Brak prawa do odliczenia podatku w związku z realizacją Umowy (grant).
Fundacja będąca organizacją pożytku publicznego realizuje projekt finansowany ze środków unijnych polegający na przyznawaniu grantów na komercjalizację badań naukowych. Fundacja nie świadczy żadnych odpłatnych usług w ramach tego projektu, a jedynie rozdysponowuje środki i nadzoruje ich wykorzystanie.…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
21 kwietnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 25 maja 2026 r. - w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Fundacja (…) (dalej: Fundacja lub Wnioskodawca) jest organizacją pożytku publicznego, wpisaną do Krajowego Rejestru Sądowego.
Fundacja działa na podstawie przepisów ustawy o Fundacjach z dnia 6 kwietnia 1984 r. (Dz.U.2023.166 t. j.), ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie z dnia 24 kwietnia 2003 r. (Dz.U.2025.1338 t. j.) oraz na podstawie postanowień statutu Fundacji (statut z dnia (…) r., dalej „Statut”).
Czynności statutowe i faktycznie realizowane Fundacji polegają na: (…).
Czynności te nie są realizowane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej co jest jednoznacznie potwierdzone w § 6 pkt 3 Statutu - Prowadzona przez Fundację odpłatna działalność pożytku publicznego nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców.
Fundacja operuje własnym funduszem założycielskim oraz zarządza środkami z funduszy europejskich (np. z programów (…)) przeznaczając je na realizację celów wymienionych w Statucie. Jednym z projektów w ramach programu (…) jest specjalny instrument wsparcia (…), mający na celu komercjalizację wyników badań naukowych. W ramach tego projektu Fundacja finansuje granty na badania naukowe, budowę prototypów, wspiera merytorycznie uczestników programu, organizuje relacje z inwestorami i partnerami przemysłowymi.
Fundacja zawarła ze Skarbem Państwa - (…) jako Instytucją Zarządzającą (dalej „IZ”) umowę o dofinansowanie w ramach programu (…) dla projektu (…) nr I (dalej: „Umowa”). IZ udziela Fundacji dofinansowania na realizację projektu (…) na zasadach przewidzianych w tej umowie. Wydatki na realizację projektu (…) pochodzą ze środków europejskich - Rozwój regionalny.
Na podstawie Umowy Fundacja realizuje projekt (…) przy współpracy z innymi podmiotami. Do czynności realizowanych przez Fundację zalicza się w szczególności rozdysponowywanie grantów odpowiednim podmiotom spełniającym warunki do otrzymania grantu oraz nadzór nad dysponowaniem tych środków i kontrolę wydatków z przekazanych grantów.
Fundacja realizuje umowę zgodnie z przepisami prawa krajowego i Unii Europejskiej. Mowa tu w szczególności o następujących aktach prawnych:
Realizacja projektu (…) przez Fundację odbywa się także z zachowaniem zasad Statutu, w zakresie realizacji celów w nim wymienionych.
Fundacja jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT, jednak tylko z uwagi na wykonywanie ograniczonej działalności opodatkowanej, innej niż działalność pożytku publicznego określona w Statucie. Działalność ta polega na wynajmie za wynagrodzeniem w postaci czynszu powierzchni lokali, które aktualnie nie są wykorzystywane do działalności statutowej. Sprzedaż opodatkowana Fundacji, do której znajduje zastosowanie podstawowa stawka podatku od towarów i usług (23%) ogranicza się wyłącznie do działalności w zakresie najmu i jej wartość odpowiada wartości czynszów należnych od najemców. Oznacza to, że sprzedaż opodatkowana Fundacji nie dotyczy także refakturowania innych kosztów związanych z umowami najmu. Koszty te (woda, prąd, usługi komunikacyjne itp.) ponoszą najemcy bezpośrednio na rzecz dostawców tych mediów, z którymi zostały podpisane umowy bezpośrednio przez najemców.
Zgodnie ze Statutem, co znajduje odzwierciedlenie w szczególności w praktyce działania Fundacji, nie prowadzi ona działalności gospodarczej.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
W ramach Umowy Fundacja wykorzysta dofinansowanie zgodnie z celami statutowymi Fundacji i powszechnie obowiązującymi przepisami na potrzeby projektu (…).
Działania Fundacji w ramach Umowy są uregulowane ustawą z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 Dz.U.2025.1733 t. j.) i polegają na:
W ramach realizacji Umowy Fundacja nie dostarcza i nie świadczy, ani nie będzie dostarczać towarów i świadczyć usług, w szczególności w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług.
W związku z realizacją Projektu Fundacja ponosi i będzie ponosić wydatki związane z rozdysponowywaniem grantów, polegające na utrzymaniu personelu dokonującego przyznawania grantów i dokonującego weryfikacji poprawności wykorzystywania środków.
Z realizacją projektu wiążą się również wydatki na utrzymanie infrastruktury, koszty nieruchomości i innych środków trwałych oraz zakup usług związanych z realizacją projektu. W związku z realizacją Projektu, Fundacja ponosi również część kosztów ogólnych.
Towary i usługi nabywane w trakcie realizacji projektu są i będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, jako wykonywane przez Fundację będącą podmiotem nieprowadzącym działalności gospodarczej, w szczególności w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług.
Towary i usługi będą wykorzystywane do celów innych niż działalność gospodarcza (czynności niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług).
Towary i usługi nie będą podlegały alokacji kwot podatku naliczonego do czynności opodatkowanych lub zwolnionych, ponieważ ich zakup nie będzie związany z działalnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.
Pytanie
Czy Fundacja ma prawo do odliczenia kwot podatku naliczonego w związku z realizacją Umowy?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, Fundacja nie ma prawa do odliczenia kwot podatku naliczonego w związku z realizacją Umowy, z uwagi na brak statusu podatnika podatku od towarów i usług i działanie zgodne ze Statutem, które nie mieści się w pojęciu prowadzenia działalności gospodarczej.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
Fundacja realizując własne cele przewidziane w Statucie: (…),
nie działa jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Fundacja stosuje się do założeń przewidzianych w Statucie w § 6 pkt 3 tego dokumentu. Prowadzona przez Fundację działalność pożytku publicznego nie stanowi działalności gospodarczej ani w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców ani też autonomicznej i relewantnej w tym zapytaniu, definicji działalności gospodarczej zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT.
Należy podkreślić, że przepisy ustawy VAT (por. art. 86 ustawy o VAT) dopuszczają prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego po kumulatywnym spełnieniu dwóch przesłanek:
1. posiadaniu statusu podatnika,
2. wykorzystywaniu towarów lub usług do wykonywania czynności opodatkowanych.
Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje wyłącznie podatnikom VAT, o których mowa w art. 15. Są to zatem wyłącznie podatnicy prowadzący działalność gospodarczą (w rozumieniu ustawy VAT).
Art. 86 ust. 1 ustawy VAT przewiduje zasadę, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Przez czynności opodatkowane należy rozumieć czynności, które faktycznie zostały (bądź zostaną) objęte opodatkowaniem, a nie czynności, które, co do zasady, podlegają opodatkowaniu, lecz w danej konkretnej sytuacji nie zostały opodatkowane (np. zostały wykonane przez podatnika, który w stosunku do tej konkretnej czynności nie występował w tym charakterze). W konsekwencji Fundacja realizując postanowienia Umowy, nie występuje w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ustawy.
Za podatnika VAT zdefiniowanego w art. 15 ustawy o VAT należy uznać tylko takie podmioty (jednostki organizacyjne), które samodzielnie wykonują działalność gospodarczą. Za działalność gospodarczą ustawa VAT przyjmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Należy jednak podkreślić, że podmiot, który wykonuje wyłącznie czynności nieodpłatne, nie może być uznany za podatnika VAT. Jest bowiem różnica pomiędzy działalnością a działalnością gospodarczą. Całkowity brak odpłatności eliminuje podmiot z systemu VAT, który obejmuje działalność gospodarczą, a nie wszelką działalność, w szczególności o charakterze pożytku publicznego realizowaną bez wynagrodzenia.
Mając na uwadze przedmiotowe określenie czynności kwalifikujących się do czynności realizowanych przez podatników w rozumieniu przepisów ustawy VAT, czynności wykonywane przez Fundację na podstawie statutu nie mieszczą się w tym zakresie. Fundacja jest organizacją pożytku publicznego, która realizuje swoje cele statutowe bez pobierania z tego tytułu wynagrodzenia. Nawet działanie w ramach odpłatnej działalności pożytku publicznego, nie skutkuje uzyskaniem statusu podatnika wykonującego działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT. Tym bardziej nie można uzyskać statusu podatnika VAT wykonując działalność pożytku publicznego realizując czynności nieodpłatnie, gdyż te nie mieszczą się w pojęciu prowadzania działalności gospodarczej w rozumieniu powyżej powołanych przepisów.
Formalny status Fundacji jako podatnika zarejestrowanego dla celów VAT, wyłącznie w zakresie wynajmu niewykorzystywanej aktualnie powierzchni nieruchomości, nie stanowi przesłanki wystarczającej do przyjęcia, że Fundacja ta jest podatnikiem w odniesieniu do czynności mających na celu realizację Statutu i Umowę.
Jednocześnie Fundacja nabywając towary lub usługi na potrzeby realizacji własnych celów statutowych jest konsumentem, ponieważ nie dokonuje sprzedaży w ramach łańcucha dostaw i nie tworzy wartości dodanej w rozumieniu przepisów VAT, która powinny zostać opodatkowana.
W konsekwencji Fundacja nie jest podatnikiem VAT w związku z wykonywanymi czynnościami statutowymi, co oznacza, że czynności te nie podlegają VAT. Do czynności wykonywanych poza VAT jako nie wykonywane przez podatnika, zaliczają się w szczególności zadania realizowane w ramach Umowy.
Mając na uwadze fakt, iż czynności Fundacji w ramach realizowania Umowy nie są wykonywane przez podatnika VAT, Fundacji nie przysługuje prawo do zadeklarowania kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu VAT. Fundacja wykonuje czynności bez wynagrodzenia jako organizacja pożytku publicznego.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Przedstawiona zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.
Podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Ponadto, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go - dla tej czynności - za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W świetle art. 1 ustawy z 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 166 ze zm.):
Fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich, jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami.
Z opisu sprawy wynika, że na podstawie zawartej Umowy realizują Państwo projekt (…) przy współpracy z innymi podmiotami. Do czynności realizowanych przez Państwa zalicza się w szczególności rozdysponowywanie grantów odpowiednim podmiotom spełniającym warunki do otrzymania grantu oraz nadzór nad dysponowaniem tych środków i kontrolę wydatków z przekazanych grantów. Państwa działania w ramach Umowy polegają na: realizacji projektu grantowego zgodnie z założonym celem; przygotowaniu i przekazaniu właściwej instytucji propozycji kryteriów wyboru grantobiorców; dokonywaniu wyboru grantobiorców w oparciu o określone kryteria, z uwzględnieniem zasady przejrzystości, rzetelności, bezstronności i równego traktowania podmiotów; zawieraniu z grantobiorcami umów o powierzenie grantu; rozliczaniu wydatków poniesionych przez grantobiorców; monitorowaniu realizacji zadań przez grantobiorców; kontroli realizacji zadań przez grantobiorców; odzyskiwaniu grantów w przypadku ich wykorzystania niezgodnie z umową o powierzenie grantu. W ramach realizacji Umowy nie dostarczają i nie świadczą, ani nie będą Państwo dostarczać towarów i świadczyć usług, w szczególności w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Towary i usługi nabywane w trakcie realizacji projektu są i będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, jako wykonywane przez Fundację będącą podmiotem nieprowadzącym działalności gospodarczej, w szczególności w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług.
Państwa wątpliwości dotyczą kwestii braku prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją Umowy.
Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny. W Państwa sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie jest spełniony, ponieważ - jak wskazali Państwo - w ramach realizacji Umowy nie dostarczają/nie będą Państwo dostarczać towarów i nie świadczą/nie będą Państwo świadczyć usług. Towary i usługi nabywane w trakcie realizacji projektu są i będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, jako wykonywane przez Państwa będących podmiotem nieprowadzącym działalności gospodarczej.
W konsekwencji, ze względu na niespełnienie podstawowej przesłanki warunkującej prawo do odliczenia podatku naliczonego wskazanej w art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, jaką jest związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, nie mają / nie będą Państwo mieli prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją Umowy.
Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Wydana interpretacja indywidualna dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (zapytania). Inne kwestie, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być - zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej - rozpatrzone.
Wydając przedmiotową interpretację Organ jako element przedstawionego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego przyjął wskazaną przez Państwa okoliczność, że towary i usługi nabywane w trakcie realizacji projektu są i będą wykorzystywane do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.
Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo