Interpretacja 0114-KDIP4-1.4012.365.2026.1.AM

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków związanych z realizacją inwestycji.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Gmina (…) (dalej: Gmina) jest zarejestrowana na potrzeby podatku od towarów i usług (dalej: VAT) jako podatnik VAT czynny.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153; dalej: ustawa o samorządzie gminnym), Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Jednocześnie, w myśl art. 6 ust. 1 tej ustawy, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych, stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty.

W szczególności, jak wskazuje art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, zadania własne Gminy obejmują m. in. sprawy kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych.

Gmina realizuje inwestycję pn. „(…)” (dalej: Projekt lub Inwestycja). Na realizację Inwestycji Gmina uzyskała dofinansowanie ze środków z Programu (…) 2021-2027.

W tym miejscu Gmina wskazuje, iż przedmiotowy wniosek odnosi się wyłącznie do wydatków ponoszonych wyłącznie przez Gminę. Gmina posiada obiektywną możliwość wydzielenia wydatków ponoszonych przez nią w związku z realizacją Inwestycji. W związku z powyższym, wniosek nie dotyczy wydatków ponoszonych przez Gminę A. Odpowiednio, poniżej wskazane informacje w odniesieniu do Inwestycji będą wyłącznie dotyczyć wydatków ponoszonych przez Gminę.

Celem Inwestycji jest wybudowanie kanalizacji sanitarnej grawitacyjno-pompowej (…) w Gminie w miejscowości 1.

Wydatki związane z realizacją Projektu są / będą dokumentowane wystawianymi przez dostawców i wykonawców fakturami VAT, na których Gmina jest / będzie wskazana jako nabywca przedmiotowych towarów i usług.

Nabywane przez Gminę towary związane z realizacją Inwestycji są / będą wykorzystywane tylko do realizacji zadań własnych Gminy w zakresie kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym.

Gmina nie będzie udostępniała ww. infrastruktury odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. W szczególności przedmiotowa infrastruktura nie będzie wydzierżawiana czy odpłatnie udostępniana innym podmiotom.

Gmina również wskazuje, iż infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji zostanie przekazana w nieodpłatne użytkowanie na rzecz Związku (…) z siedzibą w (…), którego Gmina jest członkiem.

Infrastruktura nie będzie również służyć Gminie w żadnym stopniu do wykonywania jakichkolwiek czynności w ramach działalności gospodarczej Gminy. W szczególności Gmina nie będzie wykorzystywała tej infrastruktury do czynności, które Gmina wykonuje odpłatnie.

Pytanie

Czy Gminie przysługuje / będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT od wydatków związanych z realizacją Inwestycji?

Państwa stanowisko w sprawie

Gminie nie przysługuje / nie będzie przysługiwało prawo do odliczenia VAT od wydatków związanych z realizacją Inwestycji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Z art. 7 ust. 1 cyt. ustawy wynika, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy o VAT.

W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z treści powyższej regulacji wynika, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie, czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT:

a)  zostały nabyte przez podatnika tego podatku oraz

b)  pozostają w związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz niepodlegających temu podatkowi.

Odnosząc się do warunku nabywania towarów i usług przez podatnika, należy wskazać, iż definicja podatnika została uregulowana w art. 15 ustawy o VAT. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, za podatników uznaje się osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie natomiast do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Uregulowanie cytowanego powyżej art. 15 ust. 6 ustawy o VAT jest odzwierciedleniem art. 13 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r., s. 1, ze zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami. Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 tej ustawy, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych Gminy.

W szczególności, jak wskazuje art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, zadania własne Gminy obejmują m. in. sprawy kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych.

Mając na uwadze przywołane powyżej przepisy, należy wskazać, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W przedmiotowej sprawie, Inwestycja ma na celu wybudowanie kanalizacji sanitarnej grawitacyjno- pompowej wraz (…) w Gminie w miejscowości 1.

Gmina nie będzie udostępniała ww. infrastruktury odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. W szczególności przedmiotowa infrastruktura nie będzie wydzierżawiana, czy odpłatnie udostępniana innym podmiotom.

Infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji zostanie przekazana w nieodpłatne użytkowanie na rzecz Związku (...) w siedzibą w (...), którego Gmina jest członkiem.

Infrastruktura nie będzie również służyć Gminie w żadnym stopniu do wykonywania jakichkolwiek czynności w ramach działalności gospodarczej Gminy. W szczególności Gmina nie będzie wykorzystywała tej infrastruktury do czynności, które Gmina wykonuje odpłatnie.

W związku z powyższym, w ocenie Gminy, warunek wynikający z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uprawniający Gminę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do wydatków związanych z realizacją Inwestycji nie jest / nie będzie spełniony.

Powyższe znajduje odzwierciedlenie w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: DKIS) z dnia 6 października 2023 r., znak: 0112-KDIL1-2.4012.439.2023.1.PM, w której DKIS wskazał, że: „W analizowanej sprawie związek taki nie wystąpi. Z opisu sprawy wynika bowiem, że Gmina wykonując projekt realizuje zadania własne nałożone na nią przepisami ustawy o samorządzie gminnym. Gmina - jak wskazał Wnioskodawca - nie będzie prowadziła sprzedaży opodatkowanej podatkiem VAT od towarów i usług związanych z realizowaną inwestycją, ani nie będzie osiągała z tego tytułu innych dochodów podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zatem, towary i usługi nabywane w związku z realizacją tego projektu nie będą związane z wykonywaniem przez Gminę czynności opodatkowanych. W konsekwencji nie będzie spełniona podstawowa pozytywna przesłanka warunkująca prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi, o której mowa w art. 86 ust. 1 ustawy.”

Podobne stanowisko zostało zaprezentowane w interpretacji indywidualnej DKIS z dnia 5 maja 2022 r., znak: 0114-KDIP4-1.4012.2016.2022.1.MK.

W konsekwencji powyższego, w ocenie Gminy nie przysługuje / nie będzie przysługiwało jej prawo do odliczenia VAT od wydatków związanych z realizacją Inwestycji.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:

Art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje gdy:

‒      podatek odlicza podatnik podatku od towarów i usług,

‒      towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Warunkiem, który daje podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Podatnik nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabywanych towarów i usług, których nie będzie wykorzystywał do wykonywania czynności opodatkowanych (czyli czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi).

Art. 88 ustawy zawiera listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

Tylko podatnik podatku od towarów i usług, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej ma prawo do odliczenia podatku.

Art. 15 ust. 1 ustawy:

Art. 15 ust. 2 ustawy:

Art. 15 ust. 6 ustawy:

Organy władzy publicznej nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te są podatnikami VAT w przypadku wykonywanych czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662).

Art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.

Wskazali Państwo, że są czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Realizują Państwo inwestycję pn. „(…)” (Projekt lub Inwestycja). Na realizację Inwestycji uzyskali Państwo dofinansowanie.

Posiadają Państwo obiektywną możliwość wydzielenia wydatków ponoszonych przez Państwa w związku z realizacją Inwestycji. W związku z powyższym, wniosek nie dotyczy wydatków ponoszonych przez Gminę A.

Celem Inwestycji jest wybudowanie kanalizacji sanitarnej grawitacyjno-pompowej (…) w Gminie w miejscowości 1.

Wydatki związane z realizacją Projektu są / będą dokumentowane wystawianymi przez dostawców i wykonawców fakturami, na których Państwo są/będą wskazani jako nabywca towarów i usług.

Nabywane przez Państwa towary związane z realizacją Inwestycji są / będą wykorzystywane tylko do realizacji zadań własnych w zakresie kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym.

Nie będą Państwo udostępniali ww. infrastruktury odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. W szczególności przedmiotowa infrastruktura nie będzie wydzierżawiana czy odpłatnie udostępniana innym podmiotom.

Infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji zostanie przekazana w nieodpłatne użytkowanie na rzecz Związku (…), którego są Państwo członkiem.

Infrastruktura nie będzie również służyć Państwu w żadnym stopniu do wykonywania jakichkolwiek czynności w ramach działalności gospodarczej. W szczególności nie będą Państwo wykorzystywali tej infrastruktury do czynności, które wykonują Państwo odpłatnie.

Państwa wątpliwości dotyczą prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dotyczących realizacji ww. Projektu.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku naliczonego jest wykorzystywanie nabywanych towarów i usług przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W omawianej sprawie nie spełniają / nie będą Państwo spełniać warunków uprawniających do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizowaną Inwestycją, ponieważ zgodnie z Państwa wskazaniem Infrastruktura, powstała w ramach Inwestycji nie będzie służyć Państwu w żadnym stopniu do wykonywania jakichkolwiek czynności w ramach działalności gospodarczej. W szczególności nie będą Państwo wykorzystywali tej infrastruktury do czynności, które wykonują odpłatnie. Infrastruktura, która powstanie w ramach Inwestycji zostanie przekazana w nieodpłatne użytkowanie.

Zatem nie przysługuje / nie będzie Państwu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków poniesionych przez Państwa w związku z realizacją inwestycji pn. „(…)”.

Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·     w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·     w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.