Podatnik wraz z małżonką zawarł w 2010 roku dwie umowy kredytu hipotecznego z bankiem na cele mieszkaniowe. W 2022 roku wytoczył powództwa o stwierdzenie nieważności tych umów. W sprawie pierwszej umowy sąd orzekł nieważność, a strony zawarły ugodę, w ramach której podatnik zwraca kapitał kredytu, a bank zwraca koszty procesu. W sprawie drugiej umowy bank zaproponował…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
3 listopada 2025 r. wpłynął Pana wniosek z 27 października 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 8 grudnia 2025 r. (wpływ 10 grudnia 2025 r.) oraz z pismem z 23 stycznia 2026 r. (wpływ 30 stycznia 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego
W dniu 12 kwietnia 2010 roku wraz z małżonką zawarł Pan z (…) Bankiem (…) umowę kredytu w wysokości 918.574,81 zł waloryzowanej kursem Euro. Celem umowy było:
1) finansowanie przedpłat na poczet budowy i nabycia od dewelopera lokalu mieszkalnego oznaczonego numerem 1 oraz udziału w prawie własności garażu wielostanowiskowego (związanego z prawem wyłącznego korzystania z miejsca postojowego) realizowanych przy ul. (…) w (…),
2) finansowanie części składki ubezpieczenia spłaty rat kredytu w zakresie: poważne zachorowanie, operacje chirurgiczne oraz pobyt w szpitalu w wyniku choroby lub nieszczęśliwego wypadku,
3) finansowanie opłat około kredytowych.
Prowizja za udzielenie kredytu wyniosła 1% kwoty kredytu. Okres kredytowania wyniósł 360 miesięcy.
Ta umowa kredytu zwana będzie dalej I umową kredytu.
W grudniu 2022 roku wraz z małżonką wytoczył Pan powództwo o stwierdzenie nieważności I umowy kredytu i o zapłatę.
Sąd Okręgowy w (…) wyrokiem z dnia (…) 2024 roku ustalił, że umowa kredytu jest nieważna. Zasądził od Banku na rzecz Powodów kwotę 147.000,00 złotych z odsetkami za opóźnienie od dnia (…) 2024 roku do dnia zapłaty. Zasądził od Banku na rzecz Powodów kwotę 93.000,00 złotych z odsetkami za opóźnienie od dnia (…) 2024 roku do dnia zapłaty. Zasądził od Banku na rzecz Powodów kwotę 11.834,00 złote tytułem zwrotu kosztów procesu.
Od wyroku tego Bank złożył apelację, zaskarżając wyrok w całości. Jednocześnie Bank wytoczył przeciwko Powodom pozew o zwrot całości wypłaconego kapitału.
Sąd Okręgowy w (…) w sprawie z powództwa Banku o zwrot kapitału, skierował strony do mediacji przed mediatorem sądowym. Mediacja objęła również sprawę z Pana powództwa i Pana małżonki. Zawarta została ugoda przed mediatorem (dotycząca obu ww. powództw), na mocy której Pan z małżonką dopłacą brakującą część niespłaconego kapitału kredytu w złotych bez odsetek za opóźnienie, a Bank zwróci Państwu kwotę 10.800,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Mediator skierował ugodę do zatwierdzenia przez sąd. Strony czekają na zatwierdzenie ugody i umorzenie postępowania sądowego.
W dniu 12 kwietnia 2010 roku Pan wraz z małżonką zawarliście z (…) Bankiem (…) drugą umowę kredytu w wysokości 836.174,29 zł waloryzowanej kursem Euro. Celem umowy było:
1) finansowanie przedpłat na poczet budowy i nabycia od dewelopera lokalu mieszkalnego oznaczonego numerem 2 oraz udziału w prawie własności garażu wielostanowiskowego (związanego z prawem wyłącznego korzystania z miejsca postojowego) realizowanych przy ul. (…) w (…),
2) finansowanie części składki ubezpieczenia spłaty rat kredytu w zakresie: poważne zachorowanie, operacje chirurgiczne oraz pobyt w szpitalu w wyniku choroby lub nieszczęśliwego wypadku,
3) finansowanie opłat około kredytowych.
Prowizja za udzielenie kredytu wyniosła 1% kwoty kredytu. Okres kredytowania wyniósł 360 miesięcy.
Ta umowa kredytu zwana będzie dalej II umową kredytu.
W grudniu 2022 roku Pan wraz z małżonką wytoczyliście powództwo o stwierdzenie nieważności II umowy kredytu i o zapłatę.
Sąd Okręgowy w (…) postanowieniem z dnia (…) 2024 roku zabezpieczył powództwo Pana i Pana małżonki poprzez wstrzymanie obowiązku uiszczenia rat kredytu na czas procesu oraz zakazanie Bankowi pobierania tych rat od Powodów - również na czas procesu.
Sprawa jest w toku. Do chwili obecnej nie został wydany wyrok. W sprawie tej nie zawarto ugody.
Niemniej jednak Bank zaproponował ugodę o następującej treści:
a) Strony ustalają, że Panu i Pana małżonce Bank udzielił kredytu w wysokości 836.174,29 złotych. Pan i Pana małżonka spłacili 730.289,48 zł.
W ramach tej kwoty:
· 136.192,85 złotych to spłata rat kapitałowo-odsetkowych,
· 118.729,04 Euro to spłata rat kapitałowo-odsetkowych,
· 81.563,89 złotych to spłata na poczet ubezpieczenia,
· 8.361,74 złotych to opłaty i prowizje związane z kredytem,
b) ugoda jest zawierana w celu polubownego rozstrzygnięcia sporu między Stronami w zakresie wzajemnie przysługujących Stronom roszczeń, które są przedmiotem procesu sądowego w sprawie dotyczącej II umowy kredytu oraz uchylenia niepewności co do roszczeń Stron związanych z zawarciem i wykonywaniem II umowy kredytu, a w konsekwencji zakończeniem umowy oraz sporów z nią związanych w sposób definitywny i bez żadnych dalszych roszczeń którejkolwiek Strony,
c) w związku z zawarciem i wykonaniem postanowień ugody, Strony zgodnie ustalają, że nie będą dochodzić w przyszłości od siebie wzajemnie roszczeń związanych z zawarciem i wykonywaniem II umowy kredytu i zrzekają się wzajemnie wszelkich roszczeń z tego wynikających, wykraczających poza zakres objęty niniejszą ugodą,
d) Pan z małżonką zapłaci bankowi różnicę pomiędzy dokonanymi wpłatami na poczet kredytu w wysokości 730.289 zł i 48 gr a świadczeniem banku w wysokości 836.174,29 zł. Kwota do zapłaty wynosi 105.884 zł i 81 gr.
e) Bank dodatkowo zobowiązuje się dokonać zwrotu na rzecz Pana i Pana małżonki kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 10.800,00 zł, która to kwota nie przekracza maksymalnych kosztów zastępstwa procesowego możliwych do zasądzenia na podstawie rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Wskazana kwota stanowi górną granicę odpowiedzialności banku i wyczerpuje w całości roszczenia Powodów z tego tytułu.
f) zapłata kwoty wskazanej powyżej pod lit. d), jak również zapłata kwoty wskazanej pod lit. e), nastąpi w terminie 30 dni od zawarcia ugody.
g) w związku z zawarciem i wykonaniem ugody, zgodnie oświadczają, że nie będą występować w przyszłości względem siebie z żadnymi roszczeniami wywodzącymi się z treści postanowień II umowy kredytu, w tym związanych z wykonywaniem umowy. Ugoda w całości wyczerpuje ich wszelkie roszczenia dochodzone przez Pana i Pana małżonkę indywidualnie przeciwko bankowi przed Sądem Okręgowym w (…) w sprawie o unieważnienie II umowy kredytowej.
h) w związku z zawarciem ugody, w terminie 14 dni od zawarcia ugody, Pan i Pana małżonka cofną pozew w całości ze zrzeczeniem się roszczenia wraz z żądaniem zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
i) w związku z zawarciem ugody bank wprowadzi modyfikację w systemie transakcyjnym Powodów uwzględniającą ugodę, zamknie kredyt hipoteczny oraz poinformuje Biuro Informacji Kredytowej BIK. Ugoda ma być zawarta przed sądem jako ugoda sądowa.
W ugodzie nie pojawia się stwierdzenie, że II umowa kredytu jest nieważna.
Rozważa Pan z małżonką zawarcie wyżej opisanej ugody. Przed jej zawarciem chciałby Pan jednak ustalić, czy wypłacone Panu i Pana małżonce kwoty wskazane w ugodzie, opisane pod lit. e), nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (zwanym dalej podatkiem PIT) oraz czy rozliczenie II umowy kredytu w sposób wskazany powyżej pod lit. d).
Po zawarciu I umowy kredytu oraz II umowy kredytu lokale numer 1 i 2 zostały połączone w jeden lokal mieszkalny, w którym zamieszkał Pan z małżonką. W tak powstałym lokalu mieszkają Państwo do chwili obecnej. Lokal ten nigdy nie był używany do działalności gospodarczej.
We wszystkich postępowaniach, zarówno z powództwa Pana i Pana małżonki o stwierdzenie nieważności I i II umowy kredytu oraz o zapłatę, jak i w sprawie z powództwa Banku o zwrot wypłaconego kapitału kredytu, Pan i Pana małżonka byliście reprezentowani przez radcę prawnego.
Uzupełnienie zdarzenia przyszłego
Był Pan odpowiedzialny razem z żoną solidarnie za spłatę kredytu zaciągniętego 12 kwietnia 2010 r, wynikającego z umowy kredytowej zawartej pomiędzy AA oraz BB z (…) Bank (…) Kwota kredytu wynosiła 918.574,81 zł i była waloryzowana kursem Euro. Był Pan odpowiedzialny razem z żoną solidarnie za spłatę kredytu zaciągniętego 12 kwietnia 2010 r, wynikającego z umowy kredytowej zawartej pomiędzy AA oraz BB z (…) Bank (…) Kwota kredytu wynosiła w tej umowie 836.174,29 zł i była waloryzowana kursem Euro
Zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10.800,00 zł to zwrot faktycznie wcześniej poniesionych przez Pana wydatków, z Pana prywatnych środków.
Na kwotę 105.884,81 zł składał się będzie zwrot części niespłaconego kapitału kredytu. Kapitał kredytu wynosi 836.174,29 zł. Wpłaty dokonane przez Pana i Pana żonę wyniosły łącznie 730.289,48 zł. Po odjęciu od kwoty 836.174,29 zł kwoty 730.289,48 zł pozostanie kwota 105.884,81 zł. W wyniku takiego rozliczenia Bank odzyska cały kapitał kredytu i tylko ten kapitał bez żadnych innych kosztów i odsetek.
W kolejnym uzupełnieniu na pytania:
1. czy to, że Bank zrezygnował z odsetek kredytowych, części składki ubezpieczenia rat kredytu w zakresie: poważne zachorowanie, operacje chirurgiczne oraz pobyt w szpitalu w wyniku choroby lub nieszczęśliwego wypadku oraz opłat oraz opłat około kredytowych, oznacza, że wierzytelności dotyczące ww. zakresu zostały Panu umorzone;
2. jeśli nie – proszę wskazać jak kwestia dotycząca odsetek kredytowych, części składki ubezpieczenia rat kredytu w zakresie: poważne zachorowanie, operacje chirurgiczne oraz pobyt w szpitalu w wyniku choroby lub nieszczęśliwego wypadku oraz opłat oraz opłat około kredytowych, z których Bank zrezygnował została uregulowana w ugodzie.
wyjaśnił Pan, że podkreślenia wymaga to, że w myśl projektu ugody Strony rozliczają się w sposób właściwy w przypadku zaistnienia nieważności umowy kredytu. Kredytobiorcy zwracają Bankowi jedynie cały kapitał wypłaconego kredytu. Z treści ugody taka właśnie wyłania się intencja Stron.
Ugoda nie zawiera postanowień, na podstawie których Bank miałby darować lub umorzyć jakiekolwiek wierzytelności Kredytobiorców. Bank otrzymuje kwotę, którą oryginalnie wypłacił Kredytobiorcom, chcąc uniknąć kontynuacji procesu sądowego i wydania przez Sąd orzeczenia stwierdzającego nieważność II. umowy kredytu.
W tym miejscu należy przypomnieć, że umowa kredytu stanowi jedną czynność bankową w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku "Prawo Bankowe" (Dz.U. 2026.38).
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, czego przykładem jest Postanowienie SN z 27 czerwca 2023 r. (II CSKP 601/22, LEX nr. 3574673) - "Przepisy art. 5 ust. 1 i ust. 2 p.b. wymieniają określone typy czynności, kwalifikowane jako czynności bankowe. Ta regulacja nie wskazuje, aby dodatkowym wymogiem zakwalifikowania określonej czynności wymienionej w ustawie jako czynność bankowa, było jej dokonanie w relacji między bankiem a jego klientem i aby taka czynność była związana z podstawową działalnością banku."
Ponadto, z umowy II. kredytu wynika, że ubezpieczającym we wszystkich ubezpieczeniach wymienionych w umowie, w tym ubezpieczeniach nieruchomości oraz ubezpieczeniach na życie i całkowitej i trwałej niezdolności do pracy, jest Bank. Bank zawarł umowę ubezpieczenia, Kredytobiorcy jedynie do niej przystąpili na podstawie umowy kredytu. Te ubezpieczenia realizują zabezpieczenie wyłącznie interesów Banku. Kredytobiorcy nie zawierali tych ubezpieczeń z Ubezpieczycielem. Kredytobiorcy są Ubezpieczonymi. Ubezpieczenia nieruchomości objęte są cesją polisy na rzecz Banku, zaś ubezpieczenia na życie i całkowitą lub trwałą niezdolnością do pracy objęte są wyrażoną bezpośrednio w umowie kredytu II. zgodą na przelew praw do odszkodowań wynikających z umowy ubezpieczenia na życie i całkowitej lub trwałej niezdolności do pracy. Kredytobiorcy byli tylko zobowiązani do opłacania składek na te ubezpieczenia, w ramach rat kredytu. Sądy stwierdzając nieważność umowy nieważnością obejmują również zawarte w umowie kredytu postanowienia dotyczące tego typu ubezpieczeń, jak opisane wyżej.
Jeszcze raz podkreślić należy, że Strony rozliczają się w sposób właściwy dla nieważnej umowy kredytu.
Wskazał Pan, że w wiadomości e-mail z dnia 24 lipca 2025 r. Bank wyjaśnił Kredytobiorcom jak rozumie treść proponowanej ugody. Ugoda oparta jest: "w swoim założeniu na wzajemnej kompensacji wzajemnych wierzytelności stron wynikającej z potrącenia wierzytelności kredytobiorcy (o zwrot spełnionych świadczeń) z wierzytelnością Banku (o zwrot nominalnego kapitału). Według takiego założenia na skutek kompensacji wzajemnych wierzytelności Klient winien zwrócić różnicę – 105.884,81 zł tytułem spłaty pozostałej (brakującej) części nominalnej wartości kapitału bez odsetek."
Pytania
1. Czy kwota zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (punkt e) propozycji ugodowej) nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych - PIT?
2. Czy rozliczenie kredytu na zasadach określonych w punkcie d) propozycji ugodowej nie spowoduje powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych - PIT w zakresie odsetek kredytowych, części składki ubezpieczenia spłaty rat kredytu w zakresie: poważne zachorowanie, operacje chirurgiczne oraz pobyt w szpitalu w wyniku choroby lub nieszczęśliwego wypadku oraz opłat około kredytowych, z których Bank zrezygnował, ograniczając się tylko do zapłaty przez Pana i Pana małżonkę kapitału wypłaconego kredytu w kwocie 836.174,29 złotych?
Pana stanowisko w sprawie
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:
· dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz
· dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy - Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).
W myśl art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9,10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
· pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika - tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście "dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie";
· pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika - tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.
Pojęcie przychodu wiąże się z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika, jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
Źródła przychodów
Źródła przychodów zostały określone przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodów są inne źródła.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Powyższe stanowisko przytoczone zostało w wielu interpretacjach indywidualnych. Tytułem przykładu należy podać pismo z dnia 25 września 2025 roku Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0115-KDIT1.4011.562.2025.2.ASZ oraz pismo z dnia 24 września 2025 roku Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej 0115-KDIT1.4011.559.2025.2.AS.
Pana stanowisko w sprawie pytania numer 1. Kwota zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (punkt e) propozycji ugodowej) nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych - PIT.
Skutki podatkowe zwrotu kosztów procesu.
W myśl art. 98 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony w procesie cywilnym stanowią koszty procesu.
W postępowaniu sądowym dotyczącym stwierdzenia nieważności II umowy kredytu Pan i Pana małżonka byliście reprezentowani przez radcę prawnego.
Zgodnie z art. 98 § 3 k.p.c. do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Natomiast w myśl art. 98 § 4 k.p.c. wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
Jeżeli chodzi o wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w sprawie cywilnej, to stawka minimalna w przypadku gdy wartość przedmiotu sprawy zawiera się w przedziale od 200.000,00 złotych do 2.000.000,00 złotych wynosi 10.800,00 złotych (zgodnie z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2023.1935).
Zgodnie z art. 104 k.p.c. koszty procesu, w którym zawarto ugodę, znosi się wzajemnie, jeżeli strony nie postanowiły inaczej. Jeżeli Strony zawrą opisaną wyżej ugodę, to zawarte w niej są właśnie postanowienia przewidujące inne rozliczenie kosztów zakończonego ugodą procesu sądowego. Bank zwróci Powodom koszty zastępstwa prawnego w stawce minimalnej wynikającej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Są to koszty faktycznie przez Pana i Pana żonę uiszczone.
Koszty procesu, w tym koszty zastępstwa prawnego, mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez Pana i Pana małżonkę jako Powodów. Zwrot tych kosztów - także na mocy postanowień ugody - nie powoduje zatem powstania zobowiązania podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwota uzgodniona w ugodzie tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższa faktycznie poniesionych przez Powodów wydatków na te koszty.
W niniejszej sprawie kwota zwracanych na podstawie ugody kosztów zastępstwa procesowego jest kwotą w wysokości stawki minimalnej, określonej w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych. W sytuacji zatem gdy dojdzie do zawarcia ugody i zatwierdzenia jej przez sąd, zwrot kosztów zastępstwa procesowego nie spowoduje ich opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Takie samo stanowisko wyraził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w piśmie z dnia 3 września 2025 roku, znak: 0115-KDWT.4011.136.2025.1 .BK, dotyczącym zwrotu kosztów zastępstwa prawnego na podstawie ugody.
Pana stanowisko w sprawie pytania numer 2.
Umowa kredytu regulowana jest przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo bankowe (aktualny jednolity tekst: 2024.1646).
Zgodnie z art. 69 ust. 1 tej ustawy przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Art. 69 ust. 2 prawa bankowego w dacie zawarcia przez Pana i Pana małżonkę II umowy kredytu miał następujące brzmienie:
2. Umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać w szczególności:
1) strony umowy,
2) kwotę i walutę kredytu,
3) cel, na który kredyt został udzielony,
4) zasady i termin spłaty kredytu,
5) wysokość oprocentowania kredytu i warunki jego zmiany,
6) sposób zabezpieczenia spłaty kredytu,
7) zakres uprawnień banku związanych z kontrolą wykorzystania i spłaty kredytu,
8) terminy i sposób postawienia do dyspozycji kredytobiorcy środków pieniężnych,
9) wysokość prowizji, jeżeli umowa ją przewiduje,
10) warunki dokonywania zmian i rozwiązania umowy.
Uzyskanie kredytu i jego splata na warunkach określonych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo.
Przychód po stronie kredytobiorcy pojawi się dopiero wtedy, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe, które stanowi przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Umorzoną kwotę wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego np. odsetek kredytowych należy zakwalifikować do przychodu kredytobiorcy z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Takie stanowisko wyraził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w piśmie z dnia 29 sierpnia 2025 roku, znak: 0112-KDIL2-1.4011.592.2025.2.KP.
Kwoty umorzone osobie fizycznej wierzytelności z tytułu mieszkaniowego objęte są zaniechaniem poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 roku w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 102 ze zm.).
Jednakże w niniejszej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca.
Z ugody wynika, że Pan i Pana małżonka jako kredytobiorcy zapłacą Bankowi kwotę, która wraz z już dokonanymi wpłatami pokryje cały kapitał kredytu wynikający z II umowy kredytu, czyli 836.174,29 zł.
Jedyną kwotą, którą Bank zwróci Kredytobiorcom, są koszty zastępstwa procesowego w stawce minimalnej, co jest obojętne podatkowo.
Z ugody wynika, że Strony rozliczają się tak, jakby II umowa kredytu była nieważna. Kredytobiorcy zwracają tylko cały kapitał kredytu. Z treści ugody taka właśnie wyłania się intencja Stron.
Z ugody nie wynika, że Bank daruje lub umarza im jakiekolwiek wierzytelności. Bank otrzymuje z powrotem kwotę, którą wypłacił Panu i Pana małżonce, chcąc uniknąć kontynuacji procesu sądowego i wydania orzeczenia stwierdzającego nieważność II umowy kredytu.
W tym miejscu należy przypomnieć, iż takie orzeczenie wydał sąd w sprawie dotyczącej I umowy kredytu, co skłoniło Strony do zawarcia ugody.
Zwrot kapitału kredytu Bankowi nie stanowi przychodu w rozumieniu żadnego z przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Ponadto Bank nie umarza ani nie zwalnia Pana i Pana małżonki z obowiązku zapłaty jakichkolwiek innych należności kredytowych. Zatem należy uznać, że Strony wspólnie ustaliły, że do powstania takich innych należności nie doszło.
W takim razie nie można zastosować art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do przychodów, których nie ma.
W Pana ocenie zawarcie ugody o treści przedstawionej w niniejszym wniosku nie spowoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych po stronie Pana i Pana małżonki z powodu braku przychodu nadającego się do opodatkowania tym podatkiem.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Reguły dotyczące opodatkowania
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:
Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:
• pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;
• pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.
Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.
Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.
Źródła przychodów
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłami przychodów są inne źródła.
Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:
Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.
Wskazał Pan, że na podstawie proponowanej ugody dojdzie do wzajemnej kompensacji wzajemnych wierzytelności stron wynikającej z potrącenia wierzytelności kredytobiorcy (o zwrot spełnionych świadczeń) z wierzytelnością Banku (o zwrot nominalnego kapitału) oraz do zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Powziął Pan wątpliwość, czy będzie to skutkować zapłatą przez Pana podatku dochodowego od osób fizycznych.
Rozliczenie wzajemnych roszczeń
Ugoda – jako jeden z typów umów – regulowana jest przepisami Kodeksu cywilnego.
Zgodnie z art. 917 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać.
Powołana definicja ugody pozwala wyróżnić elementy konstrukcyjne tej instytucji. Po pierwsze, zauważyć należy, że umowa ta może być zawarta wyłącznie w sytuacji, gdy między stronami stosunku prawnego istnieje niepewność albo spór, co do roszczeń wynikających z tego stosunku. Po drugie, celem zawarcia ugody jest uchylenie tej niepewności lub sporu. Wreszcie po trzecie, strony dążą do osiągnięcia celu przez wzajemne ustępstwa. Tak więc nieodłącznym elementem ugody są wzajemne ustępstwa stron. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że z ustępstwem mamy do czynienia, gdy ktoś rezygnuje z jakiegoś warunku, wymagania, zmniejsza swoje żądania czy też odstępuje od nich. Ustępstwa mogą polegać m.in. na zrzeczeniu się uprawnień czy też zarzutów, zaciąganiu zobowiązań, obniżeniu świadczenia itp.
Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się szczególną przyczynę prawną ugody. Oznacza to, że ugoda nie tworzy nowego stosunku prawnego, a jedynie odnosi się do istniejącego stosunku prawnego stanowiącego podstawę powództwa, a tym samym podstawę zawarcia ugody.
W doktrynie prezentowany jest również pogląd, zgodnie z którym kauzalność ugody przejawia się w określeniu zarzutów, którymi mogą się posłużyć strony po zawarciu ugody. Tak więc ugoda jest czynnością, realizowaną w drodze wzajemnych ustępstw stron, zmierzającą do uchylenia niepewności co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnienia ich wykonania albo uchylenia sporu istniejącego lub mogącego powstać.
Instytucja kredytu została natomiast uregulowana przepisami ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).
Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.
Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w każdej sytuacji, gdy podatnik, czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też gdy na skutek określonego zdarzenia powodującego zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów, uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.
Zasady i skutki dokonywania kompensaty (potrącenia) reguluje art. 498 ustawy Kodeks cywilny. Zgodnie z tym przepisem:
§ 1. Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym.
§ 2. Wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami. Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej strony.
Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.
Wprawdzie przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym samym potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).
W sytuacji, gdy dojdzie do umorzenia należności poprzez potrącenie wierzytelności, u stron nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy doszłoby do częściowej kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z pozostałej części długu.
Pana skutki podatkowe z tytułu rozliczenia roszczeń
Jak wynika z opisu sprawy, w ramach proponowanej ugody dojdzie do wzajemnej kompensacji wzajemnych wierzytelności stron wynikającej z potrącenia wierzytelności kredytobiorcy (o zwrot spełnionych świadczeń) z wierzytelnością Banku (o zwrot nominalnego kapitału). Według takiego założenia na skutek kompensacji wzajemnych wierzytelności winien Pan zwrócić różnicę – 105.884,81 zł tytułem spłaty pozostałej (brakującej) części nominalnej wartości kapitału bez odsetek.
Na kwotę 105.884,81 zł składał się będzie zwrot części niespłaconego kapitału kredytu. W wyniku takiego rozliczenia Bank odzyska cały kapitał kredytu i tylko ten kapitał bez żadnych innych kosztów i odsetek.
Taki zwrot nie spełnia zatem celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika - ani poprzez zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów. Po stronie Kredytobiorcy nie dochodzi do powstania przysporzenia majątkowego, bowiem ugoda nie zawiera postanowień, na podstawie których Bank miałby darować lub umorzyć jakiekolwiek wierzytelności Kredytobiorców. Bank otrzymuje kwotę, którą pierwotnie wypłacił Kredytobiorcom.
Wobec tego, takie rozliczenie kredytu na zasadach określonych w punkcie d) proponowanej ugodowej będzie więc dla Pana neutralne podatkowo. Po Pana stronie nie powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Tym samym - nie będzie na Panu ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.
W tej kwestii Pana stanowisko jest prawidłowe.
Skutki podatkowe zwrotu kosztów procesu
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu – jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1 ustawy, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.
Zgodnie z art. 98 § 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568 ze zm.):
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).
Stosownie do art. 98 § 2 cytowanej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdów i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu procesowego.
Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:
Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:
Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.
W tym miejscu wyjaśniam, że zgodnie z przepisem art. 95 § 1 i 2 ustawy Kodeks cywilny:
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, można dokonać czynności prawnej przez przedstawiciela. Czynność prawna dokonana przez przedstawiciela w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.
Na podstawie art. 96 ww. ustawy:
Umocowanie do działania w cudzym imieniu może opierać się na ustawie (przedstawicielstwo ustawowe) albo na oświadczeniu reprezentowanego (pełnomocnictwo).
W myśl art. 104 ustawy Kodeks postępowania cywilnego:
Koszty procesu, w którym zawarto ugodę, znosi się wzajemnie, jeżeli strony nie postanowiły inaczej.
Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 959 ze zm.):
Koszty sądowe obejmują opłaty i wydatki.
W myśl natomiast art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy:
Wydatki obejmują w szczególności wynagrodzenie należne innym osobom lub instytucjom oraz zwrot poniesionych przez nie kosztów.
Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez powoda. Zwrot ten nie rodzi więc obowiązku podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwota zasądzona tytułem zwrotu kosztów postępowania nie przewyższała faktycznie poniesionych przez powoda wydatków.
Z opisu sprawy wynika, że kwota zwrotu zastępstwa procesowego, która ma zostać Panu zwrócona, nie przekracza maksymalnych kosztów zastępstwa procesowego możliwych do zasądzenia na podstawie rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Skoro kwota zwrotu będzie stanowić zwrot poniesionych przez Pana wydatków i nie będzie przewyższać kosztów faktycznie przez Pana poniesionych, to zwrot ten nie będzie stanowić po Pana stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zatem w tej kwestii Państwa stanowisko również jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa jest sam przepis prawa. Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy prawidłowo postrzega Pan, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez Pana stan faktyczny/zdarzenie przyszłe. W polskim systemie prawa podatkowego obowiązuje zasada samoobliczenia podatku. Wydanie interpretacji indywidualnej nie zwalnia podatnika z obowiązku obliczenia podstawy opodatkowania oraz zobowiązania podatkowego. Stąd też nie analizowałem przedstawionych przez Pana kwot.
Odnosząc się do powołanych przez Pana interpretacji indywidualnych wskazuję, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego.
Wskazać należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym, niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Pana jako osoby występującej z wnioskiem, nie wywiera natomiast skutku prawnego dla innych osób (np. Pana żony).
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo