Interpretacja 0114-KDIP4-1.4012.673.2025.2.MK

Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

27 listopada 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 14 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 29 grudnia 2025 r. - w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

A. w (…) (zwana dalej Wnioskodawcą) jest publiczną uczelnią akademicką posiadającą osobowość prawną stanowiącą część systemu szkolnictwa wyższego w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.). Wnioskodawca działa na podstawie powołanej ustawy, aktów wykonawczych do niej wydanych oraz statutu. Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 11 pkt 1-5 oraz pkt 9 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce podstawowymi zadaniami Wnioskodawcy jest:

• prowadzenie kształcenia na studiach;
• prowadzenie kształcenia na studiach podyplomowych lub innych form kształcenia;
• prowadzenie działalności naukowej, świadczenie usług badawczych oraz transfer wiedzy i technologii do gospodarki;
• prowadzenie kształcenia doktorantów;
• kształcenie i promowanie kadr uczelni;
• upowszechnianie i pomnażanie osiągnięć nauki i kultury, w tym przez gromadzenie i udostępnianie zbiorów bibliotecznych, informacyjnych i archiwalnych.

Działalność Wnioskodawcy obejmuje zarówno obszar podlegający opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, obszar niepodlegający opodatkowaniu (będący poza zakresem ustawy o VAT) jak również zwolniony z opodatkowania (czynności korzystające ze zwolnienia od podatku VAT). Działalność niepodlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (będąca poza zakresem ustawy o VAT) to przede wszystkim nieodpłatne czynności kształcenia oraz badania własne naukowe finansowane z subwencji, dotacji celowych oraz innych różnego typu dofinansowań. Odpłatna działalność Wnioskodawcy to głównie odpłatne usługi kształcenia oraz odpłatne usługi noclegowe świadczone na rzecz studentów i doktorantów Wnioskodawcy, które korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Wnioskodawca prowadzi również działalność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług, polegającą m.in. na odpłatnym wynajmie lokali użytkowych, odpłatnych badaniach wykonywanych na zlecenie, odpłatnych noclegach świadczonych na rzecz osób innych niż studenci/doktoranci, odpłatnej sprzedaży wydawnictw, czy też innej sprzedaży opodatkowanej tym podatkiem. Działalność opodatkowana podatkiem od towarów i usług to także tzw. komercjalizacja wyników badań (czyli sprzedaż wyników badań, odpłatne udzielanie licencji do wyników prac badawczych, rozwojowych, wdrożeniowych etc. lub też inne formy odpłatnego ich udostępniania).

W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca wykonuje różnego typu badania i projekty. Realizacja badań i projektów wymaga ponoszenia znacznych wydatków finansowych. Wydatki te pokrywane są ze środków własnych Wnioskodawcy, subwencji, dotacji, dofinansowań oraz różnego typu grantów finansowych.

Część projektów realizowana jest w ramach tzw. dotacji celowych. Organy państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego mogą bowiem zlecać uczelniom publicznym, instytutom naukowym lub badawczym wykonanie określonych zadań w zakresie ich (tj. uczelni czy instytutów) działalności statutowej, zapewniając odpowiednie środki na realizację tych zadań. Zgodnie z art. 10c ust. 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 780 ze zm.) Prezes Rady Ministrów może powierzać podmiotom zobowiązanym do udostępniania lub przekazywania informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystania, o których mowa w przepisach o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego, zwanym dalej „zleceniobiorcami”, realizację zadań z zakresu informatyzacji sektora publicznego, innowacji cyfrowych i rozwoju społeczeństwa informacyjnego oraz przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu, zwanych dalej „projektami”, w tym:

1) budowę, rozwój i utrzymanie systemów teleinformatycznych;

2) świadczenie usług towarzyszących i doradztwa specjalistycznego;

3) prowadzenie działań informacyjnych;

4) zwiększanie lub poszerzanie zakresu oddziaływania innych wykonywanych przez zleceniobiorców zadań na sektor publiczny;

5) zwiększanie lub utrzymanie zdolności zleceniobiorców do realizacji zlecanych zadań;

6) wspieranie podmiotów wykonujących zadania publiczne w ich realizacji.

Powierzenie realizacji projektu następuje w drodze decyzji Prezesa Rady Ministrów w sprawie powierzenia realizacji projektu (art. 10c ust. 2 zdanie pierwsze ww. ustawy).

Decyzją z dnia (…) 2025 r. (zwaną dalej Decyzją) Prezes Rady Ministrów skorzystał z uprawnienia określonego w przywołanych przepisach i powierzył konsorcjum składającemu się łącznie z ośmiu uczelni publicznych oraz instytutów zadanie polegające na realizacji projektu pt.: „(…)” (zwanego dalej zamiennie Zadaniem, Projektem lub Projektem (…)). Jako zleceniodawcę Zadania Prezes Rady Ministrów wyznaczył ministra właściwego do spraw informatyzacji (zwanego dalej Ministrem Cyfryzacji lub Ministrem), który ma zapewnić środki finansowe na realizację Zadania. W § 2 ust. 2 Decyzji przewidziano, że zasady finansowania realizacji Zadania ze środków Ministra Cyfryzacji zostaną określone w umowie zawartej między Skarbem Państwa - Ministrem, a zleceniobiorcą - konsorcjum. We wskazanej Decyzji Zadanie zostało powierzone wszystkim zleceniobiorcom (czyli członkom konsorcjum) łącznie.

Celem Projektu jest (…) do systemów administracji publicznej. Zadanie stanowi bezpośrednią kontynuację zrealizowanego uprzednio przez uczelnie oraz instytuty polskie projektu pt.: „(…)”. Obecny Projekt zakłada rozwój wytworzonych uprzednio w ramach projektu (…) rozwiązań i zasobów, a zarazem przejście z fazy badawczej w fazę wdrożeniową.

W styczniu 2025 r. - celem realizacji ww. Projektu - osiem polskich uczelni publicznych i instytutów (w tym Wnioskodawca działając poprzez swoją wewnętrzną jednostkę B.) podpisało umowę konsorcjum. Lider konsorcjum (działając w imieniu i na rzecz konsorcjum) złożył wniosek o finansowanie Projektu. Opisaną powyżej Decyzją Prezes Rady Ministrów powierzył założonemu konsorcjum realizację Projektu (…). Kolejno, w marcu 2025 r. C. (zwany dalej liderem konsorcjum) działając na rzecz i w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz pozostałych siedmiu członków konsorcjum zawarł ze Skarbem Państwa - Ministrem Cyfryzacji - umowę dotacji celowej (zwanej dalej umową o finansowanie), na mocy której Minister udzielił konsorcjum dotacji na finansowanie Zadania, zaś konsorcjum zobowiązało się zrealizować Zadanie w zakresie i na zasadach określonych w tej umowie.

Zadanie (tj. Projekt (…)) obejmuje 4 działania: (…).

Wnioskodawca będzie współrealizował działanie nr 1, 2 oraz 4.

Najważniejsze postanowienia umowy o finansowanie.

Jak wynika z § 1 ust. 1 i ust. 2 umowy o finansowanie, Minister udziela Beneficjentowi finansowania na realizację Zadania pn.: „(…)”, w formie dotacji celowej, a Beneficjent zobowiązuje się zrealizować Zadanie w zakresie i na zasadach określonych w umowie. Szczegółowy opis Zadania określający zakres rzeczowy, terminy wykonania oraz szacowany koszt ze wskazaniem sposobu jego kalkulacji, określa wniosek o wszczęcie postępowania dotacyjnego.

Zgodnie z umową o finansowanie, wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowane Zadania, na które dotacja była udzielona (§ 2 ust. 3 umowy o finansowanie). Beneficjent (którym według umowy o finansowanie jest każdy członek konsorcjum; lider działa w ramach tej umowy w imieniu i na rzecz wszystkich członków konsorcjum) zobowiązany jest do wykorzystania przekazanych środków finansowych zgodnie z celem, na jaki je uzyskał i na zasadach określonych w umowie o finansowanie (§ 2 ust. 6 umowy o finansowanie).

Według § 3 umowy o finansowanie środki finansowe zostaną przekazane na rachunek bankowy lidera w jednej transzy płatnej w terminie 21 dni od zawarcia umowy. Następnie lider przekaże te środki poszczególnym Beneficjentom w proporcjach wynikających z poziomu zaangażowania poszczególnych Beneficjentów w realizacji Zadania, w celu realizacji płatności lub w celu refundacji poniesionych przez Beneficjentów kosztów związanych z realizacją Zadania, pod warunkiem, że wydatki ponoszone przez Beneficjentów spełniają warunki określone w umowie o finansowanie. Kwoty przypadające na poszczególnych członków konsorcjum określa załącznik do umowy o finansowanie.

Na mocy § 4 ust. 1 umowy o finansowanie Beneficjent zobowiązany jest do prowadzenia:

1)  wyodrębnionej ewidencji księgowej środków dotacji oraz wydatków dokonywanych w ramach umowy, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o rachunkowości, w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji księgowych;

2)  zapisów na dokumentach księgowych, stanowiących podstawę rozliczenia, przez ostemplowanie lub opisanie treścią „Sfinansowano z dotacji na podstawie umowy ………. z dnia …………… Zadanie ……….”, z wyłączeniem dokumentów dotyczących kosztów ogólnych.

Beneficjent zobowiązuje się do prowadzenia dokumentacji w sposób umożliwiający ocenę wykonania Zadania pod względem rzeczowym i finansowym oraz do przechowywania dokumentacji związanej z realizacją umowy w sposób zapewniający jej dostępność i bezpieczeństwo, przez okres 5 lat liczony od dnia zatwierdzenia sprawozdania końcowego przez Ministra (§ 4 ust. 2 i 3 umowy o finansowanie).

Beneficjent ponosi wyłączną odpowiedzialność za wszystkie działania i zaniechania związane z realizacją Zadania, w zakresie, w jakim je realizuje, wobec osób i podmiotów trzecich, w tym odpowiedzialność za szkody wyrządzone w związku z tą realizacją oraz za wszelkie działania i zaniechania wybranych przez siebie wykonawców jak za swoje działania lub zaniechania (§ 5 ust. 6 umowy o finansowanie).

Zadanie ma być zrealizowane do końca 2025 r. Lider konsorcjum zobowiązany jest do złożenia sprawozdania końcowego z wykonania Zadania, zawierającego opis zrealizowanych działań oraz rozliczenie kosztów ich realizacji. Na żądanie Ministra Cyfryzacji, lider konsorcjum przedstawia w terminie 3 dni dodatkowe wyjaśnienia, informacje i dokumenty mające związek z wykonywanym Zadaniem, w szczególności, faktury, rachunki, noty obciążeniowe, według rodzajowego układu kosztów, rozliczenia delegacji służbowych, listy płac zanonimizowane w sposób zapewniający ochronę danych osobowych. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w przekazanym sprawozdaniu Minister wzywa lidera do uzupełnienia lub poprawienia sprawozdania w terminie 3 dni roboczych. Niezłożenie sprawozdania lub jego nieuzupełnienie lub niepoprawienie w terminie i na ww. określonych zasadach jest równoznaczne z uznaniem, że dotacja została niewykorzystana w części lub całości, co skutkuje koniecznością zwrotu odpowiednio części lub całości dotacji (§ 7 ust. 5 umowy o finansowanie).

Kontrolę prawidłowości wykonania Zadania przez Beneficjenta, a także wykorzystania dotacji sprawuje Minister Cyfryzacji. Kontrola prowadzona jest na zasadach i w trybie określonych w przepisach ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej (§ 8 umowy o finansowanie).

W § 11 ust. 1 umowy o finansowanie uregulowano kwestie związane z prawami własności intelektualnej. Lider konsorcjum zobowiązany jest do przekazania Ministrowi Cyfryzacji nie później niż do dnia 31 grudnia 2025 r. na informatycznym nośniku danych lub za pomocą środków porozumiewania się na odległość takich jak np. chmura danych: 1) ostateczne wersje opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji - w formacie pdf oraz formacie edytowalnym, 2) kod źródłowy oprogramowania - wytworzonych w ramach realizacji umowy, co zostanie potwierdzone przez Strony na podstawie protokołu. W § 11 ust. 2 umowy o finansowanie wskazano, że Beneficjent, z chwilą przekazania Ministrowi każdego z informatycznych nośników danych nieodpłatnie przenosi na Ministra autorskie prawa majątkowe do zapisanych na takim nośniku utworów w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, łącznie z prawem do kodów źródłowych oprogramowania na wskazanych w umowie o finansowanie polach eksploatacji. Z § 11 ust. 3 umowy o finansowanie wynika, że w stosunku do wyników działań zrealizowanych w ramach umowy, stanowiących bazę danych w rozumieniu przepisów o ochronie baz danych, producentem jest Minister.

Mocą umowy o finansowanie Minister nabywa:

1)  prawo zezwalania na wykonywanie zależnych praw autorskich do wszelkich opracowań utworów (lub ich poszczególnych elementów), tj. prawo zezwalania na rozporządzanie i korzystanie z takich opracowań na wskazanych w umowie polach eksploatacji. W zakresie w jakim utwory spełniają cechy baz danych w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Beneficjent upoważnia Ministra również do sporządzania opracowań baz danych;

2)  własność wydanych Ministrowi nośników, na których zostały utrwalone utwory (lub ich poszczególne elementy) w celu ich przekazania Ministrowi - z chwilą ich przekazania (§ 11 ust. 4 umowy o finansowanie).

Beneficjent zobowiązuje się i gwarantuje, że osoby uprawnione z tytułu autorskich praw osobistych do utworów objętych postanowieniami Umowy nie będą wykonywać tych praw w stosunku do Ministra lub osób trzecich działających na zlecenie Ministra (§ 11 ust. 5 umowy o finansowanie). W przypadku powstania nowych pól eksploatacji w trakcie obowiązywania Umowy Beneficjent, na żądanie Ministra, zobowiązuje się do przeniesienia na Ministra autorskich praw majątkowych na tych polach bez dodatkowego wynagrodzenia (§ 11 ust. 6 umowy o finansowanie).

Z chwilą przeniesienia na Ministra majątkowych praw, o których mowa w § 11 ust. 4 umowy o finansowanie, Minister udziela Beneficjentowi, nieodpłatnej i niewyłącznej licencji nieograniczonej czasowo ani terytorialnie do każdego z utworów, na polach eksploatacji określonych w Umowie. Minister zezwala Beneficjentowi w zakresie licencji, wskazanej w zdaniu poprzednim, na dokonywanie opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (prawa zależne) oraz na zezwalanie na wykonywanie autorskich praw zależnych do wszelkich opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (§ 11 ust. 8 umowy o finansowanie).

W czasie realizacji Zadania, z wyłączeniem rezultatu będącego modelem językowym, Beneficjent może bez zgody Ministra upubliczniać rezultaty, wyniki, wnioski, dane lub inne materiały powstałe w wyniku wykonywania umowy (łącznie zwane w umowie o finansowanie: „Danymi”). Przez upublicznianie Strony uznają podanie do publicznej wiadomości Danych: na konferencjach, sympozjach itp., w materiałach opracowanych na potrzeby konferencji lub sympozjów itp., stronie internetowej Beneficjenta lub stronach internetowych utworzonych przez Beneficjenta na potrzeby realizacji Zadania lub w związku z Zadaniem, w prasie, radio, telewizji, mediach społecznościowych oraz w Internecie. Upublicznienie przez Beneficjentów, w czasie realizacji Zadania, rezultatu będącego modelem językowym będzie następować na serwisie (…) po uzgodnieniu z Ministrem. Strony zgodnie oświadczają, że serwis (…) będzie wyłącznie miejscem upublicznienia modelu językowego, a upublicznienie modelu językowego w czasie realizacji Zadania, nie będzie skutkować przeniesieniem na Ministra jakichkolwiek praw do modelu językowego, w tym autorskich praw majątkowych. Beneficjent jest zobowiązany powiadomić Ministra o zamiarze upublicznienia Danych, o których mowa w ust. 8, w terminie tygodnia przed planowanym upublicznieniem poprzez wysłanie e-maila na wskazany adres, w którym Beneficjent wskaże: czas i miejsce upublicznienia oraz jego formę i zakres upublicznianych Danych. Beneficjent bez konieczności powiadamiania Ministra o zamiarze upublicznienia oraz bez zgody Ministra, może w czasie realizacji Zadania upubliczniać w prasie, radio, telewizji, mediach społecznościowych oraz w Internecie treści o charakterze informacyjno-promocyjnym (np. informacje o nawiązaniu współpracy, informacje o postępach prac, informacje o wystąpieniach publicznych, informacje o wynikach modeli na benchmarkach itp.) lub treści mających na celu ochronę interesów prawnych Beneficjenta (np. sprostowania, oświadczenia w związku z naruszeniem dóbr lub interesów prawnie chronionych) (§12 ust. 8-11 umowy o finansowanie).

W § 14 umowa o finansowanie przyznaje Ministrowi uprawnienia do wypowiedzenia umowy w przypadku:

1)  nieterminowego albo nienależytego wykonywania Umowy przez Beneficjenta, w szczególności zmniejszenia zakresu rzeczowego realizowanego Zadania, bez uprzedniego uzgodnienia z Ministrem;

2)  wykorzystywania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem;

3)  odmowy przez Beneficjenta poddania się kontroli lub niewykonania wniosków lub zaleceń pokontrolnych;

4)  naruszenia przez pracowników Beneficjenta poufności informacji lub ochrony danych osobowych.

Najważniejsze postanowienia umowy konsorcjum

Zgodnie z postanowieniami umowy konsorcjum wszyscy jego członkowie współdziałają wspólnie i w porozumieniu w celu prawidłowej realizacji Projektu, przy czym każdy z członków konsorcjum ma przypisane określone zadania do realizacji, które wynikają z umowy o finansowanie. Każdy z członków Konsorcjum ponosi odpowiedzialność wobec Jednostki Finansującej (czyli Ministra ujętego w umowie o finansowanie jako strona umowy) oraz pozostałych stron za niewykonanie bądź nienależyte wykonanie umowy i realizację Projektu jedynie w zakresie realizowanej przez siebie części Projektu, zgodnie z podziałem zadań i zakresem prac określonym umową konsorcjum oraz umową o finansowanie projektu. Żaden z członków konsorcjum nie ponosi odpowiedzialności za działania lub zaniechania pozostałych członków konsorcjum (§ 2 ust. 6 umowy konsorcjum).

Lider konsorcjum został upoważniony do:

1)  złożenia wniosku o finansowanie Projektu w imieniu konsorcjum,

2)  reprezentowania członków konsorcjum w kontaktach z jednostką finansującą,

3)  zawarcia na rzecz i w imieniu własnym oraz członków konsorcjum umowy o finansowanie Projektu z jednostką finansującą, po uprzednim uzgodnieniu treści projektu umowy o finansowanie przez wszystkich członków konsorcjum,

4)  dokonywania zmian w umowie o finansowanie Projektu po uprzednim uzgodnieniu z Radą konsorcjum,

5)  pośredniczenia w przekazywaniu członkom konsorcjum środków finansowych z jednostki finansującej i ich rozliczania,

6)  reprezentowania członków konsorcjum w związku z wykonywaniem umowy o finansowanie Projektu w zakresie określonym w udzielonych pełnomocnictwach.

Lider konsorcjum zobowiązuje się do przekazywania członkom konsorcjum przedkładanych do jednostki finansującej informacji i dokumentów związanych z monitorowaniem i kontrolą prawidłowej realizacji Projektu (§ 3 ust. 6 umowy konsorcjum).

Struktura organizacyjna konsorcjum składa się z: Rady Konsorcjum, Komisji Jakości, Kierownika Projektu, Koordynatorów Projektu, Kierownika Operacyjnego, Liderów Działań i Wiceliderów Działań. Rada Konsorcjum jest organem zarządzającym, wytyczającym główne kierunki realizacji Projektu oraz pełni funkcję opiniodawczą i doradczą wobec Koordynatora Projektu (§ 5 umowy konsorcjum). Komisja Jakości w pełni odpowiedzialna jest za ocenę merytoryczną wytworów Projektu takich jak: raporty, oprogramowanie, narzędzia i zasoby językowe, stanowiących części jego rezultatów zadeklarowanych w umowie o finansowanie Projektu (§ 6 Umowy konsorcjum). Kierownik Projektu odpowiedzialny jest m.in. za kierowanie i koordynację prac merytorycznych, prac realizowanych w Projekcie, przedkładanie do Ministra sprawozdań z realizacji działań określonych w umowie o finansowanie Projektu, monitorowanie i koordynowanie prawidłowości działań członków konsorcjum przy realizacji zadań określonych w umowie o finansowaniu w obszarze formalno-prawnym (§ 7 umowy konsorcjum). Do zadań Koordynatorów Projektu należy m.in. monitorowanie i nadzór nad prawidłowością realizacji Projektu w zakresie dotyczącym zadań realizowanych przez stronę, opracowywanie sprawozdań merytorycznych i finansowych z realizacji Projektu w zakresie dotyczącym zadań realizowanych przez Stronę i przekazywanie sprawozdań Kierownikowi Projektu (§ 7a umowy konsorcjum). Ze względu na wdrożeniowy charakter projektu Kierownik Projektu może powołać Kierownika Operacyjnego.

Do zadań Kierownika Operacyjnego należą w szczególności:

1)  opiniowanie strategicznych decyzji wdrożeniowych Projektu, w tym ocenianie ich wpływu na realizację celów Projektu;

2)  monitorowanie i nadzór nad realizacją wdrożeń w ramach Projektu;

3)  identyfikowanie, ocena oraz zarządzanie ryzykiem związanym z procesami wdrożenia, w tym proponowanie działań naprawczych;

4)  monitorowanie postępów wdrożeń oraz bieżące, nie rzadziej niż raz na 4 (cztery) tygodnie, raportowanie wyników Kierownikowi Projektu i Radzie (§ 7b umowy konsorcjum).

Do zadań Liderów Działań należy m.in. opracowanie szczegółowej listy zadań w ramach danego działania wraz z harmonogramem ich realizacji, monitorowanie i nadzór nad realizacją poszczególnych zadań w ramach działania, koordynacja pracy pracowników lub współpracowników członków konsorcjum wyznaczonych przez Koordynatorów Projektu do realizacji danego działania, przygotowywanie raportów z realizacji działania (§ 7c umowy konsorcjum).

Na mocy § 8 umowy konsorcjum, członkowie konsorcjum zobowiązują się natomiast, m.in. do:

1)  wyznaczenia przedstawicieli do organów Projektu oraz udzielenia im niezbędnych pełnomocnictw do prowadzenia dyskusji, negocjowania oraz podejmowania decyzji/udzielania rekomendacji w zakresie realizacji Projektu;

2)  realizacji zadań zgodnie z zawartą przez konsorcjum umową o finansowanie;

3)  przygotowywania sprawozdań okresowych, rocznych/końcowych i przedstawienia ich Koordynatorowi Projektu w zakresie realizowanych zadań zgodnie z umową o finansowanie;

4)  udzielania dodatkowych informacji lub wyjaśnień dotyczących realizacji Projektu podmiotom uprawnionym na podstawie do ich uzyskania na podstawie przepisów powszechnie obowiązującego prawa realizacji Projektu zgodnie z prawem oraz umową o finansowanie Projektu;

5)  współpracy w okresie realizacji Projektu oraz w okresie jego trwałości z jednostką finansującą lub inną instytucją w zakresie jej uprawnień i kompetencji wynikających z przepisów prawa;

6)  osiągnięcia celów i wskaźników zadeklarowanych we wniosku o finansowanie w zakresie niesprzecznym z umową o finansowanie.

W § 9 umowy konsorcjum, uregulowano zasady związane z finansowaniem Projektu. Postanowienia umowy konsorcjum w tym zakresie odwołują się wprost do postanowień umowy o finansowanie, w związku z czym to postanowienia umowy o finansowanie mają w tym zakresie pierwszeństwo przed postanowieniami umowy konsorcjum. Zgodnie z zapisami umowy konsorcjum każdy z członków konsorcjum zobowiązany jest do sporządzenia raportu rocznego oraz końcowego dla swoich zadań, do prowadzenia, każdy w swoim zakresie, wyodrębnionej ewidencji księgowej środków finansowych umożliwiającej pełną identyfikację środków otrzymanych i wydatkowanych na realizację Projektu oraz wyodrębnionego rachunku bankowego. Środki finansowe będą przekazywane przez jednostkę finansującą, przelewem na rachunek lidera Projektu, natomiast sposób przekazania środków przez lidera na rzecz pozostałych członków konsorcjum oraz zasady rozliczenia finansowego powinny być zgodne z umową o finansowanie.

Umowa konsorcjum zawiera również postanowienia dotyczące prawa własności intelektualnej. Należy jednak zaznaczyć, że postanowienia te obowiązują, o ile umowa o finansowanie nie stanowi inaczej (postanowienia umowy o finansowanie mają w tym zakresie pierwszeństwo przed postanowieniami umowy konsorcjum). W § 10 umowy konsorcjum wskazano, że:

1)  wypracowane w ramach Projektu wyniki, tj. utwory, rozwiązania, wzory lub inne przedmioty praw autorskich lub pokrewnych, praw patentowych, innych praw ochronnych z zakresu własności przemysłowej oraz pozostałych praw własności intelektualne będą przysługiwały temu spośród członków konsorcjum, którego prace doprowadziły do powstania tych zasobów (ust. 4);

2)  o ile w toku prac nad realizacją Projektu dojdzie do powstania wspólnego wynalazku, projektu, wzoru, utworu lub innego przedmiotu praw własności intelektualnej, do którego przyczynił się więcej niż jeden członek konsorcjum, a przedmiotu takiego nie da się podzielić lub wydzielić z niego poszczególnych części odpowiadających wkładowi członków konsorcjum w sposób umożliwiający odrębne ubieganie się przez członków konsorcjum o udzielenie lub utrzymanie ewentualnego patentu, prawa ochronnego lub innego prawa własności intelektualnej, tym członkom konsorcjum będą przysługiwały wspólne prawa do wyżej wymienionego przedmiotu (ust. 5);

3)  w przypadku przeniesienia praw do wyników wypracowanych w ramach Projektu, członek konsorcjum zobowiązany jest zagwarantować pozostałym uczestnikom Projektu prawo do korzystania z tych wyników, w takim zakresie w jakim jest to niezbędne do wykonania umowy, umowy o finansowaniu oraz innych porozumień przewidzianych umową, w tym także na czas po zakończeniu Projektu (ust. 9);

4)  prawo dostępu do wypracowanych w ramach Projektu wyników oraz zasobów własności intelektualnej istniejących przed zawarciem umowy konsorcjum dla celów realizacji Projektu zostaje przyznane członkowi konsorcjum bez jakichkolwiek opłat z tego tytułu (o ile umowa konsorcjum nie stanowi inaczej) - na pisemny wniosek członka konsorcjum precyzujący zakres i czas trwania dostępu (ust. 30);

5)  prawo dostępu do wypracowanych w ramach Projektu wyników oraz zasobów własności intelektualnej istniejących przed zawarciem umowy konsorcjum dla celów korzystania innego niż działania w celu realizacji Projektu i jednocześnie innego niż późniejsze działania badawcze, będzie udzielane na podstawie dwustronnych porozumień. Prawa dostępu w tym zakresie będą udzielane na uczciwych i rozsądnych warunkach rynkowych lub bez dodatkowego wynagrodzenia, w zależności od uznania Stron zawierających porozumienie (ust. 33 i ust. 34).

Konsorcjanci wspólnie realizują działania w Projekcie. Działania te są wykonywane równolegle. Finalnie, wspólnie mają doprowadzić do opisanego powyżej celu - (…) do systemów administracji publicznej (zadania konsorcjantów i Wnioskodawcy są ze sobą funkcjonalnie powiązane). Wnioskodawca nie świadczy żadnych usług na rzecz innych członków konsorcjum i na odwrót. Każdy z konsorcjantów ponosi samodzielnie wydatki w Projekcie w zakresie realizowanych działań. Faktury zakupu są wystawiane bezpośrednio na Wnioskodawcę jako nabywcę. W przypadku realizacji prac przez pozostałych konsorcjantów faktury zakupu są wystawione bezpośrednio na ich rzecz.

Realizacja Projektu była oraz jest uzależniona od otrzymanej dotacji, która jest nierozłącznym elementem powierzonego przez Ministra Cyfryzacji Zadania. Bez powierzenia realizacji Projektu konsorcjum nie otrzymałoby dotacji i na odwrót Projekt nie mógłby być realizowany, gdyby Minister Cyfryzacji nie zapewnił odpowiednich środków budżetowych na ten cel.

Dofinansowywane są koszty kwalifikowalne, które są ponoszone przez poszczególnych członków konsorcjum na wykonanie Zadania, zgodnie z zakresem rzeczowym określonym w umowie o finansowanie. Otrzymane dofinansowanie jest przeznaczone na sfinansowanie konkretnych wydatków dotyczących pokrycia kosztów realizacji niniejszego projektu (zadań przypisanych do Wnioskodawcy). Wnioskodawca nie może przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z umową o finansowanie. Dofinansowanie jest podzielone na kategorie kosztów i przypisane proporcjonalnie do poziomu zaangażowania poszczególnych konsorcjantów w realizację zadań.

W przypadku Wnioskodawcy otrzymane środki finansowe zostały (oraz zostaną) przeznaczone na pokrycie kosztów wynagrodzeń, udostępnienia mocy obliczeniowej, innych kosztów operacyjnych (w tym m.in. delegacji) oraz kosztów ogólnych. Jeżeli wydatek został udokumentowany przez sprzedawcę fakturą, dokument ten każdorazowo wskazuje Wnioskodawcę jako nabywcę towaru/usługi.

Po zakończeniu Projektu na Ministra Cyfryzacji zostanie przeniesiona nieodpłatnie całość autorskich praw majątkowych do wyników prac powstałych w Projekcie. Wnioskodawca po przekazaniu protokołu zdawczo-odbiorczego może korzystać z tych utworów na zasadzie - udzielonej przez Ministra - nieodpłatnej i niewyłącznej licencji nieograniczonej czasowo ani terytorialnie, na polach eksploatacji określonych w umowie. Minister zezwala Beneficjentowi na dokonywanie opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (prawa zależne) oraz na zezwalanie na wykonywanie autorskich praw zależnych do wszelkich opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów. Przeniesienie praw do utworów jakie powstaną w wyniku Projektu (czyli do programów dużych modeli językowych) jest niezbędne do przeprowadzenia kolejnej czynności, tj. do ewentualnego udostępnienia tych modeli przez Ministra administracji publicznej.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego

Pytanie 1

Kto będzie bezpośrednim beneficjentem prac wykonywanych przez Państwa w ramach Projektu?

Jak podał Wnioskodawca w opisie stanu faktycznego sprawy wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, decyzją z dnia 20 lutego 2025 r. Prezes Rady Ministrów powierzył konsorcjum składającemu się łącznie z ośmiu uczelni publicznych oraz instytutów (w tym Wnioskodawcy) zadanie polegające na realizacji projektu pt.: „(…)” (zwanego we wniosku zamiennie Zadaniem, Projektem lub Projektem (…)). Jako zleceniodawcę Zadania Prezes Rady Ministrów wyznaczył Ministra Cyfryzacji, który miał zapewnić środki finansowe na realizację Zadania. W marcu 2025 r. lider konsorcjum - działając na rzecz i w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz pozostałych siedmiu członków konsorcjum - zawarł ze Skarbem Państwa, reprezentowanym przez Ministra Cyfryzacji, umowę dotacji celowej (zwanej we wniosku zamiennie umową o finansowanie), na mocy której Minister udzielił konsorcjum dotacji na finansowanie Projektu, zaś konsorcjum zobowiązało się zrealizować Zadanie w zakresie i na zasadach określonych w tej umowie.

Działania realizowane w ramach Projektu wynikają z zadań, jakie zostały nałożone na administrację centralną Państwa. Zgodnie z art. 10c ust. 1 ustawy o Radzie Ministrów, Prezes Rady Ministrów może powierzać podmiotom zobowiązanym do udostępniania lub przekazywania informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystania, o których mowa w przepisach o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego, realizację zadań z zakresu informatyzacji sektora publicznego, innowacji cyfrowych i rozwoju społeczeństwa informacyjnego oraz przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu, w tym:

a)  budowę, rozwój i utrzymanie systemów teleinformatycznych;

b)  świadczenie usług towarzyszących i doradztwa specjalistycznego;

c)  prowadzenie działań informacyjnych;

d)  zwiększanie lub poszerzanie zakresu oddziaływania innych wykonywanych przez

zleceniobiorców zadań na sektor publiczny;

e)  zwiększanie lub utrzymanie zdolności zleceniobiorców do realizacji zlecanych zadań;

f)   wspieranie podmiotów wykonujących zadania publiczne w ich realizacji.

Projekt wypełnia przesłanki zawarte w art. 10c ustawy o Radzie Ministrów, wspierając informatyzację sektora publicznego oraz rozwój innowacji cyfrowych. Realizacja Projektu została powierzona Ministrowi Cyfryzacji. Celem Projektu jest (…) do systemów administracji publicznej. Stanowi on bezpośrednią kontynuację projektu badawczego zatytułowanego (…), zakłada rozwój wytworzonych rozwiązań i zasobów, a zarazem przejście z fazy badawczej w fazę wdrożeniową. Istotą obecnego Projektu (…) jest (…) do systemów administracji publicznej.

W myśl § 11 ust. 1 - 3 umowy dotacji celowej, lider przekaże Ministrowi Cyfryzacji nie później niż do dnia 31 grudnia 2025 r. na informatycznym nośniku danych lub za pomocą środków porozumiewania się na odległość, takich jak np. chmura danych:

1.  ostateczne wersje opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji - w formacie pdf oraz formacie edytowalnym,

2.  kod źródłowy oprogramowania

- wytworzonych w ramach realizacji umowy.

Beneficjent (czyli m.in. Wnioskodawca), z chwilą przekazania Ministrowi każdego z informatycznych nośników danych, nieodpłatnie przenosi na Ministra autorskie prawa majątkowe do zapisanych na takim nośniku utworów (w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych) łącznie z prawem do kodów źródłowych oprogramowania. W stosunku do wyników prac zrealizowanych w ramach umowy, które stanowią bazę danych w rozumieniu ustawy o ochronie baz danych, producentem jest Minister.

Jednocześnie, jak podaje § 12 ust. 8 - 11 umowy dotacji celowej, w czasie realizacji Zadania, z wyłączeniem rezultatu będącego modelem językowym, Beneficjent (czyli m.in. Wnioskodawca) może bez zgody Ministra upubliczniać rezultaty, wyniki, wnioski, dane lub inne materiały powstałe w wyniku wykonywania umowy (zwane Danymi). Przez upublicznianie Strony uznają podanie do publicznej wiadomości Danych na konferencjach, sympozjach itp., w materiałach opracowanych na potrzeby konferencji lub sympozjów itp., stronie internetowej Beneficjenta lub stronach internetowych utworzonych przez Beneficjenta na potrzeby realizacji Zadania lub w związku z Zadaniem, w prasie, radio, telewizji, mediach społecznościowych oraz w Internecie. Upublicznienie przez Beneficjentów, w czasie realizacji Zadania, rezultatu będącego modelem językowym będzie następować na serwisie (…) po uzgodnieniu z Ministrem. Serwis (…) będzie wyłącznie miejscem upublicznienia modelu językowego, a upublicznienie modelu językowego w czasie realizacji Zadania, nie będzie skutkować przeniesieniem na Ministra jakichkolwiek praw do modelu językowego, w tym autorskich praw majątkowych. Beneficjent jest zobowiązany powiadomić Ministra o zamiarze upublicznienia Danych, o których mowa w ust. 8, w terminie tygodnia przed planowanym upublicznieniem poprzez wysłanie e-maila na adres wskazany w umowie dotacji celowej, w którym Beneficjent wskaże: czas i miejsce upublicznienia oraz jego formę i zakres upublicznianych Danych. Beneficjent bez konieczności powiadamiania Ministra o zamiarze upublicznienia oraz bez zgody Ministra, może w czasie realizacji Zadania upubliczniać w prasie, radio, telewizji, mediach społecznościowych oraz w Internecie treści o charakterze informacyjno-promocyjnym (np. informacje o nawiązaniu współpracy, informacje o postępach prac, informacje o wystąpieniach publicznych, informacje o wynikach modeli na benchmarkach itp.) lub treści mających na celu ochronę interesów prawnych Beneficjenta (np. sprostowania, oświadczenia w związku z naruszeniem dóbr lub interesów prawnie chronionych).

Sensem i celem Projektu (…) jest (…) do systemów administracji publicznej. Aby ten cel zrealizować Wnioskodawca (wraz z pozostałymi konsorcjantami) realizuje czynności opisane w odpowiedzi na pytanie nr 2. W toku realizacji czynności opisanych w odpowiedzi na pytanie nr 2 wezwania powstają opinie, ekspertyzy, analizy, zestawienia, modele językowe czy też kody źródłowe oprogramowania.

Zasadniczo, bezpośrednim beneficjentem praw do opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji i kodów źródłowych oprogramowania powstałych w Projekcie jest Minister Cyfryzacji. Jednakże, w zakresie tych modeli językowych jakie zostają - w czasie realizacji Projektu - upublicznione w serwisie (…) (na zasadzie np. licencji badawczej) beneficjentem prac jest ten konsorcjant (w tym Wnioskodawca), który przyczynił się do powstania tego konkretnego modelu językowego. Jak bowiem wynika z umowy konsorcjum, prawa do tzw. nowych zasobów będą przysługiwały temu spośród członków konsorcjum, którego prace doprowadziły do powstania tych zasobów. Jeżeli do powstania nowego zasobu przyczynił się więcej niż jeden członek konsorcjum, prawa będą przysługiwały wspólnie.

Cel nadrzędny Projektu to jednakże (…) do systemów administracji publicznej. Obecny Projekt to bezpośrednia kontynuacja wcześniej realizowanego projektu badawczego (na podstawie odrębnej umowy, która nie jest przedmiotem wniosku) - zakłada rozwój wytworzonych uprzednio rozwiązań i zasobów, a zarazem przejście z fazy badawczej w fazę wdrożeniową. Fakt przeniesienia praw własności intelektualnej do utworów powstałych w Projekcie (czy też modeli językowych oraz kodów źródłowych) to wyłącznie pewna konsekwencja wynikająca z zawartej umowy dotacji celowej.

Pytanie 2

Jakie konkretnie czynności/zadania zgodnie z zawartą umową między Skarbem Państwa - Ministrem Cyfryzacji a Konsorcjum są/będą Państwo zobowiązani wykonać jako członek Konsorcjum?

Zgodnie z załącznikiem nr 1 do Decyzji, Wnioskodawca wspólnie z innymi członkami konsorcjum współrealizuje 3 spośród 4 działań będących przedmiotem Projektu tj. działanie 1, 2 i 4. (…).

Działania są realizowane wspólnie przez wszystkich członków konsorcjum.

W ramach Działania 1 przygotowywane są (…).

W ramach Działania 2 realizowane są następujące prace: (…).

W ramach Działania 4 realizowane jest (…).

W ramach Projektu realizowane jest wsparcie procesu przygotowawczego do wdrożenia polskich modeli językowych w aplikacji (…), utworzenie asystenta urzędniczego dla Ministerstwa Cyfryzacji i testowe wdrożenie modeli w wybranym urzędzie miasta lub urzędzie wojewódzkim.

Pytanie 3

Czy z umowy zawartej z Ministrem Cyfryzacji wynika, że będą Państwo odpowiadali przed Ministrem Cyfryzacji za własną część zadań realizowanych w ramach Projektu? Jeśli nie, to kto będzie odpowiadał przed Ministrem Cyfryzacji za Państwa część zadań?

Konsorcjum zostało powołane w celu realizacji projektu (…) - członkowie konsorcjum zawarli umowę konsorcjum projektowego (we wniosku zwaną także umową konsorcjum). Zgodnie z § 2 ust. 6 umowy konsorcjum projektowego, każdy członek konsorcjum ponosi odpowiedzialność wobec Jednostki Finansującej oraz pozostałych Stron za niewykonanie bądź nienależyte wykonanie umowy i realizację Projektu w zakresie realizowanej przez siebie części Projektu, zgodnie z podziałem zadań i zakresem prac określonym umową oraz umową dotacji celowej projektu zawartą z Jednostką Finansującą. Żadna ze Stron nie ponosi odpowiedzialności za działania lub zaniechania pozostałych stron umowy. Umowa dotacji celowej implikuje odpowiedzialność poszczególnych członków konsorcjum z uwagi na fakt, że umowa konsorcjum projektowego stanowi załącznik nr 2 umowy dotacji celowej.

Zgodnie z § 8 ust. 1 umowy dotacji celowej Minister sprawuje kontrolę prawidłowości wykonania Zadania przez Beneficjenta, w zakresie w jakim je realizuje, a także wykorzystania dotacji przez Beneficjenta. Dodatkowo, w myśl § 5 ust. 6 umowy dotacji celowej, Wnioskodawca ponosi wyłączną odpowiedzialność za wszystkie działania i zaniechania związane z realizacją Zadania, w zakresie, w jakim je realizuje, wobec osób i podmiotów trzecich, w tym odpowiedzialność za szkody wyrządzone w związku z tą realizacją oraz za wszelkie działania i zaniechania wybranych przez siebie wykonawców jak za swoje działania lub zaniechania.

Tym samym, Wnioskodawca odpowiada samodzielnie za realizowane w ramach Projektu czynności.

Pytanie 4

We wniosku wskazali Państwo:

„Wnioskodawca po przekazaniu protokołu zdawczo-odbiorczego może korzystać z tychże utworów na zasadzie - udzielonej przez Ministra - nieodpłatnej i niewyłącznej licencji nieograniczonej czasowo ani terytorialnie, na polach eksploatacji określonych w umowie. Minister zezwala Beneficjentowi na dokonywanie opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (prawa zależne) oraz na zezwalanie na wykonywanie autorskich praw zależnych do wszelkich opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów”.

W odniesieniu do powyższego proszę wyjaśnić:

- jakie utwory powstaną w toku realizacji Projektu, które będą przekazane protokołem zdawczo-odbiorczym;

- czy będą to utwory, do których prawa będą przysługiwały Państwu? Jeśli nie, komu będą przysługiwały prawa do powstałych utworów.

Zgodnie z wnioskiem o wszczęcie postepowania dotacyjnego i załącznikiem nr 1 do Decyzji, efektami finansowanymi ze środków Projektu będą:

a)  zbiory danych językowych, w tym rozszerzony w stosunku do korpusu opracowanego w projekcie (…) korpus do pretreningu, wysokiej jakości korpusy instrukcji i preferencji, w szczególności tworzonych ręcznie i skupiających się na domenie urzędowej (produkt podlegający przekazaniu Ministrowi: zestawienie obejmujące wykaz zbiorów wraz z ich syntetyczną specyfikacją techniczną).

b)  duże polskojęzyczne modele językowe dostosowane do zastosowań administracyjnych i odpowiednio zabezpieczone, w tym:

• modele ogólnego użytku (tj. modele strojone na szerokim zestawie instrukcji, ang. multi-instruct) o różnych rozmiarach, w tym co najmniej jeden mały (7-12 mld parametrów) i jeden duży (70 mld parametrów lub więcej) model na licencji w pełni otwartej, pozwalającej na zastosowania komercyjne (produkt podlegający przekazaniu Ministrowi: kod źródłowy oprogramowania);
• specjalistyczne modele RAG-owe przystosowane do pełnienia funkcji generatorów w ramach asystentów obywatelskiego i urzędniczego, w tym co najmniej jeden model na licencji w pełni otwartej, pozwalającej na zastosowania komercyjne (produkt podlegający przekazaniu Ministrowi: kod źródłowy oprogramowania).

c)  zbiory zadań testowych do ewaluacji modeli językowych w zastosowaniach urzędowych oraz sprawdzające ich bezpieczeństwo (produkt podlegający przekazaniu Ministrowi: zestawienie obejmujące wykaz zbiorów wraz z ich syntetyczną specyfikacją techniczną).

d)  pilotażowe wdrożenia w polskiej administracji publicznej.

Utworami przekazanymi Ministerstwu w protokole odbioru są, w myśl § 11 ust. 1 umowy dotacji celowej, ostateczne wersje opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji (w formacie pdf oraz formacie edytowalnym) oraz kod źródłowy oprogramowania wytworzone w ramach realizacji Umowy.

Zgodnie z umową dotacji celowej, autorskie prawa majątkowe do ww. efektów realizacji Projektu (…) są przenoszone nieodpłatnie na Ministra Cyfryzacji.

Pytanie 5

Kto będzie posiadał prawa do wypracowanych rezultatów przedsięwzięcia przed przeniesieniem ich na rzecz Ministra Cyfryzacji (w tym autorskie prawa majątkowe do wyników prac powstałych w ramach realizacji projektu)? Proszę wymienić i przyporządkować jakie konkretnie prawa będą przysługiwały poszczególnym członkom Konsorcjum przed przeniesieniem ich na rzecz Ministra Cyfryzacji? Proszę również podać czy i jakie konkretnie prawa zostaną przeniesione na rzecz Ministra Cyfryzacji przez poszczególnych członków Konsorcjum?

Z umowy konsorcjum projektowego wynika, że prawa do wypracowanych rezultatów Projektu (…) - przed przeniesieniem ich na rzecz Ministra Cyfryzacji - przysługują temu spośród członków konsorcjum, którego prace doprowadziły do powstania tych zasobów. O ile w toku prac nad realizacją Projektu dojdzie do powstania wspólnego utworu, do którego przyczynił się więcej niż jeden członek konsorcjum, a przedmiotu takiego nie da się podzielić lub wydzielić z niego poszczególnych części odpowiadających wkładowi danego członka konsorcjum, to tym członkom konsorcjum przysługują wspólne prawa do powstałego utworu.

Jak wskazano, w odpowiedzi na pytanie nr 2 wezwania, Wnioskodawca współrealizuje 3 spośród 4 działań będących przedmiotem Projektu. Działania są realizowane wspólnie przez wszystkich członków konsorcjum. Zasadniczo, prawa do wypracowanych rezultatów (powstałych utworów) w Projekcie posiadają wspólnie wszyscy członkowie konsorcjum. Z uwagi na specyfikę Projektu i fakt, że rezultatów wypracowanych w ramach Projektu (utworów) najczęściej nie da się przypisać do konkretnego konsorcjanta, do czasu przekazania wyników Projektu Ministrowi Cyfryzacji, konsorcjantom przysługują wspólne prawa do wypracowanych rezultatów przedsięwzięcia.

Pytanie 6

Czy wysokość środków finansowych z dotacji celowej przekazanych przez Lidera Konsorcjum na rzecz członków konsorcjum jest/będzie proporcjonalna do poziomu zaangażowania poszczególnych członków konsorcjum?

Podział dotacji celowej (załącznik nr 9 umowy dotacji celowej) wynika z oczekiwanego poziomu zaangażowania poszczególnych Beneficjentów w realizację Projektu oraz ramowego zakresu i sposobu realizacji Projektu określonego w Załączniku nr 1 do Decyzji. Lider konsorcjum przekazuje środki finansowe pozostałym członkom konsorcjum w kwotach wynikających z załącznika nr 9 umowy dotacji celowej, które obejmują szacowane do poniesienia koszty realizacji Projektu w podziale na poszczególne kategorie kosztów.

Pytanie 7

Czy w trakcie realizacji projektu zobowiązani są/będą Państwo do rozliczania się z otrzymanych środków finansowych? Jeśli tak, to z kim, w jaki sposób się Państwo rozliczają/będą rozliczali?

W trakcie realizacji projektu każdy z konsorcjantów (w tym Wnioskodawca) rozlicza/rozliczał się z wydatkowania środków poprzez przekazywanie liderowi konsorcjum, po zakończeniu każdego kwartału, informacji o poniesionych wydatkach w podziale na poszczególne kategorie wydatków. Ponadto każdy z konsorcjantów (w tym Wnioskodawca) jest obowiązany przygotować wkład do sprawozdania końcowego. Sprawozdanie końcowe z wykonania Zadania, zawierające opis zrealizowanych działań oraz rozliczenie kosztów ich realizacji, jest przedkładane w terminie do 30 stycznia 2026 r. Ministrowi Cyfryzacji przez lidera konsorcjum według wzoru określonego w załączniku nr 7 do Umowy (§ 7 ust. 1 umowy dotacji celowej). Część finansowa sprawozdania końcowego obejmuje źródło finansowania Zadania, planowane oraz faktycznie poniesione koszty w podziale na kategorie kosztów oraz zestawienie faktur (rachunków) związanych z realizacją Projektu.

Pytanie 8

Czy w przypadku nieotrzymania środków finansowych od Ministra Cyfryzacji realizowaliby Państwo projekt?

W przypadku nieotrzymania środków finansowych od Ministra Cyfryzacji Wnioskodawca nie realizowałby opisanego we wniosku przedsięwzięcia.

Realizacja Projektu była oraz jest uzależniona od otrzymanej dotacji, która jest nierozłącznym elementem powierzonego przez Ministra Cyfryzacji Zadania. Bez powierzenia realizacji Projektu konsorcjum nie otrzymałoby dotacji i na odwrót Projekt nie mógłby być realizowany, gdyby Minister Cyfryzacji nie zapewnił odpowiednich środków budżetowych na ten cel.

Pytanie 9

Czy w przypadku niezrealizowania celów projektu, zobowiązani są/będą Państwo do zwrotu środków pieniężnych?

Umowa dotacji celowej reguluje sytuacje, kiedy Wnioskodawca (oraz inni beneficjenci, tj. konsorcjanci) zobowiązani są do zwrotu otrzymanych środków pieniężnych.

W myśl § 10 ust. 1 oraz 5 umowy dotacji celowej, niewykorzystana dotacja podlega zwrotowi na rachunek bankowy Ministra. Środki dotacji wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Jednocześnie, jak podaje § 14 ust. 1 i ust. 2 umowy dotacji celowej, Minister może rozwiązać umowę ze skutkiem natychmiastowym w przypadku:

1)  nieterminowego albo nienależytego wykonywania umowy przez Beneficjenta, w szczególności zmniejszenia zakresu rzeczowego realizowanego zadania, bez uprzedniego uzgodnienia z Ministrem;

2)  wykorzystywania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem;

3)  odmowy przez Beneficjenta poddania się kontroli lub niewykonania wniosków lub zaleceń pokontrolnych;

4)  naruszenia przez pracowników Beneficjenta poufności informacji lub ochrony danych osobowych.

Rozwiązując umowę, w przypadkach określonych powyżej, Minister określi:

1)  kwotę dotacji podlegającą zwrotowi;

2)  kwotę odsetek obliczonych jak dla zaległości podatkowych;

3)  termin zwrotu kwot;

4)  numer rachunku bankowego, na który należy dokonać wpłaty kwot.

Pytanie 10

Czy odpowiadają/będą Państwo odpowiadali za prawidłową realizację przedmiotu projektu? Czy i kto ponosi/będzie ponosił odpowiedzialność w zakresie obowiązków reklamacyjnych i gwarancyjnych?

Wnioskodawca odpowiada za prawidłową realizację przedmiotu Projektu (w zakresie realizowanych czynności). Minister Cyfryzacji sprawuje kontrolę prawidłowości wykonania Zadania przez Beneficjenta, a także wykorzystania dotacji. Kontrola prowadzona jest na zasadach i w trybie określonych w przepisach ustawy o kontroli w administracji rządowej (§ 8 umowy dotacji celowej).

Umowa dotacji celowej nie posiada zapisów dotyczących obowiązków reklamacyjnych i gwarancyjnych.

Jednocześnie jak podaje § 11 ust. 7 umowy dotacji celowej, w przypadku, gdy osoba trzecia zwróci się do Ministra z roszczeniami dotyczącymi naruszenia praw w wyniku zrealizowania utworów przez Beneficjenta (czyli np. Wnioskodawcę) lub na rzecz Beneficjenta, lub przekazania Ministrowi przez Beneficjenta praw do Utworów, Beneficjent zwolni Ministra od obowiązku zaspokojenia takich roszczeń oraz pokryje wszelkie uzasadnione, niezbędne i udokumentowane koszty obrony Ministra przed roszczeniami osób trzecich. W takim przypadku Beneficjent ponosi odpowiedzialność względem Ministra za to, że osoby trzecie nie będą dochodziły zaspokojenia swoich roszczeń bezpośrednio od Ministra.

Pytanie 11

Czy w rezultacie przeniesienia praw do wyników realizowanych prac, utracą Państwo możliwość dysponowania (korzystania) z nich?

Zasadniczo nie.

Z chwilą przeniesienia na Ministra majątkowych praw, o których mowa w § 11 ust. 4 umowy dotacji celowej, Minister udziela Beneficjentowi, nieodpłatnej i niewyłącznej licencji nieograniczonej czasowo ani terytorialnie do każdego z utworów, na polach eksploatacji określonych w Umowie. Minister zezwala Beneficjentowi w zakresie licencji, wskazanej w zdaniu poprzednim, na dokonywanie opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (prawa zależne) oraz na zezwalanie na wykonywanie autorskich praw zależnych do wszelkich opracowań utworów lub ich poszczególnych elementów (§ 11 ust. 8 umowy dotacji celowej).

Dodatkowo Wnioskodawca może korzystać, podobnie jak ogół użytkowników, z modeli czy innych utworów na otwartych licencjach pod warunkiem, że Minister Cyfryzacji udostępni je publicznie na otwartych licencjach.

Na zakończenie Wnioskodawca zaakcentował, że otrzymane w związku z realizacją Projektu środki finansowe to, zdaniem Wnioskodawcy, dotacja kosztowa, której celem jest pokrycie kosztów, jakie członkowie konsorcjum (w tym Wnioskodawca) ponoszą, aby zrealizować zadania określone w Projekcie (i umowie dotacji celowej). W ramach realizowanego Zadania Wnioskodawca nie działa w celu realizacji działalności gospodarczej, czy też osiągania zysku. Otrzymane w ramach dotacji celowej środki Wnioskodawca ma wydatkować zgodnie z zatwierdzonymi kategoriami kosztów oraz ich zatwierdzoną wysokością. Kategorie kosztów (oraz ich wysokość) zostały wykazane przez konsorcjantów przy składaniu wniosku o wszczęcie postępowania dotacyjnego. Istotnym jest także, że środki dotacji wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, na zasadach określonych w ustawie o finansach publicznych. Wnioskodawca nie oblicza i nie wskazuje Ministrowi wynagrodzenia na zasadach wolnorynkowych. Nie dokonuje kalkulacji wynagrodzenia w rozumieniu wolnorynkowym. Nie wycenia także wartości praw autorskich majątkowych do powstałych w wyniku realizacji Zadania utworów (określonych w § 11 ust. 1 umowy dotacji celowej, czyli opinii, ekspertyz, analiz, zestawień czy kodów źródłowych oprogramowania). Prawa te są przenoszone na Ministra Cyfryzacji nieodpłatnie. Realizując zadanie Wnioskodawca nie działa na zasadach i warunkach wolnego, konkurencyjnego rynku. Wykonuje wyłącznie Zadanie (z którego finalnie może skorzystać cała administracja publiczna) finansowane przez Ministra Cyfryzacji w formie dotacji celowej. Sprawozdanie końcowe z wykonania Zadania zawiera opis zrealizowanych działań oraz rozliczenie kosztów ich realizacji. Część finansowa sprawozdania końcowego obejmuje źródło finansowania Zadania, planowane oraz faktycznie poniesione koszty w podziale na kategorie kosztów oraz zestawienie faktur (rachunków) związanych z realizacją Projektu. W działaniach wolnorynkowych ewentualne nadwyżki finansowe oznaczają zysk sprzedawcy. W ramach Projektu Minister zwraca Wnioskodawcy wyłącznie koszty, jakie zostały poniesione na realizację Zadania. Jeszcze raz w tym miejscu należy podkreślić, że istotą i celem nadrzędnym Projektu jest (…) do systemów administracji publicznej. Obecny Projekt to bezpośrednia kontynuacja wcześniej realizowanego projektu badawczego. Fakt przeniesienia praw własności intelektualnej do utworów powstałych w Projekcie (czy też modeli językowych oraz kodów źródłowych) to wyłącznie pewna konsekwencja wynikająca z zawartej umowy dotacji celowej. Istniejąca w Projekcie kontrola Ministra nad realizacją Zadania także potwierdza wyłącznie cechy realizacji Zadania publicznego w ramach przyznanej dotacji celowej.

Pytanie

Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że otrzymane - na podstawie umowy o finansowanie - środki finansowe (w części dystrybuowanej na rzecz Wnioskodawcy przez Lidera Konsorcjum) nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane - na podstawie umowy o finansowanie - środki finansowe (w części dystrybuowanej na rzecz Wnioskodawcy przez Lidera Konsorcjum) nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług:

1.  ani jako zapłata (wynagrodzenie) z tytułu sprzedaży usługi,

2.  ani jako dopłata (finansowanie) mające bezpośredni wpływ na cenę usług świadczonych przez Wnioskodawcę.

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy o VAT, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (tj. Polski), eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

W myśl art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (tj. Polski).

Jak zaś podaje art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1.  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2.  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3.  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Jednocześnie, stosownie do art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Z powyższych przepisów wynika, że ze sprzedażą (czyli czynnością opodatkowaną podatkiem VAT) mamy do czynienia w sytuacji, gdy:

1)  istnieje określone zachowanie (ewentualnie zaniechanie) podatnika podatku VAT,

2)  zachowanie to jest realizowane na rzecz odrębnego od podatnika podatku VAT podmiotu (osoby fizycznej, prawnej, etc.),

3)  zachowanie to wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego (działanie jest konsekwencją istnienia tego stosunku zobowiązaniowego) oraz

4)  w zamian za swoje określone zachowanie podatnik podatku VAT oczekuje określonego stosunkiem zobowiązaniowym wynagrodzenia.

Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usługi ma bardzo szeroki zakres. Nie obejmuje ono wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy).

Jednakże przepisy te wyraźnie także podają, że dostawa towarów czy świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT tylko wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 cyt. ustawy, które w analizowanym przypadku, zdaniem Wnioskodawcy, nie mają zastosowania). Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę od podmiotu, który tę usługę uzyskał lub od tzw. podmiotu trzeciego, ale z określeniem, że jest to kwota należna za wykonane świadczenie, należy uznać że czynności wykonywane są w ramach zawartej umowy oraz, że zdarzenie należy uznać za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych. Istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą. Kolejnym czynnikiem decydującym o tym, czy mamy do czynienia z wynagrodzeniem jest określenie, czy wynagrodzenie takie było należne z tytułu danego (konkretnego) świadczenia. Musi wystąpić bezpośredni i niezbędny związek pomiędzy wykonywanymi czynnościami i wysokością otrzymanego wynagrodzenia oparty o relacje cywilnoprawne pomiędzy podmiotami.

Jak czytamy w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt I FSK 461/15: „Szerokie określenie zakresu przedmiotowego u.p.t.u. nie oznacza jednak, że świadczeniem usług jest każda czynność, czy zdarzenie, którego efektem jest odpłatne przysporzenie jednej ze stron na skutek działania lub zaniechania innej strony. W orzeczeniach C-154/80, C-89/81, C-16/93, C-498/99 (publ. www.curia.europa.eu), odnoszących się do podobnych kwestii, jak w tej sprawie TSUE [Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - przypis Wnioskodawcy] stwierdził, że za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynności opodatkowane VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:

• istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje wzajemne świadczenie,
• wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
• istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
• odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
• istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego”.

Zdaniem Wnioskodawcy, stan faktyczny sprawy opisany w niniejszym wniosku - w związku z realizacją Projektu - nie wypełnia ww. cech.

Jak podano, w ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca wykonuje różnego typu badania i projekty. Realizacja badań i projektów wymaga ponoszenia znacznych wydatków finansowych. Wydatki te pokrywane są ze środków własnych Wnioskodawcy, subwencji, dotacji, dofinansowań oraz różnego typu grantów finansowych. Część projektów realizowana jest w ramach tzw. dotacji celowych. Organy państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego mogą bowiem zlecać uczelniom publicznym, instytutom naukowym lub badawczym wykonanie określonych zadań w zakresie ich (tj. uczelni czy instytutów) działalności statutowej, zapewniając odpowiednie środki na realizację tych zadań. Zgodnie z art. 10c ust. 1 ustawy o Radzie Ministrów, Prezes Rady Ministrów może powierzać podmiotom zobowiązanym do udostępniania lub przekazywania informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystania realizację zadań z zakresu informatyzacji sektora publicznego, innowacji cyfrowych i rozwoju społeczeństwa informacyjnego oraz przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu. Powierzenie realizacji projektu następuje w drodze decyzji Prezesa Rady Ministrów w sprawie powierzenia realizacji projektu (art. 10c ust. 2 zdanie pierwsze ww. ustawy).

Dokładnie tak się stało w analizowanym Projekcie. Prezes Rady Ministrów skorzystał ze swojego uprawnienia i powierzył, wskazanemu w stanie faktycznym konsorcjum, zadanie polegające na realizacji Projektu (…). Środki finansowe na realizację Projektu zapewnił zaś Minister Cyfryzacji (na podstawie umowy o finansowanie). Otrzymywane finansowanie pokrywa koszty jakie ponosi Wnioskodawca (a także pozostali członkowie konsorcjum) celem realizacji Projektu. Nie można uznać, że między Wnioskodawcą (a także pozostałymi członkami konsorcjum), a Ministrem istnieje związek prawny podobny do relacji usługodawcy - usługobiorcy, w ramach którego następuje wzajemne świadczenie.

Konsorcjum bowiem (w tym Wnioskodawca) zobowiązało się do realizacji (wg swojej najlepszej wiedzy i woli) Projektu, którego przedmiotem jest budowa i pilotażowe wdrożenie polskich dużych modeli językowych do systemów administracji publicznej. Od Ministra Cyfryzacji Wnioskodawca otrzymał (za pośrednictwem Lidera Konsorcjum) środki na pokrycie kosztów realizacji ww. Projektu (tzw. dotacja na pokrycie kosztów, tj. wydatków w Projekcie). Finansowanie nie pozostaje w bezpośrednim związku z żadną czynnością, która miałaby być opodatkowana podatkiem VAT (również z przeniesieniem autorskich praw majątkowych do utworów jakie powstaną w wyniku Projektu). Wnioskodawca nie kalkuluje w sposób zbliżony do działań wolnorynkowych planowanych kosztów i przychodów z przedsięwzięcia.

W ocenie Wnioskodawcy, Projekt nie będzie realizowany ani na rzecz lidera konsorcjum, innych członków konsorcjum, ani na rzecz Ministra. Za pośrednictwem lidera konsorcjum dystrybuowane będą jedynie środki publiczne przeznaczone na jego realizację. Otrzymane dofinansowanie nie będzie stanowiło konsekwencji wykonania świadczenia (na rzecz Ministra), a jedynie pokrycie poniesionych kosztów, jakie powstaną przy realizacji Projektu. Tym bardziej, że Wnioskodawca nie przewiduje zysku z realizacji Projektu.

Nie ma w tym przypadku znaczenia, że Wnioskodawca (oraz pozostali konsorcjanci) po realizacji Projektu zobowiązany jest przenieść autorskie prawa majątkowe do utworów, jakie powstaną w wyniku Projektu. Czynność ta (przeniesienie praw) jest bowiem niezależna od faktu otrzymania dofinansowania na pokrycie kosztów realizacji Projektu. Nie jest konsekwencją otrzymanego dofinansowania. Stanowi element niezwiązany z samym dofinansowaniem. Nie jest to czynność jaką można uznać za świadczenie wzajemne realizowane w zamian za otrzymane dofinansowanie. Przeniesienie praw do utworów jakie powstaną w wyniku Projektu (czyli do programów dużych modeli językowych) jest niezbędne do przeprowadzenia kolejnej czynności, tj. do ewentualnego udostępnienia tych modeli przez Ministra administracji publicznej.

Co także istotne, brak efektu Projektu nie został w umowie o finansowanie wskazany jako sytuacja skutkująca koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania. Co więcej, za zgodą Ministra, konsorcjanci - przed zakończeniem Projektu - mogą upublicznić model językowy w serwisie (…). Zdaniem Wnioskodawcy, stan faktyczny sprawy opisany w niniejszym wniosku nie pozwala także na postawienie tezy, że otrzymane od Ministra (za pośrednictwem lidera konsorcjum) finansowanie będzie posiadało cechy tzw. dotacji do ceny.

Jak już podano, zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę (…) włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Z zacytowanego przepisu wynika, że podstawa opodatkowania to zarówno zapłata otrzymana od beneficjenta świadczenia (nabywcy towaru lub usługi) jak i otrzymana od strony trzeciej jakakolwiek kwota, którą można uznać za dofinansowanie mające bezpośredni wpływ na cenę konkretnej przyszłej transakcji. Aby wskazaną identyfikację charakteru dofinansowania prowadzić oraz wywodzić z niej skutek zawarty w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT (tj. dopłaty do ceny) musi najpierw istnieć dostawa towarów lub świadczenie usług i to jest element kluczowy. Oznacza to, że wyrażenie podatkowej oceny dofinansowania z punktu widzenia wpływu na cenę usługi (wynagrodzenia za nią) wymaga wystąpienia takiego stanu, w którym jest podmiot otrzymujący dofinansowanie i jednocześnie działa on w charakterze usługodawcy świadczącego określoną usługę na rzecz konkretnego usługobiorcy. Za to bowiem (tj. za świadczenie usługi) ma otrzymać lub otrzymuje zapłatę. Tym samym konieczna jest rodzaju relacja, gdzie wykonanie świadczenia na rzecz usługobiorcy, z zapłatą za nie od tego ostatniego (tj. usługobiorcy) lub od osoby trzeciej realizowane jest w stosunku do podmiotu spełniającego umówione świadczenie, czyli usługodawcy. Bez świadczenia usług, w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, otrzymywane dofinansowania pozostają obojętne dla kategorii prawnej nazywanej podstawą opodatkowania. Wystąpienie podstawy opodatkowania wiąże się z czynnościami opodatkowanymi, czyli świadczeniem usługi, która dodatkowo - z zasady - musi posiadać charakter odpłatny. Zależność między nimi jest przy tym taka, że można mówić o świadczeniu usługi bez odpłatności za usługę, ale nie można mówić o odpłatności usługi przy braku usługi. Z bezpośrednim wpływem danego dofinansowania na cenę usługi mamy do czynienia wyłącznie wówczas, gdy istnieje usługa, jest ona wyceniona (ma określoną kwotę należą) oraz jednocześnie dofinansowanie pomniejsza wartość tej kwoty należnej. Dofinansowania nie dające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT i nie obniżające bezpośrednio ich ceny (tj. kwoty należnej) nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu ustawy o VAT.

Opisanego w stanie faktycznym dofinansowania nie można także uznać za tzw. dopłatę do ceny. Skoro nie zaistnieje świadczenie, które można uznać za odpłatną usługę - czy inaczej, w ogóle za usługę - wówczas nie zaistnieje także tzw. dopłata do ceny tego świadczenia. Aby zaistniała tzw. dopłata do ceny musi zaistnieć obecny/przyszły bezpośredni nabywca świadczenia i to realizowanego za odpłatnością. Musi być znany konkretny przedmiot transakcji, nabywca świadczenia jak i wysokość wynagrodzenia należnego, które dzięki dofinasowaniu jest bezpośrednio pomniejszane. Stan faktyczny analizowanej sprawy cech tych nie posiada.

Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy, nie można opisanego w stanie faktycznym dofinansowania traktować jako dotacji mającej bezpośredni wpływ na cenę świadczonych usług, gdyż jak wskazano powyżej Wnioskodawca w ogóle nie realizuje czynności, które można uznać za świadczenie wykonywane na rzecz Ministra, lidera konsorcjum czy też innego podmiotu za odpłatnością. Nie istnieje także cena jakiegokolwiek świadczenia. Nie istnieje powiązanie kwoty dofinansowania z ewentualnym, konkretnym wynikiem Projektu, które wskazywałoby na to, że dofinansowanie to stanowi dopłatę do ceny za przeniesienie praw własności intelektualnej do wyniku Projektu, jako pokrycie części jej wartości lub rekompensatę z powodu obniżenia ceny.

Na zakończenie tej części rozważań warto dodać, że tematyka charakteru dofinansowań udzielanych w związku z realizacją projektów badawczych była niejednokrotnie przedmiotem wykładni zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Wojewódzkich Sądów Administracyjnych. W orzecznictwie wielokrotnie jednolicie prezentowane było (oraz jest) stanowisko (w stanach faktycznych /zdarzeniach przyszłych zbliżonych do przedstawionego przez Wnioskodawcę w niniejszym wniosku - zbliżonych, bowiem nie dotyczyły wprost sytuacji, gdzie finansującym Projekt oraz beneficjentem praw jest ten sam podmiot; przewidywały finansowanie projektu przez instytucję finansującą ogłaszającą konkurs na realizację projektu, gdzie finalnie podmiot realizujący projekt miał nieodpłatnie przenieść prawa własności intelektualnej na wytypowany podmiot - np. ministra), według którego dofinansowanie otrzymane przez podatnika, które dotyczy pokrycia kosztów realizowanego przez niego projektu ma charakter dofinansowania kosztów realizacji tego projektu. Takie dofinansowanie jest bowiem przeznaczone na wydatki niezbędne do wykonania projektu, i w konsekwencji, brak jest uzasadnienia dla stanowiska, że bądź stanowi ono wynagrodzenie za wykonanie świadczenia bądź też stanowi podstawę opodatkowania podatkiem VAT poprzez uznanie je za dofinansowanie mające bezpośredni wpływ na cenę świadczenia.

W swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla również, że dotacje przeznaczone na pokrycie kosztów działalności - mimo, że mogą mieć w ostatecznym rozrachunku określony wpływ na cenę świadczonych usług lub dostarczanych towarów nie są uwzględniane w podstawie opodatkowania. Wymogiem zaliczenia ich do podstawy opodatkowania podatkiem VAT jest bowiem istnienie - nie jakiegokolwiek (pośredniego) - lecz bezpośredniego (bezwzględnego) związku zachodzącego między danym dofinansowaniem, a należną ceną. Dopiero możliwość niebudzącego wątpliwości ustalenia, że sfinansowanie części kosztów świadczonych przez podatnika usług, bezpośrednio i wprost doprowadziło do uzyskania przez nabywcę niższej ceny, stanowi podstawę dla zaliczenia przedmiotowego finansowania do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Natomiast w sytuacji, gdy dofinansowanie ma za zadanie sfinansować określone prace służące ściśle wskazanym celom, zaś lider i członkowie konsorcjum nie mogą przeznaczać otrzymanych transz dofinansowania na cele inne, niż związane z projektem, to zasadny jest wniosek, że dofinansowanie pokrywa jedynie koszty związane z projektem.

W miejscu tym przykładowo można podać:

1. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1840/21 (orzeczenie nieprawomocne), gdzie czytamy: „Zdaniem Sądu rację ma zatem Skarżący twierdząc, że dofinansowanie z NCBiR nie stanowi w stanie faktycznym tej sprawy wynagrodzenia za świadczone usługi. Ponadto właścicielem autorskich praw majątkowych powstałych w wyniku wykonania projektu jest z mocy prawa Skarb Państwa. Nie można dopatrzeć się więc bezpośredniego związku dofinansowania z ceną świadczeń. Taki bezpośredni związek zachodziłby jedynie wówczas, gdyby cena, za jaką swoją usługę lub towar konsorcjanci sprzedadzą nabywcom, zależała od kwoty dotacji. Z wniosku o interpretację nie wynika, aby istniało powiązanie kwoty dofinansowania z ewentualnym, konkretnym wynikiem prac badawczych, które wskazywałoby na to, że dofinansowanie to stanowi dopłatę do ceny praw powstałych w toku prac badawczych, jako pokrycie części ich wartości lub rekompensatę z powodu obniżenia ceny”,

2. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2024 r., sygn. akt I FSK 1836/21 (orzeczenie prawomocne), gdzie sąd wskazał: „W zaskarżonym wyroku zasadnie dostrzeżono, że dofinansowanie z NCBiR nie ma charakteru wynagrodzenia za świadczone usługi. Ponadto właścicielami praw własności intelektualnej z mocy prawa zostaje Skarb Państwa. Nie można więc dopatrzeć się bezpośredniego związku dofinansowania z ceną świadczeń. Taki bezpośredni związek miałby miejsce wtedy, gdyby cena, za jaką swoją usługę lub towar Partnerzy sprzedawać będą nabywcom, była zależna od kwoty dotacji. Z okoliczności przedstawionych przez Instytut nie wynika, aby istniało powiązanie kwoty dofinansowania z ewentualnym, konkretnym wynikiem prac badawczych i rozwojowych, które mogłoby stanowić podstawę do przyjęcia, że dofinansowanie to stanowi dopłatę do ceny praw powstałych w toku realizacji projektu naukowo- badawczego, jako pokrycie części ich wartości lub rekompensatę z powodu obniżenia ceny”,

3. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2023 r., sygn. akt I FSK 466/20 (orzeczenie prawomocne), gdzie podano: „W zaskarżonym wyroku zasadnie dostrzeżono, że dofinansowanie z N. nie ma charakteru wynagrodzenia za świadczone usługi. Ponadto właścicielami praw własności intelektualnej pozostają Partnerzy (w wariancie 1) lub z mocy prawa - Skarb Państwa (w wariancie nr 2, zaś w wariancie nr 1 może być uprawniony do nieodpłatnego korzystania z praw własności intelektualnej i praw związanych). Nie można więc dopatrzeć się bezpośredniego związku dofinansowania z ceną świadczeń. Taki bezpośredni związek miałby miejsce wtedy, gdyby cena, za jaką swoją usługę lub towar Partnerzy sprzedawać będą nabywcom, była zależna od kwoty dotacji. Z okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę nie wynika, aby istniało powiązanie kwoty dofinansowania z ewentualnym, konkretnym wynikiem prac badawczych i rozwojowych, które mogłoby stanowić podstawę do przyjęcia, że dofinansowanie to stanowi dopłatę do ceny praw powstałych w toku realizacji projektu naukowo-badawczego, jako pokrycie części ich wartości lub rekompensatę z powodu obniżenia ceny”.

Identycznie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn. akt I FSK 1478/19, z dnia 14 czerwca 2023 r., sygn. akt I FSK 326/19, z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt I FSK 1875/16, z dnia 21 marca 2019 r., sygn. akt I FSK 1363/18, czy też wyroku z dnia 16 maja 2022 r., sygn. akt I FSK 274/19, z dnia 12 listopada 2024 r., sygn. I FSK 373/24, z dnia 4 lipca 2025 r., sygn. akt I FSK 890/22.

Podsumowując, otrzymane - na podstawie umowy o finansowanie - środki finansowe (w części dystrybuowanej na rzecz Wnioskodawcy) nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zasady opodatkowania podatkiem od towarów i usług określa ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwana dalej „ustawą”.

Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:

Art. 7 ust. 1 ustawy:

Art. 8 ust. 1 ustawy:

Art. 15 ust. 1 ustawy:

Art. 15 ust. 2 ustawy:

Przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.

Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu.

Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Należy jednak zaznaczyć, że nie każde działanie, powstrzymanie się od działania, czy tolerowanie czynności lub sytuacji może zostać uznane za usługę w rozumieniu przepisów ustawy.

Muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

• w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Przy czym oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).

Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem.

W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).

Przepisy dotyczące funkcjonowania podatku VAT w krajach członkowskich Unii Europejskiej podlegają harmonizacji na zasadach określonych w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą. Uszczegółowieniem zasad obowiązywania i funkcjonowania podatku VAT określonych w dyrektywie są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE).

TSUE w wyroku z 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-NordOst przeciwko GFKL Financial Services AG wskazał, że:

W wyroku z 27 marca 2014 r. w sprawie C-151/13 Le Rayon d’Or SARL przeciwko Ministre de l’Économie et des Finances Trybunał wskazał, że

Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Art. 29a ust. 1 ustawy:

Art. 29a ust. 6 ustawy:

Podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.

Dla określenia, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są czy też nie są opodatkowane, istotne są szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele realizowanego w określonej formie dofinansowania. Kryterium uznania dotacji za stanowiącą podstawę opodatkowania jest zatem stwierdzenie, że dotacja dokonywana jest w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje niedające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu przepisu art. 29a ust. 1 ustawy.

Włączenie do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze ma miejsce tylko wówczas, gdy jest to dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana bezpośrednio z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. Nie jest więc podstawą opodatkowania ogólna dotacja (subwencja, inna dopłata o podobnym charakterze) uzyskana przez podatnika, niezwiązana z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. W przypadku natomiast, gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części lub całości ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Zatem podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni są związane z daną dostawą towarów lub świadczeniem usług. Jeżeli jednak taki bezpośredni związek nie występuje, dofinansowanie ogólne - na pokrycie kosztów działalności nie zwiększa podstawy opodatkowania, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.

W kontekście wyjaśnienia pojęcia „dotacja bezpośrednio związana z ceną” istotne znaczenie ma orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności wyroki w sprawach:

• C-184/00 (Office des produits wallons ASBL v. Belgian State),
• C-353/00 (Keeping Newcastle Warm Ltd. v. Commisioners od Customs and Excise, w skrócie KNW).

W wyroku z 22 listopada 2001 r. w sprawie C-184/00 Trybunał stwierdził, że pojęcie subwencji (dotacji) bezpośrednio związanych z ceną należy interpretować jako obejmujące wyłącznie subwencje, które stanowią całość lub część wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, a które są wypłacane przez podmiot trzeci w stosunku do sprzedawcy lub świadczącego. Trybunał argumentował, że w celu ustalenia, czy dotacja stanowi wynagrodzenie, cena towarów i usług musi, co do zasady, być ustalana nie później, niż w momencie zdarzenia podlegającego opodatkowaniu. Zobowiązanie do zapłaty dotacji dokonane przez osobę, która jej udziela, rodzi korelat, jakim jest prawo beneficjenta do jej otrzymania, ponieważ dokonał on dostawy podlegającej opodatkowaniu. Ten związek pomiędzy dotacją a ceną musi być jednoznacznie widoczny na podstawie indywidualnej analizy okoliczności stanowiących podstawę wypłaty tego wynagrodzenia. Z drugiej strony nie jest konieczne, aby cena towarów lub usług bądź część tej ceny została ustalona. Wystarczy by możliwe było jej ustalenie. Cena, jaką płaci nabywca, musi być ustalana w taki sposób, że zmniejsza się ona w proporcji do dotacji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, co zatem stanowi element ustalenia ceny, jakiej żąda ten ostatni. Trybunał w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania wskazał sądowi odsyłającemu szereg wskazówek, stwierdzając, że sąd krajowy musi zbadać obiektywnie, czy fakt, iż dotacja jest wypłacana sprzedawcy lub świadczącemu pozwala mu sprzedawać towary lub świadczyć usługi po cenie niższej, niż musiałby on żądać w braku takiej dotacji. Nie jest konieczne, by dotacja odpowiadała bezpośrednio zmniejszeniu ceny dostarczanych towarów, wystarczy by relacja pomiędzy zmniejszeniem ceny a dotacją, która może być wyrażona ryczałtowo, była istotna.

W wyroku z 13 czerwca 2002 r. w sprawie C-353/00 Trybunał wyraził pogląd, że niezależnie od tego, czy dofinansowanie spełnia warunek bezpośredniego związku z ceną, czy też nie spełnia takiego warunku, zwiększać będzie podstawę opodatkowania, jeśli osoba trzecia (także organ władzy publicznej) wpłaca pewną kwotę pieniędzy na poczet usług świadczonych na rzecz osoby fizycznej. Orzeczenie to dotyczyło dopłat wypłacanych firmie zajmującej się usługami związanymi z doradztwem w dziedzinie energetyki. Związek dotacji z ceną nie został szczegółowo przeanalizowany w tym wyroku. Szersze uwagi na ten temat znalazły się natomiast w opinii rzecznika generalnego oraz pisemnym stanowisku rządu Wielkiej Brytanii, które zaaprobował Trybunał. Jak wskazuje rzecznik, dotacje mogą mieć różną formę i charakter. Zwykle przez dotacje (subwencje) rozumie się sumy wypłacane danemu podmiotowi z funduszy publicznych w interesie ogólnym. W praktyce dotacje mogą mieć postać dopłat ogólnych do działalności przedsiębiorstwa (i wówczas nie podlegają opodatkowaniu) albo też stanowić subsydia do konkretnych dostaw lub usług, umożliwiając nabycie ich ostatecznemu odbiorcy po niższej cenie (lub w ogóle bez odpłatności z jego strony). W tym ostatnim przypadku podlegają podatkowi VAT.

Tego rodzaju dotacje występowały w przypadku KNW. Istniał bezpośredni związek pomiędzy usługami podatnika a otrzymywanymi dotacjami (dotacje były korelatem usług i wypłacano je tylko w razie ich świadczenia; również kwotowo zależały od liczby usług). Wpływ na cenę również był oczywisty: ostateczny odbiorca nie musiał płacić za usługę właśnie z powodu pokrycia jej dotacją. Mimo, że dotacje oczywiście wpływały na działalność przedsiębiorstwa i w sensie ekonomicznym pokrywały część kosztów jego funkcjonowania, przede wszystkim były one związane z ceną. Dlatego też nie można było ich traktować jako pozostających poza podatkiem VAT.

Jeżeli otrzymywane dofinansowanie (dotacja) jest w sposób zindywidualizowany i policzalny związane z ceną danego świadczenia/danej dostawy (tj. świadczenie/dostawa dzięki dotacji ma cenę niższą o konkretną kwotę lub świadczeniobiorca otrzymuje je za darmo), takie dofinansowanie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Jeżeli natomiast związek tego rodzaju nie występuje i równocześnie dofinansowanie nie jest elementem wynagrodzenia związanego z danymi dostawami towarów lub usług, wówczas można - i należy - potraktować je jako płatność niepodlegającą podatkowi VAT.

Bezpośrednio z art. 29a ust. 1 ustawy wynika, że nie ma znaczenia od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę - czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne jest aby było to wynagrodzenie za dane konkretne świadczenie lub za daną konkretną dostawę.

W tym miejscu wskazania wymaga, że konsorcjum jest organizacją zrzeszającą kilka podmiotów gospodarczych na określony czas, w konkretnym celu. Przyjmuje się, że zawarcie umowy konsorcjum możliwe jest na podstawie art. 353¹ ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) w ramach tzw. swobody umów.

W konsekwencji, strony zawierające umowę konsorcjum mogą ją ukształtować w sposób dowolny, byleby jej treść lub cel nie sprzeciwiały się ustawie, zasadom współżycia społecznego oraz właściwości takiego stosunku. Konsorcjum nie jest jednak podmiotem gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej ani podmiotowości prawnej, nie musi być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem. Zawierając umowę konsorcyjną podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował konsorcjum na zewnątrz (może to być także osoba trzecia). Co do zasady, konsorcja nie mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a wszelkie formy płatności regulowane są przez firmę lub osobę reprezentującą konsorcjum.

Konsorcjum - w świetle obowiązujących przepisów prawa podatkowego - nie może być uznane za podatnika VAT. Oznacza to, że relacji zachodzących pomiędzy stronami umowy konsorcjum (podatnikami VAT), dla potrzeb podatku od towarów i usług, nie należy oceniać na zasadach wewnętrznych rozliczeń konsorcjum.

Przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami VAT. Oznacza to, że działając w ramach konsorcjum powinni oni do swoich rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz aktów wykonawczych do niej.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia 20 lutego 2025 r. Prezes Rady Ministrów skorzystał z uprawnienia określonego w przepisach i powierzył konsorcjum składającemu się łącznie z ośmiu uczelni publicznych oraz instytutów Zadanie polegające na realizacji projektu zat.: „(…)”. Jako zleceniodawcę Zadania Prezesa Rady Ministrów wyznaczył ministra właściwego do spraw informatyzacji (zwanego dalej Ministrem Cyfryzacji lub Ministrem), który ma zapewnić środki finansowe na realizację Zadania.

W marcu 2025 r. lider konsorcjum działając na rzecz i w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz pozostałych siedmiu członków konsorcjum zawarł ze Skarbem Państwa - reprezentowanym przez Ministra Cyfryzacji - umowę dotacji celowej (zwanej dalej umową o finansowanie), na mocy której Minister udzielił konsorcjum dotacji na finansowanie Projektu, zaś konsorcjum zobowiązało się zrealizować Zadanie w zakresie i na zasadach określonych w tej umowie.

Zadanie ma być zrealizowane do końca 2025 r. Kontrolę prawidłowości wykonania Zadania przez Beneficjenta, a także wykorzystania dotacji sprawuje Minister Cyfryzacji.

Mocą umowy o finansowanie Minister nabywa prawo zezwalania na wykonywanie zależnych praw autorskich do wszelkich opracowań utworów (lub ich poszczególnych elementów), tj. prawo zezwalania na rozporządzanie i korzystanie z takich opracowań na wskazanych w umowie polach eksploatacji oraz własność wydanych Ministrowi nośników, na których zostały utrwalone utwory (lub ich poszczególne elementy) w celu ich przekazania Ministrowi - z chwilą ich przekazania.

Zadanie obejmuje 4 podzadania (działania): (…).

Będą Państwo współrealizowali działanie nr 1, 2 oraz 4.

Konsorcjanci wspólnie realizują działania w Projekcie. Działania te są wykonywane równolegle. Finalnie, wspólnie mają doprowadzić do celu - (…) do systemów administracji publicznej (zadania konsorcjantów i Państwa są ze sobą funkcjonalnie powiązane). Nie świadczą Państwo żadnych usług na rzecz innych członków konsorcjum i na odwrót. Każdy z konsorcjantów ponosi samodzielnie wydatki w Projekcie w zakresie realizowanych działań. Faktury zakupu są wystawiane bezpośrednio na Państwa jako nabywcę. W przypadku realizacji prac przez pozostałych konsorcjantów faktury zakupu są wystawione bezpośrednio na ich rzecz.

Realizacja Projektu była oraz jest uzależniona od otrzymanej dotacji, która jest nierozłącznym elementem powierzonego przez Ministra Cyfryzacji Zadania. Bez powierzenia realizacji Projektu konsorcjum nie otrzymałoby dotacji i na odwrót Projekt nie mógłby być realizowany, gdyby Minister Cyfryzacji nie zapewnił odpowiednich środków budżetowych na ten cel. Otrzymane dofinansowanie jest przeznaczone na sfinansowanie konkretnych wydatków dotyczących pokrycia kosztów realizacji niniejszego projektu (zadań przypisanych do Państwa). Nie mogą Państwo przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z umową o finansowanie. W Państwa przypadku otrzymane środki finansowe zostały (oraz zostaną) przeznaczone na pokrycie kosztów wynagrodzeń, udostępnienia mocy obliczeniowej, innych kosztów operacyjnych (w tym m.in. delegacji) oraz kosztów ogólnych. W przypadku nieotrzymania środków finansowych od Ministra Cyfryzacji nie realizowaliby Państwo opisanego we wniosku przedsięwzięcia.

Lider konsorcjum zobowiązany jest do przekazania Ministrowi Cyfryzacji na informatycznym nośniku danych lub za pomocą środków porozumiewania się na odległość takich jak np. chmura danych: 1) ostateczne wersje opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji - w formacie pdf oraz formacie edytowalnym, 2) kod źródłowy oprogramowania - wytworzonych w ramach realizacji umowy. Konsorcjant (czyli m.in. Państwo), z chwilą przekazania Ministrowi każdego z informatycznych nośników danych, nieodpłatnie przenosi na Ministra autorskie prawa majątkowe do zapisanych na takim nośniku utworów (w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych) łącznie z prawem do kodów źródłowych oprogramowania. W stosunku do wyników prac zrealizowanych w ramach umowy, które stanowią bazę danych w rozumieniu ustawy o ochronie baz danych, producentem jest Minister.

Zatem bezpośrednim beneficjentem praw do opinii, ekspertyz, analiz, zestawień oraz innej dokumentacji i kodów źródłowych oprogramowania powstałych w Projekcie jest Minister Cyfryzacji.

Ponoszą Państwo wyłączną odpowiedzialność za wszystkie działania i zaniechania związane z realizacją Zadania, w zakresie, w jakim je realizują, wobec osób i podmiotów trzecich, w tym odpowiedzialność za szkody wyrządzone w związku z tą realizacją oraz za wszelkie działania i zaniechania wybranych przez siebie wykonawców jak za swoje działania lub zaniechania. Odpowiadają Państwo samodzielnie za realizowane w ramach Projektu czynności.

Po zakończeniu Projektu na Ministra Cyfryzacji zostanie przeniesiona nieodpłatnie całość autorskich praw majątkowych do wyników prac powstałych w Projekcie. Po przekazaniu protokołu zdawczo-odbiorczego mogą Państwo korzystać z tych utworów na zasadzie - udzielonej przez Ministra - nieodpłatnej i niewyłącznej licencji nieograniczonej czasowo ani terytorialnie, na polach eksploatacji określonych w umowie.

W związku z tak przedstawionym opisem sprawy, Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy otrzymane - na podstawie umowy o finansowanie - środki finansowe (w części dystrybuowanej na Państwa rzecz przez Lidera Konsorcjum) stanowią podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Analiza przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że w analizowanym przypadku mamy do czynienia z sytuacją, w której wystąpią skonkretyzowane świadczenia w zamian za określone wynagrodzenie. Przekazywane Państwu przez Ministra Cyfryzacji środki finansowe na realizację powierzonych Państwu zadań w ramach realizowanego projektu należy uznać za wynagrodzenie za świadczoną przez Państwa usługę. Zauważenia bowiem wymaga, że otrzymane środki nie zostaną przeznaczone na Państwa ogólną działalność, lecz mogą zostać wykorzystane tylko i wyłącznie na określone i wskazane działania wykonywane w ramach realizowanego projektu.

Ponadto, we wniosku wskazali Państwo, że realizacja Projektu była oraz jest uzależniona od otrzymanej dotacji, która jest nierozłącznym elementem powierzonego przez Ministra Cyfryzacji Zadania. Dofinansowywane są koszty kwalifikowalne, które są ponoszone przez poszczególnych członków konsorcjum na wykonanie Zadania, zgodnie z zakresem rzeczowym określonym w umowie o finansowanie. Otrzymane dofinansowanie jest przeznaczone na sfinansowanie konkretnych wydatków dotyczących pokrycia kosztów realizacji niniejszego projektu (zadań przypisanych do Państwa). Nie mogą Państwo przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z umową o finansowanie. Bezpośrednim beneficjentem prac wykonywanych w ramach umowy o finansowanie jest Minister Cyfryzacji, na rzecz którego - w ramach tej umowy - zostanie przeniesiona całość autorskich praw majątkowych do wyników prac powstałych w ramach realizacji Projektu.

Zatem otrzymane przez Państwa środki finansowe - przysługujące Państwu na realizację powierzonych Państwu zadań w ramach zawartej ze Skarbem Państwa umowy - stanowią zapłatę za świadczone usługi, przekazywaną Państwu przez Ministra Cyfryzacji (za pośrednictwem lidera konsorcjum).

W konsekwencji zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące uznanie wykonywanych przez Państwa w ramach ww. projektu czynności za odpłatne usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, dla których ustawodawca nie przewidział możliwości zastosowania zwolnienia od podatku. W analizowanym przypadku istnieje bezpośredni związek pomiędzy wykonanym świadczeniem a otrzymanym od osoby trzeciej wynagrodzeniem w zamian za realizację projektu będącego przedmiotem umowy.

Z uwagi na powyższe, kwota otrzymanego od Ministra Cyfryzacji dofinansowania przysługująca Państwu, na realizację opisanego we wniosku projektu, stanowi podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Państwa stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja dotyczy wyłącznie Państwa i tylko w stosunku do Państwa może wywołać określone przepisami skutki prawne. Natomiast nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych uczestników konsorcjum.

Odnosząc się do powołanych przez Państwa wyroków sądów administracyjnych należy zauważyć, że są one rozstrzygnięciami odnoszącymi się do indywidualnych spraw i co do zasady wiążą one strony postępowania w tych konkretnych, indywidualnych sprawach, nie rozciągając swojego oddziaływania na inne, choćby podobne lub zbieżne sprawy. Zatem powołane przez Państwa orzecznictwo zostało potraktowane jako element argumentacji strony, nie miały one natomiast mocy wiążącej w analizowanej sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.