Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego i podatnik VAT, przeprowadziła termomodernizację budynku Ośrodka Zdrowia, który jest wynajmowany odpłatnie na podstawie umów cywilnoprawnych. Budynek zawiera lokale użytkowe dla przedsiębiorców prowadzących działalność zdrowotną oraz lokale mieszkalne dla osób fizycznych na cele mieszkaniowe. Inwestycja została sfinansowana ze środków własnych…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy opodatkowania odpłatnego udostępnienia Lokali użytkowych i Lokali mieszkalnych oraz prawa do odliczenia podatku VAT za pomocą współczynnika.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Miasto i Gmina (…) (dalej: „Wnioskodawca”, „JST” lub „Gmina”) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.; dalej: ustawa o samorządzie gminnym) JST jest wyposażona w osobowość prawną i posiada zdolność do czynności cywilnoprawnych.
Gmina wykonuje zadania własne (określone w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym) samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne. Do zadań własnych Gminy należy m.in. gospodarka nieruchomościami, ochrona zdrowia oraz realizacja działań w zakresie gminnego budownictwa mieszkaniowego.
W strukturze organizacyjnej JST znajdują się jednostki organizacyjne mające status jednostek budżetowych, zajmujące się m.in. oświatą i opieką społeczną. Jednocześnie, JST nie wyklucza w przyszłości likwidacji ww. jednostek organizacyjnych, jak również utworzenia innych jednostek budżetowych lub też samorządowych zakładów budżetowych celem realizacji jej zadań, jako jednostki samorządu terytorialnego. Wszystkie jednostki organizacyjne JST będą dalej zwane łącznie jako: Jednostki organizacyjne.
Mając na uwadze wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE, Trybunał) z dnia 29 września 2015 r. w sprawie C-276/14 (dalej: wyrok TSUE) Gmina dokonała centralizacji rozliczeń VAT, tj. prowadzi wspólne rozliczanie VAT wraz ze wszystkimi Jednostkami organizacyjnymi.
W związku z realizacją ww. zadań własnych, Gmina sukcesywnie rozbudowuje / modernizuje należące do niej budynki użyteczności publicznej. W tym zakresie, Gmina w latach 2023-2025 zrealizowała inwestycję pn. „(…)” (dalej: „Inwestycja”).
Wydatki inwestycyjne związane z realizacją Inwestycji zostały sfinansowane zarówno ze środków własnych JST, jak i ze środków zewnętrznych.
W ramach Inwestycji Gmina poniosła wydatki na termomodernizację budynku:
Gmina pragnie wskazać, że przedmiotem niniejszego wniosku są wyłącznie wydatki inwestycyjne poniesione przez Gminę na termomodernizację budynku Ośrodka Zdrowia (dalej: „Wydatki inwestycyjne”). Gmina wskazuje, że posiada obiektywną możliwość bezpośredniego przyporządkowania poniesionych wydatków pomiędzy realizowane w ramach przedmiotowej Inwestycji zadania, w tym w szczególności w odniesieniu do budynku Ośrodka Zdrowia. Tym samym, przedmiotem niniejszego wniosku nie są pozostałe wydatki poniesione przez Gminę w ramach Inwestycji.
Jednostką organizacyjną, która zajmuje się zarządzaniem budynkiem Ośrodka Zdrowia jest Urząd Miasta i Gminy (…) (dalej: „Urząd”).
Wydatki inwestycyjne poniesione na budynek Ośrodka zdrowia obejmowały:
Wydatki inwestycyjne poniesione na budynek Ośrodka zdrowia były każdorazowo dokumentowane wystawianymi przez dostawców / wykonawców na Gminę fakturami VAT, na których Gmina oznaczona jest jako nabywca przedmiotowych towarów i usług.
Budynek Ośrodka zdrowia był / jest / będzie udostępniany przez Gminę wyłącznie odpłatnie na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Budynek Ośrodka zdrowia nie jest/ nie będzie przez Gminę wykorzystywany na cele stricte publiczne, a zatem nie będzie on wykorzystywany przez Gminę na jej potrzeby własne, w tym na rzecz jej jednostek organizacyjnych.
W budynku Ośrodka Zdrowia znajdują się lokale, które Gmina udostępniała / udostępnia / będzie udostępniać przedsiębiorcom na potrzeby prowadzenia przez nich działalności z zakresu ochrony zdrowia (dalej: „Lokale użytkowe”). Podmioty korzystające odpłatnie z Lokali użytkowych są zobowiązane do płacenia miesięcznego wynagrodzenia (czynszu) na rzecz Gminy powiększonego o podatek VAT oraz pokrywania wszelkich opłat związanych z eksploatacją wynajmowanych lokali użytkowych.
Jednocześnie, w budynku Ośrodka zdrowia znajdują się także lokale, które Gmina udostępniała / udostępnia / będzie udostępniać osobom fizycznym na cele mieszkaniowe (dalej: „Lokale mieszkalne”). Osoby fizyczne, którym Gmina udostępnia Lokale mieszkalne są zobowiązane do zapłaty wynagrodzenia (czynszu) na rzecz Gminy. Gmina wskazuje, że Lokale mieszkalne nie są wykorzystywane przez ww. osoby do innych celów niż wymienione powyżej.
Gmina pragnie wskazać, że nie ma możliwości wyodrębnienia Wydatków inwestycyjnych poniesionych na Ośrodek zdrowia z podziałem na wydatki przypadające na Lokale mieszkalne oraz Lokale użytkowe.
Odpłatne czynności wykonywane przez Gminę, związane z wykorzystaniem budynku Ośrodka zdrowia będącego przedmiotem niniejszego wniosku – najem Lokali użytkowych i Lokali mieszkalnych, Gmina ewidencjonuje w swoich rozliczeniach VAT.
Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny, Gmina powzięła wątpliwość co do możliwości odliczenia podatku VAT naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia.
Pytania
1. Czy odpłatne udostępnienie Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku?
2. Czy odpłatne udostępnienie Lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, korzystającą ze zwolnienia z tego podatku?
3. Czy w związku z odpłatnym udostępnianiem Lokali użytkowych i Lokali mieszkalnych, Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia, z zastosowaniem współczynnika sprzedaży, o którym jest mowa w art. 90 ustawy o VAT, właściwego dla Urzędu?
Państwa stanowisko w sprawie
1. Odpłatne udostępnienie Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku.
2. Odpłatne udostępnienie Lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, korzystającą ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT.
3. W związku z odpłatnym udostępnianiem Lokali użytkowych i Lokali mieszkalnych, Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia, z zastosowaniem współczynnika sprzedaży, o którym jest mowa w art. 90 ustawy o VAT, właściwego dla Urzędu.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy
Ad 1.
W świetle art. 15 ust. 1 ustawy o VAT za podatników uznaje się osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Zgodnie natomiast z ust. 6 tej regulacji, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Jako że jednostki samorządu terytorialnego są wyposażone w osobowość prawną oraz w określonym zakresie wykonują samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, należy uznać, iż spełniają zawartą w tym przepisie definicję podatnika VAT. Oznacza to, że w zakresie czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez jednostki samorządu terytorialnego, nawet gdy dotyczą one zadań własnych gmin, podmioty te powinny być uznawane za podatników VAT.
Zatem w przypadku, gdy JST realizuje należące do niej zadania na podstawie umów cywilnoprawnych, tj. na warunkach i w okolicznościach właściwych również dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą – powinna być ona traktowana jako podatnik VAT, gdyż w przedmiotowym zakresie działa ona de facto w sposób analogiczny do tych podmiotów.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. W świetle tego zapisu działalność Gminy polegająca na odpłatnym udostępnieniu budynku Ośrodka zdrowia jest działalnością gospodarczą („wszelka działalność usługodawców”).
W świetle powyższych regulacji, w przypadku działań podejmowanych przez Gminę na podstawie umowy cywilnoprawnej, działa ona w roli podatnika VAT.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z kolei art. 7 ust. 1 tej ustawy stanowi, że przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.
Z brzmienia powołanych przepisów wynika, iż pojęcia dostawy towarów i świadczenia usług na gruncie ustawy o VAT uzupełniają się w tym sensie, iż, co do zasady, czynności podejmowane przez podatników należy uznać za świadczenie usług, o ile nie stanowią one dostawy towarów. W konsekwencji, w związku z faktem, że czynność odpłatnego udostępnienia Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia nie stanowi dostawy towaru, stanowi ona usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.
Mając zatem na uwadze, iż Gmina świadczy / będzie świadczyła usługi odpłatnego udostępnienia Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia za wynagrodzeniem i działa / będzie działała w tym zakresie w roli podatnika VAT, przedmiotowa czynność podlega / będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
Jednocześnie, w opinii Gminy czynność ta nie korzysta ze zwolnienia z VAT, gdyż ani ustawa o VAT, ani też rozporządzenia wykonawcze nie przewidują w takim przypadku zwolnienia z tego podatku.
Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 20 marca 2024 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.33.2024.2.AM, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wskazał, że: „Odpłatne usługi wynajmu, które świadczą/będą Państwo świadczyć na rzecz podmiotów korzystających z pomieszczeń w budynku IP, na podstawie zawartych umów są/będą czynnościami podlegającymi opodatkowaniu. Zatem umowy najmu dotyczą czynności cywilnoprawnych, które wykonują/będą Państwo wykonywać jako podatnik w myśl art. 15 ust. 1 ustawy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy. W ramach świadczenia usług wynajmu pomieszczeń w IP nie korzystają/nie będą Państwo korzystać z wyłączenia z opodatkowania, o którym mowa w art. 15 ust. 6 ustawy. (…) Przepisy ustawy, ani rozporządzeń wykonawczych do ustawy nie przewidują zwolnienia od podatku dla usługi polegającej na wynajmie pomieszczeń użytkowych, za którą będzie pobierane wynagrodzenie. Zatem czynność wynajmu pomieszczeń użytkowych w budynku Inkubatora Przedsiębiorczości na rzecz zewnętrznych podmiotów będzie opodatkowana podatkiem VAT”.
Podobne stanowisko DKIS przedstawił w interpretacji z 26 maja 2025 r., sygn. 0114-KDIP4-1.4012.134.2025.1.MK, w której organ wskazał, iż: „W konsekwencji odpłatne udostępnienie pomieszczeń znajdujących się w Budynku na stadionie na rzecz zainteresowanych podmiotów trzecich stanowi/ będzie stanowiło czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku”.
Reasumując, zdaniem Gminy odpłatne udostępnienie Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku.
Ad 2.
Jak Gmina wskazała w uzasadnieniu do pytania nr 1, w jej ocenie występuje ona w charakterze podatnika VAT w zakresie, w jakim działa w ramach czynności o charakterze cywilnoprawnym. Nie ulega wątpliwości, że odpłatne udostępnienie Lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia również należy do takiej kategorii czynności i w ocenie Gminy, stanowi usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, analogicznie jak udostępnianie Lokali użytkowych.
Jednocześnie ustawodawca w wybranych przypadkach przewidział możliwość zwolnienia z podatku VAT. Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi w zakresie wynajmowania lub wydzierżawiania nieruchomości o charakterze mieszkalnym lub części nieruchomości, na własny rachunek, wyłącznie na cele mieszkaniowe lub na rzecz społecznych agencji najmu, o których mowa w art. 22a ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 1440 i 1635).
Zastosowanie przedmiotowego zwolnienia wymaga jednoczesnego spełnienia następujących przesłanek:
· wynajmowania / wydzierżawiania przez podmiot na własny rachunek;
· powyższe czynności muszą dotyczyć nieruchomości o charakterze mieszkalnym;
· nieruchomości mieszkalne muszą zostać wynajęte / wydzierżawione wyłącznie na cele mieszkaniowe .
Zaistnienie wszystkich powyższych przesłanek uprawnia do zastosowania zwolnienia od podatku. Brak któregokolwiek z powyższych elementów nie pozwala natomiast na zastosowanie zwolnienia i w konsekwencji następuje opodatkowanie świadczonej usługi.
Zasadniczą kwestią dla opodatkowania, czy zastosowania zwolnienia od podatku VAT świadczonej usługi pozostaje cel realizowany przez osobę bezpośrednio uczestniczącą w świadczeniu usługi. Oznacza to, że z punktu widzenia zastosowania tego zwolnienia istotny jest sposób wykorzystywania nieruchomości przez usługobiorcę, a zatem to usługobiorca w udostępnianym Lokalu mieszkalnym powinien realizować własne cele mieszkaniowe. Jedynie bowiem w takim przypadku uprawnione będzie stwierdzenie, że usługodawca udostępnił nieruchomość wyłącznie na cele mieszkaniowe.
Jak Gmina wskazała w stanie faktycznym, w budynku Ośrodka zdrowia znajdują się wyodrębnione Lokale mieszkalne, które są / będą udostępniane odpłatnie na rzecz osób fizycznych wyłącznie na cele mieszkaniowe. Jednocześnie, przedmiotowe Lokale mieszkalne nie są / nie będą wykorzystywane przez ww. osoby w innych celach.
W związku z powyższym, zdaniem Gminy nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie osoby, którym zostały / zostaną odpłatnie udostępnione Lokale mieszkalne znajdujące się w budynku Ośrodku zdrowia, realizują / będą realizować własne cele mieszkaniowe.
W ocenie Gminy w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki do zastosowania zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT. Udostępniane Lokale mieszkalne mają charakter mieszkalny, udostępniając je Gmina działa / będzie działać we własnym imieniu (na własny rachunek) oraz beneficjenci świadczenia wykorzystują / będą wykorzystywać Lokale wyłącznie na cele mieszkaniowe.
Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 30 sierpnia 2023 r. sygn. 0111-KDIB3-1.4012.468.2023.2.MG, DKIS wskazał, iż „Zatem skoro w omawianej sprawie lokale mieszkalne będą wynajmowane wyłącznie na cele mieszkaniowe i będą zaspakajały wyłącznie potrzeby mieszkaniowe najemców oraz będą Państwo wynajmować odpłatnie przedmiotowe lokale mieszkalne we własnym imieniu i na własny rachunek, to należy stwierdzić, że opisana usługa najmu lokali mieszkalnych na rzecz osób fizycznych, będzie korzystała ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy”.
Podobne stanowisko DKIS przedstawił w następujących interpretacjach indywidualnych:
· z dnia 20 marca 2024 r., sygn. 0111-KDIB3-1.4012.112.2024.2.IK,
· z dnia 22 lipca 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-2.4012.300.2025.2.MR.
Reasumując, zdaniem Gminy, odpłatne udostępnienie Lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, korzystającą ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT.
Ad 3.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (z pewnymi zastrzeżeniami niemającymi zastosowania w przedmiotowej sytuacji).
Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie, czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT:
· zostały nabyte przez podatnika tego podatku oraz
· pozostają w bezspornym związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.
Z powyższego wynika, iż prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje tylko wówczas, gdy powyższe warunki są spełnione łącznie, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tj. z czynnościami, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Jak wskazała Gmina w uzasadnieniu do pytania nr 1, odpłatne udostępnienie Lokali użytkowych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić po stronie Gminy działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku.
Jednocześnie, zgodnie z przedstawionym przez Gminę uzasadnieniem do zadanego pytania nr 2, czynności odpłatnego udostępniania Lokali mieszkalnych znajdujących się w ww. obiekcie na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowią / będą stanowić po stronie Gminy czynności podlegające opodatkowaniu VAT, korzystające ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT.
Gmina nie jest w stanie bezpośrednio przyporządkować ponoszonych Wydatków Inwestycyjnych na budynek Ośrodka zdrowia do poszczególnych rodzajów wykonywanej działalności, tj. do czynności jej zdaniem opodatkowanych VAT lub opodatkowanych VAT, które korzystają ze zwolnienia z tego podatku.
W konsekwencji, zdaniem Gminy, budynek Ośrodka zdrowia jest / będzie przez nią wykorzystywany zarówno do czynności, które podlegają opodatkowaniu VAT, jak i do czynności opodatkowanych VAT korzystających ze zwolnienia z tego podatku. Zgodnie z powyższym, w ocenie Gminy, w odniesieniu do Wydatków Inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z zastosowaniem tzw. współczynnika sprzedaży.
Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o VAT, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
Jednocześnie art. 90 ust. 2 ww. ustawy stanowi, że jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
W myśl art. 90 ust. 3 ustawy o VAT współczynnik VAT (o którym mowa w art. 90 ust. 2) ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
W konsekwencji, w opinii Gminy, zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o VAT, wyłącznie czynności uregulowane w przepisach ustawy o VAT mogą zostać uwzględnione w kalkulacji proporcji. Zatem zdarzenia znajdujące się poza zakresem ustawy o VAT nie powinny wpływać na wysokość proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 90 ust. 4 ustawy o VAT współczynnik VAT określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu, do którego jest ustalany współczynnik. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej.
Jak stanowi art. 90 ust. 10a w zw. z ust. 10b ustawy o VAT, w przypadku jednostki samorządu terytorialnego ww. proporcję ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego, w tym odrębnie dla Urzędu.
Podkreślić należy, że przepisy zawarte w art. 90 ustawy o VAT regulują kwestie związane z prawem do odliczenia podatku naliczonego w sytuacji, gdy podatnik nabyte towary i usługi wykorzystuje w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zarówno do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje. Z tym, że przez „czynności, w związku z którymi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego” należy rozumieć czynności zwolnione od podatku.
Mając na uwadze przedstawione powyżej przepisy ustawy o VAT oraz opis stanu faktycznego, w ocenie Gminy, ma ona prawo do odliczenia VAT od Wydatków Inwestycyjnych poniesionych na Ośrodek zdrowia stosując współczynnik, o którym mowa w art. 90 ust. 2 i następne ustawy o VAT. Przy czym z uwagi na okoliczność, że Ośrodek zdrowia wykorzystywany jest przez jednostkę organizacyjną Gminy - Urząd, to Gmina powinna zastosować współczynnik VAT właściwy dla Urzędu. Gmina nie ma obowiązku stosować prewspółczynnika VAT, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT.
Tym samym, zdaniem Gminy, w odniesieniu do Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka Zdrowia, które są związane z czynnościami opodatkowanymi VAT oraz czynnościami korzystającymi ze zwolnienia z VAT, w celu określenia podatku naliczonego do odliczenia, właściwe będzie zastosowanie proporcji sprzedaży, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o VAT, skalkulowanej dla Urzędu.
Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie przykładowo w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 6 grudnia 2024 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.785.2024.2ALN, w której organ wskazał, iż: „(…) Zatem do tej kategorii wydatków, których nie da się jednoznacznie przypisać do konkretnego rodzaju sprzedaży, czyli do wydatków związanych ze sprzedażą opodatkowaną i zwolnioną będzie miała zastosowanie zasada proporcjonalnego odliczania podatku według proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i następne ustawy. W związku z powyższym, będą Państwo mieć prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 90 ust. 2 i następne ustawy, (…) ponieważ nabywane usługi będą wykorzystywane przez Państwa do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług. Prawo to będzie przysługiwało pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych, o których mowa w art. 88 ustawy”.
Podobne stanowisko DKIS przedstawił w interpretacji z 29 listopada 2024 r., sygn. 0111-KDIB3- 2.4012.604.2024.1.MGO, w której organ wskazał, iż: „Odnosząc się zatem do Państwa wątpliwości, należy stwierdzić, że w przypadku nabywania towarów i usług, dotyczących budynku, w którym znajdują się lokale mieszkalne i lokale użytkowe, których nie są Państwo w stanie przyporządkować do poszczególnych rodzajów działalności tzn. gdy dokonany wydatek służyć będzie obu rodzajom działalności (opodatkowanej i zwolnionej), będą mogli Państwo odliczyć tylko tę część podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom dającym prawo do odliczenia. Zatem będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego według proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i ust. 3 ustawy”.
Stanowisko zostało potwierdzone również w najnowszych interpretacjach DKIS m.in. w interpretacji indywidualnej DKIS z 20 czerwca 2025 r., sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.487.2025.1.MWJ, w której organ wskazał, iż: „(…) w odniesieniu do zakupu towarów i usług związanych z projektem termomodernizacji (…) bloku nr 3, który będzie służył zarówno czynnościom opodatkowanym, jak i zwolnionym, dla których dokonanie bezpośredniej alokacji nie będzie możliwe, będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego według proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i ust. 3 ustawy. Prawo do odliczenia podatku naliczonego będzie przysługiwało w przypadku niezaistnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy”.
Podsumowując, w związku z odpłatnym udostępnianiem Lokali użytkowych i Lokali mieszkalnych, Gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia, z zastosowaniem współczynnika sprzedaży, o którym jest mowa w art. 90 ustawy o VAT, właściwego dla Urzędu.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zasady opodatkowania podatkiem od towarów i usług określa ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwana dalej „ustawą”.
Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego. Stronami tego stosunku są:
· odbiorca (nabywca) usługi, oraz
· podmiot świadczący usługę.
Świadczenie jest odpłatne, gdy istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi wypłacane jest wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że ze stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.
W przytoczonych przepisach została zrealizowana zasada powszechności opodatkowania wyrażona w art. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą. Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów. To pozwala stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.
Nie każda jednak czynność, stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usługi w rozumieniu art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być wykonana przez podatnika.
Art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Organy władzy publicznej mają na gruncie podatku od towarów i usług szczególny status. Organ władzy publicznej będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj.:
· gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań, oraz
· gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.
Natomiast w związku z realizacją zadań, które organ władzy publicznej podejmuje jako podmiot prawa publicznego, nie będzie podatnikiem VAT, nawet jeśli pobiera należności, opłaty lub składki.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych).
Rolę gminy szczegółowo określa ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.).
Art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:
W celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi.
Z opisu sprawy wynika, że zrealizowali Państwo inwestycję pn. „(…)”. W ramach Inwestycji ponieśli Państwo wydatki na termomodernizację budynku Ośrodka Zdrowia. Budynek Ośrodka zdrowia był / jest / będzie udostępniany przez Państwa wyłącznie odpłatnie na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Budynek Ośrodka zdrowia nie jest/ nie będzie przez Państwa wykorzystywany na cele stricte publiczne, a zatem nie będzie on wykorzystywany przez Państwa na potrzeby własne, w tym na rzecz jej jednostek organizacyjnych. W budynku Ośrodka Zdrowia znajdują się lokale, które udostępnili/ udostępniają / będą Państwo udostępniać przedsiębiorcom na potrzeby prowadzenia przez nich działalności z zakresu ochrony zdrowia. Podmioty korzystające odpłatnie z Lokali użytkowych są zobowiązane do płacenia miesięcznego wynagrodzenia (czynszu) na Państwa rzecz powiększonego o podatek VAT oraz pokrywania wszelkich opłat związanych z eksploatacją wynajmowanych lokali użytkowych. Jednocześnie, w budynku Ośrodka zdrowia znajdują się także lokale, które udostępnili / udostępniają / będą Państwo udostępniać osobom fizycznym na cele mieszkaniowe. Osoby fizyczne, którym udostępniają Państwo Lokale mieszkalne są zobowiązane do zapłaty wynagrodzenia (czynszu) na Państwa rzecz. Lokale mieszkalne nie są wykorzystywane przez ww. osoby do innych celów niż wymienione powyżej. Nie mają Państwo możliwości wyodrębnienia Wydatków inwestycyjnych poniesionych na Ośrodek zdrowia z podziałem na wydatki przypadające na Lokale mieszkalne oraz Lokale użytkowe.
Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą kwestii, czy odpłatne udostępnianie Lokali użytkowych znajdujących się w Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych stanowi/będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynności podlegające opodatkowaniu VAT, niekorzystające ze zwolnienia z opodatkowania VAT oraz czy odpłatne udostępnienie Lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku Ośrodku zdrowia na podstawie umów cywilnoprawnych, stanowi / będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, korzystającą ze zwolnienia z tego podatku.
Najem został zdefiniowany w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).
Art. 659 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego:
§ 1 Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.
§ 2 Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.
Najem jest umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną. Umowa najmu jest cywilnoprawną umową nakładającą na strony – zarówno wynajmującego, jak i najemcę – określone obowiązki. Odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy – płacenie umówionego czynszu. Wobec tego umówiony między stronami czynsz jest wynagrodzeniem za możliwość korzystania z cudzej rzeczy. Czynsz stanowi świadczenie wzajemne należne za używanie przedmiotu najmu przez najemcę.
Wykonując cywilnoprawną umowę najmu, występują/będą Państwo występować w charakterze podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Na gruncie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług najem stanowi zatem świadczenie usług zdefiniowane w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Należy tu zauważyć, że wykonywana czynność, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, może korzystać ze zwolnienia od tego podatku albo może być opodatkowana tym podatkiem.
Zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi, bądź zwolnienie od podatku. Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone między innymi w art. 43 ustawy.
Ani w ustawie, ani też w wydanych na jej podstawie aktach wykonawczych ustawodawca nie przewidział zwolnienia od podatku dla odpłatnego udostępniania Lokali użytkowych na rzecz przedsiębiorców na potrzeby prowadzenia przez nich działalności. Zatem czynność ta nie będzie korzystać ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
W konsekwencji czynność odpłatnego udostępnienia Lokali użytkowych na podstawie umów cywilnoprawnych stanowi/będzie stanowić usługę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy.
Odnosząc się z kolei do udostępniania Lokali mieszkalnych na cele mieszkaniowe należy zauważyć, że stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy (od ogólnej zasady powszechności opodatkowania) i nie podlega ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, natomiast możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalne. W efekcie podatnik uprawniony jest do zastosowania ww. preferencji jedynie, gdy charakter czynności świadczonych przez niego w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.
Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy:
Zwalnia się od podatku: usługi w zakresie wynajmowania lub wydzierżawiania nieruchomości o charakterze mieszkalnym lub części nieruchomości, na własny rachunek, wyłącznie na cele mieszkaniowe lub na rzecz społecznych agencji najmu, o których mowa w art. 22a ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa (Dz.U. z 2024 r. poz. 1440 i 1635).
Przepis art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy wskazuje, że zwolnieniu od podatku od towarów i usług podlega wyłącznie świadczenie usług w zakresie wynajmowania lub wydzierżawiania nieruchomości, po pierwsze o charakterze mieszkalnym, po drugie – na cele mieszkaniowe.
Zastosowanie zwolnienia jest więc uzależnione od spełnienia przesłanek dotyczących charakteru wynajmowanego lokalu (lokal mieszkalny) oraz dotyczących przeznaczenia wynajmowanego lokalu (cel mieszkaniowy). W związku z tym zwolnieniu nie podlega wynajem nieruchomości o charakterze mieszkalnym na cel inny niż mieszkaniowy. Wskazany przepis nie uzależnia zastosowania zwolnienia od rodzaju, czy formy prawnej podmiotu świadczącego usługę, jak i od podmiotu nabywającego tę usługę. Nie odnosi się również do czasu wynajmowania nieruchomości oraz klasyfikacji statystycznych.
Analizując kwestie zwolnienia od podatku usług najmu lokali mieszkalnych należy zwrócić szczególną uwagę na cel świadczonych usług. Realizacja celu wynajmu następuje poprzez wykorzystanie nieruchomości przez najemcę. Tym samym, zasadniczą kwestią dla opodatkowania czy zwolnienia od podatku świadczonej usługi, pozostaje cel realizowany przez osobę bezpośrednio uczestniczącą w świadczeniu usługi.
Zwolnienie, które znajduje się w art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy o VAT stanowi implementację art. 135 ust. 1 lit. l Dyrektywy. Przepis powyższy stanowi, że:
Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje: „(…) dzierżawę i wynajem nieruchomości”.
Krajowe ustawodawstwo stanowi o zwolnieniu z opodatkowania usługi najmu pod warunkiem jego mieszkaniowego przeznaczenia.
Powyższe wskazuje, że przesłanki do zastosowania zwolnienia są następujące:
Zaistnienie wszystkich powyższych przesłanek skutkuje zastosowaniem zwolnienia od podatku. Brak któregokolwiek z powyższych elementów nie pozwala natomiast na zastosowanie zwolnienia i w konsekwencji następuje opodatkowanie świadczonej usługi.
Wskazali Państwo, że udostępniali / udostępniają / będą Państwo udostępniać Lokale mieszkalne osobom fizycznym na cele mieszkaniowe. Lokale mieszkalne nie są wykorzystywane przez osoby fizyczne do innych celów niż wymienione powyżej.
Zatem udostępnianie Lokali mieszkalnych na rzecz osób fizycznych stanowi / będzie stanowić działalność gospodarczą oraz czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, korzystającą ze zwolnienia z tego podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 36 ustawy.
Państwa stanowisko w zakresie pytań nr 1 i nr 2 jest prawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą również kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia, z zastosowaniem współczynnika sprzedaży.
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
W przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy.
Art. 90 ust. 1 ustawy:
W stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
Art. 90 ust. 2 ustawy:
Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.
Art. 90 ust. 3 ustawy:
Proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
Art. 90 ust. 10a ustawy:
W przypadku jednostki samorządu terytorialnego proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego. Przepisy ust. 3-6 i 8-10 stosuje się odpowiednio.
Zgodnie z art. 90 ust. 10b ustawy:
Przez jednostki organizacyjne jednostki samorządu terytorialnego, o których mowa w ust. 10a, rozumie się:
1) utworzone przez jednostkę samorządu terytorialnego samorządową jednostkę budżetową lub samorządowy zakład budżetowy;
2) urząd gminy, starostwo powiatowe, urząd marszałkowski.
Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Jak wyżej wskazano, odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z czynnościami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT.
Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji.
Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do podatku naliczonego związanego z zakupem towarów i usług wykorzystywanych wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania oraz niepodlegających temu podatkowi.
Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki w ramach wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej służą do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2 i ust. 3 oraz następne ustawy.
Zauważyć również należy, że w przypadku jednostki samorządu terytorialnego, na którą przepisy nakładają realizację określonych zadań i która realizuje te zadania przy pomocy swoich jednostek organizacyjnych, uzasadnione jest – pomimo że podatnikiem podatku VAT jest jednostka samorządu terytorialnego – wyliczenie kwoty podatku naliczonego podlegającego odliczeniu przez jednostkę samorządu terytorialnego w oparciu o sposoby określania proporcji ustalone odrębnie dla jednostek organizacyjnych, które korzystają z nabytych towarów i usług.
Jak zostało rozstrzygnięte wyżej, budynek Ośrodka zdrowia jest / będzie przez Państwa wykorzystywany zarówno do czynności, które podlegają opodatkowaniu VAT, jak i do czynności opodatkowanych VAT korzystających ze zwolnienia z tego podatku. Ponadto wskazali Państwo, że nie mają Państwo możliwości wyodrębnienia Wydatków inwestycyjnych poniesionych na Ośrodek zdrowia z podziałem na wydatki przypadające na Lokale mieszkalne oraz Lokale użytkowe.
W konsekwencji przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego od Wydatków inwestycyjnych poniesionych na budynek Ośrodka zdrowia, z zastosowaniem współczynnika sprzedaży, o którym jest mowa w art. 90 ustawy o VAT, właściwego dla Urzędu. Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w przypadku niezaistnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy.
Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo