Interpretacja 0114-KDIP4-2.4012.59.2026.2.AS

Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usługi jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 4 marca 2026 r. (wpływ 9 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

A. (dalej: „A.” lub „Organizacja” lub „Wnioskodawca”) jest organizacją edukacyjną non-profit z siedzibą w (…), która uczy wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych poprzez ogólnoświatową sieć Klubów.

A. jest podzielony na lokalne Kluby zrzeszające ok. 20-30 osób, które spotykają się na regularnie organizowanych spotkaniach. Na spotkaniach wyróżnia się „gości" oraz „członków klubu”.

Na spotkania Klubu może przyjść każdy, jednak dopiero po opłaceniu składki członkowskiej otrzymuje się status „członka klubu”, który daje prawo do wygłaszania przemówień, oceniania przemówień innych osób oraz dostęp do materiałów edukacyjnych. W trakcie każdego spotkania mają miejsce kilkuminutowe przemówienia członków, oceny przemówień oraz tzw. przemówienia improwizowane.

Członkami Klubów są osoby fizyczne nieposiadające statusu podatników VAT.

Kluby są skupione w większych jednostkach organizacyjnych tzw. Dystryktach.

Zarówno Dystrykty, jak i Kluby są wewnętrznymi jednostkami Organizacji i nie posiadają odrębnej osobowości prawnej.

Celem działalności Dystryktów jest organizowanie wolontariuszy, którzy wspierają istniejące Kluby i rozwój nowych Klubów. Działalność finansowa Dystryktów jest konsolidowana w sprawozdaniach finansowych w (…), a składki przydzielane Dystryktom są księgowane w tzw. „(…)”.

W sytuacji gdy Dystrykty dokonują wydatków ich rezerwa jest odpowiednio zmniejszana.

A. uzyskuje przychody ze składek członkowskich uiszczanych przez członków Klubów.

Członkowie Klubów wnoszą opłatę wstępną, która umożliwia im nabycie statusu członka, a następnie uiszczają okresowe składki członkowskie w określonej wysokości, umożliwiające im zachowanie statusu członka.

Składka dzielona jest w ten sposób, że większą część składki otrzymuje centrala A., natomiast pewna część składki jest przeznaczona dla Klubu, którego członek wpłacił składkę.

Do pobierania składek Kluby wykorzystują platformę internetową utrzymywaną przez A., za pośrednictwem której członkowie Klubów mogą dokonywać płatności. Niektóre kluby pobierają także składki za pośrednictwem rachunku bankowego i przekazują należną część składki do centrali A..

Członkowie Klubów zrzeszonych w ramach Organizacji otrzymują:

·      dostęp on-line do materiałów edukacyjnych za pośrednictwem platformy Internetowej o nazwie „(…)”, oraz

·      dostęp on-line do materiałów nieedukacyjnych, tj. materiały marketingowe, public relations i materiały promocyjne, które można pobrać ze strony Internetowej.

W Polsce Organizacja posiada ok. (…) członków zrzeszonych w (…) klubach.

Polskie Kluby są częścią Dystryktu nr (…).

Uzupełnienie i doprecyzowanie stanu faktycznego

1. Jakiego okresu dotyczą transakcje, o których mowa we wniosku?

Pierwszy klub A. w Polsce został założony w (…).

Od tego czasu są pobierane opłaty wstępne i składki o których mowa we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego. Składki członkowskie są wymagane co 6 miesięcy za okresy od kwietnia do września oraz od października do marca każdego roku.

2. Czy są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług:

-        jeśli tak, to w związku z jakimi czynnościami,

-        jeżeli nie, to proszę wskazać z czego to wynika, czy korzystają Państwo ze zwolnienia przedmiotowego i na jakiej podstawie?

A. nie jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług w Polsce. Wynika to z faktu, że w opinii Organizacji nie dokonuje ona żadnych czynności opodatkowanych tym podatkiem w Polsce.

3. Czy posiadają Państwo stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski, a jeśli tak to jaką rolę pełni ono w Polsce, czy bierze udział w czynnościach o których mowa we wniosku?

Ze względu na fakt, że ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 - dalej: „Ustawa o VAT”) wielokrotnie posługuje się pojęciem „stałe miejsce prowadzenia działalności”, ale nie precyzuje, co owo pojęcie oznacza, trudno jest stwierdzić jednoznacznie, czy A. posiada w Polsce stałe miejsce prowadzenia działalności. Z treści art. 11 ust. 1 Rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (wersja przekształcona) (Dz. U. UE. L. z 2011 r. Nr 77, str. 1 ze zm. - dalej: „Rozporządzenie wykonawcze 282/2011”) wynika, że na użytek stosowania art. 44 dyrektywy 2006/112/WE „stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej” oznacza dowolne miejsce - inne niż miejsce siedziby działalności gospodarczej podatnika - które charakteryzuje się wystarczającą stałością oraz odpowiednią strukturą w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, by umożliwić mu odbiór i wykorzystywanie usług świadczonych do własnych potrzeb tego stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

W nawiązaniu do definicji stałego miejsca prowadzenia działalności zawartej we wskazanym powyżej przepisie Rozporządzenia wykonawczego 282/2011 wskazali Państwo, że A. nie posiada w Polsce żadnego zaplecza personalnego ani technicznego. Organizacja nie zatrudnia w Polsce żadnych pracowników, ani nie posiada w Polsce żadnego sprzętu, maszyn, komputerów, czy innych ruchomości. A. nie podsiada także w Polsce żadnych nieruchomości, ani własnych, ani wynajmowanych. Spotkania Klubów są organizowane w różnych miejscach, takich jak kościół, sala konferencyjna, biznesowa, biblioteka itp. A. pozostawia decyzję o miejscu spotkań członkom Klubów.

4. Czy członkowie Klubów, którzy dokonują wpłat opłaty wstępnej oraz składek członkowskich posiadają stałe miejsce zamieszkania/zwykłe miejsce pobytu w Polsce?

Członkowie Klubów, którzy dokonują opłat wstępnych i składek członkowskich o których mowa we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego mogą posiadać miejsce zamieszkania lub stałego pobytu na całym świecie, bowiem A. jest organizacją ogólnoświatową, niemniej jednak wśród członków Klubów z całą pewnością znajdują się osoby posiadające miejsce zamieszkania lub miejsce stałego pobytu w Polsce. W Polsce członkowie A. zrzeszeni są obecnie w ponad 70 klubach rozproszonych w wielu miastach.

5. Do czego zobowiązuje Państwa wniesienie opłaty wstępnej/składki członkowskiej przez członków Klubów, czy ciąży na Państwu obowiązek wykonania jakiegokolwiek świadczenia na rzecz tych członków, jeśli tak to jakiego (należy opisać okoliczności zdarzenia)?

Jak już wskazano w treści wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego Członkowie Klubów zrzeszonych w ramach Organizacji otrzymują:

·      dostęp on-line do materiałów edukacyjnych za pośrednictwem platformy Internetowej o nazwie „(…)”, oraz;

·      dostęp on-line do materiałów nieedukacyjnych, tj. materiałów marketingowych, public relations i materiałów promocyjnych, które można pobrać ze strony Internetowej.

Status Członka Klubu osoby fizyczne nabywają po opłaceniu opłat wstępnych i składek członkowskich o których mowa we wniosku. Status Członka Klubu umożliwia aktywny udział w spotkaniach Klubów zrzeszonych w Organizacji tzn. możliwość zabierania głosu, wygłaszania przemówień, korzystania ze wsparcia innych członków klubu w zakresie ocen wygłoszonego przemówienia, korzystania ze wsparcia fachowców w zakresie gramatyki, płynności mówienia czy kontrolerów czasu przemówienia.

Opłacenie opłat wstępnych i składek członkowskich o których mowa we wniosku obliguje zatem A. do umożliwienia osobie, która wniosła odpowiednią opłatę aktywnego udziału w spotkaniach Klubów zrzeszonych w Organizacji oraz do przekazania dostępów on-line o których mowa powyżej.

6. Czy opłata wstępna oraz składki członkowskie, o których mowa we wniosku są pobierane przez Państwa od członków Klubu wyłącznie ze względu na przynależność do A. (A.), jeżeli nie, to proszę wskazać pozostałe okoliczności w związki, z którymi pobierane są ww. opłata i składki?

Opłata wstępna i składki członkowskie, o których mowa we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego są pobierane przez A. za przynależność do Organizacji. W zamian za wniesienie przedmiotowych opłat osoba fizyczna uzyskuje status Członka odpowiedniego Klubu. Ewentualne świadczenia i korzyści, które uzyskuje Członek Klubu z tytułu członkostwa w Organizacji (jak np. dostęp on-line do materiałów, czy możliwość aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubów) wynikają z posiadania statusu Członka Klubu.

7. W jaki sposób jest ustalana/określona wysokość opłaty wstępnej oraz składek członkowskich uiszczanych przez członków Klubów na Państwa na rzecz, proszę m.in. wskazać:

a)  od czego zależna jest wysokość wnoszonej opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej,

b)  czy wysokość ww. opłaty wstępnej i składki członkowskiej uzależniona jest od poziomu korzyści wynikających z członkostwa,

c)  czy wysokość opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej uiszczanej przez członków Klubu na Państwa rzecz jest stałą kwotą,

d)  czy wysokość ww. opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej jest taka sama dla każdego członka, jeśli wysokość opłat jest różna dla poszczególnych członków należy wskazać od czego zależy jej wysokość dla danego członka (z czego wynika różnica w wysokości opłaty/składek)?

Zgodnie z treścią statutu Organizacji, wysokość opłaty wstępnej i składek członkowskich oraz harmonogram ich płatności ustalane są w głosowaniu Rady Dyrektorów, a wiążąca uchwała w tej sprawie przyjmowana jest większością 2/3 głosów.

Wysokość opłaty wstępnej i składek członkowskich jest stała i taka sama dla każdego członka Klubu, wysokość tych opłat nie zależy w żadnej mierze od poziomu korzyści wynikających z członkostwa.

Wysokość opłaty wstępnej wynosi obecnie (…), a wysokość składki członkowskiej wynosi obecnie (…) za sześć miesięcy, jednak zarówno wysokość opłaty wstępnej, jak i wysokość składki członkowskiej może w niektórych wypadkach różnić się od wskazanych powyżej kwot w zależności od państwa, w którym działa dany Klub.

8. Czy wysokość wpłat członków i zasady ich ustalania wynika z przepisów statutowych Organizacji? Jeśli tak, proszę opisać szczegółowo.

Jak już wskazano powyżej zasady ustalania wysokości wpłat dokonywanych przez Członków Klubów na rzecz A. zostały określone w statucie Organizacji, a wysokość wszelkich opłat jest ustalana w głosowaniu Rady Dyrektorów, przy czym wiążąca uchwała w tej sprawie przyjmowana jest większością 2/3 głosów.

9. Czy członkowie Klubów mają bezpośredni wpływ na sposób zadysponowania kwotami wniesionymi z tytułu opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej, w jaki sposób zostaje zadysponowana składka członkowska?

Członkowie Klubów nie mają bezpośredniego wpływu na sposób dysponowania kwotami wniesionymi z tytułu opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej, o sposobie dysponowania tymi kwotami decyduje statut A. oraz odpowiednie organy Organizacji. Kwoty uzyskiwane przez A. z tytułu opłat wstępnych oraz składek członkowskich są z reguły wykorzystywane do rozwoju Organizacji i realizacji jej misji statutowych.

10. Co jest podstawowym celem Państwa działalności, czy Organizacja realizuje głównie swoje cele statutowe, jeśli tak to jakie są to cele, jaka jest Państwa rola w organizowanych spotkaniach Klubów (należy opisać okoliczności zdarzenia)?

A. jest (…) organizacją edukacyjną, która uczy wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych. Misją Organizacji jest wzmacnianie jednostek w celu stawania się skuteczniejszymi liderami i osobami sprawniejszymi pod względem komunikacji międzyludzkiej. Organizacja pomaga w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia. A. wzmacnia i promuje niezbędne umiejętności, które promują samorealizację, zwiększają potencjał przywódczy, sprzyjają ludzkiemu zrozumieniu i przyczyniają się do ulepszania ludzkości. Rola A. w organizowanych spotkaniach Klubów sprowadza się do kwestii organizacyjnych (Klub organizujący spotkanie jest integralną częścią A.), przekazania know-how na temat tego w jaki sposób powinny przebiegać takie spotkania, dostarczenia materiałów edukacyjnych, a w razie potrzeby także przekazania szczegółowych wskazówek dotyczących przebiegu spotkania.

11. Czy są Państwo organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym (jakich?), związkowym (jakich?), patriotycznym (jakich?), filozoficznym (jakich?), filantropijnym (jakich?) lub obywatelskim (jakich?)?

W ustawie o VAT, a także w innych polskich aktach prawnych brak jest definicji organizacji powołanych do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim. W związku z tym A. nie ma możliwości udzielenia jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy jest organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b) ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Organizacja ma obowiązek przedstawić w treści wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego zaistniały stan faktyczny w sposób wyczerpujący.

Pytanie organu podatkowego: „Czy A. jest organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b) ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług?” nie jest jednak pytaniem o stan faktyczny, bowiem nie jest pytaniem o fakty, zdarzenia, czy czynności, które zaszły w rzeczywistości, ale jest w istocie prośbą o dokonanie oceny zaistniałych faktów przez wnioskodawcę i kwalifikację zaistniałego stanu rzeczy do normy prawnej wynikającej ze wskazanego powyżej przepisu.

A. przedstawiła we wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego oraz w niniejszym piśmie stanowiącym uzupełnienie przedmiotowego wniosku kompletny i wyczerpujący opis swojej działalności i celów statutowych jakie A. realizuje. Przedstawiony opis celów i działań Organizacji powinien umożliwić Organowi podatkowemu ocenę, czy A. jest organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b) ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Dokonanie takiej oceny przez samego Wnioskodawcę w ramach prezentacji stanu faktycznego, spowodowałoby, że uzyskana interpretacja prawa podatkowego byłaby dla Organizacji bezużyteczna, bowiem opierała by się na niezweryfikowanym przez organ podatkowy założeniu, że A. jest lub nie jest organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b) ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Organizacja może dokonać tego rodzaju oceny w ramach prezentacji własnego stanowiska w sprawie i taką ocenę w części I. formularza ORD-IN złożonego wniosku Organizacja zawarła.

12. Jakie są źródła finansowania Organizacji, na co konkretnie są przeznaczane składki członkowskie, czy są one w całości przeznaczane na działalność statutową (należy opisać okoliczności zdarzenia)?  

Działalność A. jest finansowana z opłat wstępnych wnoszonych przez nowych członków, z okresowych składek członkowskich wnoszonych przez członków; dochodów ze sprzedaży literatury i produktów edukacyjnych i marketingowych; z odsetek oraz z innych mniej znaczących źródeł dochodów. Wszystkie uzyskiwane środki finansowe są wykorzystywane na prowadzenie działalności statutowej.

13. Czy świadczenia na rzecz członków Klubów w postaci aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu oraz dostępu do materiałów edukacyjnych realizowane są w interesie zbiorowym członków A., jeśli tak, to jaki interes zbiorowy członków A. jest realizowany?

W ustawie o VAT, a także w innych polskich aktach prawnych brak jest definicji pojęcia „interesu zbiorowego”, czy „interesu zbiorowego członków określonej organizacji”, w związku z tym A. nie ma możliwości udzielenia jednoznacznej odpowiedzi na pytanie „czy świadczenia na rzecz członków Klubów w postaci aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu oraz dostępu do materiałów edukacyjnych realizowane są w interesie zbiorowym członków A.”.

Organizacja ma obowiązek przedstawić w treści wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego zaistniały stan faktyczny w sposób wyczerpujący.

Pytanie organu podatkowego: „czy świadczenia na rzecz członków Klubów w postaci aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu oraz dostępu do materiałów edukacyjnych realizowane są w interesie zbiorowym członków A.” nie jest jednak pytaniem o stan faktyczny, bowiem nie jest pytaniem o fakty, zdarzenia, czy czynności, które zaszły w rzeczywistości, ale jest pytaniem o to, czy czynności dokonywane w rzeczywistości (świadczenia na rzecz członków Klubów) można zakwalifikować jako czynności realizowane w interesie zbiorowym członków A..

Jest to zatem w istocie prośba o kwalifikację określonych czynności dokonywanych w rzeczywistości przez A. do określonej kategorii czynności wskazanych przez ustawę.

Tego rodzaju prośba zmierza do dokonania oceny zaistniałych faktów (czynności dokonywanych przez A.) przez samego Wnioskodawcę i dokonanie samodzielnej interpretacji prawa podatkowego w ramach przedstawionego stanu faktycznego, który jest dla organu podatkowego wiążący.

Wnioskodawca we wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego zapytał w ramach pytania nr 2, czy jeżeli świadczy na rzecz swoich członków odpłatną usługę podlegającą przepisom o podatku od towarów i usług, to usługa ta podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług? Jednocześnie Wnioskodawca wskazał, że prosi Organ podatkowy o interpretację przepisu zawartego w art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy o VAT.

Interpretacja przepisu polega właśnie na tym, aby ustalić znaczenie pojęć użytych przez ustawodawcę w treści przepisu i stwierdzić, czy działania Wnioskodawcy przedstawione w opisie stanu faktycznego mieszczą się w zakresie przedmiotowym tego przepisu.

To rolą Organu podatkowego jest interpretacja przepisu wskazanego we wniosku, a zatem to właśnie rolą Organu podatkowego jest rozstrzygnięcie „czy świadczenia na rzecz członków Klubów w postaci aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu oraz dostępu do materiałów edukacyjnych realizowane są w interesie zbiorowym członków A.” oraz czy w związku z tym świadczenia te podlegałyby zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT, czy nie.

Takiego rozstrzygnięcia Organ podatkowy powinien dokonać w oparciu o stan faktyczny przedstawiony przez Wnioskodawcę, który wskazał dokładnie jakie czynności wykonuje i jakie cele realizuje.

W odniesieniu do pytania Organu podatkowego zawartego w pkt 13 pisma z dnia 26 lutego 2026 r. Organizacja może zatem jedynie wskazać w ramach prezentacji własnego stanowiska w sprawie (nie w ramach prezentacji stanu faktycznego), że w opinii Wnioskodawcy, świadczenia na rzecz członków Klubów realizowane są w zakresie interesu zbiorowego członków A.. W interesie Członków Klubów jest bowiem podnoszenie swoich umiejętności z zakresu komunikacji, wygłaszania przemów, krasomówstwa, słuchania i myślenia. Wszystkie działania A., w tym także świadczenia udzielane w zamian za opłatę wstępną/składki członkowskie są nakierowane właśnie na osiągnięcie tych celów.

14. Czy Organizacja jest podmiotem nastawionym na osiąganie zysków, czy osiągają Państwo w sposób systematyczny zysk z opisanej we wniosku działalności? Jeżeli osiągają Państwo zysk z ww. działalności to czy jest on przeznaczany w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług?

Jak już wskazano we wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego A. jest organizacją non-profit, zatem nie jest podmiotem nastawionym na osiąganie zysków i nie osiąga w sposób systematyczny zysku. Przychody które są osiągane przez A. są w całości przeznaczane na działalność statutową, a więc także na kontynuację i doskonalenie prowadzonej działalności.

Pytania

1)  Czy w okolicznościach przedstawionych w części niniejszego wniosku zawierającej opis stanu faktycznego, Organizacja w związku z pobieraniem od swoich członków opłaty wstępnej oraz składek członkowskich, świadczy na rzecz swoich członków odpłatną usługę podlegającą przepisom o podatku od towarów i usług?

2)  Czy w przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie nr 1 usługa świadczona przez Wnioskodawcę na rzecz jej członków podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług?

Państwa stanowisko w sprawie

W odniesieniu do pytania nr 1 Wnioskodawca (dalej także: „Organizacja” lub „A.”) uważa, że pomimo pobierania od swoich członków opłaty wstępnej oraz składek członkowskich nie świadczy na rzecz swoich członków, odpłatnych usług podlegających przepisom o podatku od towarów i usług, które wiązałyby się z pobieraniem wymienionych opłat.

Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 775 ze zm. - dalej: „Ustawa o VAT”) podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z kolei przepis zawarty w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT stanowi, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Wnioskodawca zgadza się ze stanowiskiem reprezentowanym przez organy podatkowe zgodnie z którym działalność gospodarcza, w rozumieniu ustawy o VAT nie musi być prowadzona w celu uzyskania zysku. W ramach działalności gospodarczej podatnik VAT może dążyć do osiągnięcia celów innych niż zarobkowe. Tym samym, podatnikami VAT mogą być również organizacje non profit, realizujące np. zadania charytatywne. Przy czym opodatkowaniu podatkiem VAT mogą podlegać jedynie takie czynności wykonywane przez tych podatników, które są realizowane odpłatnie. Bez znaczenia także dla kwestii bycia podatnikiem VAT jest efekt prowadzonej działalności, w szczególności, czy jest to działalność dochodowa, czy też przynosząca straty.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu tym podatkiem podlega między innymi odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium Polski.

Przepis zawarty w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, że przez świadczenie usług należy rozumieć każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również: przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej, zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji oraz świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Definicja zawarta w ustawie o VAT, zgodnie z którą przez odpłatne świadczenie usług należy co do zasady rozumieć wszelkie transakcje, które nie stanowią dostawy towarów, ma charakter otwarty co oznacza, że w zasadzie każda transakcja realizowana w ramach działalności gospodarczej podatnika, która nie stanowi dostawy towarów powinna być uznana za świadczenie usługi.

Nie oznacza to jednak, że świadczeniem usług, w rozumieniu przepisów ustawy o VAT jest każda czynność, której efektem jest przysporzenie jednego podmiotu na skutek działania bądź zaniechania innego podmiotu.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w szeregu orzeczeń (np. w orzeczeniach w sprawach: C-498/99, C-16/93, C-89/81, czy C-154/80) wyraził bowiem pogląd, że za świadczenie usług za wynagrodzeniem, a więc czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT uważane mogą być tylko takie sytuacje, w których:

1)  istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne;

2)  wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,

3)  istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie usługodawcy,

4)  odpłatność za otrzymane świadczenie (usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,

5)  istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

Takie same przesłanki, które muszą zostać spełnione dla zaistnienia usługi opodatkowanej podatkiem VAT wskazywały także polskie sądy administracyjne np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 lutego 2012 r. sygn. akt I FSK 562/11, w wyroku z 6 kwietnia 2018 r. sygn. akt I FSK 961/16 oraz w wyroku z 23 lutego 2023 r. sygn. akt I FSK 2304/19.

W sytuacji będącej przedmiotem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego Organizacja uzyskuje przychody ze składek członkowskich uiszczanych przez członków Klubów.

Członkowie Klubów wpłacają składki członkowskie na podstawie zasad określonych przez A., które muszą zostać zaakceptowane w jakiejś formie przez członków Klubów, zanim uzyskają oni status członka.

W związku z tym, można stwierdzić, że pomiędzy A., a członkami Klubów istnieje związek prawny (pewien rodzaj umowy, której przedmiotem jest członkostwo w Klubie), w ramach którego następuje świadczenie wzajemne (z jednej strony status członka organizacji i dostęp do materiałów on-line, z drugiej strony określona opłata).

Członkowie Klubów wpłacają opłatę wstępną i składki członkowskie w określonej wysokości. Składka dzielona jest w ten sposób, że część składki otrzymuje centrala A., natomiast mniejsza część składki jest przeznaczone dla Klubu, którego członek wpłacił składkę, istnieje zatem bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie A.

Ponadto sam fakt, że możliwość uzyskania statusu członka Klubu została wyceniona na określoną kwotę, podlegającą zapłacie w odpowiednich okresach rozliczeniowych, wskazuje na to, że istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości świadczenia uzyskiwanego przez członków Klubów od Organizacji.

Można zatem twierdzić, że w sytuacji będącej przedmiotem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego pozostają spełnione przesłanki określone w orzecznictwie TSUE i polskich sądów administracyjnych, wskazane powyżej w pkt 1, 3 i 5, konieczne do stwierdzenia, że A. świadczy usługę podlegającą przepisom o podatku VAT.

Niemniej jednak Członkowie Klubów zrzeszonych w ramach Organizacji w zamian za zapłatę opłaty wstępnej i składek członkowskich uzyskują jedynie status członka Klubu, który nie jest sam w sobie świadczeniem wykonanym na rzecz członków Klubu i nie posiada określonej wartości.

Nie zmienia tego fakt, że status członka Klubu umożliwia uzyskanie dostępu on-line do materiałów edukacyjnych za pośrednictwem platformy Internetowej oraz dostępu on-line do materiałów nieedukacyjnych, które można pobrać ze strony Internetowej.

Opłata wstępna i składki członkowskie wpłacane na rzecz Organizacji są wpłacane za nabycie statusu członka (względnie kontynuację posiadania statusu członka), a nie za dostęp do materiałów on-line.

W opinii Wnioskodawcy opłaty wnoszone przez członków Klubów mogą być zatem jedynie pośrednio związane z uzyskaniem przez członków Klubów dostępu do materiałów edukacyjnych i nieedukacyjnych on-line i w związku z tym A. nie świadczy usługi podlegającej przepisom o podatku od towarów i usług na rzecz członków Klubu, ponieważ jedną z przesłanek świadczenia takiej usługi jest to, aby odpłatność za otrzymane świadczenie (usługę) pozostawała w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Należy wskazać, że podobne stanowisko w analogicznej sprawie zajął Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w orzeczeniu 102/86 (Apple & Pear Development Council v. Commissioners of Customs and Excise), w którym stwierdził, że opłaty uiszczane przez rolników (farmerów) na rzecz organizacji, do której przynależą, nie są wynagrodzeniem za jej usługi. Organizacja ta miała bowiem dowolność co do przeznaczenia otrzymywanych od rolników środków, a jej członkowie nie mieli bezpośredniego wpływu na ich spożytkowanie. Zdaniem Trybunału nie można zatem mówić, aby składka członkowska miała charakter zapłaty za usługę, ponieważ brak było bezpośredniego związku pomiędzy płatnością a ewentualnymi usługami.

W odniesieniu do pytania nr 2 Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w przypadku gdyby pobieranie od członków Organizacji opłaty wstępnej oraz składek członkowskich wiązało się ze świadczeniem przez Wnioskodawcę na rzecz członków Organizacji odpłatnych usług podlegających przepisom o podatku od towarów i usług, usługi te podlegałyby zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z treścią art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT, zwalnia się od podatku VAT usługi oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, realizowane przez:

1)  kościoły i związki wyznaniowe, o których mowa w przepisach o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przepisach o stosunku Państwa do kościołów i innych związków wyznaniowych,

2)  organizacje powołane do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim

– w zakresie interesu zbiorowego swoich członków, wykonywane na rzecz ich członków w zamian za składki, których wysokość i zasady ustalania wynikają z przepisów statutowych tych podmiotów, pod warunkiem że podmioty te nie są nastawione na osiąganie zysków, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.

Ponadto art. 43 ust. 18 Ustawy o VAT stanowi, że wskazane powyżej zwolnienie z podatku VAT stosuje się, pod warunkiem że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.

Z przywołanych powyżej przepisów Ustawy o VAT wynika, że możliwość zastosowania zwolnienia określonego w tych przepisach istnieje wówczas gdy spełnione są następujące warunki:

a)  usługi realizowane są wyłącznie przez organizacje powołane do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim,

b)  usługi wykonywane są na rzecz swoich członków, w ich zbiorowym interesie w zamian za składki,

c)  wysokość i zasady ustalania składek wynikają z przepisów statutowych tych podmiotów,

d)  podmioty te nie są nastawione na osiąganie zysków i nie osiągają zysków w sposób systematyczny,

e)  zastosowanie zwolnienia nie powoduje zakłóceń konkurencji.

W ustawie o VAT, a także w innych polskich aktach prawnych brak jest definicji organizacji powołanych do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim.

Wydaje się, że wskazane powyżej organizacje, to przede wszystkim organizacje pozarządowe, o których mowa w Ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1491), jednak z drugiej strony ustawa o VAT nie odwołuje się bezpośrednio do przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, zatem przepisy tej ustawy można stosować w celu ustalenia kręgu organizacji uprawnionych do stosowania zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT jedynie pomocniczo, nie zawężając tego kręgu wyłącznie do organizacji wskazanych w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

W literaturze prawniczej często używa się określenia „organizacje obywatelskie” na oznaczenie organizacji pozarządowych lub politycznych, które działają niezależnie od władzy publicznej i reprezentują interesy obywateli – co sugeruje rozszerzone rozumienie „obywatelskości” jako uczestnictwa obywateli w życiu publicznym, samorządowym, społecznym.

A. jest „(…)” organizacją edukacyjną non-profit, która uczy wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych poprzez ogólnoświatową sieć Klubów.

A. to wiodący ruch, którego celem jest uczynienie skutecznej komunikacji ustnej rzeczywistością na całym świecie, poprzez swoje kluby członkowskie. Organizacja pomaga mężczyznom i kobietom w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia. Wszystkie niezbędne umiejętności, które promują samorealizację, zwiększają potencjał przywódczy, sprzyjają ludzkiemu zrozumieniu i przyczyniają się do ulepszania ludzkości.

W opinii Wnioskodawcy A. jest zatem organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze obywatelskim w rozumieniu przepisu zawartego w art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT.

Status członka Organizacji oraz związany z tym statusem dostęp do materiałów edukacyjnych i nieedukacyjnych on-line zapewniany jest przez A. członkom Organizacji, w ich zbiorowym interesie w zamian za opłatę wstępną i okresowe składki, zatem przesłanka zastosowania zwolnienia z podatku od towarów i usług zawartego w art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT, wskazana powyżej w pkt b) pozostaje także spełniona.

Wysokość i zasady ustalania opłaty wstępnej i składek wynikają z przepisów zawartych w dokumentach Organizacji, wobec tego przesłankę zastosowania zwolnienia z podatku od towarów i usług wskazaną powyżej w pkt c) można również uznać za spełnioną.

A. jest organizacją typu non-profit, co oznacza, że nie jest nastawiona na osiąganie zysków i nie osiąga zysków w sposób systematyczny w związku z tym przesłanka zastosowania zwolnienia z podatku od towarów i usług wskazana powyżej w pkt d) również pozostaje spełniona.

Wnioskodawca nie posiada żadnych informacji o podmiotach występujących na rynku, świadczących komercyjnie działalność podobną do tej, którą prowadzi A.. W związku z tym bardzo mało prawdopodobne jest, aby zastosowanie zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT w sytuacji będącej przedmiotem niniejszego wniosku o wydanie interpretacji prawa podatkowego mogło mieć wpływ na zakłócenie konkurencji.

Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie Wnioskodawcy:

1) pomimo pobierania od swoich członków opłaty wstępnej oraz składek członkowskich A. nie świadczy na rzecz swoich członków, odpłatnych usług podlegających przepisom o podatku od towarów i usług, które wiązałyby się z pobieraniem wymienionych opłat;

2) w przypadku gdyby pobieranie od członków Organizacji opłaty wstępnej oraz składek członkowskich wiązało się ze świadczeniem przez Wnioskodawcę na rzecz członków Organizacji odpłatnych usług podlegających przepisom o podatku od towarów i usług, usługi te podlegałyby zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 31 Ustawy o VAT.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7 ustawy.

Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

1)     w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia;

2)     świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Oba ww. warunki muszą być spełnione, aby świadczenie jako usługa podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Definicja świadczenia usług, stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.

Podkreślenia wymaga, że na gruncie podatku od towarów i usług dana czynność może być albo odpłatna albo nieodpłatna. Jeśli tylko czynność została wykonana za wynagrodzeniem, to jest ona odpłatna. Nie ma żadnego znaczenia, czy wynagrodzenie to pokrywa koszty świadczenia tej czynności poniesione przez podatnika, ewentualnie kreuje dla podatnika zysk. Także czynności wykonane „po kosztach” ich świadczenia, bądź poniżej tych koszów, są czynnościami odpłatnymi, o ile tylko pobrano za nie wynagrodzenie.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.

Wskazać należy, że kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 1 kwietnia 1982 r. w sprawie C-89/81 w sprawie Hong-Kong Trade Development Council TSUE stwierdził, że czynności podlegają opodatkowaniu jedynie wtedy, gdy zostały wykonane odpłatnie. Analizując głębiej ten problem TSUE w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 w sprawie Apple and Pear Development Council stwierdził, że czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

Pojęcie „odpłatności” pojawiło się również w orzeczeniu z 5 lutego 1981 r. w sprawie C-154/80 Staatssecretaris van Financien przeciwko Coöperatieve Aardappelenbewaarplaats GA, które zapadło na tIe przepisów Dyrektywy VAT z 11 kwietnia 1967 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EWEC). Trybunał wskazał, że termin „zapłata” stanowi integralną część przepisów prawa wspólnotowego, które nie odwołuje się do prawa państw członkowskich dla ustalenia jego znaczenia i zakresu. Stąd też wykładnia tego wyrażenia nie może być pozostawiona dyskrecjonalnemu władztwu każdego państwa członkowskiego. Ponadto Trybunał przypomniał, że świadczenie podlega opodatkowaniu jedynie w wypadku, gdy podstawę opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne otrzymane przez świadczącego usługę. Musi również istnieć możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. W końcu – jak wskazał Trybunał – świadczenie wzajemne musi stanowić pewną wartość subiektywną, gdyż podstawą opodatkowania jest świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane, nie zaś wartość otrzymana według kryteriów obiektywnych.

Na uwagę zasługuje także orzeczenie z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 pomiędzy R.J. Tolsma a Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden (Holandia), gdzie podkreślono, że dla wystąpienia opodatkowania podatkiem od towarów i usług konieczne staje się zaistnienie bezpośredniego związku płatności z konkretną czynnością oraz istnienie konsumenta tej czynności.

Zauważyć należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy,

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy,

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.

Z przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że są Państwo „(…)” organizacją edukacyjną non-profit, która uczy wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych poprzez ogólnoświatową sieć Klubów.  Misją Organizacji jest wzmacnianie jednostek w celu stawania się skuteczniejszymi liderami i osobami sprawniejszymi pod względem komunikacji międzyludzkiej. Organizacja pomaga w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia. A. wzmacnia i promuje niezbędne umiejętności, które promują samorealizację, zwiększają potencjał przywódczy, sprzyjają ludzkiemu zrozumieniu i przyczyniają się do ulepszania ludzkości.

Państwa rola w organizowanych spotkaniach Klubów sprowadza się do kwestii organizacyjnych, przekazania know-how na temat tego w jaki sposób powinny przebiegać takie spotkania, dostarczenia materiałów edukacyjnych, a w razie potrzeby także przekazania szczegółowych wskazówek dotyczących przebiegu spotkania.

Członkami Klubów są osoby fizyczne nieposiadające statusu podatników VAT. Na spotkania Klubu może przyjść każdy, jednak dopiero status „członka klubu” daje prawo do wygłaszania przemówień, oceniania przemówień innych osób oraz dostęp do materiałów edukacyjnych. W trakcie każdego spotkania mają miejsce kilkuminutowe przemówienia członków, oceny przemówień oraz tzw. przemówienia improwizowane.

Status Członka Klubu uzyskiwany jest po wniesieniu opłaty wstępnej i składek członkowskich. Ewentualne świadczenia i korzyści, które uzyskuje Członek Klubu z tytułu członkostwa w Organizacji (jak np. dostęp on-line do materiałów, czy możliwość aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubów) wynikają z posiadania statusu Członka Klubu.

Zgodnie z treścią statutu Organizacji wysokość opłaty wstępnej i składek członkowskich oraz harmonogram ich płatności ustalane są w głosowaniu Rady Dyrektorów, a wiążąca uchwała w tej sprawie przyjmowana jest większością 2/3 głosów. Wysokość opłaty wstępnej i składek członkowskich jest stała i taka sama dla każdego członka Klubu, wysokość tych opłat nie zależy w żadnej mierze od poziomu korzyści wynikających z członkostwa.

Wysokość opłaty wstępnej wynosi obecnie 25,00 USD, a wysokość składki członkowskiej wynosi obecnie 60,00 USD za sześć miesięcy, jednak zarówno wysokość opłaty wstępnej, jak i wysokość składki członkowskiej może w niektórych wypadkach różnić się od wskazanych powyżej kwot w zależności od państwa, w którym działa dany Klub.

Zasady ustalania wysokości wpłat dokonywanych przez Członków Klubów na rzecz Organizacji zostały określone w statucie Organizacji, a wysokość wszelkich opłat jest ustalana w głosowaniu Rady Dyrektorów, przy czym wiążąca uchwała w tej sprawie przyjmowana jest większością 2/3 głosów.

Członkowie Klubów nie mają bezpośredniego wpływu na sposób dysponowania kwotami wniesionymi z tytułu opłaty wstępnej oraz składki członkowskiej, o sposobie dysponowania tymi kwotami decyduje statut A. oraz odpowiednie organy Organizacji. Kwoty uzyskiwane przez A. z tytułu opłat wstępnych oraz składek członkowskich są z reguły wykorzystywane do rozwoju Organizacji i realizacji jej misji statutowych.

Państwa wątpliwości dotyczą uznania, czy w związku z pobieraniem opłaty wstępnej oraz składek członkowskich, Organizacja świadczy na rzecz swoich członków odpłatną usługę podlegającą przepisom o podatku od towarów i usług.

Aby ustalić zasady opodatkowania danej czynności, dokonanej w zamian za wynagrodzenie, niezbędne jest rozstrzygnięcie, czy czynności te skutkują uzyskaniem bezpośrednich korzyści przez wpłacającego – tj. w tym przypadku przez członka Organizacji, który dokonał zapłaty opłaty wstępnej i składki członkowskiej.

Należy podkreślić, że świadczenie usług zakłada istnienie dwóch podmiotów, a więc tego, który świadczy usługę (usługodawcę) i tego, który świadczenie odbiera (usługobiorcę), czyli konsumenta usługi. Skoro opodatkowaniu podlega odpłatne świadczenie usług, to znaczy, że istnieje stosunek prawny pomiędzy usługodawcą i usługobiorcą, a rezultatem tego związku jest wzajemne działanie tych podmiotów. Działanie to polega na tym, że wynagrodzenie otrzymywane przez wykonawcę usługi następuje w zamian za wykonanie usługi na rzecz jej odbiorcy. Pomiędzy odpłatną czynnością podlegającą opodatkowaniu, a otrzymywanym z tytułu tej czynności wynagrodzeniem musi istnieć bezpośredni, czytelny i dostrzegalny związek.

Na podstawie cytowanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz na gruncie utrwalonej praktyki, w tym orzecznictwa sądów administracyjnych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (m.in. wyrok NSA z dnia 29 lutego 2012, sygn. akt I FSK 562/11, wyroki TSUE w sprawach: Town&Country Factor LTd C-498/99, Tolsma C-16/93, Hoge Raad C-154/80), wykształcone zostały przesłanki warunkujące uznanie określonych czynności za świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Za takie czynności, zgodnie z ugruntowanymi tezami można uznać sytuacje, w których:

1)  istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne;

2)  otrzymane wynagrodzenie stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy;

3)  istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi;

4)  odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem;

5)  istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

W odniesieniu do Państwa wątpliwości należy zatem ustalić, czy w przedstawionym stanie faktycznym wystąpiły wyżej określone przesłanki pozwalające na przyjęcie, że wpłacane przez Członków opłaty i składki członkowskie na rzecz Organizacji stanowią zapłatę za świadczenie usług na rzecz konkretnych Członków Klubu.

Jak wynika z opisu sprawy, osoby fizyczne nabywają status Członka Klubu po opłaceniu opłat wstępnych i składek członkowskich. Status Członka Klubu umożliwia natomiast aktywny udział w spotkaniach Klubów zrzeszonych w Organizacji, tzn. możliwość zabierania głosu, wygłaszania przemówień, korzystania ze wsparcia innych członków klubu w zakresie ocen wygłoszonego przemówienia, korzystania ze wsparcia fachowców w zakresie gramatyki, płynności mówienia czy kontrolerów czasu przemówienia.

Opłacenie opłat wstępnych i składek członkowskich o których mowa we wniosku obliguje zatem Organizację do umożliwienia osobie, która wniosła odpowiednie opłaty do aktywnego udziału w spotkaniach Klubów zrzeszonych w Organizacji. Poprzez umożliwienie aktywnego udziału członkom Klubów, uczą Państwo wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych.

Ponadto Członkowie Klubów zrzeszonych w ramach Organizacji otrzymują:

·     dostęp on-line do materiałów edukacyjnych za pośrednictwem platformy Internetowej o nazwie „(…)” oraz

·     dostęp on-line do materiałów nieedukacyjnych, tj. materiałów marketingowych, public relations i materiałów promocyjnych, które można pobrać ze strony Internetowej.

Zatem, opłaty i składki członkowskie uiszczane są przez członków Organizacji w związku z określonymi aktywnościami na ich rzecz, tj. wyłącznie po opłaceniu składek Członkowie zyskują prawo do aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu, czyli wygłaszania przemówień, oceniania przemówień innych osób, korzystania ze wsparcia innych członków klubu i fachowców w zakresie gramatyki, płynności mówienia czy kontrolerów czasu przemówienia oraz otrzymują dostęp do materiałów edukacyjnych.

Opłaty członkowskie stanowią więc wynagrodzenie (określoną odpłatność) za usługi edukacyjne świadczone na rzecz członków Organizacji (Klubu). Jak wynika z opisu sprawy, kwoty uzyskiwane przez Organizację z tytułu opłat wstępnych oraz składek członkowskich są wykorzystywane do rozwoju Organizacji i realizacji jej misji statutowych. Natomiast misją statutową Organizacji jest edukacja i wzmacnianie jednostek w celu stawiania się liderami i osobami sprawniejszymi pod względem komunikacji międzyludzkiej. Organizacja pomaga zatem konkretnym osobom w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia. W analizowanej sprawie Organizacja jest zobligowana do świadczenia konkretnych usług edukacyjnych na rzecz członków Klubów – usługi te są świadczone w zamian za odpłatność w postaci składki członkowskiej.

Wskazali Państwo, że opłata wstępna i składki członkowskie są pobierane przez A. jedynie za przynależność do Organizacji, ponieważ w zamian za wniesienie przedmiotowych opłat osoba fizyczna uzyskuje jedynie status Członka odpowiedniego Klubu. Jednakże status Członka Klubu obliguje Organizację do umożliwienia członkom wygłaszania przemówień, oceniania przemówień innych osób, wsparcia fachowców i innych członków w zakresie wystąpień publicznych oraz zapewnia dostęp do materiałów edukacyjnych.  W opisie sprawy wskazali Państwo, że kwoty uzyskiwane z opłat wstępnych oraz składek członkowskich są wykorzystywane do rozwoju Organizacji i jej misji statutowych. Natomiast nie wskazali Państwo żadnych innych celów statutowych Organizacji poza edukacją. Wskazuje to na bezpośredni związek wnoszonych opłat członkowskich ze świadczoną usługą edukacyjną.

Wobec tego należy uznać, że Organizacja świadczy na rzecz Członków Klubów usługi edukacyjne w zamian za odpłatność w postaci opłat wstępnych i składek członkowskich.

Tym samym w analizowanej sprawie spełnione są wszystkie wyżej określone przesłanki warunkujące uznanie danych czynności za świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. Mianowicie istnieje związek prawny między usługodawcą – Organizacją i usługobiorcą – członkiem Klubu w ramach którego następuje świadczenie wzajemne – w zamian za wynagrodzenie w postaci opłat wstępnych i składek członkowskich, Organizacja jest zobligowana do świadczenia na rzecz członków usługi edukacyjnej polegającej na nauce wystąpień publicznych poprzez umożliwienie wygłaszania przemówień, oceniania przemówień innych osób, wsparcia fachowców i innych członków w zakresie nauki wystąpień publicznych, a także udostępnieniu materiałów edukacyjnych.

Zatem wnoszone przez Członków opłaty i składki członkowskie mają charakter ekwiwalentny – upoważniają Członków Klubów do otrzymania konkretnej usługi edukacyjnej ze strony Organizacji. Nie można zgodzić się z Państwa twierdzeniem, że zapłata ww. opłat i składek jest związana wyłącznie z przynależnością do Organizacji, skoro rodzą one po stronie Organizacji zobowiązanie do określonych świadczeń na rzecz konkretnych Członków Klubu (Organizacji) uiszczających te opłaty i składki.

Opłaty członków Organizacji, nazwane składkami członkowskimi, stanowią w istocie wynagrodzenie za usługi szkoleniowe na rzecz członków, istnieje bezpośredni związek pomiędzy składką wpłaconą przez Członków Klubów a otrzymywanym świadczeniem, które przynosi bezpośrednie korzyści otrzymującemu je członkowi.

Nie można zgodzić się również z twierdzeniem, że jest to sytuacja analogiczna do sytuacji przedstawionej w powołanym przez Państwa w uzasadnieniu własnego stanowiska orzeczeniu TSUE w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development. W sprawie będącej przedmiotem wniosku, odpłatność w postaci opłat wstępnych i składek członków  jest bezpośrednio powiązana ze świadczeniem usługi na rzecz konkretnych Członków Klubu. Natomiast w powołanym orzeczeniu TSUE, jak wskazał Trybunał, opłaty uiszczane przez rolników na rzecz organizacji, do której przynależą, nie stanowiły wynagrodzenia za usługi na ich rzecz z uwagi na związek wyłącznie pośredni - usługobiorcą była cała branża, a nie konkretny plantator.

Trybunał uznał, że korzyści wynikające z wykonywanych przez usługodawcę zadań muszą mieć bezpośredni związek z usługobiorcą, zaś w sytuacji, gdy taki związek nie istnieje nie można uznać takich czynności za usługi opodatkowane podatkiem VAT. Jak zauważył TSUE, czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, a ponadto odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem.

W analizowanej sprawie świadczona przez Organizację usługa szkoleniowa, edukacyjna polegająca na nauce wystąpień publicznych jest związana z konkretnym usługobiorcą – Członkiem Klubu, a nie z branżą, czy konkretną społecznością. Wymierne świadczenia i korzyści z tytułu aktywnego uczestnictwa w spotkaniach Klubu uzyskują konkretne osoby – Członkowie po uiszczeniu opłat i składek członkowskich.

Tym samym należy stwierdzić, że w związku z pobieraniem od swoich członków opłaty wstępnej oraz składek członkowskich świadczą Państwo na rzecz Członków Klubów odpłatną usługę edukacyjną podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Skoro wnoszone przez członków opłaty i składki członkowskie stanowią wynagrodzenie za świadczone przez Państwa usługi na rzecz członków, to w następnej kolejności należy ustalić miejsce świadczenia wykonywanych usług. Od poprawności określenia miejsca świadczenia będzie zależało, czy dana usługa podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce.

Kwestie dotyczące miejsca świadczenia usług uregulowane zostały w rozdziale 3 działu V ustawy.

Stosownie do art. 28a ustawy:

Na potrzeby stosowania niniejszego rozdziału:

1) ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to:

a)    podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, z uwzględnieniem art. 15 ust. 6,

b)    osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie lit. a, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej;

2) podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług.

Powołany art. 28a ustawy wprowadza drugą definicję podatnika do ustawy, która ma zastosowanie tylko w przypadku ustalenia miejsca świadczenia usług. Podatnikiem według tej regulacji jest osoba wykonująca samodzielnie działalność gospodarczą. Ustawodawca odwołuje się w tym celu do definicji działalności gospodarczej ustalonej w art. 15 ust. 2 ustawy. Za podatników są uznawane również podmioty wykonujące działalność gospodarczą zgodnie z regulacjami innych państw członkowskich oraz państw trzecich.

Ogólne zasady dotyczące miejsca świadczenia usług na rzecz podmiotów niebędących podatnikami zostały określone w art. 28c ust. 1-3 ustawy, zgodnie z którym:

1.    Miejscem świadczenia usług na rzecz podmiotów niebędących podatnikami jest miejsce, w którym usługodawca posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 oraz art. 28d, art. 28e, art. 28f ust. 1, 2 i 3, art. 28g ust. 2 i 3 oraz art. 28h-28n.

2.    W przypadku gdy usługi są świadczone ze stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej usługodawcy znajdującego się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.

3.    W przypadku gdy usługodawca nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w ust. 2, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym posiada on stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu.

Na podstawie ww. przepisu, w przypadku świadczenia usług na rzecz podmiotów niebędących podatnikami miejscem świadczenia usługi jest państwo siedziby usługodawcy, ewentualnie kraj stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w sytuacji gdy usługa jest świadczona z takiego miejsca i znajduje się ono w innym państwie niż siedziba usługodawcy. Albo też miejscem świadczenia usługi na rzecz podmiotów niebędących podatnikami jest miejsce w którym usługodawca posiada stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu w sytuacji gdy nie posiada on siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

Jednakże w odniesieniu do pewnych kategorii usług przepisy dotyczące podatku od towarów i usług wprowadzają szczególne regulacje w zakresie miejsca świadczenia.

Zgodnie z art. 28g ust. 2 ustawy:

Miejscem świadczenia usług w dziedzinie kultury, sztuki, sportu, nauki, edukacji, rozrywki oraz podobnych usług, takich jak targi i wystawy, oraz usług pomocniczych do tych usług, w tym świadczenia usług przez organizatorów usług w tych dziedzinach, świadczonych na rzecz podmiotów niebędących podatnikami, jest miejsce, w którym ta działalność faktycznie jest wykonywana.

Z opisu sprawy wynika, że nie posiadają Państwo w Polsce stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, nie posiadają Państwo żadnego zaplecza personalnego ani technicznego. Organizacja nie zatrudnia w Polsce żadnych pracowników, ani nie posiada w Polsce żadnego sprzętu, maszyn, komputerów, czy innych ruchomości. Nie posiadają Państwo także w Polsce żadnych nieruchomości ani własnych, ani wynajmowanych. Spotkania Klubów są organizowane w różnych miejscach, takich jak kościół, sala konferencyjna, biznesowa, biblioteka, itp. Członkami Klubów są osoby fizyczne nieposiadające statusu podatników VAT.

Jak wykazano powyżej, w zamian za opłaty i składki członkowskie świadczą Państwo na rzecz Członków Klubów usługi edukacyjne, polegające na nauce wystąpień publicznych. Usługi świadczone są na terytorium Polski na rzecz osób fizycznych nieposiadających statusu podatników VAT.

Wobec tego miejscem świadczenia usług w dziedzinie nauki i edukacji na rzecz podmiotów niebędących podatnikami w myśl art. 28g ust. 2 ustawy – jest miejsce w którym działalność ta jest faktycznie wykonywana. Z wniosku wynika, że usługi w zakresie nauki, edukacji są wykonywane na terytorium kraju, zatem miejscem opodatkowania usług świadczonych przez Państwa usług na rzecz podmiotów niebędących podatnikami jest Polska.

Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest nieprawidłowe.

W odniesieniu do Państwa wątpliwości w zakresie zwolnienia od podatku świadczonych usług należy wskazać, że zakres i zasady zwolnień od podatku od towarów i usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Jak wynika z art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy:

Zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:

a)    jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 – Prawo oświatowe, w zakresie kształcenia i wychowania,

b)    uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz instytuty badawcze, w zakresie kształcenia

- oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy:

Zwalnia się od podatku usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, inne niż wymienione w pkt 26:

a)    prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub

b)    świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe – wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub

c)    finansowane w całości ze środków publicznych

- oraz świadczenie usług i dostawę towarów ściśle z tymi usługami związane.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy:

Zwalnia się od podatku usługi oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, realizowane przez:

a)    kościoły i związki wyznaniowe, o których mowa w przepisach o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przepisach o stosunku Państwa do kościołów i innych związków wyznaniowych,

b)    organizacje powołane do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim

- w zakresie interesu zbiorowego swoich członków, wykonywane na rzecz ich członków w zamian za składki, których wysokość i zasady ustalania wynikają z przepisów statutowych tych podmiotów, pod warunkiem że podmioty te nie są nastawione na osiąganie zysków, jeżeli zwolnienie nie spowoduje naruszenia warunków konkurencji.

Zgodnie z art. 43 ust. 17 ustawy:

Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

1)    nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub

2)    ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

W świetle art. 43 ust. 18 ustawy:

Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 31, 32 i 33 lit. a, stosuje się, pod warunkiem że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w tych przepisach, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.

Wskazane wyżej regulacje stanowią implementację prawa unijnego, gdyż w świetle art. 132 ust. 1 lit. i) i l) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:

i) kształcenie powszechne lub  wyższe, kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie, łącznie ze świadczeniem usług i dostawą towarów ściśle z taką działalnością związanych, prowadzone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie;

l) świadczenie usług, a także dostawa towarów ściśle z nimi związanych, w zakresie zbiorowego interesu swoich członków w zamian za składkę ustaloną zgodnie ze statutem, przez organizacje nienastawione na osiąganie zysku mające cele natury politycznej, związkowej, religijnej, patriotycznej, filozoficznej, filantropijnej lub obywatelskiej, pod warunkiem że to zwolnienie podatkowe nie spowoduje zakłóceń konkurencji.

Cytowane przepisy umiejscowione zostały w rozdziale 2 tego aktu, zatytułowanym „Zwolnienia dotyczące określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym”, co oznacza, że usługi te na gruncie Dyrektywy 2006/112/WE Rady podlegają zwolnieniu od  podatku wyłącznie, gdy są wykonywane w interesie publicznym, tzn. wypełniają obowiązki, jakie ciążą na danym państwie wobec jego obywateli.

W tym kontekście wskazania wymaga – co wielokrotnie podkreślał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej – że zakres zwolnień przewidzianych w Dyrektywie 2006/112/WE Rady nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Czynności zwolnione zgodnie z Dyrektywą 2006/112/WE Rady stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, a ich ujednolicona interpretacja ma służyć unikaniu rozbieżności w stosowaniu systemu podatku od wartości dodanej w poszczególnych państwach członkowskich. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „pojęcia używane do opisania zwolnień wymienionych w art. 13 Szóstej Dyrektywy 2006/112/WE Rady powinny być interpretowane w sposób ścisły, ponieważ stanowią one odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatkiem VAT objęta jest każda dostawa towarów i każda usługa świadczona odpłatnie przez podatnika” (wyrok TSUE z 19 listopada 2009 r. C-461/08 w sprawie Don Bosco Onroerend Goed BV).

W odniesieniu do możliwości zwolnienia od podatku usług edukacyjnych wskazać należy, że z opisu sprawy wynika, że Organizacja nie posiada na terytorium kraju miejsca stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Zatem nie prowadzą Państwo działalności jako jednostka objęta systemem oświaty w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe, bądź uczelnia, jednostka naukowa Polskiej Akademii Nauk czy instytut badawczy.

W konsekwencji zwolnienie określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy nie znajduje zastosowania w sprawie.

Z kolei, dla zastosowania zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, istotne jest - w pierwszej kolejności - uznanie danej usługi za usługę kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, a następnie spełnienie dodatkowych warunków wynikających z niniejszego przepisu, tj. prowadzenie danego szkolenia w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach lub uzyskanie akredytacji w rozumieniu przepisów ustawy Prawo oświatowe na dany rodzaj szkolenia lub finansowanie danego szkolenia w całości ze środków publicznych.

Wskazać należy, że definicja kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zawodowego została zawarta w art. 44 rozporządzenia 282/2011 z dnia 15 marca 2011 r. ustanawiającego środki wykonawcze do Dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 2011 Nr 77, str. 1 ze zm.) - zwanego dalej „rozporządzeniem 282/2011. Rozporządzenie to wiąże wszystkie państwa członkowskie i jest stosowane bezpośrednio.

W myśl art. 44 rozporządzenia 282/2011:

Usługi w zakresie kształcenia zawodowego i przekwalifikowania zapewniane na warunkach określonych w art. 132 ust. 1 lit. i dyrektywy 2006/112/WE, obejmują nauczanie pozostające w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, jak również nauczanie mające na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych. Czas trwania kursu w zakresie kształcenia zawodowego bądź przekwalifikowania nie ma w tym przypadku znaczenia.

Jak wynika z wniosku uczą Państwo wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych. Misją Organizacji jest wzmacnianie jednostek w celu stawania się skuteczniejszymi liderami i osobami sprawniejszymi pod względem komunikacji międzyludzkiej. Organizacja pomaga w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia, wzmacnia niezbędne umiejętności, które promują samorealizację, zwiększają potencjał przywódczy, sprzyjają ludzkiemu zrozumieniu i przyczyniają się do ulepszania ludzkości. Nauka polega na aktywnym udziale w spotkaniach Klubów zrzeszonych w Organizacji, tzn. członkowie Klubów mają możliwość zabierania głosu, wygłaszania przemówień, korzystania ze wsparcia innych członków klubu w zakresie ocen wygłoszonego przemówienia, korzystania ze wsparcia fachowców w zakresie gramatyki, płynności mówienia czy kontrolerów czasu przemówienia.

Wskazać należy, że nauka przemówień (wystąpień publicznych) jest formą kształcenia zawodowego, stanowi jedną z kluczowych umiejętności dla liderów, menedżerów, przedsiębiorców, a także pracowników. Umiejętności prezentacyjne stanowią czynnik zwiększający efektywność i poprawienie wizerunku prowadzonej działalności. Zatem świadczone przez Państwa usługi w zakresie nauki wystąpień publicznych stanowią usługi kształcenia zawodowego.

Jednak w analizowanej sprawie nie zostały spełnione pozostałe przesłanki warunkujące zastosowanie zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy. Mianowicie, usługi te nie są świadczone na podstawie odrębnych przepisów, przez które należy rozumieć przepisy określające formy i zasady szkoleń, np. program szkolenia, ilość godzin szkolenia, tematyka, krąg osób objętych szkoleniem, warunki, jakie musi spełnić organizator kształcenia, nie posiadają Państwo również akredytacji przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, ani finansowania ze środków publicznych (usługi finansowane są ze składek członkowskich).

Zatem świadczone przez Państwa usługi polegające na nauce wystąpień publicznych nie korzystają ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy.

Ponadto w odniesieniu do ww. usług edukacyjnych nie można uznać, że zostały spełnione przesłanki wynikające z dyspozycji cyt. uprzednio art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy polegające na konieczności ich prowadzenia przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

Przesłanki, jakie muszą być spełnione do zastosowania zwolnienia od podatku opisanych we wniosku usług na podstawie wyżej wskazanego przepisu, to:

1)  świadczone usługi muszą być usługami kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania,

2)  usługi te muszą być świadczone przez odpowiednie podmioty prawa publicznego lub inne instytucje uznane przez państwo członkowskie za mające podobne cele.

Pierwsza z przesłanek oznacza, że dla objęcia zwolnieniem od podatku określonych usług kształcenia, konieczne jest, by usługi te mieściły się w zakresie definicji usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawartej w art. 44 rozporządzenia 282/2011. Z przepisu tego wynika, że nauczanie takie ma pozostawać w bezpośrednim związku z branżą lub zawodem, a także polegać na uzyskaniu bądź uaktualnieniu wiedzy dla celów zawodowych.

W rozpatrywanej sprawie, jak ustalono powyżej, wykonywane przez Państwa usługi w zakresie nauki wystąpień publicznych stanowią usługi kształcenia zawodowego, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy, gdyż mają na celu uzyskanie lub uaktualnienie wiedzy do celów zawodowych.

Dla oceny spełnienia drugiej z przesłanek, konieczne jest stwierdzenie, czy podmiot świadczący usługi jest podmiotem prawa publicznego, o którym mowa w art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy, lub inną instytucją uznaną za mającą podobne cele, o których mowa w tym przepisie.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęcia „publiczny,” a więc należy go interpretować stosując przede wszystkim wykładnię językową. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego (www.sjp.pwn.pl) „publiczny” oznacza:

-     dotyczący całego społeczeństwa lub jakiejś zbiorowości,

-     dostępny lub przeznaczony dla wszystkich,

-     związany z jakimś urzędem lub z jakąś instytucją nieprywatną.

Z art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE wynika, że zwolnienie przez państwa członkowskie świadczonych usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania dotyczy podmiotów prawa publicznego lub innych instytucji działających w tej dziedzinie, których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie. Przepis ten ogranicza zatem grupę podmiotów, które mogą korzystać w danym państwie członkowskim ze zwolnienia świadczonych usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 14 czerwca 2007 r. w sprawie C-434/05 Horizon College:

„Jak to bowiem wynika z samego brzmienia art. 13 część A ust. 1 lit. i) szóstej dyrektywy (obecnie art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy 2006/112/WE), aby udostępnianie nauczycieli na rzecz instytucji przejmujących mogło podlegać zwolnieniu, o którym mowa w tym przepisie, niezbędne jest, by działalność ta była wykonywana przez podmiot publiczny mający cele edukacyjne lub przez inny podmiot określony przez dane państwo członkowskie jako mający podobne cele (…)” (pkt 35). „Jak to bowiem podniosła Komisja na rozprawie, na działalność edukacyjną, o której mowa w art. 13 część A ust. 1 lit. i) szóstej dyrektywy, składają się liczne elementy, które obok stosunków pomiędzy nauczycielem a uczniami obejmują również ramy organizacyjne danej instytucji” (pkt 20).

Na „ramy organizacyjne instytucji edukacyjnej” zwracała również uwagę Rzecznik Generalny Eleonor Sharpston w opinii z 8 marca 2007 r. w ww. sprawie C-434/05 Horizon College:

„(…) Jak na to wskazała Komisja podczas rozprawy, usługi w postaci »edukacji, szkoleń zawodowych lub zmiany kwalifikacji zawodowych« świadczone uczniom lub studentom instytucji edukacyjnej nie są tylko usługami samych nauczycieli, świadczonymi dzięki ich własnej wiedzy i umiejętnościom. Obejmują one bowiem cały zespół udogodnień, materiałów edukacyjnych, zasobów technicznych, polityki edukacyjnej oraz infrastruktury organizacyjnej instytucji edukacyjnej, w której owi nauczyciele pracują.” (pkt 49).

Ponadto, z opinii Rzecznika Generalnego Juliane Kokott z 15 stycznia 2009 r. w sprawie C-357/07, TNT Post UK Ltd The Queen przeciwko The Commissioners of Her Majesty’s Revenue & Customs wynika, że:

„(…) zwolnienia wprowadzone w art. 13 część A szóstej dyrektywy odnoszą się do czynności użyteczności publicznej, co wynika także z tytułu tej części. Poza usługami pocztowymi na mocy przepisów części A od podatku zwolnione są również służba zdrowia, opieka społeczna, a także usługi w dziedzinach religii, wykształcenia, kultury i sportu. Wspólnym elementem tych usług jest okoliczność, że zaspokajają one podstawowe potrzeby życiowe ludności oraz, że często świadczone są przez instytucje publiczne nienastawione na osiągnięcie zysku. (…). Ze względu na ich wyjątkowy charakter zwolnienia powinny być interpretowane w sposób ścisły. W związku z tym art. 13 część A szóstej dyrektywy nie obejmuje wszystkich rodzajów działalności w interesie publicznym, lecz jedynie te, które są w nim wymienione i opisane w bardzo szczegółowy sposób. Nie wynika z tego jednak, że terminologia stosowana przy określeniu zwolnień przewidzianych w art. 13 powinna być interpretowana w sposób, który pozbawiałby je skuteczności. Dla bliższego sprecyzowania wiele zwolnień wymaga, aby usługi były świadczone przez określone osoby lub instytucje. (…) Szereg dalszych zwolnień ma miejsce dopiero w sytuacji, gdy przedmiotowe usługi świadczone są przez instytucje prawa publicznego albo określone organizacje uznane przez państwo (zob. art. 13 część A ust. 1 lit. b), g), h), i), n), p) szóstej dyrektywy). Podstawą jest w tym wypadku przekonanie, że w szczególnym interesie publicznym, uzasadniającym zwolnienie od podatku, leżą wyłącznie usługi świadczone przez instytucje pozostające pod kontrolą państwa. Kontrola państwa może bowiem zapewnić w szczególności jakość świadczeń i odpowiednią ich cenę”.

W wyroku z 28 kwietnia 2022 r. w sprawie C-612/20 Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że:

Należy w szczególności zauważyć, że z brzmienia art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112 wynika, że zwolnienie, o którym mowa w tym przepisie jest uzależnione zasadniczo od dwóch kumulatywnych przesłanek, a mianowicie, po pierwsze, przesłanki dotyczącej charakteru świadczonych usług - czy to usług kształcenia - dzieci lub młodzieży, kształcenia powszechnego lub wyższego, kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania, czy usług „ściśle związanych” z owymi usługami - oraz po drugie, przesłanki dotyczącej usługodawcy, która wymaga, by wspomniane usługi były świadczone „przez (...) podmioty prawa publicznego lub inne instytucje [...], których cele uznane są za podobne przez dane państwo członkowskie.

W ww. wyroku TSUE wskazał, że:

W zakresie, w jakim art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112 nie określa warunków ani też sposobów uznania tych podobnych celów, zasadniczo to do prawa krajowego każdego z państw członkowskich należy ustalenie zasad, według których możliwa będzie taka kwalifikacja owych podmiotów. Państwa członkowskie dysponują w tym zakresie swobodą uznania (wyroki: z 26 maja 2005 r., Kingscrest Associates i Montecello, C-498/03, EU:C:2005:322, pkt 49, 51; a także z 28 listopada 2013 r., MDDP, C-319/12, EU:C:2013:778, pkt 37).

W sprawie tej, TSUE oparł swoje rozstrzygnięcie na braku spełnienia przez podmiot warunków określonych w przepisach krajowych. TSUE stwierdził, że:

Artykuł 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że pojęcie „instytucji, której cele uznane są za podobne” do celów podmiotu edukacyjnego prawa publicznego, w rozumieniu tego przepisu, nie obejmuje podmiotu prywatnego, który prowadzi leżącą w interesie publicznym działalność w zakresie kształcenia polegającą w szczególności na organizacji zajęć uzupełniających program nauczania szkolnego, takich jak wsparcie w odrabianiu zadań, programy edukacyjne czy kursy języków obcych, i który uzyskał zezwolenie krajowego biura rejestru handlowego w postaci przypisania kodu CAEN 8559 - „Inne formy kształcenia” w rozumieniu klasyfikacji krajowej działalności gospodarczej, jeżeli przedsiębiorstwo to nie spełnia w każdym wypadku przewidzianych w prawie krajowym warunków, od których uzależniona jest możliwość uzyskania owego uznania.

Orzeczenie to potwierdza zatem, że ustawodawca krajowy miał swobodę w sposobie określenia podmiotów, których cele uznał za podobne, a ponadto nawet jeśli przedmiotowo byłaby to działalność edukacyjna leżąca w interesie publicznym, to jeśli nie zostały spełnione warunki przewidziane w prawie krajowym, to zwolnienie nie ma zastosowania.

Podmioty prawa publicznego powołane przez dane państwo do świadczenia usług edukacyjnych, szkoleniowych to nic innego jak podmioty - jednostki, których zarówno powstawanie, jak i późniejsze działanie jest ściśle określone przez odpowiednie przepisy prawa (ustawy, rozporządzenia) (np. szkoły, uczelnie). Podmioty takie działają na podstawie odpowiednich regulacji (określonych przez dane państwo) zarówno jeśli chodzi o działalność stricte edukacyjną, jak i inną ściśle z nią związaną. Jeśli chodzi o samą stronę edukacyjną, to w Polsce podmioty te działają na podstawie konkretnych programów nauczania, zasad zatrudniania wykwalifikowanej kadry. Natomiast co do pozostałych kwestii muszą spełniać odpowiednie warunki techniczne, zapewnić odpowiednią infrastrukturę. Działania takich podmiotów podejmowane są w szeroko pojmowanym interesie publicznym. Wszystkie te aspekty odbywają się pod kontrolą państwa, podmioty nie mają dowolności w kształtowaniu ogólnych zasad swego działania. Wszystkie czynione przez podmioty działania muszą być zaakceptowane, a następnie państwo musi mieć możliwość dokonania weryfikacji czy dany podmiot realizuje cele publiczne.

Skoro ze zwolnienia od podatku mogą korzystać również inne instytucje uznane przez państwo członkowskie za mające podobne cele jak podmioty prawa publicznego, należy uznać, że instytucje takie muszą realizować cele edukacyjne podobne do tych realizowanych przez podmioty prawa publicznego. Zatem podobne cele edukacyjne realizować będą podmioty, które świadczą usługi kształcenia zapewniające odpowiednią jakość, zakres programowy odpowiadający realizowanym celom publicznym państwa członkowskiego.

Jak wynika z wniosku, Organizacja nie posiada w Polsce żadnego zaplecza personalnego ani technicznego. Organizacja nie zatrudnia żadnych pracowników, ani nie posiada żadnego sprzętu, maszyn, komputerów, czy innych ruchomości. Organizacja nie posiada także w Polsce żadnych nieruchomości, ani własnych, ani wynajmowanych. Spotkania Klubów są organizowane w różnych miejscach, takich jak kościół, sala konferencyjna, biznesowa, biblioteka itp. Organizacja pozostawia decyzję o miejscu spotkań członkom Klubów. Zakres świadczonych usług jest spersonalizowany i dostosowany bezpośrednio do bieżących potrzeb Członków Klubów.

Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności sprawy, mają Państwo pełną dowolność w zakresie kształtowania zasad swojego działania w odniesieniu do świadczonych usług edukacyjnych. Państwa działania edukacyjne nie odbywają się pod żadną kontrolą, bądź akceptacją instytucji państwowych, która mogłaby zapewnić jakość świadczeń oraz odpowiednią ich cenę. Nie realizują Państwo określonej dla kraju polityki edukacyjnej, nie dysponują przy tym zasobem kadrowym oraz odpowiednią infrastrukturą. Organizacja nie funkcjonuje w „ramach organizacyjnych instytucji edukacyjnej”, o których mowa w powołanych wyżej wyrokach TSUE.

Oceniając usługi edukacyjne w zakresie nauki wystąpień publicznych pod kątem objęcia ich zwolnieniem od podatku na podstawie art. 132 ust. 1 lit. i) Dyrektywy - uwzględniając regulacje wynikające z ww. przepisów - należy stwierdzić, że nie posiadają Państwo żadnej z wymienionych wyżej cech podmiotu prawa publicznego, ani też instytucji którą można uznać za podobną do podmiotu prawa publicznego.

W rezultacie należy stwierdzić, że świadczone przez Państwa usługi edukacyjne nie są wykonywane na warunkach określonych w art. 43 ust. 1 pkt 26 i pkt 29 oraz art. 132 ust. 1 lit. i Dyrektywy.

Przechodząc z kolei do możliwości zastosowania zwolnienia na podstawie cyt. art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b ustawy, wskazać należy, że w ww. przepisie ustawy sformułowane zostały łączne warunki, od których zależy zwolnienie od podatku:

1)  zwolnienie dotyczy organizacji o określonym charakterze i rodzaju – organizacje realizujące cele polityczne, związkowe, patriotyczne, filozoficzne, filantropijne i obywatelskie,

2)  świadczenia wykonywane są w zakresie interesu zbiorowego swoich członków, wykonywane na rzecz członków w zamian za składki,

3)  podmioty te są organizacjami, które nie są nastawione na osiąganie zysku z tytułu prowadzonej działalności;

4)  zastosowanie zwolnienia nie powoduje zakłócenia konkurencji.

Rozpatrywany przepis - art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b ustawy wskazuje w pierwszej kolejności na charakter omawianych organizacji, wyraźnie wymienia jaki profil działalności danej organizacji skutkuje objęciem usług wykonywanych przez nią na rzecz członków zwolnieniem podatkowym, tj. organizacje powołane do realizacji celów politycznych, związkowych, patriotycznych, filozoficznych, filantropijnych i obywatelskich.

Podkreślić należy, że zwolnienie określone w art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy stanowi implementację art. 132 ust. 1 lit. l) Dyrektywy 2006/112/WE Rady, zgodnie z którym zwalnia sią od podatku świadczenie usług, a także dostawę towarów ściśle z nimi związanych, w zakresie zbiorowego interesu swoich członków w zamian za składkę ustaloną zgodnie ze statutem, przez organizacje nienastawione na osiąganie zysku mające cele natury politycznej, związkowej, religijnej, patriotycznej, filozoficznej, filantropijnej lub obywatelskiej, pod warunkiem że to zwolnienie podatkowe nie spowoduje zakłóceń konkurencji.

Jak wyżej wskazano, przepis ten umieszczony jest wśród zwolnień dotyczących określonych czynności wykonywanych w interesie publicznym. tzn. wypełniających obowiązki, jakie ciążą na danym państwie wobec jego obywateli.

Na podstawie art. 12 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U z 1997 r. nr 78 poz. 483)

[Wolność tworzenia i działania zrzeszeń i fundacji]

Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność tworzenia i działania związków zawodowych, organizacji społeczno-zawodowych rolników, stowarzyszeń, ruchów obywatelskich, innych dobrowolnych zrzeszeń oraz fundacji.

Stosownie do art.  13 Konstytucji RP:

[Ograniczenia pluralizmu politycznego]

Zakazane jest istnienie partii politycznych i innych organizacji odwołujących się w swoich programach do totalitarnych metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu, a także tych, których program lub działalność zakłada lub dopuszcza nienawiść rasową i narodowościową, stosowanie przemocy w celu zdobycia władzy lub wpływu na politykę państwa albo przewiduje utajnienie struktur lub członkostwa.

Natomiast ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1338 ze zm.), w art. 1 ust. 1 reguluje zasady:

1)    prowadzenia działalności pożytku publicznego przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych, współpracy organów administracji publicznej z organizacjami pozarządowymi oraz współpracy, o której mowa w art. 4d;

2)    uzyskiwania przez organizacje pozarządowe statusu organizacji pożytku publicznego oraz funkcjonowania organizacji pożytku publicznego;

3)    sprawowania nadzoru nad prowadzeniem działalności pożytku publicznego;

4)    tworzenia i funkcjonowania rad działalności pożytku publicznego.

W myśl art. 3 ust. 1 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie:

Działalnością pożytku publicznego jest działalność społecznie użyteczna, prowadzona przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych określonych w ustawie.

Natomiast art. 3 ust. 2 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie stanowi, że:

Organizacjami pozarządowymi są:

1)    niebędące jednostkami sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych lub przedsiębiorstwami, instytutami badawczymi, bankami i spółkami prawa handlowego będącymi państwowymi lub samorządowymi osobami prawnymi,

2)    niedziałające w celu osiągnięcia zysku

- osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym fundacje i stowarzyszenia, z zastrzeżeniem ust. 4.

Za organizacje powołane do realizacji celów politycznych, związkowych, patriotycznych, filozoficznych, filantropijnych i obywatelskich, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy uznaje się przede wszystkim organizacje pozarządowe, stowarzyszenia, fundacje oraz inne instytucje społeczne nienastawione na osiąganie zysków w rozumieniu wyżej wymienionej ustawy z dnia 24 kwietnia 20023 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Jak wynika z opisu sprawy, są Państwo Organizacją edukacyjną, która uczy wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych. Misją Organizacji jest wzmacnianie jednostek w celu stawania się skuteczniejszymi liderami i osobami sprawniejszymi pod względem komunikacji międzyludzkiej. Organizacja pomaga w nauce sztuki mówienia, słuchania i myślenia, wzmacnia niezbędne umiejętności, które promują samorealizację, zwiększają potencjał przywódczy. Działają Państwo jako organizacja „no-profit”, nie nastawiona na osiąganie zysku. Jak Państwo wskazali, wszystkie środki finansowe w całości przeznaczone są na działalność statutową, a więc także na kontynuację i doskonalenie prowadzonej działalności.

Z uwagi na przedstawione okoliczności sprawy, w ocenie organu, nie można uznać, że są Państwo organizacją powołaną do realizacji celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym czy też obywatelskim działającą w zakresie interesu zbiorowego swoich członków. Z opisu sprawy nie wynika, że Organizacja realizuje cele o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym filozoficznym i filantropijnym. Ponadto, nie można zgodzić się również z Państwa stanowiskiem w zakresie realizacji celów obywatelskich Organizacji.

Organizacje obywatelskie zrzeszają ludzi dla realizacji wspólnych interesów lub zadań społecznych, są formą samoorganizacji obywateli w celu rozwiązywania problemów lokalnych lub krajowych, działają na rzecz dobra publicznego.

Przymiotnik „obywatelski” w słowniku języka polskiego (sjp.pwn.pl) oznacza: 1. „dotyczący obywateli jakiegoś państwa lub regionu” 2. „właściwy dobremu obywatelowi, pożądany społecznie”. Pojęcie obywatelski oznacza zatem cechę odnoszącą się do obywatela, jego praw i obowiązków oraz zaangażowania w sprawy społeczności. Oznacza działanie w ramach państwa (np. komitet obywatelski, budżet obywatelski, projekt obywatelski) lub postawę prospołeczną.

Ze wskazanych przez Państwa celów Organizacji wynika, że uczą Państwo wystąpień publicznych i umiejętności przywódczych, Państwa działania nakierowane są na wzmacnianie jednostek, promowanie samorealizacji, zwiększanie potencjału przywódczego.

W ocenie organu nie sposób uznać, że są to działania dążące do realizacji wspólnego dobra obywateli, bądź danej społeczności. Z przedstawionych we wniosku informacji nie wynikają żadne cele zbiorowe np. obywatelskie, prospołeczne. Przeciwnie Organizacja realizuje cele jednostkowe i działa na rzecz zainteresowanych poszczególnych członków Klubów. Zatem, pomimo że Organizacja nie działa w celu osiągania zysku, nie można uznać, że została powołana w celach o charakterze obywatelskim.

Kolejnym warunkiem zastosowania zwolnienia na podstawie ww. przepisu jest świadczenie usług w zakresie interesu zbiorowego swoich członków - w zamian za składki.

Pojęcie interesu zbiorowego nie zostało zdefiniowane w ustawie, dlatego też posłużyć się trzeba wykładnią językową. Słowo „interes” oznacza: pożytek, korzyść lub przedsięwzięcie przynoszące korzyść materialną, słowo „zbiorowy” natomiast oznacza: odnoszący się do pewnej grupy ludzi lub zbioru rzeczy (Słownik PWN, http://sjp.pwn.pl).

Jak wyżej wykazano, w analizowanej sprawie składki członkowskie uiszczane przez członków Klubów w związku z określonymi aktywnościami stanowią wynagrodzenie (odpłatność) za usługi edukacyjne świadczone na ich rzecz. Istnieje bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem na rzecz konkretnego Członka Klubu, a otrzymanym od niego wynagrodzeniem. Organizacja będzie wykonywała konkretne czynności – świadczenia za konkretnie ustalaną odpłatnością w postaci opłaty wstępnej i składki członkowskiej.

Jednakże analizując przedstawiony stan faktyczny, z pewnością można stwierdzić, że realizowane usługi edukacyjne przynoszą korzyści członkom, ale są to korzyści indywidualne poszczególnych osób w postaci rozwoju, podnoszenia swoich umiejętności z zakresu komunikacji, wygłaszania przemów. Z opisu sprawy nie wynikają żadne cele zbiorowe Organizacji, które można by utożsamiać z dobrem ogółu obywateli, które uwzględniałyby potrzeby danej społeczności.

W ocenie organu nie można uznać, że Organizacja działa jako organizacja obywatelska realizująca interes zbiorowy członków. Z opisu sprawy wynika, że Organizacja poprzez naukę wystąpień publicznych członków Klubów realizuje sumę indywidualnych interesów poszczególnych osób, a nie interes zbiorowy grupy, tj. interes zbiorowy obywateli rozumiany jako cel działań uwzględniających potrzeby grupy, czy społeczności.

W konsekwencji nie można uznać, że posiadają Państwo cechy organizacji wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b ustawy VAT, działających w interesie zbiorowym członków.

W przedmiotowej sprawie nie zostanie spełniona również przesłanka dotycząca warunku, że zwolnienie od podatku VAT w przypadku usług świadczonych na rzecz Członków Klubów usług nie może naruszać zasad konkurencji.

Art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy nie precyzuje, do jakich podmiotów należy odnosić zakaz naruszania warunków konkurencji. Naruszenie konkurencji może zatem być rozpatrywane tylko w kontekście uprzywilejowanej na gruncie podatku VAT sytuacji Organizacji wobec innych dostawców podobnych usług - jako podmiotu preferowanego przez członków Klubów właśnie ze względu na zwolnienie podatkowe.

Stwierdzenie istnienia ryzyka naruszenia neutralności konkurencji w tym zakresie wymaga jednak wykazania: 1) że inne podmioty mogłyby z powodzeniem świadczyć na rzecz członków Klubów takie usługi, jakie zamierzają nabywać od Organizacji oraz 2) że ryzyko to ma charakter realny, a nie istnieje jedynie teoretycznie.

W niniejszej sprawie naruszenie konkurencji należy rozpatrywać w kontekście uprzywilejowanej - na gruncie podatku od towarów i usług - sytuacji Organizacji wobec innych dostawców podobnych usług jako podmiotu preferowanego przez członków Organizacji właśnie ze względu na zwolnienie podatkowe.

Pewnych wskazówek w tym zakresie można zaczerpnąć z orzecznictwa TSUE. W wyroku z 20 listopada 2003 r. w sprawie C-8/01 Taksatorringen Trybunał stwierdził, że:

 „zwolnienie usług wykonywanych przez niezależne grupy osób nie może być przyznane, jeśli istnieje realne ryzyko, że zwolnienie może bezzwłocznie lub w przyszłości doprowadzić do naruszenia zasad konkurencji” (pkt 64 wyroku).

Dodatkowo Trybunał wskazał, że:

„określenie „takie zwolnienie nie może stwarzać prawdopodobieństwa naruszenia konkurencji” nie dotyczy wyłącznie naruszeń zasad konkurencji, do których zwolnienie z podatku może niezwłocznie doprowadzić, ale także tych, które mogą pojawić się w przyszłości. Ryzyko, że takie zwolnienie samo w sobie nie doprowadzi do naruszenia zasad konkurencji musi być jednak realne” (pkt 63 wyroku).

Na zagadnienie zakłóceń konkurencji należy spojrzeć na poziomie rynku podmiotów świadczących usługi, o których mowa we wniosku. Takie konkluzje wynikają również z opinii Rzecznika Generalnego do sprawy C-8/01 (pkt 123 opinii). Jak swierdził Rzecznik Generalny w opinii do wyroku w sprawie C-369/04 Hutchison 3G (dotyczącej działalności organów władzy publicznej):

 „Jeżeli nawet w danym okresie żaden z konkurentów nie oferuje konkurencyjnych świadczeń podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, ryzyko wystąpienia zakłóceń konkurencji może być realne, bowiem sama niekorzystna sytuacja wyjściowa może powstrzymywać potencjalnych konkurentów od aktywności na rynku” (pkt 131 opinii).

Ponadto dla ustalenia czy w danej sytuacji wystąpi naruszenie zasad konkurencji, należy wziąć pod uwagę, jak wskazał Rzecznik Generalny w opinii w sprawie C-8/01, że:

„celem właściwego podejścia jest ustalenie na podstawie rzeczywistych okoliczności sprawy, czy zwolnienie jednej grupy podmiotów i nałożenie obowiązku opodatkowania podatkiem na inną grupę podmiotów jest decydującym powodem wykluczenia z rynku niezależnych operatorów. Jeśli tak jest w sprawie, zwolnienie musi być odmówione, jeśli ono ma, samo z siebie, powodować zakłócanie konkurencji. Jeśli tak nie jest w sprawie, nie ma powodu, aby go odmówić jeśli w rzeczywistości nie wpływa na modyfikację warunków rynkowych” (pkt 134, 135 opinii).

Z opinii Rzecznika Generalnego w sprawie C-605/15 Aviva (pkt 71 opinii) wynika, że:

„Wskazówką może być również to, że grupa nie świadczy wyłącznie usług dostosowanych do potrzeb swoich członków, które z łatwością mogą być zaoferowane również przez innych”.

Wskazali Państwo, że nie posiadają informacji o podmiotach występujących na rynku, świadczących komercyjnie działalność podobną do działalności Organizacji.

Nie oznacza to jednak, że na rynku nie funkcjonują podmioty, które wykonują lub mogłyby wykonywać działalność edukacyjną w zakresie nauki wystąpień publicznych. Nie ma znaczenia tutaj skala zakłócenia warunków konkurencji. Wystarczy, że inne podmioty mają lub miałyby utrudniony dostęp do świadczenia tych usług z uwagi na preferencje podatkowe dla Organizacji.

Nie może być sytuacji, w której świadczenie tych samych usług przez podmiot niebędący Organizacją podlega opodatkowaniu stawką podstawową, a świadczonych przez Organizację będzie zwolnione od podatku od towarów i usług. Sytuacja taka zakłóciłaby równość i powszechność opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a także zasady konkurencji. Niedopuszczalne jest różnicowanie opodatkowania ze względu na status organizacyjno-prawny usługodawcy.

W konsekwencji należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie może dochodzić do naruszenia warunków konkurencji, gdyż podobne usługi edukacyjne mogą być świadczone przez inne podmioty działające na rynku, których działalność jest opodatkowana - wskutek czego nie będzie spełniona ww. przesłanka zawarta w treści art. 43 ust. 1 pkt 31 ustawy.

Z uwagi na przedstawiony opis sprawy i obowiązujące przepisy prawa, należy stwierdzić, że nie mogą Państwo korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 31 lit. b ustawy, ponieważ nie zostaną spełnione wszystkie przesłanki uprawniające do zwolnienia określone w tym przepisie. Nie można Państwa uznać za organizację powołaną do celów o charakterze politycznym, związkowym, patriotycznym, filozoficznym, filantropijnym lub obywatelskim działającą w zakresie interesu zbiorowego swoich członków. Ponadto w rozpatrywanej sprawie może dochodzić do naruszenia warunków konkurencji, gdyż podobne usługi edukacyjne mogą być świadczone przez inne podmioty działające na rynku, których działalność jest opodatkowana VAT.

W konsekwencji, w odniesieniu do świadczonych przez Państwa usług edukacyjnych na rzecz członków Klubów nie będzie miało zastosowania zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 26 i pkt 29 oraz pkt 31 lit. b ustawy.

Wobec powyższego usługi będą podlegały opodatkowaniu według właściwej stawki podatku VAT.

Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie stanu faktycznego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

W odniesieniu do powołanych przez Państwa wyroków sądów administracyjnych wskazuję, że wyroki sądów administracyjnych są rozstrzygnięciami odnoszącymi się do indywidualnych spraw i co do zasady wiążą one strony postępowania w tych konkretnych, indywidualnych sprawach, nie rozciągając swojego oddziaływania na inne, choćby podobne lub zbieżne sprawy. Zatem powołane przez Państwa orzecznictwo potraktowałem jako element argumentacji strony, nie miało ono natomiast mocy wiążącej w analizowanej sprawie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego „(…)”. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.