Publiczna uczelnia (czynny podatnik VAT) jest właścicielem działki nr 1, która powstała z podziału działki nr 2 (nabytej w 2005 r. nieodpłatnie, bez VAT). Na działce nr 1 Gmina wybudowała przepompownię ścieków wraz z infrastrukturą (inwestycja celu publicznego) w 2008 r., która jest własnością Gminy i przez nią eksploatowana (dzierżawiona spółce wodociągowej). Uczelnia nie korzystała z tych naniesień. Uczelnia planuje sprzedać działkę…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
16 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 25 marca 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
(…) (dalej: (…), Uczelnia lub Wnioskodawca) jest publiczną uczelnią akademicką działającą na podstawie przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z dnia 20 lipca 2018 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, dalej: PSWN).
Podstawowymi zadaniami statutowymi uczelni są w szczególności kształcenie, wychowanie studentów oraz prowadzenie działalności naukowej, świadczenie usług badawczych oraz transfer wiedzy i technologii do gospodarki, jak również upowszechnianie i pomnażanie osiągnięć nauki i działania na rzecz społeczności lokalnych i regionalnych.
Ponadto wskazać należy, iż Wnioskodawca jest podmiotem finansów publicznych, gdzie w zakresie swojej podstawowej działalności Uczelnia jest zwolniona z podatku VAT lub nie podlega ustawie o VAT. (...) jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.
Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości (…), gmina (…), stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1, obręb (...), o powierzchni 221 m2, dla której Sąd Rejonowy w (…) Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi Księgę Wieczystą nr KW Nr (…). Działka powstała na podstawie Decyzji Burmistrza Miasta i Gminy (…) nr (…) z dnia 6 sierpnia 2021 r. zatwierdzającej podział działki 2, która to działka była nieruchomością rolną. Własność przedmiotowej nieruchomości (...) nabyła z dniem 1 września 2005 r. na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 134 poz. 1355).
Stosownie do brzmienia art. 256 ust. 1 wskazanej ustawy, z dniem wejścia w życie ustawy grunty Skarbu Państwa pozostające w użytkowaniu wieczystym uczelni publicznej stają się jej własnością. Wartość tych gruntów zwiększa fundusz zasadniczy uczelni publicznej. Nabycie prawa własności stwierdza, zgodnie z art. 256 ust. 2 ww. ustawy w drodze decyzji wojewoda. W stosunku do przedmiotowej nieruchomości nabycie prawa własności zostało stwierdzona decyzją Wojewody (…) z dnia 16 stycznia 2009 r. nr (…).
Przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenie, dla którego brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy (…) szacowana nieruchomość znajduje się na terenie projektowanego skrzyżowania na ciągach dróg wojewódzkich z pozostałymi drogami (Uchwała Rady Miejskiej w (…) Nr (…) z dnia 18 grudnia 2000 r. ze zmianami). Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów działka posiada oznaczenie: PSIV (pastwiska trwałe), RIVa (grunty orne).
Przedmiotowa działka posiada bardzo nieregularny kształt wieloboku, jest ogrodzona i zagospodarowana. Na przedmiotowej działce znajduje się inwestycja Gminy (…). Działka jest zabudowana przepompownią ścieków, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną niezbędną do funkcjonowania przepompowni ścieków, zjazdem i drogą dojazdową. Działka jest również ogrodzona.
Pismem (...) z dnia 6 lutego 2006 r. Uczelnia wyraziła zgodę na lokalizację tej inwestycji zgodnie z przedłożoną koncepcją. Przepompownia została wybudowana w 2008 r. Przepompownia została wybudowana na podstawie decyzji Starosty (…) nr (…) z dnia 12 czerwca 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę i została wydana dla Burmistrza Gminy i Miasta (…) (Data ostateczności decyzji pozwolenie budowlane: 21 lipca 2006 r.). Decyzja o pozwoleniu na budowę była poprzedzona decyzją nr (…)). Przepompownia została oddana do użytkowania w związku z zawiadomieniem złożonym w dniu 23 czerwca 2008 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w (…) przez Burmistrza Gminy i Miasta (…) z dnia 18 czerwca 2008 r. o zakończeniu budowy i przystąpienia do użytkowania kanalizacji sanitarnej z przyłączami i przepompownią ścieków w (…). Zgodnie z informacją uzyskaną od Gminy (…) przy piśmie z dnia 17 grudnia 2025 r. (znak: (…)) przepompownia jest traktowana jako część infrastruktury przesyłowej w rozumieniu art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego przy czym: 1/ Przepompownia nie stanowi własności Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…) sp. z o.o.; 2/ Gmina (…) była inwestorem przepompowni i nie została wniesiona aportem do spółki Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…). Koszty budowy przepompowni poniosła Gmina (…). Bieżące koszty utrzymania, konserwacji, dozoru technicznego ponosi spółka Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…) na podstawie umowy dzierżawy (zgodnie z załącznikiem do umowy numer inwentarzowy (...)). Spółka Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…) korzysta z przepompowni. Przepompownia jest ujęta w ewidencji środków trwałych Gminy (…) od 4 grudnia 2015 roku i jest przedmiotem umowy dzierżawy ze spółką Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…). Od 31 grudnia 2015 r. przepompownia została ujęta w ewidencji pozabilansowej spółki Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w (…). Przepompownia podlega amortyzacji do stycznia 2031 roku.
Gmina (…) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przepompownia ścieków jest integralną częścią sieci kanalizacji sanitarnej. Gmina (…) wykorzystuje przepompownię do realizacji swoich ustawowych zadań, tj. zadań własnych gminy w zakresie kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, określonych w art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (do czynności opodatkowanych).
Przepompownia ścieków stanowi budowlę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych. Symbol Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych to 2223. Przedmiotowa przepompownia ścieków jest trwale związana z gruntem. Przedmiotowa przepompownia ścieków nie była w żaden sposób wykorzystywana przez sprzedawcę (...).
Wnioskodawca planuje sprzedaż działki nr 1 na rzecz Gminy (...). Naniesienia znajdujące się na gruncie (...) zostały wybudowane i są eksploatowane przez Gminę (...). Władztwo ekonomiczne na dzień sprzedaży należy przypisać Gminie tj. Gmina posiada faktyczną możliwość dysponowania tymi obiektami. Przy umowie sprzedaży nie nastąpi rozliczenie nakładów poniesionych przez Gminę (...). Przed sprzedażą nie nastąpi przekazanie faktycznego władztwa ekonomicznego do Gminy, gdyż Gmina obecnie już włada przepompownią, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną, zjazdem, drogą dojazdową oraz ogrodzeniem i gruntem. Ponadto cena sprzedaży nieruchomości zostanie ustalona w odniesieniu do wartości gruntu.
W świetle art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w ramach planowanej dostawy, nie dojdzie więc do przeniesienia prawa do rozporządzania ww. nakładami jak właściciel. W przedmiotowym stanie faktycznym nastąpi wyłącznie przeniesienie prawa do rozporządzania gruntem, a nie ww. nakładami, które stanowią odrębną ekonomiczną własność innego podmiotu, tj. Gminy (...). Zatem w istocie ww. nakłady nie będą stanowiły przedmiotu dostawy, bowiem nakłady przed dniem sprzedaży nie będą w ekonomicznym posiadaniu (...). Pomimo, że z punktu widzenia prawa cywilnego na nabywcę formalnie przejdzie prawo własności gruntu wraz z naniesieniami, to jednak biorąc pod uwagę rozwiązania przyjęte w ustawie o podatku od towarów i usług, w ramach planowanej transakcji nie wystąpi dostawa towarów w postaci naniesień posadowionych na gruncie, ponieważ to Gmina (...) dysponuje nimi już jak właściciel.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy
1. Działka nr 2 (z której została wydzielona działka nr 1, wydzielenie nastąpiło w roku 2021) od roku 2005 (tj. od nabycia prawa własności) była wykorzystywana na cele produkcji rolniczej opodatkowanej podatkiem od towarów i usług, gdzie w latach 2018 - 2023 wykorzystywanie przedmiotowej działki na cele produkcji rolniczej odbywało się w ramach umowy kontraktacji. Nadto w latach 2005-2014 część przedmiotowej działki była wykorzystywana na lądowisko i w tym zakresie była udostępniona podmiotowi trzeciemu na zasadzie umowy dzierżawy opodatkowanej podatkiem od towarów i usług.
2. Nabycie działki nr 2, z której została wydzielona działka nr 1 nie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT. Przy nabyciu ww. działki nie przysługiwało Uczelni prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT.
Pytanie
Czy w związku z przedstawionym stanem faktycznym dostawa gruntu stanowiącego działkę nr 1 wraz z budowlą (przepompownią ścieków) będzie zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług, względnie na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy w związku z przedstawionym stanem faktycznym dostawa gruntu wraz z budowlą (przepompownią ścieków) nie będzie zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9, jak również art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług, gdzie dostawa przedmiotowej działki będzie objęta podatkiem od towarów i usług w stawce podstawowej tj. 23%.
W ocenie (...), skoro znajdujące się na działce nr 1 naniesienia są własnością nabywcy (Gminy (...)), należy przyjąć, iż sprzedawca (...) nie dokona na rzecz Gminy (...) dostawy gruntu wraz ze znajdującymi się na nim obiektami: budowlą przepompowni ścieków, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną, zjazdem, drogą dojazdową i ogrodzeniem. Zatem, przedmiotem dostawy na rzecz Gminy (...) będzie wyłącznie grunt, którego jednak nie można uznać za teren niezabudowany, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej także: ustawa o VAT). Powyższe wynika z faktu, że na tej działce posadowiona jest budowla w postaci przepompowni ścieków będąca własnością Gminy (...) (użytkownika gruntu). Zatem dostawa ta nie będzie korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż przepis ten stosuje się tylko do dostawy terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane, a w przedstawionej sytuacji grunt ten jest zabudowany.
Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT, zwalnia się z podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane. Z kolei jak stanowi art. 2 pkt 33 tej ustawy, przez tereny budowlane rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją sprzedaży na rzecz Gminy gruntu, na którym znajdują się dokonane przez Gminę naniesienia w postaci budowli przepompowni ścieków, instalacji kanalizacji sanitarnej, instalacji energetycznej niezbędnej do funkcjonowania przepompowni ścieków, zjazdu i drogi dojazdowej oraz ogrodzenia, a więc budowa tych obiektów wymagała pozyskania przez Gminę (inwestora) odpowiednich dokumentów (pozwoleń/decyzji), co jak wynika z opisu stanu faktycznego miało miejsce (vide: Przepompownia została wybudowana na podstawie decyzji Starosty (...) nr (...)/2006 z dnia 12 czerwca 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę i została wydana dla Burmistrza Gminy i Miasta (...), Data ostateczności decyzji pozwolenie budowalne: 21 lipca 2006 r.). Decyzja o pozwoleniu na budowę była poprzedzona decyzją nr (...)/2025 o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia 28 października 2005 r. (znak sprawy: …).
Z uwagi na fakt, że dla działki wydano decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie można uznać jej za działkę niezabudowaną. Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz obowiązujące przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, należy stwierdzić, że dostawa przedmiotowej działki nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT. Decydujące znaczenie ma bowiem fakt, iż na gruncie tym faktycznie posadowiona jest budowla w postaci przepompowni ścieków wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną, co przesądza o uznaniu gruntu za zabudowany, niezależnie od tego, że naniesienia te stanowią własność nabywcy, a nie sprzedawcy. W konsekwencji przedmiotowa nieruchomość nie spełnia przesłanek uznania jej za teren niezabudowany w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT, a zatem jej dostawa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki podstawowej w wysokości 23%.
Wskazać należy, iż w analizowanym stanie faktycznym nie znajduje zastosowania również zwolnienie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT odnoszące się do dostawy budynków, budowli lub ich części. Przedmiotem planowanej czynności nie jest bowiem dostawa budynku, budowli ani ich części, lecz wyłącznie dostawa gruntu, natomiast posadowione na nim naniesienia w postaci budowli oraz infrastruktury technicznej stanowią własność nabywcy i nie są objęte zakresem dostawy. W konsekwencji przesłanki zwolnienia, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, w tym odnoszące się do pierwszego zasiedlenia, pozostają w niniejszej sprawie irrelewantne i nie mogą stanowić podstawy do zastosowania zwolnienia od podatku.
Tym samym, uwzględniając przedstawiony opis sprawy oraz ww. regulacje prawne należy stwierdzić, że dostawa działki nr 1 nie będzie mogła korzystać ze zwolnienia od podatku wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 9 i 10 ustawy o VAT. W konsekwencji, sprzedaż przedmiotowej działki winna być opodatkowana podatkiem VAT według właściwej stawki podatku od towarów i usług.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zasady opodatkowania podatkiem od towarów i usług określa ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwana dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”.
Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Art. 2 pkt 6 i pkt 22 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o:
6) towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii;
22) sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
W świetle przedstawionych powyżej przepisów grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy VAT.
Jak wynika z opisu sprawy są Państwo publiczną uczelnią akademicką działającą na podstawie przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
Planują Państwo sprzedaż działki nr 1 na rzecz Gminy (...).
Działka powstała na podstawie Decyzji Burmistrza Miasta i Gminy (...) zatwierdzającej podział działki 2, która to działka była nieruchomością rolną. Własność przedmiotowej nieruchomości nabyli Państwo 1 września 2005 r. na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Nabycie działki nr 2, z której została wydzielona działka nr 1 nie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT. Przy nabyciu ww. działki nie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego VAT.
Na przedmiotowej działce znajduje się inwestycja Gminy (...). Działka jest zabudowana przepompownią ścieków, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną niezbędną do funkcjonowania przepompowni ścieków, zjazdem i drogą dojazdową. Działka jest również ogrodzona.
Przepompownia ścieków stanowi budowlę w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane. Przedmiotowa przepompownia ścieków jest trwale związana z gruntem. Przedmiotowa przepompownia ścieków nie była w żaden sposób wykorzystywana przez Państwa.
Koszty budowy przepompowni poniosła Gmina (...). Bieżące koszty utrzymania, konserwacji, dozoru technicznego ponosi spółka Zakład Wodociągów i Kanalizacji w (...) w (...), która korzysta z przepompowni na podstawie umowy dzierżawy.
Państwa wątpliwości w opisanej sprawie dotyczą ustalenia, czy sprzedaż działki nr 1 wraz z budowlą (przepompownią ścieków) będzie zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług, względnie na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.
Czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, może korzystać ze zwolnienia od podatku. Warunki stosowania zwolnień zawarte zostały zarówno w ustawie, jak i przepisach wykonawczych.
Art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane.
Art. 2 pkt 33 ustawy:
Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o: terenach budowlanych - rozumie się przez to grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Oznacza to, że zwolnienie przysługuje względem takiej dostawy, której przedmiotem jest grunt niezabudowany i jednocześnie o przeznaczeniu innym niż budowlane. Zatem ze zwolnienia od podatku korzystać będą dostawy gruntów o charakterze rolnym, leśnym, itp. Przeznaczenie gruntu na cele inne niż budowlane determinuje możliwość skorzystania z ww. zwolnienia od podatku przy zbyciu gruntów. O tym, że dany teren jest terenem budowlanym przesądzają zapisy w planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy.
Art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.):
Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy.
Art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym:
1. Ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
2. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym:
1) lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego;
2) sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
O przeznaczeniu nieruchomości stanowią zatem akty prawa miejscowego:
Art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:
a) dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
b) pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.
Art. 2 pkt 14 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o pierwszym zasiedleniu - rozumie się przez to oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich:
a) wybudowaniu lub
b) ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.
Zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy stosuje się w odniesieniu do dostawy całości lub części budynków, budowli, jeżeli w stosunku do nich doszło do pierwszego zasiedlenia, przy czym okres pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą nie jest krótszy niż 2 lata. Pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie nieruchomości do używania, w tym używania na potrzeby własnej działalności, jak również dostawa nieruchomości na rzecz pierwszego nabywcy.
Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęcia „budynku” i „budowli”. W tym zakresie należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.).
Art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane:
Ilekroć w ustawie jest mowa o budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, biogazowni, biogazowni rolniczej, biometanowni i innych urządzeń), oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, w tym pod morskie turbiny wiatrowe oraz stacje elektroenergetyczne zlokalizowane na morzu, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
W przypadku budynków lub budowli niespełniających przesłanek do zastosowania art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom - po spełnieniu określonych warunków - skorzystanie ze zwolnienia, o którym stanowi art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem, że:
a) w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
b) dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.
Jeżeli nie zostaną spełnione przesłanki zastosowania zwolnienia od podatku dla dostawy budynków, budowli lub ich części na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy, należy przeanalizować możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy:
Zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszystkich towarów - zarówno nieruchomości, jak i ruchomości - jeśli:
Jeśli choć jeden z tych warunków nie jest spełniony, to dostawa towarów nie może skorzystać ze zwolnienia od podatku VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Należy podkreślić, że zwolnienie wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, przysługuje tylko wtedy, gdy podatnik nie ma prawa do odliczenia podatku na skutek ograniczeń i zakazów przewidzianych przepisami ustawy, co wynika np. ze związku ze sprzedażą zwolnioną od podatku. Oznacza to, że zwolnienie to nie ma zastosowania do zbycia towaru przez podatnika, jeżeli transakcja, w wyniku której nabył on wcześniej ten towar, nie była opodatkowana podatkiem od towarów i usług.
W świetle przywołanych przepisów konieczne jest przeanalizowanie, co będzie przedmiotem dostawy: czy będą to budowle posadowione na działce nr 1, czy wyłącznie grunt.
W świetle art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071):
Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.
Art. 47 § 1 Kodeksu cywilnego:
Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.
Art. 47 § 2 Kodeksu cywilnego:
Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.
Art. 48 Kodeksu cywilnego:
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.
Uwzględniając przywołane regulacje prawne należy stwierdzić, że w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży jest grunt, na którym posadowiona jest budowla, niestanowiąca własności zbywcy, to mimo, iż ten obiekt budowlany stanowi w świetle prawa cywilnego część składową nieruchomości to w świetle ustawy VAT nie dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania tym obiektem jak właściciel (zarówno w sensie ekonomicznym, jak i w sensie prawnym), a zatem przedmiotem dostawy jest w takim przypadku tylko sam grunt.
Z opisu sprawy wynika, że naniesienia znajdujące się na Państwa gruncie zostały wybudowane i są eksploatowane przez Gminę. W opisie sprawy wskazali Państwo, że władztwo ekonomiczne na dzień sprzedaży należy przypisać Gminie. Nie nastąpi rozliczenie nakładów poniesionych przez Gminę. Przed sprzedażą nie nastąpi przekazanie faktycznego władztwa ekonomicznego do Gminy, gdyż Gmina obecnie już włada przepompownią, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną, zjazdem, drogą dojazdową oraz ogrodzeniem i gruntem. Ponadto cena sprzedaży nieruchomości zostanie ustalona w odniesieniu do wartości gruntu.
W świetle art. 7 ust. 1 ustawy, w ramach planowanej dostawy, nie dojdzie więc do przeniesienia prawa do rozporządzania ww. nakładami jak właściciel. W rozpatrywanej sprawie nastąpi wyłącznie przeniesienie prawa do rozporządzania gruntem, a nie ww. nakładami, które stanowią odrębną ekonomiczną własność innego podmiotu, tj. Gminy. Zatem w istocie ww. nakłady nie będą stanowiły przedmiotu dostawy, bowiem nakłady przed dniem sprzedaży nie będą w Państwa ekonomicznym posiadaniu. Pomimo, że z punktu widzenia prawa cywilnego na nabywcę formalnie przejdzie prawo własności gruntu wraz z naniesieniami, to jednak biorąc pod uwagę rozwiązania przyjęte w ustawie o podatku od towarów i usług, w ramach planowanej transakcji nie wystąpi dostawa towarów w postaci naniesień posadowionych na gruncie, ponieważ to Gmina dysponuje nimi jak właściciel.
Tym samym, w analizowanych okolicznościach dostawa działki nr 1 będzie obejmowała wyłącznie sam grunt.
Jak już wskazano wyżej, w myśl art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy VAT w związku z definicją terenu budowlanego określoną w art. 2 pkt 33 ustawy opodatkowane podatkiem VAT są dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe niezabudowane spełniające definicję terenów budowlanych, czyli terenów przeznaczonych pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W analizowanej sprawie mamy do czynienia z sytuacją sprzedaży na rzecz Gminy gruntu - stanowiącego działkę nr 1 - na której znajdują się dokonane przez Gminę naniesienia w postaci budowli przepompowni ścieków, instalacji kanalizacji sanitarnej, instalacji energetycznej niezbędnej do funkcjonowania przepompowni ścieków, zjazdu i drogi dojazdowej oraz ogrodzenia, a więc budowa tych obiektów wymagała pozyskania przez Gminę (inwestora) odpowiednich dokumentów (pozwoleń/decyzji). Z perspektywy ekonomicznej od momentu wzniesienia na Państwa gruncie tych naniesień, to Gmina znajduje się w faktycznym posiadaniu naniesień i korzysta z nich jak właściciel.
Skoro znajdujące się na działce nr 1 naniesienia są własnością nabywcy (Gminy), nie sposób przyjąć, że dokonają Państwo na rzecz Gminy dostawy gruntu wraz ze znajdującymi się na nim obiektami budowlą przepompownią ścieków, instalacją kanalizacji sanitarnej, instalacją energetyczną, zjazdem, drogą dojazdową i ogrodzeniem. Zatem, przedmiotem dostawy na rzecz Gminy będzie wyłącznie grunt, którego jednak nie można uznać za teren niezabudowany, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy. Powyższe wynika z faktu, że na tej działce posadowiona jest budowla w postaci przepompowni ścieków będąca własnością Gminy. Zatem dostawa ta nie będzie korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, gdyż przepis ten stosuje się tylko do dostawy terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane, a w przedstawionej sytuacji grunt ten jest zabudowany.
Ponieważ w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości nie zaistniały przesłanki umożliwiające zastosowanie zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, należy rozpatrzyć warunki do zastosowania zwolnienia dla dostawy działki wynikające z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Jak już wyjaśniono wyżej warunkiem zastosowania zwolnienia z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy jest konieczność wykorzystywania towarów, będących przedmiotem dostawy przez podatnika, wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT. W konsekwencji z tego zwolnienia nie może korzystać dostawa towarów, które nigdy nie zostały wykorzystane na cele działalności zwolnionej. Warunek wykorzystania wyłącznie na cele działalności zwolnionej oznacza, że od momentu ich nabycia do momentu zbycia muszą służyć wyłącznie takiej działalności, w żadnym momencie ich posiadania nie można zmienić ich przeznaczenia oraz sposobu wykorzystywania.
W świetle przedstawionych okoliczności należy stwierdzić, że dla dostawy na rzecz Gminy działki nr 1 nie znajdzie zastosowania zwolnienie od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Powyższe wynika z faktu, że działka nr 2, z której została wydzielona działka nr 1 nie była wykorzystywana przez Państwa wyłącznie na cele działalności zwolnionej z VAT. Jak Państwo wskazali we wniosku, działka nr 2, z której została wydzielona działka nr 1 była wykorzystywana na cele produkcji rolniczej opodatkowanej podatkiem VAT, a także była udostępniana podmiotowi trzeciemu na podstawie umowy dzierżawy.
W konsekwencji, brak zaistnienia jednego z warunków (które dla zastosowania zwolnienia spełnione muszą być łącznie) wyklucza zwolnienie dla dostawy ww. działki na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Skoro przedmiotem dostawy nie będą naniesienia znajdujące się na działce nr 1 badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a ustawy jest bezzasadne.
Tym samym, uwzględniając przedstawiony opis sprawy oraz ww. regulacje prawne należy stwierdzić, że dostawa działki nr 1 nie będzie mogła korzystać ze zwolnienia od podatku wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 2, 9, 10 i 10a ustawy. W konsekwencji, sprzedaż przedmiotowej działki winna być opodatkowana podatkiem VAT według właściwej stawki podatku od towarów i usług.
W konsekwencji Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywało się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z tym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Jednocześnie informuję, że kwestia ustalenia wysokości stawki podatku VAT dla dostawy towarów lub świadczenia usług od dnia 1 lipca 2020 r. może być rozstrzygnięta tylko w ramach wydania wiążącej informacji stawkowej określonej w art. 42a ustawy o VAT.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo