Gmina zrealizowała inwestycję polegającą na budowie sieci wodociągowej z dofinansowaniem z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich UE na lata 2014-2020. Inwestycja została sfinansowana w 100% ze środków unijnych, a Gmina zadeklarowała, że nie odzyska podatku VAT, uznając go za koszt kwalifikowany. Gmina jest właścicielem sieci i planuje…
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 września 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 29 sierpnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej m.in. odliczenia podatku naliczonego VAT od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją Inwestycji. Uzupełnili go Państwo pismem z 17 października 2025 r. – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Gmina (…) złożyła do Urzędu Marszałkowskiego Województwa (…) w (…) wniosek o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej, z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 zadania pn. „(…)”. Wniosek został rozpatrzony pozytywnie. W dniu 19 maja 2025 r. została podpisana Umowa o przyznaniu pomocy nr: (…) z Samorządem Województwa (…).
Gmina (…) kończy obecnie realizację zadania, którego celem jest poprawa warunków życia społeczności lokalnej oraz stworzenie warunków do rozwoju gospodarczego poprzez budowę odcinka sieci wodociągowej pomiędzy dwiema miejscowościami na terenie Gminy (…): (…) i (…) oraz rozbudowę sieci wodociągowej w miejscowości (…). W ramach zadania wybudowano sieć wodociągową o łącznej długości 4,544 km.
Składając wniosek o dofinansowanie Gmina (…) oświadczyła, że jest czynnym podatnikiem podatku VAT i realizując powyższe zadanie nie może odzyskać uiszczonego podatku VAT. Gmina (…) uznała podatek VAT za koszt kwalifikowany w projekcie. Umowa o przyznaniu pomocy nr: (…) została podpisana na kwotę brutto. W związku z tym przy rozliczeniu zadania w Urzędzie Marszałkowskim istnieje konieczność przedłożenia interpretacji indywidualnej VAT będącej obowiązkowym załącznikiem do wniosku o płatność.
Gmina (…) zrealizowała projekt w ramach zadań własnych na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1465 ze zm.). Wszystkie faktury dotyczące projektu zostały wystawione na Gminę (…). W obecnej chwili Gmina jest właścicielem wybudowanej sieci.
Gmina (…) realizuje swoje zadania własne dotyczące zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz odbioru i oczyszczania ścieków poprzez powierzenie ich własnej spółce komunalnej: A Sp. z o. o. Gmina udostępni Spółce nowo wybudowany odcinek sieci wodociągowej na mocy umowy dzierżenia.
Z nowego odcinka wodociągu będą korzystać mieszkańcy Gminy (…) oraz osoby fizyczne/prawne prowadzące działalność gospodarczą na terenie Gminy. Sprzedaż wody przez Spółkę będzie opodatkowana stawką podatku VAT 8%.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego
1. czy zawarta z A Sp. z o.o. umowa dzierżenia jest nieodpłatna?
Umowa dzierżenia zawarta z A Sp. z o.o. jest umową, w ramach której A przysługuje rekompensata w wysokości (…) zł brutto rocznie tytułem częściowej refundacji kosztów bieżących napraw i remontów w zakresie eksploatacji sieci wodno-kanalizacyjnej.
2. czy od momentu zaplanowania inwestycji posiadali Państwo zamiar oddania jej w odpłatne użytkowanie (np. na podstawie umowy dzierżawy) A Sp. z o.o.? Jeśli zamiarem Państwa było oddanie infrastruktury Spółce na podstawie umowy dzierżawy, proszę wskazać:
a) w jaki sposób wybrali Państwo dzierżawcę? Czy był to przetarg, negocjacje, inna procedura, jaka? Czy oprócz A sp. z o.o. były również inne podmioty zainteresowane zawarciem umowy dzierżawy?
b) czy zawierając umowę dzierżawy infrastruktury wodociągowej z A sp. z o.o., wybrali Państwo podmiot, z którym została ustalona najwyższa wartość czynszu? A jeśli nie, to jakie inne czynniki zdecydowały o wyborze Spółki jako dzierżawcy infrastruktury wodociągowej?
c) czy są Państwo w jakikolwiek sposób powiązani ze Spółką (proszę określić w jaki sposób)? Czy posiadają Państwo udziały w Spółce, z którą zawarli Państwo umowę dzierżawy (jaka jest procentowa wartość tych udziałów)?
d) jaka jest całkowita wartość inwestycji w zakresie dotyczącym budowy sieci wodociągowej. Należy wskazać kwotę netto i brutto.
e) jaki jest sposób finansowania wydatków poniesionych przez Państwa na budowę infrastruktury wodociągowej będącej przedmiotem wniosku? Ile wynosiło dofinansowanie, a ile Państwa wkład własny (netto i brutto)?
f) na jaki okres zostanie zawarta umowa dzierżawy infrastruktury wodociągowej powstałej w ramach realizacji zadania? Czy umowa ta będzie przedłużana?
g) jaka jest/będzie wartość miesięcznego wynagrodzenia z tytułu zawarcia umowy dzierżawy? Prosimy o podanie wartości netto i brutto.
h) czy wysokość wynagrodzenia należnego Państwu z tytułu dzierżawy infrastruktury wodociągowej, skalkulowana jest/będzie z uwzględnieniem realiów rynkowych?
i) jakie czynniki są/będą brane pod uwagę przy ustalaniu wysokości czynszu dzierżawnego dotyczącego infrastruktury wodociągowej zrealizowanej w ramach Inwestycji? Czy ustalając kwotę czynszu brali/będą Państwo brali pod uwagę takie czynniki jak np.: stawki amortyzacji, wysokość nakładów, okres zwrotu inwestycji?
j) jaki % w wartości inwestycji w zakresie infrastruktury wodociągowej stanowi roczne wynagrodzenie należne Państwu wynikające z umowy dzierżawy?
k) czy wysokość czynszu umożliwi zwrot wydatków poniesionych na realizację infrastruktury wodociągowej zrealizowanej w ramach Inwestycji? Jeśli tak, prosimy wskazać, w jakim okresie?
l) kto będzie pokrywał koszty utrzymania w odpowiednim stanie technicznym infrastruktury wodociągowej oddanej w dzierżawę?
m) czy kwota czynszu, którą Państwo będą otrzymywać z tytułu dzierżawy na rzecz Spółki infrastruktury wodociągowej jest/będzie znacząca dla Państwa budżetu?
n) na jakim poziomie kształtowały się dochody z tytułu umowy dzierżawy w skali roku w stosunku do Państwa dochodów ogółem/dochodów własnych?
Od momentu zaplanowania inwestycji Gmina (…) posiadała zamiar oddania jej w odpłatne użytkowanie A. na podstawie przywołanej umowy.
a) Gmina (…) przekazała zadania własne w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków, zarządzania i administrowania mieniem komunalnym Gminy (…) spółce komunalnej na podstawie Uchwały Nr (…) Rady Gminy (…) z dnia (…) 2017 roku w sprawie wyrażenia woli utworzenia spółki komunalnej „A” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością,
b) Uchwała Rady Gminy (…) wskazywała tylko jeden podmiot jakim jest spółka komunalna A Sp. z o.o.,
c) Gmina (…) jest w 100% właścicielem spółki komunalnej,
d) Całkowita wartość inwestycji w zakresie dotyczącym budowy sieci wodociągowej wyniosła: (…) zł brutto, (…) zł netto,
e) Na budowę infrastruktury wodociągowej zostało przyznane dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej, w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 – 2020 w wysokości 100% kosztów kwalifikowalnych brutto lub netto (w przypadku, gdyby VAT był kosztem niekwalifikowalnym). W tym przypadku Gmina (…) wystąpiła o dofinansowanie wydatków w kwotach brutto, w wysokości (…) zł. Dofinansowanie wypłacone zostanie w formie refundacji wydatków po zaakceptowaniu wniosku o płatność. Wkład własny Gminy (…) w zadaniu wyniesie (…) zł brutto (w przypadku, jeśli VAT będzie kwalifikowalny),
f) Obecnie funkcjonująca umowa obowiązuje do 28 lutego 2026 r. i będzie przedłużona,
g) Wartość kwoty refundacji opiewa na kwotę (…) zł brutto (w tym 23% VAT) (…) zł netto,
h) Koszty umowy dzierżenia są szacowane w oparciu o realne koszty funkcjonowania sieci wodno-kanalizacyjnej,
i) Po przekazaniu sieci wodociągowej koszty umowy dzierżenia się nie zmienią,
j) Brak jest rocznego wynagrodzenia za umowę dzierżenia,
k), l), m), n) Umowa dzierżenia w omawianym przypadku nie generuje dla Gminy (…) dochodu jedynie koszt w postaci pokrycia kosztów częściowej refundacji w wysokości (…) zł brutto rocznie.
Pytanie
Czy Gmina może odliczyć kwotę podatku naliczonego związaną z działalnością gospodarki wodnej, nawet gdy przekazała to zadanie do realizacji Spółce komunalnej, a środki na budowę sieci wodociągowej pochodzą z budżetu Unii Europejskiej z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020?
Państwa stanowisko w sprawie
Z punktu widzenia ustawy o podatku VAT odliczenie podatku VAT nie jest obowiązkiem podatnika, lecz uprawnieniem i tym samym na podatniku ciąży odpowiedzialność karno-skarbowa. Zaniechanie odliczenia nie powinno powodować negatywnych konsekwencji. Inaczej natomiast na tę sytuację trzeba spojrzeć pod kątem organów kontroli takich jak RIO czy NIK. Nieodliczenie VAT może świadczyć o niegospodarności, gdyż Gmina rezygnuje z dodatkowych środków z odliczonego podatku. Gmina nie chce dopuścić do ww. sytuacji, dlatego zwraca się o wyjaśnienie do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.
Gmina (…) ma prawo do pełnego odliczenia, tj. 100%, podatku należnego o podatek naliczony od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacja zadania, ponieważ pozostają one w związku z czynnościami opodatkowanymi. Wydatki będą w sposób bezpośredni powiązane z czynnościami opodatkowanymi.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje, gdy:
‒ podatek odlicza podatnik podatku od towarów i usług,
‒ towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Warunkiem, który daje podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Podatnik nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od nabywanych towarów i usług, których nie będzie wykorzystywał do wykonywania czynności opodatkowanych (czyli będzie wykorzystywał do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi).
Art. 88 ustawy zawiera listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Tylko podatnik podatku od towarów i usług, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej ma prawo do odliczenia podatku.
Art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Organy władzy publicznej nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te są podatnikami VAT w przypadku wykonywanych czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153).
Art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności, zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
Art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.
Z opisu sprawy wynika, że złożyli Państwo do Urzędu Marszałkowskiego Województwa (…) wniosek o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej, z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 zadania pn. „(…)”. Realizują Państwo swoje zadania własne dotyczące zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz odbioru i oczyszczania ścieków poprzez powierzenie ich własnej spółce komunalnej: A. Sp. z o. o. Udostępniają Państwo Spółce nowo wybudowany odcinek sieci wodociągowej na mocy umowy dzierżenia. Z nowego odcinka wodociągu będą korzystać mieszkańcy Gminy (…) oraz osoby fizyczne/prawne prowadzące działalność gospodarczą na terenie Gminy. Sprzedaż wody przez Spółkę będzie opodatkowana stawką podatku VAT 8%.
Umowa dzierżenia zawarta z A. Sp. z o.o. jest umową, w ramach której A. przysługuje rekompensata w wysokości (…) zł brutto rocznie tytułem częściowej refundacji kosztów bieżących napraw i remontów w zakresie eksploatacji sieci wodno-kanalizacyjnej. Przekazali Państwo zadania własne w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków, zarządzania i administrowania mieniem komunalnym Gminy (…) spółce komunalnej na podstawie Uchwały w sprawie wyrażenia woli utworzenia spółki komunalnej „A” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Są Państwo w 100% właścicielem spółki komunalnej. Całkowita wartość inwestycji w zakresie dotyczącym budowy sieci wodociągowej wyniosła: (…) zł brutto, (…) zł netto. Obecnie funkcjonująca umowa obowiązuje do 28 lutego 2026 r. i będzie przedłużona. Koszty umowy dzierżenia są szacowane w oparciu o realne koszty funkcjonowania sieci wodno-kanalizacyjnej. Po przekazaniu sieci wodociągowej koszty umowy dzierżenia się nie zmienią. Brak jest rocznego wynagrodzenia za umowę dzierżenia. Umowa dzierżenia w omawianym przypadku nie generuje dla Państwa dochodu jedynie koszt w postaci pokrycia kosztów częściowej refundacji w wysokości (…) zł brutto rocznie.
Państwa wątpliwości dotyczą prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją Inwestycji.
Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Jak wynika z okoliczności sprawy realizują Państwo zadanie pn. „(…)”. Realizują Państwo swoje zadania własne dotyczące zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz odbioru i oczyszczania ścieków poprzez powierzenie ich własnej spółce komunalnej: A. Sp. z o. o. Udostępnią Państwo Spółce nowo wybudowany odcinek sieci wodociągowej na mocy umowy dzierżenia. W związku z udostępnieniem przez Państwa A. Sp. z o.o. nowo wybudowanego odcinka sieci wodociągowej nie otrzymają Państwo dochodu.
Nie jest więc spełniona podstawowa pozytywna przesłanka warunkująca prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek nabywanych towarów i usług z czynnościami opodatkowanymi, o którym mowa w art. 86 ust. 1 ustawy.
Zatem nie przysługuje Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją ww. zadania.
Państwa stanowisko w tym zakresie jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Interpretacja dotyczy wyłącznie pytania odnoszącego się do odliczenia podatku naliczonego VAT od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją Inwestycji, natomiast w zakresie kwestii, czy odliczając VAT od danej inwestycji powinni Państwo złożyć korektę oświadczenia o kwalifikowalności podatku VAT zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Pojęcie „kosztu kwalifikowanego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników dotyczących możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowanych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne Państwu przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowanym. Nie zajęto więc w tym zakresie stanowiska.
Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo