Interpretacja 0114-KDIP4-1.4012.88.2026.3.RMA

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 2 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy opodatkowania wykonywanych czynności i obowiązku wystawienia faktury. Uzupełnili go Państwo pismami z 9 kwietnia 2026 r. (wpływ 14 i 17 kwietnia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W związku z prawomocnym zakończeniem postępowania restrukturyzacyjnego - postępowania o zatwierdzenie układu, w którym Wnioskodawca (...) Sp. z o.o. pełnił funkcję nadzorcy układu, Wnioskodawca na podstawie art. 171 ust. 1 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (dalej: „p. r.”) objął funkcję nadzorcy wykonania układu. Zgodnie z ww. przepisem: „Z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ nadzorca albo zarządca obejmują funkcję nadzorcy wykonania układu, chyba że układ stanowi inaczej. O objęciu funkcji nadzorcy wykonania układu obwieszcza się”. Natomiast z art. 171 ust. 3 p. r. wynika, że do zadań nadzorcy wykonania układu należy składanie do sądu raz na trzy miesiące sprawozdania dotyczącego wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu przez dłużnika.

W związku z tym, że ustawa Prawo restrukturyzacyjne nie reguluje kwestii wynagrodzenia nadzorcy wykonania układu, a jedynie w art. 49 p. r. przewiduje, że: „Wynagrodzenie i zaliczki na wynagrodzenie nadzorcy sądowego obowiązanego do rozliczenia podatku od towarów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług”, po stronie Wnioskodawcy powstała wątpliwość, czy sporządzanie i składanie do sądu przez nadzorcę wykonania układu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu może być czynnością (usługą) świadczoną nieodpłatnie, bez wystawiania faktury VAT przez nadzorcę, czy jest to usługa, za którą nadzorcy wykonania układu zawsze przysługuje wynagrodzenie, od którego powinien być także uiszczany podatek VAT.

Wnioskodawca wskazuje przy tym, że w odniesieniu do nadzorcy układu art. 35 ust. 2 p. r. wprost stanowi, że w umowie określa się wynagrodzenie nadzorcy układu, a w art. 171 ust. 2 p. r. ustawodawca nakazał odpowiednie stosowanie przepisów o nadzorcy układu do nadzorcy wykonania układu. Powyższe w ocenie Wnioskodawcy może świadczyć o tym, że także funkcja nadzorcy wykonania układu ma z założenia charakter odpłatny, a zmienia się jedynie sposób i moment określenia wynagrodzenia (w treści układu lub na podstawie późniejszego porozumienia).

Wnioskodawca zapoznał się z orzecznictwem sądów powszechnych, które również opowiada się za odpłatnością sprawowania funkcji nadzorcy wykonania układu. Przykładowo postanowieniem z dnia 21 grudnia 2023 roku wydanym w sprawie o sygnaturze akt (...) Sąd Rejonowy (...) zatwierdził układ zawarty w postępowaniu o zatwierdzeniu układu dotyczącym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w którym przewidziano, że:

„Z dniem uprawomocnienia się postanowienia o zatwierdzeniu układu dotychczasowy nadzorca układu, tj. (...), obejmie funkcję nadzorcy wykonania układu w trybie art. 171 ustawy z dnia 15 maja 2015 roku -Prawo restrukturyzacyjne. Wynagrodzenie nadzorcy wykonania układu ustala się jako ryczałt miesięczny w kwocie 2.000,00 zł netto, powiększone o należny podatek od towarów i usług, płatny za każdy kolejny miesiąc kalendarzowy pełnienia funkcji, począwszy od miesiąca, w którym dojdzie do uprawomocnienia się postanowienia o zatwierdzeniu układu”, a postanowieniem z dnia 25 stycznia 2023 roku wydanym w sprawie o sygnaturze akt (...) Sąd Rejonowy (...) zatwierdził układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu dotyczącym spółki akcyjnej, w którym wysokość wynagrodzenia nadzorcy wykonania układu była następująca: „Wynagrodzenie nadzorcy wykonania układu za sprawowanie nadzoru ma charakter wynagrodzenia miesięcznego i wynosi 2.000 zł + VAT za każdy miesiąc sprawowania funkcji. Koszty te pokrywa dłużnik”.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego

Wnioskodawca jest osobą prawną i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W związku z prawomocnym zatwierdzaniem układów w postępowaniach restrukturyzacyjnych - tj. postępowaniach o zatwierdzenie układu, w których Wnioskodawca uprzednio pełnił funkcję nadzorcy układu, Wnioskodawca obejmuje w tych postępowaniach funkcję nadzorcy wykonania układu. Okoliczność ta stanowi tło faktyczne sprawy i służy wyłącznie opisowi źródła obowiązków wykonywanych przez Wnioskodawcę.

W ramach pełnionej funkcji Wnioskodawca sprawuje nadzór nad wykonywaniem układów oraz realizuje obowiązki przewidziane w przepisach Prawa restrukturyzacyjnego, w tym sporządza i składa do sądu okresowe sprawozdania dotyczące wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu przez dłużników.

W opisanej sprawie Wnioskodawca występuje jako nadzorca wykonania układu, a nie nadzorca układu.

Wynagrodzenie Wnioskodawcy z tytułu pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu nie wynika z pierwotnej umowy zawartej z dłużnikiem w związku z pełnieniem funkcji nadzorcy układu ani z treści samego układu. Wnioskodawca obejmuje funkcję nadzorcy wykonania układu z mocy prawa, tj. z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ, zgodnie z art. 171 ust. 1 ustawy - Prawo restrukturyzacyjne. Nie zawiera się umowy o sprawowanie funkcji nadzorcy wykonania układu (art. 171 ust. 2 p.r.). Po objęciu tej funkcji Wnioskodawca podejmuje z dłużnikami ustalenia dotyczące wysokości wynagrodzenia należnego za pełnienie funkcji nadzorcy wykonania układu.

Wynagrodzenie Wnioskodawcy z tytułu pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu nie zostało określone ani w umowie, ani w układzie.

Wynagrodzenie Wnioskodawcy nie jest na żadnym etapie ustalane ani zatwierdzane przez sąd.

Umowa ani układ nie zawierają postanowień określających wynagrodzenie Wnioskodawcy z tytułu pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu. Po objęciu funkcji nadzorcy wykonania układu ustalenia dotyczące wynagrodzenia obejmują określenie ryczałtu, płatnego co kwartał po złożeniu sprawozdania.

Wnioskodawca nie otrzymuje odrębnego wynagrodzenia wyłącznie za sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu. Czynności te stanowią element pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu. Po objęciu tej funkcji Wnioskodawca podejmuje z dłużnikami ustalenia dotyczące wysokości wynagrodzenia należnego za pełnienie funkcji nadzorcy wykonania układu.

Sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu nie stanowi elementu postępowania restrukturyzacyjnego. Postępowanie restrukturyzacyjne kończy się z dniem uprawomocnienia się postanowienia o zatwierdzeniu układu, zgodnie z art. 324 ustawy - Prawo restrukturyzacyjne. Czynności te stanowią element wykonywania funkcji nadzorcy wykonania układu po zakończeniu postępowania restrukturyzacyjnego.

W związku z pełnieniem funkcji nadzorcy wykonania układu, w tym ze sporządzaniem i składaniem do sądu sprawozdań, Wnioskodawca ponosi zwykłe koszty operacyjne związane z wykonywaniem funkcji nadzorcy wykonania układu, w szczególności koszty korespondencji, obsługi administracyjnej, analizy dokumentów oraz kontaktu z dłużnikiem i wierzycielami. Nie są to jednak odrębne wydatki szczególnie przewidziane dla samych sprawozdań, lecz element ogólnych kosztów wykonywania tej funkcji.

Pytanie (przeformułowane w odpowiedzi na wezwanie)

Czy w przypadku gdy Wnioskodawca - jako czynny podatnik VAT - wykonuje na rzecz dłużnika czynności nadzorcy wykonania układu, a sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu stanowi element usługi świadczonej w ramach pełnienia tej funkcji, czynności te należy traktować na gruncie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług jako element odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT, a w konsekwencji czy Wnioskodawca jest obowiązany udokumentować świadczenie tych usług fakturą zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy o VAT?

Państwa stanowisko w sprawie (sprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)

Przywołanie przepisów ustawy - Prawo restrukturyzacyjne, w tym przepisów dotyczących objęcia funkcji nadzorcy wykonania układu, obowiązków sprawozdawczych oraz zasad wynagradzania nadzorcy służy wyłącznie przedstawieniu kontekstu faktycznego koniecznego do oceny skutków podatkowych. Wniosek nie zmierza do uzyskania interpretacji tych przepisów jako samodzielnego przedmiotu rozstrzygnięcia.

Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem VAT i wykonuje czynności w ramach samodzielnie prowadzonej działalności gospodarczej. Tym samym spełnia przesłanki określone w art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT. Sama okoliczność, że zakres czynności Wnioskodawcy wynika częściowo z regulacji Prawa restrukturyzacyjnego, nie wyłącza automatycznie opodatkowania VAT.

Na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podlega odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z kolei art. 8 ust. 1 ustawy o VAT ujmuje świadczenie usług szeroko, obejmując nim każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów. Jeżeli pomiędzy stronami istnieje stosunek prawny, w ramach którego jedna ze stron wykonuje określone czynności, a po jej stronie powstaje prawo do wynagrodzenia stanowiącego ekwiwalent za to świadczenie, to czynności te stanowią odpłatne świadczenie usług na gruncie VAT.

W przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca wykonuje określone czynności o charakterze profesjonalnym, zorganizowanym i powtarzalnym. Czynności te pozostają związane z pełnieniem funkcji nadzorcy wykonania układu i obejmują również obowiązki sprawozdawcze.

Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym czynności wykonywane przez Wnioskodawcę jako nadzorcę wykonania układu, w tym sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu, stanowią odpłatne świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podlegające opodatkowaniu na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. W takim przypadku Wnioskodawca, jako podatnik prowadzący samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT, jest zobowiązany do udokumentowania tych czynności fakturą na podstawie art. 106b ust. 1 ustawy o VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy zwrócić uwagę na to, że usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść.

Czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

• w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia;
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Przepisy dotyczące funkcjonowania podatku VAT w krajach członkowskich Unii Europejskiej podlegają harmonizacji na zasadach określonych Dyrektywą Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwaną dalej Dyrektywą 2006/112/WE. Uszczegółowieniem zasad obowiązywania i funkcjonowania podatku VAT określonych w Dyrektywie 2006/112/WE są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE).

W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.

W wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise TSUE uznał, że określoną czynność można uznać za wykonaną odpłatnie, jeśli istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto gdy odpłatność za otrzymane świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miała być opodatkowana VAT.

W wyroku w sprawie C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden TSUE zauważył, że:

„czynność podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy”.

Natomiast w wyroku w sprawie C-90/20 ws. Apcoa Parking Danmark TSUE wskazał, że aby świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych - usługi i wynagrodzenia, między którymi istnieje bezpośredni związek.

W konsekwencji, aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym samym, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym zaniechanie działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi.

Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie:

• po pierwsze - dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
• po drugie - czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Ponadto należy zwrócić uwagę, że przepisy art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług stanowią implementację art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE. Zgodnie z tym przepisem:

„Podatnikiem” jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności.

„Działalność gospodarcza” obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.

Powyższe przepisy wskazują, że czynność podlega opodatkowaniu, jeśli podmiot wykorzystuje swój majątek w sposób ciągły w celach zarobkowych.

Państwa wątpliwości dotyczą tego, czy w przypadku gdy jako czynny podatnik VAT wykonują Państwo na rzecz dłużnika czynności nadzorcy wykonania układu, a sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu stanowi element usługi świadczonej w ramach pełnienia tej funkcji, czynności te należy traktować na gruncie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jako element odpłatnego świadczenia usług podlegającego opodatkowaniu VAT, a w konsekwencji czy są Państwo obowiązani udokumentować świadczenie tych usług fakturą zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy.

Za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług uważane mogą być takie sytuacje, w których:

• istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
• wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
• istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy usługi, odpłatność za otrzymane świadczenie (usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
• istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Jak już wyżej wskazano, świadczenie usług zakłada istnienie dwóch podmiotów, a więc tego, który świadczy usługę (usługodawcy) i tego, który świadczenie odbiera (usługobiorcy), czyli konsumenta usługi. Skoro opodatkowaniu podlega odpłatne świadczenie usług, to znaczy, że istnieje stosunek prawny pomiędzy usługodawcą i usługobiorcą, a rezultatem tego związku jest wzajemne działanie tych podmiotów. Działanie to polega na tym, że wynagrodzenie otrzymywane przez wykonawcę usługi następuje w zamian za wykonanie usługi na rzecz jej odbiorcy. Pomiędzy odpłatną czynnością podlegającą opodatkowaniu, a otrzymywanym z tytułu tej czynności wynagrodzeniem musi istnieć bezpośredni, czytelny i dostrzegalny związek.

W rozpatrywanym przypadku mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczeniem w zamian za wynagrodzenie. Otrzymane przez Państwa kwoty ryczałtu płatnego co kwartał po złożeniu sprawozdania stanowią płatność wynikającą wprost z łączącego Państwa i dłużnika stosunku zobowiązaniowego.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo osobą prawną i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W związku z prawomocnym zatwierdzaniem układów w postępowaniach restrukturyzacyjnych - tj. postępowaniach o zatwierdzenie układu, w których uprzednio pełnili Państwo funkcję nadzorcy układu, obejmują Państwo w tych postępowaniach funkcję nadzorcy wykonania układu.

W ramach pełnionej funkcji sprawują Państwo nadzór nad wykonywaniem układów oraz realizują obowiązki przewidziane w przepisach Prawa restrukturyzacyjnego, w tym sporządzają i składają do sądu okresowe sprawozdania dotyczące wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu przez dłużników.

Jak Państwo wskazali, Państwa wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu nie wynika z pierwotnej umowy zawartej z dłużnikiem w związku z pełnieniem funkcji nadzorcy układu ani z treści samego układu. Obejmują Państwo funkcję nadzorcy wykonania układu z mocy prawa, tj. z dniem uprawomocnienia się postanowienia zatwierdzającego układ, zgodnie z art. 171 ust. 1 ustawy - Prawo restrukturyzacyjne. Nie zawiera się umowy o sprawowanie funkcji nadzorcy wykonania układu (art. 171 ust. 2 p.r.). Po objęciu tej funkcji podejmują Państwo z dłużnikami ustalenia dotyczące wysokości wynagrodzenia należnego za pełnienie funkcji nadzorcy wykonania układu.

Państwa wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu nie zostało określone ani w umowie, ani w układzie. Wynagrodzenie to nie jest na żadnym etapie ustalane ani zatwierdzane przez sąd. Umowa ani układ nie zawierają postanowień określających Państwa wynagrodzenie z tytułu pełnienia ww. funkcji. Po objęciu funkcji nadzorcy wykonania układu ustalenia dotyczące wynagrodzenia obejmują określenie ryczałtu, płatnego co kwartał po złożeniu sprawozdania.

Usługą jest każde świadczenie wykonane przez podatnika w ramach działalności, które nie jest dostawą towarów. Jak wyżej wskazano, dana czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością, a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można stwierdzić, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

W opisanym przypadku istnieje świadczenie wzajemne - nadzór nad wykonywaniem układów oraz realizacja obowiązków przewidzianych w przepisach Prawa restrukturyzacyjnego (w tym sporządzanie i składanie do sądu okresowych sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu przez dłużników) i wypłacone za te działania wynagrodzenie w postaci ryczałtu, płatnego co kwartał po złożeniu sprawozdania. Świadczenie to wypełnia zatem wskazaną przesłankę uznania go za usługę w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy.

Jak Państwo wskazali, nie otrzymują Państwo odrębnego wynagrodzenia wyłącznie za sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu. Czynności te stanowią element pełnienia funkcji nadzorcy wykonania układu.

Ponadto sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu nie stanowi elementu postępowania restrukturyzacyjnego.

Tym samym czynności te (sporządzanie i składanie do sądu sprawozdań), jako składnik świadczenia przez Państwa funkcji nadzorcy wykonania układu, które to świadczenie zostało uznane powyżej za usługę w myśl art. 8 ust. 1 ustawy, także podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jako jeden z jej elementów. Państwa wynagrodzenie nie jest na żadnym etapie ustalane ani zatwierdzane przez sąd, nie stanowi elementu postępowania restrukturyzacyjnego - ustalenia dotyczące wysokości tego wynagrodzenia są podejmowane z dłużnikami po objęciu przez Państwa funkcji nadzorcy wykonania układu.

W zaistniałych okolicznościach dojdzie do zawiązania stosunku zobowiązaniowego, w którym jeden z podmiotów, tj. Państwo, zobowiązał się do wykonania na rzecz drugiej strony (dłużnika) określonych czynności, za które otrzymuje stosowne wynagrodzenie. W przedmiotowej sprawie wystąpi konieczny element wzajemności wystarczający do uznania, że otrzymywana kwota - ryczałt płatny co kwartał po złożeniu sprawozdania, jest wynagrodzeniem za określone czynności podejmowane przez Państwa, tj. za wykonywane świadczenia w ramach pełnionej funkcji nadzorcy wykonywania układu. Przy tym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz drugiej strony ma charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, że należy stwierdzić, iż płatność następuje w zamian za to świadczenie. Środki otrzymane przez Państwa są wynagrodzeniem za czynności podejmowane przez Państwa. W rozpatrywanym przypadku istnienie świadczenia wzajemnego pozwala uznać wykonywane przez Państwa, jako czynnego podatnika VAT, czynności na rzecz dłużnika w zakresie sporządzania i składania do sądu sprawozdań dotyczących wykonywania planu restrukturyzacyjnego oraz wykonywania układu, które to czynności są elementem pełnienia przez Państwa funkcji nadzorcy wykonania układu, za świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy, opodatkowane podatkiem od towarów i usług w myśl art. 5 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy:

Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:

1)  sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem;

2)  wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;

3)  wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;

4)  otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:

a)  wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,

b)  czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4,

c)  dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1b.

W myśl art. 2 pkt 22 i 31 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o:

22) sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów;

31) fakturze - rozumie się przez to dokument w formie papierowej lub w formie elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie.

W opisanej sytuacji mamy do czynienia ze sprzedażą w myśl definicji, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy (świadczeniem przez Państwa odpłatnej opodatkowanej usługi na rzecz dłużnika) i tym samym stosownie do art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy są Państwo zobowiązani udokumentować ww. fakt poprzez wystawienie faktury.

Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.