Gmina planuje realizację projektu termomodernizacji dwóch budynków szkolnych (Szkoły Podstawowej A. i Szkoły Podstawowej w B.) w ramach zadań publicznych, finansowanego z dofinansowania unijnego. Budynki są użytkowane przez jednostki (szkoły, żłobek, świetlica) prowadzące działalność statutową, niepodlegającą opodatkowaniu VAT, bez generowania przychodów podlegających VAT (brak opłat, najmu itp.).…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
13 stycznia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(...)”. Uzupełnili go Państwo pismem z 5 lutego 2026 r. (wpływ 5 lutego 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Gmina (...) jest podatnikiem od towarów i usług zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny. W ramach naboru (...) Fundusze europejskie dla środowiska, (…), Gmina (...) złoży wniosek o dofinansowanie na zadanie pn. „(...)”.
Planowana do realizacji inwestycja polegająca na termomodernizacji budynku Szkoły Podstawowej A. oraz Szkoły Podstawowej w B. stanowi wykonywanie zadań własnych gminy, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 8 oraz pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, tj. w zakresie edukacji publicznej oraz utrzymania gminnych obiektów użyteczności publicznej.
W ramach realizacji zadania budynki zostaną poddane termomodernizacji, tj.:
1. Szkoła Podstawowa A. (...).
2. Szkoła Podstawowa w B. (...).
Ostatecznymi odbiorcami zadania będą przede wszystkim uczniowie, nauczyciele, wychowawcy oraz pracownicy administracyjni obu szkół. Redukcja strat energii i poprawa efektywności energetycznej przyczyni się również do ograniczenia emisji zanieczyszczeń do atmosfery, co wpłynie korzystnie na jakość powietrza w całej gminie, a to już będzie mieć bezpośrednie znaczenie dla zdrowia mieszkańców, zwłaszcza dzieci, osób starszych oraz osób z chorobami układu oddechowego.
W budynku SP B. jest siedziba jednostki budżetowej Szkoły Podstawowej C., która prowadzi tam swoją działalność statutową i nie uzyskuje z tego tytułu dochodów podlegających opodatkowaniem podatkiem VAT. Natomiast w budynku Szkoły A. swoją siedzibę ma:
Jednostki użytkujące budynek wypełniają tam swoje działalności statutowe, tj.:
W związku z powyższym, żadna z wyżej wymienionych jednostek nie prowadzi działalności gospodarczej w budynku i nie uzyskuje dochodów podlegających podatkowi VAT należnemu.
Projekt będzie realizowany przez Urząd Gminy (...). Faktury dokumentujące wydatki poniesione na inwestycję będą wystawiane na Gminę.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu zdarzenia przyszłego
Gmina (...) będzie realizowała projekt związany z termomodernizacją budynku Szkoły Podstawowej A. oraz budynku Szkoły Podstawowej w B. Efekty projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych, a Gmina działa w ramach zadań publicznych bez umowy cywilnoprawnej. W budynkach termomodernizowanych szkół wykonywane są czynności niepodlegające opodatkowaniu, m.in. usługi edukacyjne. Gmina nie czerpie i nie będzie czerpała z tytułu realizacji zadania, jak również z tytułu użytkowania dla potrzeb edukacji szkolnej budynku Szkoły A. oraz Szkoły Podstawowej w B. żadnych przychodów, w szczególności nie będzie pobierała opłat wstępu oraz żadne pomieszczenia w budynku nie będą przedmiotem najmu, w związku z czym nie będą generowane żadne przychody z tego tytułu. Głównym celem termomodernizacji budynku szkół jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w szczególności realizacja zadania w zakresie edukacji, która jest zadaniem własnym gminy wynikająca z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a nie osiąganie dochodów z tytułu działalności gospodarczej. Efekty realizowanego projektu nie będą dotyczyły czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Pytanie
Czy Gminie będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją projektu?
Państwa stanowisko w sprawie
Gmina (...) w ramach zaplanowanego do realizacji projektu nie będzie miała prawa do odliczania podatku VAT naliczonego na fakturach zakupu, bowiem nabywane towary i usługi będą wykorzystywane wyłącznie do czynności zwolnionych oraz niepodlegających temu podatkowi.
Na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji, których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, umów prawa cywilnego.
Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, ponieważ jak wynika z opisu sprawy - efekty powstałe w ramach projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. W związku z powyższym, Gmina nie będzie miała prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków ponoszonych z tytułu realizacji ww. projektu. Z tego tytułu Gminie nie będzie przysługiwało prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowa zasada dotycząca odliczania podatku naliczonego została sformułowana w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą. W świetle tego przepisu:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usług.
Na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy:
W przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika zostały określone w art. 87 ust. 2-6n ustawy.
Z powołanych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego.
Zasada ta wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy, oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Na mocy art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Zgodnie z ww. regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.
Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady, status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Z powołanych regulacji wynika, że organy władzy publicznej nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.
Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W świetle art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.):
Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.
Na podstawie art. 6 ust. 1 ww. ustawy o samorządzie gminnym:
Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 8 i 15 ustawy o samorządzie gminnym:
Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy:
8) edukacji publicznej,
15) utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych.
Jak wynika z opisu sprawy, są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Zamierzają Państwo złożyć wniosek o dofinansowanie na zadanie pn. „(...)”. W ramach realizacji zadania budynek Szkoły Podstawowej A. oraz budynek Szkoły Podstawowej w B. zostaną poddane termomodernizacji. W budynku SP B. jest siedziba jednostki budżetowej Szkoły Podstawowej C., która prowadzi tam swoją działalność statutową i nie uzyskuje z tego tytułu dochodów podlegających opodatkowaniem podatkiem VAT. Natomiast w budynku Szkoły A. swoją siedzibę mają: Szkoła A., Publiczny Żłobek - (...) oraz świetlica wiejska (poddasze) oddana w bezpłatne użytkowanie Gminnemu Centrum (...). Jednostki użytkujące budynek wypełniają tam swoje działalności statutowe, żadna z ww. jednostek nie prowadzi działalności gospodarczej w budynku i nie uzyskuje dochodów podlegających podatkiem VAT należnemu.
Wskazali Państwo, że efekty projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych. W budynkach termomodernizowanych szkół wykonywane są czynności niepodlegające opodatkowaniu, m.in. usługi edukacyjne. Nie czerpią i nie będą Państwo czerpać z tytułu realizacji zadania, jak również z tytułu użytkowania dla potrzeb edukacji szkolnej budynku Szkoły A. oraz Szkoły Podstawowej w B. żadnych przychodów, w szczególności nie będą Państwo pobierać opłat wstępu oraz żadne pomieszczenia w budynku nie będą przedmiotem najmu, w związku z czym nie będą generowane żadne przychody z tego tytułu. Głównym celem termomodernizacji budynku szkół jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w szczególności realizacja zadania w zakresie edukacji, a nie osiąganie dochodów z tytułu działalności gospodarczej. Efekty realizowanego projektu nie będą dotyczyły czynności opodatkowanych podatkiem VAT.
Faktury dokumentujące wydatki poniesione na inwestycję będą wystawiane na Państwa.
Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy będzie Państwu przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z realizacją projektu pn.: „(...)”.
Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy jest uwarunkowane tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT, w ramach działalności gospodarczej, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Zasada ta wyłącza tym samym możliwość odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które są wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu. Oznacza to, że podstawowym warunkiem, który uprawnia do odliczenia podatku naliczonego, jest związek nabywanych towarów i usług ze sprzedażą generującą podatek należny.
W analizowanej sprawie związek taki nie wystąpi. Jak Państwo wskazali, efekty projektu nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Nie czerpią i nie będą Państwo czerpać z tytułu realizacji zadania, jak również z tytułu użytkowania dla potrzeb edukacji szkolnej budynku Szkoły A. oraz Szkoły Podstawowej w B. żadnych przychodów, w szczególności nie będą Państwo pobierać opłat wstępu oraz żadne pomieszczenia w budynku nie będą przedmiotem najmu, w związku z czym nie będą generowane żadne przychody z tego tytułu.
Zatem jak wynika z powyższych informacji, wydatki związane z realizacją opisanego Projektu, nie będą związane z wykonywaniem przez Państwa czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W konsekwencji nie zostanie spełniona podstawowa pozytywna przesłanka warunkująca prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek ponoszonych wydatków z wykonywaniem czynności opodatkowanych, o której mowa w art. 86 ust. 1 ustawy.
Tym samym, nie będą Państwo mieli prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług w związku z realizowanym projektem pn. „(...)”. Tym samym, z tego tytułu nie będzie Państwu przysługiwać również prawo do zwrotu podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.
Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo