędzy Stronami powstał spór dotyczący skuteczności poszczególnych postanowień umownych i całej Umowy (oraz jej ważności), który zawisł w sprawie za sygn. (…) o ustalenie i zapłatę toczącej się przed Sądem Okręgowym (…) w (…), z powództwa Kredytobiorcy przeciwko Bankowi, zwany dalej „Sporem”;(…)

zaś § 1 stanowi

1.     Strony potwierdzają, iż miały wolę zawarcia Umowy w dacie jej zawarcia.

2.     Strony potwierdzają, iż Bank wypłacił Kredytobiorcy kwotę kredytu przeznaczoną na realizację celu kredytu określonego w Umowie, a Kredytobiorca oświadcza, że wykorzystał kwotę kredytu na realizację tego celu.

3.     W księgach rachunkowych Banku na dzień <<ZAWARCIA UGODY>> wysokość zadłużenia Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosiła <<KWOTA>> CHF:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki bieżące: <<KWOTA>> CHF,

co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po średnim kursie Narodowego Banku Polskiego z dnia poprzedzającego dzień zawarcia Ugody, zadłużenie Kredytobiorcy na dzień zawarcia Ugody wynosi <<KWOTA>> złotych:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki bieżące: << KWOTA >> złotych,

a zadłużenie Kredytobiorcy z tytułu niezapłaconych kosztów i opłat związanych z Umową wynosi <<KWOTA>> złotych.

8.     Po zmianie waluty zadłużenia na walutę polską, w wyniku przeprowadzonych negocjacji Strony uzgadniają, iż z uwzględnieniem § 1 ust. 5-7, pozostałe do spłaty zadłużenie Kredytobiorcy wobec Banku z tytułu Umowy, na dzień zawarcia Ugody wynosi 0,00 (słownie: zero) złotych. Bank nie będzie zgłaszał roszczeń w stosunku do Kredytobiorcy w związku z Umową. Jednocześnie Bank odstępuje od naliczania odsetek bieżących należnych z tytułu spłaty ostatniej raty. Tym samym Strony uznają, iż kredyt udzielony na podstawie Umowy został spłacony w całości.

I jak wskazywała Pani na etapie wniosku, § 1 ust. 9 zawiera postanowienie w brzmieniu:

„Bank zwalnia Kredytobiorcę z długu (umarza zadłużenie Kredytobiorcy) w kwocie <<KWOTA>> złotych stanowiącej różnicę między kwotą zadłużenia wskazaną w § 1 ust. 3, a kwotą zadłużenia wskazaną w § 1 ust. 8, a Kredytobiorca dokonane zwolnienie z długu przyjmuje.”

Postanowienie zawarte w § 1 ust. 9, jednoznacznie wskazuje, że bank umorzy część kredytu wszystkim kredytobiorcom.

Kredyt mieszkaniowy (…) był obsługiwany prawidłowo (terminowo), brak odsetek karnych.

Ponadto do 15 lipca 2025 r. nie było żadnego zadłużenia kredytobiorcy z tytułu niezapłaconych kosztów i opłat związanych z przedmiotową Umową, to umorzenie, w ocenie kredytobiorcy, będzie dotyczyło tylko kwoty kapitału i odsetek. Mając powyższe na uwadze, kredytobiorca uzyskał z banku potwierdzenie, że umorzenie będzie dotyczyć kapitału i odsetek.

Pani jako spadkobierca nie otrzyma kwoty dodatkowej, o której mowa we wniosku, ponieważ nie partycypowała Pani w spłacie tego kredytu.

Kwota 70.000 PLN stanowi część sumy wpłat na poczet umowy kredytowej, którą kredytobiorcy wskazani w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu z dnia 11 stycznia 2022 r. zakwestionowali jako nienależną ze względu na fakt, że umowa kredytowa zawierała niedozwolone klauzule umowne i była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

W przypadku, gdyby doszło do ustalenia nieważności umowy kredytowej przez Sąd, bank byłby zobowiązany do zwrotu zapłaconych rat kredytowych oraz opłat i prowizji jako nienależnie zapłaconych przez kredytobiorcę. Zgodnie ze stanem na dzień 20 lipca 2025 r. kredytobiorcy wpłacili na poczet umowy kredytowej kwotę o 7.271,13 PLN wyższą niż kwota, którą proponuje wypłacić bank (według stanu na dzień 18 września 2025 r. kwotę o 11.939,93 PLN wyższa niż kwota, którą proponuje wypłacić bank.

Poniżej przedstawia Pani obliczenia potwierdzające fakt, że jest to zwrot wcześniej wpłaconej kwoty.

Całkowita kwota wpłat do dnia 16 lipca 2025 r.: 398.241,59 PLN.

Kwota otrzymanego kredytu: 320.970,46 PLN.

Różnica pomiędzy kwotą wpłat a kwota wypłaconą: 77.271,13 PLN.

W świetle powyższego i przy uwzględnieniu postanowień Umowy kredytowej zawartych w § 7 ust. 4 tj.: „środki pieniężne na spłatę kredytu będą pobierane z rachunku numer (…) należącego do jednego z kredytobiorców, można uznać, że „dodatkowa kwota” nie jest dla kredytobiorców przychodem w rozumieniu ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym.

Spadek nabyła Pani z mocy prawa, na podstawie ustawy. Przyjęła Pani spadek z dobrodziejstwem inwentarza. W skład masy spadkowej wchodziły m.in.:

• Lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość o powierzchni użytkowej 85,65 m² nr KW (…) wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej. Nieruchomość położona w (...), przy ulicy (…) (dalej Nieruchomość III). Wielkość udziału nabytego w rzeczy lub w prawie majątkowym została określona jako 1/3 z 1/2.
• Lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość o powierzchni użytkowej 59,80 m² nr KW (…) wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej. Nieruchomość położona w (…) (dalej Nieruchomość II). Wielkość udziału nabytego w rzeczy lub w prawie majątkowym została określona jako 1/3 z 1/2.
• Lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość o powierzchni użytkowej 59,30 m² nr KW (…) wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej. Nieruchomość położona w (...) przy ulicy (…) (dalej Nieruchomość I). Wielkość udziału nabytego w rzeczy lub w prawie majątkowym została określona jako 1/3 z 1/4.

Zgodnie z SD- Z2 - zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych, wartość rynkowa nabytej rzeczy lub nabytego prawa majątkowego (udziału) w dniu powstania obowiązku podatkowego została określona na łączną wartość 308.950,00 PLN. Przy czym, „Nieruchomość III” była obciążona hipoteką umowną na kwotę 190.998,08 CHF oraz hipoteką umowną kaucyjną na kwotę 49.660,00 CHF na rzecz Banku. Natomiast, „Nieruchomość I” była obciążona hipoteką umowną na kwotę 143.521,15 CHF oraz hipoteką umowną kaucyjną na kwotę 37.320,00 CHF na rzecz Banku.

Umowa o zwolnienie z długu zawiera:

• Oświadczenie banku, że jest wierzycielem z tytułu umowy kredytu: kredyt mieszkaniowy (…) z dnia 9 stycznia 2009 roku, który był zawarty przez Pani Tatę, Mamę i siostrę odpowiadających (jako kredytobiorcy) solidarnie z tytułu ww. umowy udzielonej w kwocie 143.521,15 CHF. Określa również stan zadłużenia w dniu podpisania niniejszej umowy z tytułu kapitału (42.091,50 CHF).
• Oświadczenie kredytobiorców, że na podstawie notarialnego poświadczenia dziedziczenia REP. A nr (…) z dnia 15 października 2019 roku spadkobiercami kredytobiorcy, Pani Taty są: (…) (Pani Mama), (…) (Pani siostra) i (…) (Pani). Przy czym, sama złożyła Pani oświadczenie, że nie przystępuje do długu. I na tej podstawie za zgodą pozostałych spadkobierców (będący jednocześnie kredytobiorcami), którzy byli wraz z Pani Tatą odpowiedzialni solidarnie za to zobowiązanie kredytowe – została Pani przez bank zwolniona całkowicie z długu z tytułu przedmiotowej umowy kredytu. Oświadczyła Pani również, że zwolnienie to przyjmuje.
• Jednocześnie umowa ta zawiera oświadczenie Pani Mamy i siostry (dotychczasowych kredytobiorców), że przyjmują całkowitą odpowiedzialność za spłatę długu określonego powyżej.
• Umowa określa również termin od kiedy obowiązuje, tj. od dnia 11 stycznia 2022 r.

Nie nastąpiło odrzucenie spadku. Ale, w związku z brakiem możliwości partycypowania w spłacie kredytu, w dniu 15 października 2021 r. przeniosła Pani nieodpłatnie w drodze aktu notarialnego Repertorium A nr (…) otrzymane udziały w Nieruchomości I, II i III , na rzecz kredytobiorców obsługujących kredyty (o których mowa w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu nr (…).

Kredyty były zaciągnięte na sfinansowanie zakupu Nieruchomość I i II.

W dacie zawarcia umowy o częściowy dział spadku (15 października 2021 r.) „Nieruchomość III” była obciążona hipoteką umowną na kwotę 190.998,08 CHF oraz hipoteką umowną kaucyjną na kwotę 49.660,00 CHF na rzecz Banku. Natomiast, Nieruchomość I była obciążona hipoteką umowną na kwotę 143.521,15 CHF oraz hipoteką umowną kaucyjną na kwotę 37.320,00 CHF na rzecz Banku.

Uwzględniając ogłoszony przez Narodowy Bank Polski średni kurs franka szwajcarskiego (tabela nr (…)) z dnia 15 października 2021 r. (1 CHF = 4,2691) wskazać należy, że Nieruchomość nr III była obciążona hipoteką na łączną wartość 1.027.393,41 PLN (815.389,903 PLN + 212.003,506 PLN), natomiast Nieruchomość nr I na łączną kwotę 772.028,953 zł (612.706,141 PLN + 159.322,812 PLN).

Tabela nr (…) dotycząca średniego kursu franka szwajcarskiego w dniu 15 października 2021 r.

Odnosząc się do wartości Nieruchomości I oraz III wskazać należy, że zgodnie ze średnią ceną lokali mieszkalnych w dniu zawarcia umowy o częściowy dział spadku – ustaloną w oparciu o zestawienie Urzędu Statystycznego w (…) w zakresie budownictwa mieszkaniowego w (…) I - IV kwartał 2021 r. (cena za m² – 11.735 PLN) – wartość Nieruchomości III wynosiła 1.005.102,75 PLN, natomiast wartość Nieruchomości nr I 695.885,50 PLN. Powyższe prowadzi do wniosku, że ustanowiona hipoteka przewyższała zarówno wartość Nieruchomości I, jak i Nieruchomości III.

Nie było cesji kredytu, ale w dniu 11 stycznia 2022 r. został zawarty aneks nr 1 do przedmiotowej umowy kredytu, w którym art. 1 ust. 1 stanowi, że przedmiotem aneksu jest zmiana stron umowy w skutek śmierci jednego z kredytobiorców oraz zwolnienia z długu spadkobiercy.

Aneks nr 1 został zawarty w nawiązaniu do umowy z dnia 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z długu jednego ze Spadkobierców – Panią.

Bank nie przedstawił kalkulacji.

Zgodnie z draftem UMOWY UGODY : „W księgach rachunkowych Banku na dzień <<ZAWARCIA UGODY>> wysokość zadłużenia Kredytobiorcy z tytułu Umowy wynosiła <<KWOTA>> CHF:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> CHF

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> CHF,

‒       odsetki bieżące: <<KWOTA>> CHF,

co oznacza, że po przeliczeniu na walutę polską po średnim kursie Narodowego Banku Polskiego z dnia poprzedzającego dzień zawarcia Ugody, zadłużenie Kredytobiorcy na dzień zawarcia Ugody wynosi <<KWOTA>> złotych:

‒       kapitał (pozostała do spłaty kwota kredytu): <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki skapitalizowane: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zapadłe niespłacone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki od zadłużenia przeterminowanego: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki zawieszone: <<KWOTA>> złotych,

‒       odsetki bieżące: << KWOTA >> złotych,

a zadłużenie Kredytobiorcy z tytułu niezapłaconych kosztów i opłat związanych z Umową wynosi <<KWOTA>> złotych.” Pełnomocnik banku poinformował, że kwoty << KWOTA >> zakreślone kolorem żółtym są uzupełniane przez bank przed samym zawarciem Ugody.

Zgodnie z umową kredytową i informacją dostępną na koncie kredytobiorcy, pozostała kwota KAPITAŁU do spłaty, to 20.798,33 CHF (a według stanu na dzień 23 października 2025 r. to 19.312,76 CHF).

Uwzględniając ogłoszony przez Narodowy Bank Polski średni kurs franka szwajcarskiego (tabela nr 206/A/NBP/2025 z dnia 23 października 2025 r. (1 CHF = 4,5790) wskazać, że stanowi to kwotę 88.433,13 PLN. Zgodnie ze zgłoszeniem SD-Z2 przekazanym do Urzędu Skarbowego po przyjęciu spadku jego łączna wartość została określona na kwotę 308.950,00 PLN.

W umowie kredytu zawartej przez ojca, matkę i siostrę nie było zapisu dotyczący obowiązku uregulowania kredytu przez spadkobiercę w przypadku śmierci kredytobiorcy.

Miejsce postojowe jako „udział we współwłasności lokalu mieszkalnego” może być przedmiotem odrębnej sprzedaży.

Pierwotni kredytobiorcy oraz obecni spadkobiercy nie korzystali z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu innego kredytu zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej;

Pytania

1)     Czy kwota w wyniku zwolnienia z części długu (umorzenia) zgodnie z § 1 ust. 9 Ugody jest dla Pani przychodem podlegającym opodatkowaniu?

2)     Czy kwota wymieniona w § 5 Ugody, podlega opodatkowaniu?

Pani stanowisko w sprawie

Ad. 1

W Pani ocenie (w umowie ugody jest Pani wskazana, jako kredytobiorca), spełnia Pani wymagania zapisane w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 592 ze zm.) pozwalające na zaniechanie poboru podatku od kwoty zapisanej w § 1 ust. 9 ugody m.in.:

1)     kredyt sfinansował w całości nabycie lokalu mieszkalnego,

2)     kredyt jest zabezpieczony na nieruchomości położonej w (…). Dla ww. nieruchomości Sąd Rejonowy (…), IX Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr (…).

Zgodnie z aneksem nr 1 do umowy ww. kredytu kredytobiorcą i współwłaścicielem ww. nieruchomości jest Pani Mama i siostra (przedmiotem aneksu jest zmiana oznaczenia strony umowy w związku ze śmiercią kredytobiorcy, Pani Taty).

Zgodnie z zawartą umową kredytową kredytobiorcy odpowiadają za spłatę kredytu solidarnie, Pani Rodzice odpowiadali za spłatę kredytu solidarnie (ustawowa wspólność majątkowa).

Nie korzystała Pani, podobnie jak kredytobiorcy, z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. ze zm.

Kancelaria sporządzając pozew umieściła w nim, jako powódkę na równi z kredytobiorcami, również spadkobiercę (czyli Panią), pomimo tego że były przekazane/udostępnione dokumenty zawarte z bankiem:

1)     Aneks nr 1 do umowy kredytu Kredyt mieszkaniowy nr (…), w którym art. 1 ust. 1 stanowi: „Przedmiotem aneksu jest zmiana stron umowy w skutek śmierci jednego z Kredytobiorców oraz zwolnienia z długu spadkobiercy.”

zaś art. 2 stanowi: „Niniejszy aneks nr 1 zostaje zawarty w nawiązaniu do umowy z dnia 11 stycznia 2022 r. w przedmiocie zwolnienia z długu Spadkobiercy (….) tj. Panią: (…), która to umowa stanowi załącznik do aneksu.

W związku ze śmiercią Pana (…) oraz zwolnieniem z długu Spadkobiercy Pani (…) w zakresie oznaczenia stron umowy zwanych „Kredytobiorcą” umowa otrzymuje następujące brzmienie:

(…)

2)     Umowa o zwolnieniu z długu z dnia 11 stycznia 2022 roku.

Reasumując, w tej sytuacji z uwagi na fakt, że umowa ugody uwzględnia stan z pozwu i wskazuje spadkobiercę (czyli Panią), jako kredytobiorcę, składa Pani oświadczenia (o którym mowa § 4.2 ugody), że nie skorzystała Pani dotychczas (zgodnie ze stanem faktycznym) z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej inwestycji mieszkaniowej niż ta, która była finansowana przedmiotowym Kredytem.

Pozostałe warunki, o których mowa w tym rozporządzeniu, są spełnione przez Kredytobiorcę tj.:

1.    kredyt jest zabezpieczony hipotecznie

2.    w całości został wykorzystany na realizację tej inwestycji.

Finansowanie zakupu lokalu mieszkalnego nr 41 i miejsca postojowego było realizowane ze środków własnych kredytobiorców w wysokości 25% i środków pozyskanych w ramach kredytu.

Poniżej prezentuje Pani kwoty wpłat, daty oraz źródła finansowania.

Data wpłat (tytuł)	Wysokość wpłat (w zł)
WPŁACONO
Wpłata 20% 8 stycznia 2009 r. – w dniu zawarcia umowy przedwstępnej ze spółdzielnią	84.581,80	środki własne
13 stycznia 2009 r.	18.000,00 152.017,06	środki własne I transza kredytu
15 stycznia 2009 r.	3.145,45 168.953,40	środki własne II transza kredytu

Zgodnie z fakturami wystawionymi przez spółdzielnię (tj.: (…) na kwotę 152.017,06 zł i (…) na kwotę 168.953,03 zł ) transze kredytu zostały zaksięgowane jako zaliczka na wkład budowlany (…). Z tego wynika, że zaliczka na wkład budowlany (…) zostało sfinansowane ze środków własnych w łącznej kwocie 105.727,25 zł. Nadmienia Pani, że celem ww. inwestycji mieszkaniowej było zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych Pani siostry.

Ad. 2

W Pani ocenie, otrzymane pieniądze nie stanowią przysporzenia majątkowego, ponieważ jest to zwrot środków pieniężnych, które wcześniej kredytobiorcy wymienieni w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu nr (…) przekazali na rzecz banku w ramach spłaty udzielonego kredytu hipotecznego. A zatem, otrzymana kwota (70 000,00) PLN nie jest dla kredytobiorców przychodem w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Świadczenie to nie jest przychodem ponieważ ma charakter zwrotny. Takie stanowisko zostało również zawarte przez Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w innych interpretacjach podatkowych, przykładowo interpretacje indywidualne: z 28 kwietnia 2023 r. nr 0114-KDIP3-2.4011.243.2023.1.MN, z 28 sierpnia 2023 r. nr 0114-KDIP3-2.4011.607. 2023.2.MN, z 29 lipca 2024 r. nr 0112-KDIL2-1.4011.514.2024.2.DJ, z 1 sierpnia 2024 r. nr 0112-KDIL2-1.4011.535.2024.3.DJ. oraz 0114-KDIP3-2.4011.345.2025.2.MN (interpretacja wydana do umowy kredytowej (…) (o którą występowała do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (…) ale nie doszło do zawarcia umowy ugody).

Kwota 70 000 PLN stanowi część sumy wpłat na poczet umowy kredytowej, którą kredytobiorcy, wskazani w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu z dnia 11 stycznia 2022r. zakwestionowali jako nienależną ze względu na fakt, że umowa kredytowa zawierała niedozwolone klauzule umowne i była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

W przypadku, gdyby doszło do ustalenia nieważności umowy kredytowej przez Sąd, bank byłby zobowiązany do zwrotu zapłaconych rat kredytowych oraz opłat i prowizji jako nienależnie zapłaconych przez kredytobiorcę. Zgodnie ze stanem na dzień 20 lipca 2025 r ., kredytobiorcy wpłacili na poczet umowy kredytowej kwotę o 7.271,13 PLN wyższą niż kwota, którą proponuje wypłacić bank. Poniżej przedstawia Pani obliczenia potwierdzające fakt, że jest to zwrot wcześniej wpłaconej kwoty.

Całkowita kwota wpłat do dnia 16 lipca 2025 r.: 398 241,59 PLN.

Kwota otrzymanego kredytu: 320.970,46 PLN.

Różnica pomiędzy kwotą wpłat a kwota wypłaconą: 77.271,13 PLN.

W świetle powyższego i przy uwzględnieniu postanowień Umowy kredytowej zawartych w § 7 ust. 4 tj.: „środki pieniężne na spłatę kredytu będą pobierane z rachunku numer 41 1020 1068 0000 1102 0040 3485” należącego do jednego z kredytobiorców, można uznać, że „dodatkowa kwota” nie jest dla kredytobiorców przychodem w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym.

Dodatkowo, jeśli umowa ugody zawierałaby w § 5 wskazanie na ten właśnie rachunek, „Bank, w terminie 21 dni od daty podpisania Ugody, wypłaci Kredytobiorcy kwotę dodatkową w wysokości 70 000 PLN (słownie: siedemdziesiąt tysięcy złotych i 00/100) na rachunek należący do ……………………………. prowadzony przez Bank o numerze 41 1020 1068 0000 1102 0040 3485” to wypłata „dodatkowej kwoty”, jak wskazano powyżej, stanowi zwrot środków pieniężnych, które wcześniej kredytobiorcy, o których mowa w art. 2 ust. 2 Aneksu nr 1 do umowy kredytu nr (…) przekazali na rzecz banku. Kwota ta nie jest dla kredytobiorców przychodem w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym, a zatem również w moim przypadku nie stanowi przychodu stanowiącego podstawę opodatkowania.

Przedmiotowa interpretacja jest istotna i niezbędna dla Pani do podjęcia decyzji o zawarciu umowy ugody mając na uwadze ewentualne skutki podatkowe.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.

Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:

Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter.

O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Stosownie do przepisów tej ustawy odrębnym źródłem przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Stosownie natomiast do treści art. 917 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071, 1172, 1508.):

Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, ugoda jest zawierana w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. Poza tym, zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.

Odnosząc się do skutków podatkowych zawartej ugody wyjaśniam, że zgodnie z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Jednakże jak wyżej wyjaśniłem definicja przychodu podatkowego zawarta w art. 11 ust. 1 wskazuje, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

Z opisu zdarzenia wynika, że:

• 9 stycznia 2009 r. trzej kredytobiorcy (Pani mama, Pani ojciec oraz Pani siostra) zawarli z Bankiem umowę o kredyt mieszkaniowy w walucie CHF.
• W związku ze śmiercią jednego z Kredytobiorców – Pani ojca – nabyła Pani spadek z dobrodziejstwem inwentarza, tj. m.in. udział w lokalu mieszkalnym obciążony ww. kredytem hipotecznym. Jednocześnie złożyła Pani oświadczenie do banku, że nie przystępuje Pani do długu. Na tej podstawie za zgodą pozostałych spadkobierców została Pani zwolniona przez Bank z długu. Na tę okoliczność została zawarta umowa z dnia 11 stycznia 2022 r. oraz aneks do umowy kredytowej z dnia 11 stycznia 2022 r. Kredytobiorcami pozostały Pani mama oraz Pani siostra.
• W związku z uznaniem, że umowa kredytowa zawiera niedozwolone klauzule umowne i jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, w lipcu 2023 r. działając przy udziale pełnomocnika kredytobiorcy złożyli w Sądzie pozew przeciwko bankowi o ustalenie nieważności umowy oraz zapłatę kwoty.
• Bank zaproponował ugodę, na mocy której zwolni Kredytobiorcę z długu (umarza zadłużenie Kredytobiorcy) oraz wypłaci kwotę dodatkową. W drafcie ugody wymieniono Panią pomimo, że została Pani zwolniona z długu na mocy umowy o zwolnienie z długu.
• Przy czym, nie przystąpiła Pani do długu.
• Nie jest Pani kredytobiorcą, nie otrzyma Pani kwoty dodatkowej.
• Bank umorzy część kredytu jedynie Kredytobiorcom.

W sytuacji takiej, jak przedstawiona we wniosku i uzupełnieniu, nie uzyskała Pani więc faktycznie korzyści majątkowej, która mogłaby zostać potraktowana jako trwałe przysporzenie w majątku, spełniając w ten sposób definicję przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Nie przystąpiła Pani do kredytu i nie jest Pani Kredytobiorcą. W związku z tym nie zostało Pani umorzone zadłużenie. Ponadto, nie otrzymała Pani żadnej kwoty dodatkowej z banku gdyż nie partycypowała Pani w spłacie tego kredytu.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzam, że na gruncie tak przedstawionego zdarzenia, w związku z umorzeniem części kredytu po Pani stronie nie powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem, nie ma w odniesieniu do Pani zastosowania rozporządzenie z 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 592 ze zm.).

Kwota dodatkowa również nie będzie stanowiła dla Pani przysporzenia majątkowego podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z tego powodu, że bank nie dokonana na Pani rzecz jej wypłaty. Kwota ta zostanie wypłacona na rzecz kredytobiorców, którzy dokonywali spłaty kredytu, tj. A. A. oraz B.B.

W związku z powyższym, na aprobatę nie zasługuje Pani stanowisko, że otrzymane środki pieniężne nie stanowią przysporzenia majątkowego, gdyż jest to zwrot środków pieniężnych, które wcześniej kredytobiorcy przekazali na rzecz banku.

Biorąc powyższe pod uwagę, Pani stanowisko jest nieprawidłowe.  

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja dotyczy tylko Pani, bowiem tylko Pani wystąpiła z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej. Nie wywiera ona skutku prawnego dla innych osób, tj. kredytobiorców: Pani A.A. oraz Pani B.B.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będzie Pani mogła skorzystać jeżeli zastosuje się Pani do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.