Opodatkowanie podatkiem od towarów i usług kwot otrzymywanych przez Wnioskodawcę w związku z powstaniem Salda Ujemnego, kwot przekazywanych przez Wnioskodawcę w związku z powstaniem Salda Dodatniego oraz różnicy powstałej w przypadku potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
Wnioskodawca (spółka celowa, czynny podatnik VAT) realizuje projekt morskiej farmy wiatrowej na Bałtyku i korzysta z systemu wsparcia przewidzianego w ustawie o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Ustawa Offshore). W ramach tzw. kontraktu różnicowego (CfD) otrzymał od Prezesa URE prawo do pokrycia ujemnego salda. Energia elektryczna sprzedawana jest na podstawie odrębnej umowy PPA z podmiotem B, po cenie rynkowej,…
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
5 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 5 maja 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
I. Uwagi ogólne
Wnioskodawca jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych (Spółka posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce) oraz czynnym podatnikiem VAT zarejestrowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca jest spółką celową i został utworzony w celu realizacji projektu morskiej farmy wiatrowej na (...), która zlokalizowana będzie w polskiej wyłącznej strefie ekonomicznej (dalej jako: „Farma” lub „A”). Farma będzie składała się m.in. z:
Obecnie zakończyły się prace koncepcyjne oraz prace związane z pozyskiwaniem odpowiednich decyzji i projekt wszedł w fazę realizacji – tj. budowę lądowej i morskiej infrastruktury.
II. Ogólne uwarunkowania dot. sprzedaży energii wyprodukowanej przez Farmę
Spółka została jednym z beneficjentów wsparcia morskiej energetyki wiatrowej w trybie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (dalej: „Ustawa Offshore”). System wsparcia dla morskich farm wiatrowych polega na możliwości przyznania prawa do pokrycia tzw. ujemnego salda, które było przyznawane na podstawie indywidualnych decyzji administracyjnych o przyznaniu wytwórcy prawa do pokrycia ujemnego salda, wydawanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (dalej: „Prezes URE”).
Wnioskodawca otrzymał decyzję administracyjną wydaną przez Prezesa URE przyznającą prawo do pokrycia ujemnego salda dla energii elektrycznej wytwarzanej na Farmie. Rozliczenie ujemnego salda będzie realizowane na ściśle określonych warunkach wynikających z Ustawy Offshore i będzie opierało się na koncepcji dwustronnego kontraktu różnicowego (ang. contract for difference, CfD). Generalnie, mechanizm ten polega na wsparciu producentów energii elektrycznej poprzez zabezpieczenie efektywnego rozliczenia sprzedaży energii elektrycznej po cenie wynikającej z decyzji Prezesa URE (dalej: „Cena Gwarantowana”), niezależnie od faktycznych cen sprzedaży energii na rynku (dalej: „Kontrakt CfD”). Kontrakt CfD obowiązuje wyłącznie w okresach dodatnich cen obliczonych na podstawie giełdowych cen energii elektrycznej na tzw. rynku dnia następnego (dalej: „Cena SDAC”).
Cena Gwarantowana dla wsparcia wynika z Rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 30 marca 2021 r. w sprawie ceny maksymalnej za energię elektryczną wytworzoną w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzoną do sieci, będącej podstawą rozliczenia prawa do pokrycia ujemnego salda (Dz. U. poz. 587).
Jednocześnie Spółka zawarła umowę na sprzedaż energii elektrycznej z innym podmiotem – B (dalej: „B” ), który z kolei będzie odsprzedawać nabywaną energię elektryczną na własny rachunek. Na mocy zawartej umowy, B zobowiązało się do odbioru całej wyprodukowanej przez Spółkę energii elektrycznej w A przez ustalony w umowie okres (umowa typu pay as produced), po ustalonej w umowie cenie (dalej: „Umowa PPA”). Dzięki takiemu rozwiązaniu Wnioskodawca uzyska pewny i stabilny strumień przychodów, a B pewne źródło energii elektrycznej.
III. Rozliczanie Kontraktu CfD
Sprzedaż energii na rzecz B
Spółka na podstawie Umowy PPA będzie dokonywała sprzedaży energii na rzecz B, a więc podmiotu posiadającego koncesję na obrót energią elektryczną. Cena sprzedaży energii będzie ustalana, co do zasady jako iloczyn:
W praktyce możliwe jest, że Cena PPA będzie niższa niż Cena Gwarantowana. Możliwe jest również, że Cena PPA będzie wyższa niż Cena Gwarantowana.
Jednocześnie Cena PPA nie jest w żaden sposób powiązana z istnieniem Kontraktu CFD (cena ta jest ustalana przez strony Umowy PPA i mechanizm jej ustalania nie odnosi się do Kontraktu CFD). Natomiast aktywowanie Kontraktu CFD wynika z wprowadzenia energii do sieci, a co za tym idzie uzyskiwania określonych przychodów (zbyt wysokich albo za niskich) na podstawie Umowy PPA.
Saldo ujemne
Zgodnie z treścią Ustawy Offshore oraz mechanizmem działania Kontraktu CfD wytwórca, w odniesieniu do energii elektrycznej wytworzonej w danej morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci może ubiegać się o przyznanie prawa do pokrycia ujemnego salda.
Saldem ujemnym jest różnica pomiędzy wartością netto energii wprowadzonej do sieci w danym miesiącu (obliczoną na podstawie giełdowych cen energii elektrycznej na rynku dnia następnego, tj. Cena SDAC), a wyższą od niej wartością netto tej energii obliczoną przy uwzględnieniu Ceny Gwarantowanej (dalej: „Saldo Ujemne”). Oznacza to, iż Saldo Ujemne powstanie, jeśli w danym okresie rozliczeniowym wartość energii elektrycznej wprowadzonej do sieci przez Wnioskodawcę ustalona według Ceny SDAC będzie niższa, niż wartość tej energii ustalona według Ceny Gwarantowanej.
Dla potrzeb ustalenia Salda Ujemnego Wnioskodawca jest zobowiązany do przekazywania na rzecz C S.A. (dalej: „C”), w terminie 10 dni po zakończeniu miesiąca kalendarzowego, sprawozdania miesięcznego zawierającego informacje dot. wprowadzonej do sieci elektroenergetycznej w danym miesiącu energii elektrycznej, pozwalającego na obliczenie Salda Ujemnego, oraz wniosku o pokrycie ujemnego salda (jeśli wystąpiło w danym miesiącu) (dalej: „Sprawozdanie Wytwórcy”).
C po weryfikacji wniosku o pokrycie ujemnego salda, dokonanej na podstawie Sprawozdania Wytwórcy, wypłaca temu wytwórcy (w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku) kwotę przeznaczoną na pokrycie Salda Ujemnego na wskazany przez niego rachunek bankowy.
Saldo dodatnie
Saldo dodatnie powstanie natomiast, jeśli wartość netto energii wprowadzonej do sieci w danym miesiącu (obliczona na podstawie Ceny SDAC) jest wyższa od wartości netto tej energii obliczonej w oparciu o Cenę Gwarantowaną (dalej: „Saldo Dodatnie”). Oznacza to, iż Saldo Dodatnie powstanie, jeśli w danym okresie rozliczeniowym wartość energii elektrycznej wprowadzonej przez Wnioskodawcę do sieci, obliczona w oparciu o Cenę SDAC będzie wyższa, niż wartość tej energii ustalona na podstawie Ceny Gwarantowanej.
Saldo Dodatnie, podobnie jak Saldo Ujemne, ustalane jest w oparciu o Sprawozdanie Wytwórcy, a więc obliczane jest dla każdego kolejnego miesiąca kalendarzowego.
Saldo Dodatnie co do zasady podlega rozliczeniu z Saldem Ujemnym, jeśli takie zostało wykazane we wcześniejszych/albo następnych okresach (miesiącach rozliczeniowych). Oznacza to przykładowo, że jeśli w miesiącu X Spółka wykaże Saldo Dodatnie, a w miesiącu X+1 Saldo Ujemne – Saldo Ujemne zostanie pomniejszone („potrącone”) o kwotę Salda Dodatniego z miesiąca X. Jednakże w przypadku, gdy Saldo Dodatnie, dotyczące danego roku kalendarzowego nie może zostać rozliczone do 31 stycznia roku następującego po danym roku kalendarzowym, jest ono wpłacane do C przez wytwórcę przelewem bankowym, do 30 czerwca roku następującego po roku kalendarzowym, którego dotyczy zwrot.
W przypadku rozliczenia („potrącenia”) Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym, C zobowiązany będzie do weryfikacji poprawności Sprawozdania Wytwórcy, a po takiej weryfikacji C będzie przekazywać Wnioskodawcy informację o wysokości rozliczenia („potrącenia”) Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
IV. Rozliczanie Kontraktu CfD w związku ze sprzedażą energii elektrycznej przez Wnioskodawcę
Mając na uwadze powyższe, w związku ze skorzystaniem przez Spółkę z mechanizmu wsparcia wynikającego z zastosowania Kontraktu CfD, po stronie Spółki mogą wystąpić następujące sytuacje:
1) u Spółki przez cały rok kalendarzowy (co miesiąc) powstawać będzie Saldo Dodatnie – w związku z tym Spółka zobowiązana będzie do zwrotu Salda Dodatniego do C,
2) u Spółki przez cały rok kalendarzowy (co miesiąc) powstawać będzie Saldo Ujemne – w związku z tym Spółka co miesiąc będzie składać wnioski o pokrycie Salda Ujemnego, na podstawie których C, po ich zweryfikowaniu, zwróci Spółce kwotę odpowiadającą Saldu Ujemnemu,
3) u Spółki powstaną za poszczególne miesiące w danym roku kalendarzowym zarówno Salda Dodatnie jak i Salda Ujemne - w związku z tym Spółka będzie mogła:
a. uzyskać pokrycie Salda Ujemnego poprzez:
i. faktyczne przekazanie środków od C albo
ii. rozliczenie Salda Ujemnego z wcześniej wykazanym Saldem Dodatnim;
b. zwrócić Saldo Dodatnie poprzez:
i. faktyczny zwrot Salda Dodatniego po zakończeniu roku kalendarzowego,
ii. rozliczenie Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
V. Dodatkowe informacje
Wydatki z tytułu Salda Dodatniego będą w sposób należyty udokumentowane przez Spółkę i Spółka dokonywać będzie księgowań tych wydatków na podstawie wiarygodnych dokumentów księgowych.
Spółka ponosić będzie koszty Salda Dodatniego z własnych zasobów finansowych i wydatki te nie zostaną jej w żaden sposób zwrócone.
Wydatek z tytułu Salda Dodatniego będzie mieć charakter definitywny w momencie jego rozpoznania.
Mając na uwadze okoliczności sprawy, Spółka powzięła wątpliwości co do opodatkowania VAT:
• kwoty otrzymywanej przez Spółkę od C na pokrycie Salda Ujemnego,
• kwoty przekazywanej C przez Spółkę w związku z powstaniem Salda Dodatniego, a także
• ewentualnego potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
Pytania
1. Czy kwota otrzymywana przez Spółkę od C w związku z powstaniem Salda Ujemnego będzie podlegała opodatkowaniu VAT?
2. Czy kwota przekazywana C przez Spółkę w związku z powstaniem Salda Dodatniego będzie podlegała opodatkowaniu VAT?
3. Czy w przypadku potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym, powstała różnica będzie podlegała opodatkowaniu VAT?
Państwa stanowisko w sprawie
1. W ocenie Wnioskodawcy kwota otrzymywana przez Spółkę od C w związku z powstaniem Salda Ujemnego nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
2. W ocenie Wnioskodawcy kwota przekazywana C przez Spółkę w związku z powstaniem Salda Dodatniego nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
3. W ocenie Wnioskodawcy różnica powstająca w wyniku potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
Ad 1., 2., 3.
Środki otrzymywane od C oraz przekazywane C jako wynagrodzenie za dostawę towarów lub świadczenie usług
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu VAT podlegają m in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Towarami, w myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Natomiast przez dostawę towarów należy rozumieć, w świetle art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:
1) przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie,
2) wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione,
3) wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej,
4) wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta,
5) ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego,
6) oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste,
7) zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.
Rozwinięcie ustawowej definicji zostało przedstawione w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2018 r. o sygn. I FSK 1815/16 Sąd wyjaśnił, że „przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy (…) obejmuje przeniesienie własności towaru w sensie prawnym (cywilistycznym) oraz przeniesienie władztwa ekonomicznego nad tym towarem, dokonane przez dostawcę, który władał nim jako posiadacz samoistny (jak właściciel), i w następstwie którego nabywca może tym towarem rozporządzać jak właściciel, tzn. korzystać z niego z wyłączeniem innych osób, pobierać pożytki i inne dochody, mieć możność przetwarzania go, zużycia, a nawet zniszczenia, a także dokonywać w stosunku do niego czynności prawnych”.
Z kolei przez świadczenie usług rozumie się – na mocy art. 8 ust. 1 ustawy o VAT – każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Świadczenie usług ma tym samym charakter uzupełniający wobec dostawy towarów i zostało zdefiniowane dla celów VAT bardzo szeroko, gdyż należy przez nie rozumieć każde świadczenie, które może przyjąć formę działania (uczynienia, wykonania czegoś na rzecz drugiej osoby), jak również zaniechania (nieczynienia lub też tolerowania określonych stanów rzeczy).
W związku z powyższym, w celu zdefiniowania tego terminu należy odwołać się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „TSUE” lub „Trybunał”). W orzecznictwie TSUE wskazane zostały bowiem warunki, które winny być spełnione łącznie, aby uznać, że dane zdarzenie gospodarcze stanowi transakcję podlegającą opodatkowaniu VAT. Zgodnie z nimi:
1. dla uznania, że dochodzi do czynności podlegającej opodatkowaniu VAT kluczowe jest istnienie przedmiotu czynności – świadczenia stanowiącego określone zachowanie po stronie usługodawcy, którego wykonanie jest podstawą do żądania wynagrodzenia przez świadczącego. Warunek ten wskazywany jest jako niezbędny do zaistnienia transakcji objętej opodatkowaniem VAT zgodnie z orzecznictwem TSUE (por. wyroki w sprawie Apple Pear Development Council z 8 marca 1988 r., sygn. C-102/86, czy w sprawie Tolsma z 3 marca 1994 r., sygn. C-16/93),
2. konieczność ustalenia beneficjenta świadczenia, aby pojawiła się czynność opodatkowana VAT, wynika m.in. z wyroku TSUE w sprawie Jurgen Mohr z 29 lutego 1994 r., sygn. C-215/94. TSUE podkreślił w ww. orzeczeniu, że aby dana czynność podlegała opodatkowaniu, powinien występować konsument danej czynności (beneficjent), który uzyskuje korzyść z tytułu nabycia (wykonania) świadczenia. Konsekwentnie, w sytuacji, w której brak jest beneficjenta świadczenia, transakcja powinna zostać wyłączona z reżimu VAT,
3. dla uznania, że świadczenie jest czynnością opodatkowaną VAT kluczowe jest także istnienie stosunku zobowiązaniowego (choćby wyrażonego umową) pomiędzy podmiotem świadczącym, a beneficjentem, na podstawie którego dochodzi do wykonania świadczenia za wynagrodzeniem. Powyższe znajduje swoje potwierdzenie m.in. w przywołanym już wyroku w sprawie Tolsma, w którym TSUE wskazał, że czynności „podlegają opodatkowaniu, wyłącznie, jeżeli istnieje stosunek prawny pomiędzy świadczącymi usługę, a jej odbiorcą, na mocy którego występuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez świadczącego usługę stanowi wartość przekazywaną w istocie w zamian za usługę wyświadczoną odbiorcy”,
4. elementem uznania świadczenia za podlegające opodatkowaniu VAT jest również jego odpłatność rozumiana jako bezpośredni (konieczny) związek przyczynowy między świadczeniem usługodawcy a kwotą mu należną. Innymi słowy, dla uznania transakcji za podlegającą VAT konieczne jest, aby wynagrodzenie było należne za wykonanie/spełnienie umówionego świadczenia. Przesłanka ta została wskazana m.in. w wyroku Trybunału w sprawie Apple & Pear Development Council.
Mając na uwadze powyższe przepisy oraz ich wykładnię, zdaniem Wnioskodawcy w analizowanej sprawie nie sposób zidentyfikować jakiejkolwiek konkretnej czynności, której wykonanie przez Spółkę byłoby bezpośrednio związane ze środkami otrzymywanymi od C w przypadku powstania Salda Ujemnego.
W szczególności należy podkreślić, że Wnioskodawca nie będzie dostarczał C energii elektrycznej. Zgodnie bowiem z art. 107 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68; dalej: „ustawa OZE”), podmiot ten jest odpowiedzialny za techniczne i finansowe rozliczanie wsparcia w systemie energetycznym. W żadnym wypadku nie jest więc uczestnikiem biorącym udział w obrocie energią elektryczną (nabywcą energii elektrycznej).
Analogicznie, pozostałe transfery wynikające z istoty Kontraktu CfD (a więc rozliczanie Salda Dodatniego oraz potrącenia Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym lub Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim) nie będą związane z jakąkolwiek usługą lub dostawą towarów wykonywaną przez C lub Wnioskodawcę. W żadnym z tych przypadków nie będzie można zidentyfikować świadczenia stanowiącego określone zachowanie po stronie Wnioskodawcy lub C.
Nie można zidentyfikować również żadnego innego podmiotu, który byłby nabywcą energii elektrycznej na podstawie Kontraktu CfD. Tak jak wskazano powyżej, celem Kontraktu CfD jest bowiem zabezpieczenie efektywnego rozliczania sprzedaży energii elektrycznej po cenach wynikających z decyzji Prezesa URE, a nie dostawa energii elektrycznej.
Środki otrzymywane od C oraz przekazywane C jako dofinansowanie/dotacja
Zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a‑30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
Przytoczona powyżej regulacja stanowi implementację art. 73 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U.UE. L z 2006 r. Nr 347 str. 1 ze zm., dalej: „Dyrektywa VAT”). Zgodnie bowiem z nim, w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług innych niż te, o których mowa w art. 74-77, podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług, od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wnioskodawca chce podkreślić, iż opodatkowanie dotacji stanowi wyjątek od zasad ogólnych wspólnego systemu VAT. Wyjątek ten należy interpretować w sposób ścisły. Wykładnia ścisła prowadzi do wniosku, że tylko dotacje bezpośrednio wpływające na cenę transakcji podlegają opodatkowaniu. Tym samym, inne dotacje nie wchodzą do podstawy opodatkowania, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu VAT. Istotnym więc dla prawidłowej wykładni art. 29a ust. 1 ustawy o VAT i określenia podstawy opodatkowania jest wyjaśnienie pojęcia „dotacja bezpośrednio związana z ceną”.
Wskazane pojęcie było niejednokrotnie przedmiotem orzeczeń TSUE. W wyroku z 22 listopada 2001 r. (sprawa. C-184/00) TSUE zauważył, iż dla uznania dotacji (subwencji) za zwiększającą podstawę opodatkowania VAT konieczne jest stwierdzenie, że dotacja ta jest dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej (dostawy towarów czy świadczenia usług). Trybunał argumentował, że w celu ustalenia, czy dotacja stanowi wynagrodzenie, cena towarów i usług musi, co do zasady, być ustalana nie później, niż w momencie zdarzenia podlegającego opodatkowaniu. Zobowiązanie do zapłaty dotacji dokonane przez osobę, która jej udziela, rodzi korelat, jakim jest prawo beneficjenta do jej otrzymania, ponieważ dokonał on dostawy podlegającej opodatkowaniu. Ten związek pomiędzy dotacją a ceną musi być jednoznacznie widoczny na podstawie indywidualnej analizy okoliczności stanowiących podstawę wypłaty tego wynagrodzenia. Cena jaką płaci nabywca musi być więc ustalana w taki sposób, że zmniejsza się ona w proporcji do dotacji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, co zatem stanowi element ustalenia ceny, jakiej żąda ten ostatni.
Natomiast w wyroku z 15 lipca 2004 r. (sprawa C-144/02) Trybunał podkreślił, że aby subwencja była uznana za bezpośrednio związaną z ceną danej transakcji, powinna ona być przyznawana konkretnie podmiotowi subwencjonowanemu po to, by dostarczał on określony towar lub wykonywał określoną usługę. Jedynie w tym przypadku subwencja może być uznana za świadczenie wzajemne względem dostawy towaru lub świadczonej usługi, a w związku z tym podlegać opodatkowaniu. Niezbędne jest zatem, aby cena, którą ma zapłacić nabywca lub usługobiorca, była ustalona w taki sposób, by zmniejszała się w stosunku odpowiadającym subwencji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, która stanowiłaby zatem element determinujący cenę, jakiej ten ostatni żąda.
Z kolei w doktrynie prawa zauważa się, że dotacje zawsze w jakiś sposób wpływają na cenę świadczonych usług czy towarów dostarczanych przez podatnika. Okoliczność, że dotacja – np. pokrywająca część ogólnych kosztów podatnika – pozwoliła na zmniejszenie ceny świadczonych usług, nie jest powodem, aby włączać takie dotacje do podstawy opodatkowania, jeśli nie dotyczą one konkretnych czynności opodatkowanych. W praktyce niemal zawsze dofinansowanie działalności podatnika wpływa w jakiś sposób na stosowane przez niego ceny. Fakt ten jednak nie ma znaczenia dla uznania czy dofinansowanie powinno zwiększyć podstawę opodatkowania – aby otrzymana dotacja zwiększała podstawę opodatkowania konieczne jest stwierdzenie, że dotacja ta została dokonana w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług (por. A. Bartosiewicz, VAT. Komentarz, wyd. X, Wolters Kluwer 2016).
Biorąc pod uwagę powyższe, należy zauważyć, że jeżeli uzyskana dotacja jest w sposób zindywidualizowany i policzalny związana z ceną danego świadczenia (tj. świadczenie dzięki dotacji ma cenę niższą o konkretną kwotę), wówczas podlega VAT. Natomiast, jeśli związek tego rodzaju nie występuje i równocześnie dotacja nie jest elementem wynagrodzenia związanego z danymi dostawami towarów lub świadczeniem usług, wówczas można – i należy – potraktować ją jako płatność niepodlegającą VAT.
Tym samym sytuacji, w której podatnik dla konkretnej dostawy towarów lub konkretnego świadczenia usług otrzymuje od innego podmiotu dofinansowanie, np. w postaci dotacji stanowiącej dopłatę do ceny towaru lub usługi – tego rodzaju dofinansowanie stanowi, obok ceny, uzupełniający ją element podstawy opodatkowania z tytułu tej dostawy lub świadczenia. Natomiast dotacje mające na celu dofinansowanie ogólnych kosztów działalności lub produkcji towarów, nie dające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a więc nieuzależnione od ilości i wartości dostarczanych towarów lub świadczonych usług, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.
W związku z powyższym należy zauważyć, że Kontrakt CfD obsługiwany przez C ma na celu zapewnienie inwestorom stabilnych warunków inwestowania w morskie farmy wiatrowe i tym samym umożliwić dekarbonizację energetyki poprzez wCost udziału zielonej energii elektrycznej w krajowym miksie energetycznym. Nie jest to więc mechanizm mający bezpośredni wpływ na cenę ze sprzedaży energii uzyskiwaną przez Wnioskodawcę, a raczej sposób pokrycia kosztów produkcji energii ze źródeł odnawialnych.
W konsekwencji środki otrzymywane przez Wnioskodawcę od C w wyniku powstania Salda Ujemnego nie będą miały wpływu na kalkulację ceny energii elektrycznej sprzedawanej przez Wnioskodawcę.
Spółka nie będzie bowiem uwzględniała kwoty otrzymanej od C przy kalkulacji ceny sprzedaży energii elektrycznej – zgodnie z zawartą Umową PPA wynagrodzenie za energię elektryczną będzie ustalane w oparciu o notowania giełdowe (Cenę PPA). Wynagrodzenie będzie więc odzwierciedlało rynkową cenę energii elektrycznej, gdyż ustalane będzie w oparciu o faktyczny popyt i podaż, na który w żadnym wypadku nie wpływa kontrakt CfD zawarty przez Wnioskodawcę. Potwierdza to również kolejność zdarzeń – Spółka będzie bowiem w pierwszej kolejności sprzedawała energię elektryczną (po cenie rynkowej), a dopiero następnie wysyłała C Sprawozdanie Wytwórcy wskazujące różnicę pomiędzy wartością sprzedanej energii elektrycznej, a wartością tej energii ustalonej na podstawie Ceny Gwarantowanej.
Kwota przekazywana Spółce w wyniku powstania Salda Ujemnego nie będzie mogła zatem wpływać na cenę energii, która ustalana jest na bazie rynkowych wskaźników.
W efekcie kwota otrzymywana przez Spółkę w związku z powstaniem Salda Ujemnego będzie miała więc charakter dofinansowania do kosztów produkcji energii ze źródeł odnawialnych.
Analogicznie, kwota przekazywana C przez Spółkę w wyniku wygenerowania Salda Dodatniego oraz transfer rezultatu potrącenia Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym lub Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim nie będą wpływać na cenę jakiekolwiek usługi świadczonej przez Spółkę lub C oraz jakiejkolwiek dostawy towarów wykonywanej przez Spółkę.
Finalnie należy również podkreślić, że sprzedaż energii do B nie będzie w żaden sposób uzależniona od zawarcia Kontraktu CfD. Spółka sprzedawałaby bowiem energię również, gdyby nie zawarła Kontraktu CfD, a sposób kalkulacji ceny nie uległby w takim przypadku zmianie (w szczególności cena energii elektrycznej nie uległaby zwiększeniu lub zmniejszeniu).
W związku z tym, w opinii Wnioskodawcy środki otrzymywane lub przekazywane przez Spółkę zgodnie z ustaleniami uregulowanymi w Kontrakcie CfD nie będą stanowić wynagrodzenia za czynności podlegające opodatkowaniu VAT oraz nie będą stanowić dopłaty (dotacji), o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.
W konsekwencji Wnioskodawca nie będzie miał obowiązku opodatkowania VAT:
• kwot otrzymywanych przez Spółkę od C w związku z rozliczeniem Salda Ujemnego,
• kwot przekazywanych C przez Spółkę w związku z powstaniem Salda Dodatniego,
• różnicy powstającej w wyniku potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym otrzymywanej od C lub przekazywanej C.
Stanowiska organów podatkowych w analogicznych sprawach
Wnioskodawca zwraca dodatkowo uwagę, że zaprezentowane powyżej stanowisko znajduje potwierdzenie w linii interpretacyjnej przyjętej przez organy podatkowe.
Przykładowo w interpretacji indywidualnej z dnia 11 lutego 2021 r. (sygn. 0114-KDIP4-1.4012.679.2020.1.BS), Dyrektor KIS wskazał, że:
• „Mając na względzie przywołane przepisy ustawy o OZE oraz opis sprawy stwierdzić należy, że kwota przekazywana Wnioskodawcy jako wytwórcy energii OZE przez Operatora, celem wyrównania ujemnego salda obrotu energią stanowić będzie dopłatę o charakterze dofinansowania do kosztów produkcji energii ze źródeł odnawialnych, które są wyższe w porównaniu z wytwarzaniem energii ze źródeł konwencjonalnych. Otrzymywana kwota nie będzie miała wpływu na kalkulację ceny energii elektrycznej sprzedawanej przez Spółkę. Spółka nie uwzględni powyższej dopłaty przy kalkulacji ceny sprzedaży energii elektrycznej, gdyż energia jest sprzedawana odbiorcy po zmiennej cenie, ustalanej na podstawie bieżących wskaźników publikowanych przez TGE. Zatem cena sprzedaży energii OZE przez Spółkę nie będzie uzależniona od wysokości kwoty otrzymywanej przez Spółkę od Operatora na pokrycie Ujemnego Salda”.
Tożsame stanowisko zostało przedstawione również w:
• interpretacji indywidualnej z dnia 17 stycznia 2019 r. (sygn. 0114-KDIP4.4012.773.2018.2.AKO),
• interpretacji indywidualnej z dnia 2 lutego 2018 r. (sygn. 0115-KDIT1-1.4012.859.2017.1.MN),
• interpretacji indywidualnej z dnia 27 lipca 2017 r. r. (sygn. 0114-KDIP1-1.4012.178.2017.1.AM).
Powyższe przytoczone przez Wnioskodawcę rozstrzygnięcia dotyczą indywidualnych stanów faktycznych/zdarzeń przyszłych, jednakże biorąc pod uwagę specyfikę zdarzenia przyszłego opisanego w niniejszym Wniosku (w szczególności niemal identyczny mechanizm rozliczania Kontraktu CfD), powinny one zostać uznane z perspektywy interpretowanych przepisów prawa podatkowego za takie same stany faktyczne/zdarzenia przyszłe jak to zaprezentowane w niniejszym Wniosku. Dlatego też w ocenie Wnioskodawcy można uznać, że jego stanowisko jest zgodne z ww. interpretacjami, tworzącymi tzw. utrwaloną linią interpretacyjną, która to zgodnie z zasadą zaufania do organów podatkowych powinna znaleźć zastosowanie przy ocenie stanowiska Wnioskodawcy zaprezentowanego w niniejszym Wniosku.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Przy czym, na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pod pojęciem usługi (świadczenia) usługi należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą towarów w myśl art. 7 ustawy. Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
• w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
• świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Co istotne, oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przy czym z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 cyt. ustawy).
Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.
W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.
Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.
Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:
• istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
• wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
• istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
• odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
• istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
Stosownie do treści art. 29a ust. 1 ustawy:
Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
Z przepisu tego wynika, że podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.
Dla określenia, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są czy też nie są opodatkowane istotne są szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele realizowanego w określonej formie dofinansowania.
Włączenie do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze ma miejsce tylko wówczas, gdy jest to dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana bezpośrednio z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. Do podstawy opodatkowania zaliczane są tylko takie dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze, które są bezpośrednio przeznaczone na dofinansowanie konkretnego towaru, czy też konkretnego rodzaju usługi. Nie jest więc podstawą opodatkowania ogólna dotacja (subwencja, inna dopłata o podobnym charakterze) uzyskana przez podatnika, niezwiązana z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. W przypadku natomiast, gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje nie dające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu przepisu art. 29a ust. 1 ustawy.
Zatem, podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni są związane z daną dostawą towarów lub świadczeniem usług. Jeżeli jednak taki bezpośredni związek nie występuje, dofinansowanie ogólne – na pokrycie kosztów działalności nie zwiększa podstawy opodatkowania, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.
Przepis art. 29a ust. 1 ustawy jest odpowiednikiem art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L z 2006 r. nr 347/1 ze zm.), zgodnie z którym:
(…) podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia.
Opodatkowanie subwencji (dotacji) stanowi wyjątek od zasad ogólnych wspólnego systemu VAT. Nie wszystkie subwencje (dotacje) stanowią element podstawy opodatkowania VAT. Jedynie takie, które są subwencjami (dotacjami) związanymi bezpośrednio z ceną dostawy towarów, czy ceną świadczenia usług. Wyjątek ten należy interpretować w sposób ścisły. Wykładnia ścisła prowadzi do wniosku, że tylko subwencje bezpośrednio wpływające na cenę transakcji podlegają opodatkowaniu. Natomiast inne subwencje (dotacje) nie wchodzą tym samym do podstawy opodatkowania, a w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu VAT.
Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 498 ze zm.):
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
6) operator rozliczeń energii odnawialnej - operatora rozliczeń energii odnawialnej, o którym mowa w art. 106 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2024 r. poz. 1361, 1847 i 1881), zwanej dalej „ustawą o odnawialnych źródłach energii”.
Na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Wytwórca, w odniesieniu do energii elektrycznej wytworzonej w danej morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci lub energii elektrycznej, o której mowa w art. 40 ust. 3 , może ubiegać się o przyznanie prawa do pokrycia ujemnego salda na zasadach określonych w rozdziale 3 albo w rozdziale 4.
Zgodnie z art. 13 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
1. Do dnia 31 marca 2021 r. wytwórca, w odniesieniu do energii elektrycznej, która zostanie wytworzona w danej morskiej farmie wiatrowej i wprowadzona do sieci, może złożyć wniosek o przyznanie prawa do pokrycia ujemnego salda. W przypadku złożenia wniosku po upływie terminu określonego w zdaniu pierwszym wniosek ten pozostawia się bez rozpoznania.
2. Prawo do pokrycia ujemnego salda przyznaje Prezes URE w drodze decyzji. Decyzja ta może być wydana do dnia 30 czerwca 2021 r.
Stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Prezes URE, po stwierdzeniu spełnienia wymagań, o których mowa w art. 15 , wydaje, w terminie 45 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku, decyzję o przyznaniu wytwórcy prawa do pokrycia ujemnego salda dla energii elektrycznej wytworzonej w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci.
Zgodnie art. 16 ust. 2 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Decyzja zawiera:
1) określenie mocy zainstalowanej elektrycznej morskiej farmy wiatrowej;
2) cenę maksymalną, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 25 ust. 2;
3) informację, że:
a) cena będąca podstawą do rozliczenia ujemnego salda przez wytwórcę w okresie, o którym mowa w art. 6 , z uwzględnieniem art. 7 , zostanie określona w decyzji, o której mowa w art. 18 ust. 1 ,
b) wypłata ujemnego salda nastąpi po wydaniu przez Komisję Europejską decyzji o zgodności tej pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym oraz po dniu wydania przez Prezesa URE decyzji, o której mowa w art. 18 ust. 1 ,
c) projektowana inwestycja nie zostałaby realizowana w przypadku, w którym dla energii elektrycznej wytworzonej w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci nie zostałoby przyznane prawo do pokrycia ujemnego salda na zasadach określonych w rozdziale 3.
Na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Po otrzymaniu informacji, o której mowa w art. 39 ust. 1, Prezes URE zmienia decyzję, o której mowa w art. 16 ust. 1 , i ustala cenę będącą podstawą do pokrycia ujemnego salda w okresie, o którym mowa w art. 6 , z uwzględnieniem art. 7 .
W myśl art. 25 ust. 2 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Minister właściwy do spraw klimatu, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, określi, w drodze rozporządzenia, cenę maksymalną za energię elektryczną wytworzoną w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzoną do sieci w złotych za 1 MWh, będącą podstawą rozliczenia prawa do pokrycia ujemnego salda, uwzględniając:
1) koszty operacyjne oraz dodatkowe koszty inwestycyjne ponoszone w okresie eksploatacji, w którym wytwórcy będą korzystać z prawa do pokrycia ujemnego salda;
2) koszty inwestycyjne ponoszone w okresie przygotowania projektu i budowy morskiej farmy wiatrowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz zespołem urządzeń służących do wyprowadzenia mocy, a także koszty całkowitej likwidacji morskiej farmy wiatrowej wraz z zespołem urządzeń służących do wyprowadzenia mocy, po zakończeniu jej eksploatacji;
3) uzasadniony zwrot z kapitału zaangażowanego w wykonywaną działalność gospodarczą w zakresie przygotowania, budowy i eksploatacji morskiej farmy wiatrowej.
Na mocy art. 40 ust. 1 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
1. Wytwórca, w celu uzyskania pokrycia ujemnego salda w okresie określonym w art. 6 , z uwzględnieniem art. 7, jest obowiązany do:
1) prowadzenia dokumentacji w ujęciu okresów rozliczania niezbilansowania dotyczącej:
a) ilości energii elektrycznej wytworzonej w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci w celu uzyskania pokrycia ujemnego salda, a w przypadku, o którym mowa w art. 3a , także informacji określonych na podstawie układów pomiarowo-rozliczeniowych, o których mowa w art. 47 ust. 2 , oraz
b) wartości energii elektrycznej, o której mowa w lit. a, ustalonej na podstawie ceny zawartej w decyzji, o której mowa w art. 18 ust. 1 , albo wynikającej z oferty, o której mowa w art. 31 ust. 1 , albo ceny skorygowanej, o której mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2 , skorygowanej zgodnie z art. 10 ust. 4 albo 6, z uwzględnieniem waloryzacji, o której mowa w art. 38 ust. 5 , z uwzględnieniem art. 38 ust. 5a i 5b, wyrażonej w złotych z dokładnością do jednego grosza za 1 MWh, z uwzględnieniem wskazania daty pierwszego wprowadzenia tej energii elektrycznej do sieci;
2) obliczenia wartości energii elektrycznej wytworzonej w morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci w celu uzyskania pokrycia ujemnego salda w danym miesiącu jako suma iloczynów następujących składników, wyznaczonych dla poszczególnych okresów rozliczania niezbilansowania danego miesiąca:
a) ilości energii elektrycznej w danym okresie rozliczenia niezbilansowania, o której mowa w pkt 1, oraz
b) ceny rozliczeniowej wyznaczonej w procesie jednolitego łączenia rynków dnia następnego dla polskiego obszaru rynkowego dla danego okresu rozliczania niezbilansowania, z zastrzeżeniem że w przypadku gdy proces łączenia rynków dnia następnego jest prowadzony dla okresów dłuższych niż okres rozliczania niezbilansowania, jako cenę dla danego okresu rozliczania niezbilansowania przyjmuje się cenę rozliczeniową jednolitego łączenia rynków dnia następnego wyznaczoną dla okresu obejmującego dany okres rozliczania niezbilansowania;
3) przekazywania operatorowi rozliczeń energii odnawialnej, w terminie 10 dni po zakończeniu miesiąca kalendarzowego, sprawozdania miesięcznego zawierającego informacje, o których mowa w pkt 1 i 2, oraz wniosku o pokrycie ujemnego salda, obliczonego na podstawie różnicy między wartością energii elektrycznej ustaloną w sposób określony w pkt 2 oraz wartością tej energii elektrycznej ustaloną w sposób określony w pkt 1 lub w sposób określony w ust. 5:
a) pkt 1, w przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 1 lit. b lub pkt 1a,
b) pkt 2, w przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2.
Stosownie do ust. 3 ww. artykułu:
W przypadku braku możliwości wprowadzenia całości lub części energii elektrycznej wytworzonej w morskiej farmie wiatrowej do sieci na skutek:
1) redysponowania morskiej farmy wiatrowej przez operatora systemu przesyłowego lub operatora systemu dystrybucyjnego, nieopartego na zasadach rynkowych, wytwórcy w zakresie ilości energii elektrycznej, która nie została wprowadzona do sieci w wyniku tego redysponowania, przysługuje prawo do:
a) rekompensaty finansowej, z wyjątkiem przypadku, w którym umowa przyłączeniowa nie gwarantuje niezawodnych dostaw energii, w okresie, o którym mowa w art. 54 ,
b) pokrycia ujemnego salda w przypadku, w którym umowa przyłączeniowa nie gwarantuje niezawodnych dostaw energii, w okresie, o którym mowa w lit. a;
1a) redysponowania morskiej farmy wiatrowej przez operatora systemu przesyłowego, w wyniku którego następuje zaniżenie generacji morskiej farmy wiatrowej oraz rozliczenie tego zaniżenia po cenie wyższej niż cena odbioru energii określona w ofercie energii bilansującej morskiej farmy wiatrowej złożonej na rynku bilansującym, o którym mowa w art. 2 pkt 2 rozporządzenia Komisji (UE) 2017/2195 z dnia 23 listopada 2017 r. ustanawiającego wytyczne dotyczące bilansowania (Dz. Urz. UE L 312 z 28 listopada 2017 r. str. 6 ze zm.), wytwórcy w zakresie ilości energii elektrycznej, która nie została wprowadzona do sieci w wyniku tego redysponowania, przysługuje prawo do pokrycia ujemnego salda w przypadku, w którym umowa przyłączeniowa nie gwarantuje niezawodnych dostaw energii, w okresie, w którym operator systemu przesyłowego albo operator systemu dystrybucyjnego nie gwarantuje niezawodnych dostaw energii, o którym mowa w art. 54 ;
2) opóźnienia realizacji przez operatora systemu przesyłowego lub operatora systemu dystrybucyjnego inwestycji sieciowych wymaganych do przyłączenia morskiej farmy wiatrowej do sieci, wytwórcy, w zakresie ilości energii elektrycznej, która nie została wprowadzona do sieci w wyniku tego opóźnienia, przysługuje prawo do pokrycia ujemnego salda w okresie od trzydziestego dnia kalendarzowego następującego po dacie złożenia do operatora systemu przesyłowego lub operatora systemu dystrybucyjnego kompletnego wniosku o wydanie pozwolenia na podanie napięcia (EON), z wyłączeniem zakresu, dla którego wymagane jest podanie napięcia, ale nie wcześniej niż od daty gotowości do podania napięcia określonej w umowie o przyłączenie, do daty wydania przez operatora systemu przesyłowego lub operatora systemu dystrybucyjnego pozwolenia na podanie napięcia (EON).
Jak stanowi art. 40 ust. 5 ww. ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
W przypadku, o którym mowa w ust. 3, rekompensata finansowa i prawo do pokrycia ujemnego salda są wyznaczane dla poszczególnych okresów rozliczania niezbilansowania, w których występowało ograniczenie, w zakresie ilości energii elektrycznej, o których mowa w ust. 3, i są równe:
1) w przypadku prawa wytwórcy, o którym mowa w ust. 3 pkt 1 oraz w ust. 3 pkt 1a – sumie wartości rozliczeń spowodowanych przez tę energię elektryczną w rozliczeniach dostawcy usług bilansujących i podmiotu odpowiedzialnego za bilansowanie wytwórcy, w ramach centralnego mechanizmu bilansowania handlowego, oraz wartości różnicy między wartością energii elektrycznej ustaloną w sposób określony w ust. 1 pkt 2 oraz wartością tej energii elektrycznej ustaloną w sposób określony w ust. 1 pkt 1, wyznaczonymi dla ilości energii elektrycznej, o której mowa w ust. 3 pkt 1 lub ust. 3 pkt 1a, którą wytwórca otrzymałby, gdyby nie wydano polecenia redysponowania;
2) w przypadku prawa wytwórcy, o którym mowa w ust. 3 pkt 2 - wartości ujemnego salda za ilość energii elektrycznej, o której mowa w ust. 3, gdyby nie doszło do opóźnienia, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, wyznaczonej z zastosowaniem ceny, o której mowa w ust. 1 pkt 2 lit. b, równej 0 zł/MWh.
W myśl art. 40 ust. 7 ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
Operator rozliczeń energii odnawialnej przekazuje Prezesowi URE informację o złożeniu przez wytwórcę wniosku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, w przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, załączając kopie oświadczenia i informacji, o której mowa w ust. 6, w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku.
Z kolei na podstawie art. 40 ust. 10-12 ww. ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych:
10. Operator rozliczeń energii odnawialnej, po weryfikacji wniosku o pokrycie ujemnego salda, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, dokonanej na podstawie sprawozdania, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, przekazanego przez wytwórcę, wypłaca temu wytwórcy w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku na wskazany przez niego rachunek bankowy, kwotę przeznaczoną na pokrycie ujemnego salda obliczoną zgodnie z ust. 1 pkt 3.
11. W przypadku gdy w danym miesiącu saldo, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, jest dodatnie, jest ono rozliczane z przyszłym ujemnym saldem.
12. W przypadku gdy saldo obliczone zgodnie z ust. 1 pkt 3, dotyczące danego roku kalendarzowego, jest dodatnie i nie może zostać rozliczone do 31 stycznia roku następującego po danym roku kalendarzowym, jest ono zwracane operatorowi rozliczeń energii odnawialnej przez wytwórcę do 30 czerwca roku następującego po roku kalendarzowym, którego dotyczy zwrot.
Na podstawie art. 106 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68 ze zm.), zwanej dalej ustawą o OZE:
Zadania operatora rozliczeń energii odnawialnej wykonuje Zarządca Rozliczeń S.A., o którym mowa w rozdziale 7 ustawy wymienionej w art. 102 ust. 1 pkt 1 .
Stosownie do art. 107 ust. 1 ustawy o OZE:
Przedmiotem działalności operatora rozliczeń energii odnawialnej jest:
1) gromadzenie środków pieniężnych na pokrycie ujemnego salda, o którym mowa w art. 93 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 pkt 3, oraz ujemnego salda, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych;
2) rozliczanie ujemnego salda, o którym mowa w art. 93 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 pkt 3, oraz ujemnego salda, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych;
3) zarządzanie środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunku opłaty OZE na zasadach określonych w ustawie.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem VAT zarejestrowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Są Państwo spółką celową i zostali Państwo utworzeni w celu realizacji projektu morskiej farmy wiatrowej na Bałtyku.
Zostali Państwo jednym z beneficjentów wsparcia morskiej energetyki wiatrowej w trybie przepisów ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Ustawa Offshore). System wsparcia dla morskich farm wiatrowych polega na możliwości przyznania prawa do pokrycia tzw. ujemnego salda, które było przyznawane na podstawie indywidualnych decyzji administracyjnych o przyznaniu wytwórcy prawa do pokrycia ujemnego salda, wydawanych przez Prezesa URE.
Otrzymali Państwo decyzję administracyjną wydaną przez Prezesa URE przyznającą prawo do pokrycia ujemnego salda dla energii elektrycznej wytwarzanej na Farmie. Rozliczenie ujemnego salda będzie realizowane na ściśle określonych warunkach wynikających z Ustawy Offshore i będzie opierało się na koncepcji dwustronnego kontraktu różnicowego. Generalnie, mechanizm ten polega na wsparciu producentów energii elektrycznej poprzez zabezpieczenie efektywnego rozliczenia sprzedaży energii elektrycznej po cenie wynikającej z decyzji Prezesa URE (Cena Gwarantowana), niezależnie od faktycznych cen sprzedaży energii na rynku (Kontrakt CfD).
Jednocześnie zawarli Państwo umowę na sprzedaż energii elektrycznej z innym podmiotem – B (B). Na mocy zawartej umowy, B zobowiązało się do odbioru całej wyprodukowanej przez Państwa energii elektrycznej w A przez ustalony w umowie okres (Umowa PPA), po ustalonej w umowie cenie (Cena PPA).
Zgodnie z treścią Ustawy Offshore oraz mechanizmem działania Kontraktu CfD wytwórca, w odniesieniu do energii elektrycznej wytworzonej w danej morskiej farmie wiatrowej i wprowadzonej do sieci może ubiegać się o przyznanie prawa do pokrycia ujemnego salda.
Saldem ujemnym jest różnica pomiędzy wartością netto energii wprowadzonej do sieci w danym miesiącu (obliczoną na podstawie giełdowych cen energii elektrycznej na rynku dnia następnego, tj. Cena SDAC), a wyższą od niej wartością netto tej energii obliczoną przy uwzględnieniu Ceny Gwarantowanej (Saldo Ujemne). Oznacza to, iż Saldo Ujemne powstanie, jeśli w danym okresie rozliczeniowym wartość energii elektrycznej wprowadzonej do sieci przez Państwa ustalona według Ceny SDAC będzie niższa, niż wartość tej energii ustalona według Ceny Gwarantowanej.
Dla potrzeb ustalenia Salda Ujemnego są Państwo zobowiązani do przekazywania na rzecz C S.A. (C), w terminie 10 dni po zakończeniu miesiąca kalendarzowego, sprawozdania miesięcznego zawierającego informacje dot. wprowadzonej do sieci elektroenergetycznej w danym miesiącu energii elektrycznej, pozwalającego na obliczenie Salda Ujemnego, oraz wniosku o pokrycie ujemnego salda (jeśli wystąpiło w danym miesiącu) (Sprawozdanie Wytwórcy).
C po weryfikacji wniosku o pokrycie ujemnego salda, dokonanej na podstawie Sprawozdania Wytwórcy, wypłaca temu wytwórcy (w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku) kwotę przeznaczoną na pokrycie Salda Ujemnego na wskazany przez niego rachunek bankowy.
Saldo dodatnie powstanie natomiast, jeśli wartość netto energii wprowadzonej do sieci w danym miesiącu (obliczona na podstawie Ceny SDAC) jest wyższa od wartości netto tej energii obliczonej w oparciu o Cenę Gwarantowaną (Saldo Dodatnie). Oznacza to, iż Saldo Dodatnie powstanie, jeśli w danym okresie rozliczeniowym wartość energii elektrycznej wprowadzonej przez Państwa do sieci, obliczona w oparciu o Cenę SDAC będzie wyższa, niż wartość tej energii ustalona na podstawie Ceny Gwarantowanej.
Saldo Dodatnie, podobnie jak Saldo Ujemne, ustalane jest w oparciu o Sprawozdanie Wytwórcy, a więc obliczane jest dla każdego kolejnego miesiąca kalendarzowego.
Saldo Dodatnie co do zasady podlega rozliczeniu z Saldem Ujemnym, jeśli takie zostało wykazane we wcześniejszych/albo następnych okresach (miesiącach rozliczeniowych). Oznacza to przykładowo, że jeśli w miesiącu X wykażą Państwo Saldo Dodatnie, a w miesiącu X+1 Saldo Ujemne – Saldo Ujemne zostanie pomniejszone (potrącone) o kwotę Salda Dodatniego z miesiąca X. Jednakże w przypadku, gdy Saldo Dodatnie, dotyczące danego roku kalendarzowego nie może zostać rozliczone do 31 stycznia roku następującego po danym roku kalendarzowym, jest ono wpłacane do C przez wytwórcę przelewem bankowym, do 30 czerwca roku następującego po roku kalendarzowym, którego dotyczy zwrot.
W przypadku rozliczenia (potrącenia) Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym, C zobowiązany będzie do weryfikacji poprawności Sprawozdania Wytwórcy, a po takiej weryfikacji C będzie przekazywać Państwu informację o wysokości rozliczenia (potrącenia) Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
W związku ze skorzystaniem przez Państwa z mechanizmu wsparcia wynikającego z zastosowania Kontraktu CfD, po Państwa stronie mogą wystąpić następujące sytuacje:
1) u Państwa przez cały rok kalendarzowy (co miesiąc) powstawać będzie Saldo Dodatnie – w związku z tym zobowiązani Państwo będą do zwrotu Salda Dodatniego do C,
2) u Państwa przez cały rok kalendarzowy (co miesiąc) powstawać będzie Saldo Ujemne – w związku z tym co miesiąc będą Państwo składać wnioski o pokrycie Salda Ujemnego, na podstawie których C, po ich zweryfikowaniu, zwróci Państwu kwotę odpowiadającą Saldu Ujemnemu,
3) u Państwa powstaną za poszczególne miesiące w danym roku kalendarzowym zarówno Salda Dodatnie jak i Salda Ujemne - w związku z tym będą Państwo mogli:
a. uzyskać pokrycie Salda Ujemnego poprzez:
i. faktyczne przekazanie środków od C albo
ii. rozliczenie Salda Ujemnego z wcześniej wykazanym Saldem Dodatnim;
b. zwrócić Saldo Dodatnie poprzez:
i. faktyczny zwrot Salda Dodatniego po zakończeniu roku kalendarzowego,
ii. rozliczenie Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym.
Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą ustalenia, czy kwota otrzymywana przez Państwa od C w związku z powstaniem Salda Ujemnego będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
Analiza przedstawionego opisu sprawy prowadzi do wniosku, że w przypadku wystąpienia u Państwa Salda Ujemnego wynikającego z różnicy pomiędzy wartością netto energii wprowadzonej do sieci w danym miesiącu (obliczoną na podstawie giełdowych cen energii elektrycznej na rynku dnia następnego, tj. Cena SDAC), a wyższą od niej wartością netto tej energii obliczoną przy uwzględnieniu Ceny Gwarantowanej (Saldo Ujemne) kwota otrzymana przez Spółkę na jego pokrycie nie będzie skutkowała wystąpieniem po Państwa stronie czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT.
Wskazali Państwo, że otrzymują Państwo prawo do pokrycia Salda Ujemnego dla energii wytworzonej z morskiej farmy wiatrowej na podstawie decyzji administracyjnej wydanej przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, gdyż są Państwo jednym z beneficjentów wsparcia morskiej energetyki wiatrowej w trybie przepisów ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Ustawa Offshore). Rozliczenie ujemnego salda realizowane jest według warunków wynikających z ww. Ustawy i będzie opierało się na koncepcji dwustronnego kontraktu różnicowego (ang. contract for difference, CfD). Mechanizm ten polega na wsparciu producentów energii elektrycznej poprzez zabezpieczenie efektywnego rozliczenia sprzedaży energii elektrycznej po cenie wynikającej z decyzji Prezesa URE – Ceny Gwarantowanej, niezależnie od faktycznych cen sprzedaży energii na rynku (Kontrakt CfD). Kontrakt CfD obowiązuje wyłącznie w okresach dodatnich cen obliczonych na podstawie giełdowych cen energii elektrycznej na tzw. rynku dnia następnego (Cena SDAC). Oznacza to, iż Saldo Ujemne powstanie, jeśli w danym okresie rozliczeniowym wartość energii elektrycznej wprowadzonej do sieci przez Państwa ustalona według Ceny SDAC będzie niższa, niż wartość tej energii ustalona według Ceny Gwarantowanej.
Jak Państwo wskazali sprzedaż energii elektrycznej będzie miała miejsce na podstawie odrębnej umowy, którą zawarli Państwo z innym podmiotem – B (B), który będzie odsprzedawać nabywaną energię elektryczną na własny rachunek. Na mocy zawartej umowy, B zobowiązało się do odbioru całej wyprodukowanej przez Państwa energii elektrycznej w A przez ustalony w umowie okres (umowa typu pay as produced), po ustalonej w umowie cenie (Umowa PPA).
Cena sprzedaży energii będzie ustalana jako iloczyn:
• wyrażonej w MWh ilości energii elektrycznej dostarczonej przez Państwa w danym okresie do ustalonego punktu odbioru,
• ceny rynkowej opartej na notowaniach giełdowych (Cena PPA).
Jednocześnie Cena PPA nie jest w żaden sposób powiązana z istnieniem Kontraktu CFD (cena ta jest ustalana przez strony Umowy PPA i mechanizm jej ustalania nie odnosi się do Kontraktu CFD).
Dla potrzeb ustalenia Salda Ujemnego są Państwo zobowiązani do przekazywania na rzecz C S.A. (C) sprawozdania miesięcznego zawierającego informacje dot. wprowadzonej do sieci elektroenergetycznej w danym miesiącu energii elektrycznej, pozwalającego na obliczenie Salda Ujemnego, oraz wniosku o pokrycie ujemnego salda (jeśli wystąpiło w danym miesiącu) - (Sprawozdanie Wytwórcy).
C po weryfikacji wniosku o pokrycie ujemnego salda, dokonanej na podstawie Sprawozdania Wytwórcy, wypłaca temu wytwórcy (Państwu) kwotę przeznaczoną na pokrycie Salda Ujemnego na wskazany przez niego rachunek bankowy.
Z powyższych okoliczności sprawy wynika, że kwota otrzymana przez Państwa na pokrycie Salda Ujemnego określona w decyzji administracyjnej stanowi mechanizm wsparcia wyrównywania przychodów, przewidzianego w ustawie o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych dla wytwórców tej energii. Kwota ta stanowi w takim razie pewną formę „wsparcia publicznego” udzielonego Państwu i służyć ma realizacji celów transformacji energetycznej i rozwojowi odnawialnych źródeł energii. Celem takiego wsparcia jest umożliwienie Państwu osiągnięcie przewidywanego poziomu przychodów, który pozwala pokryć koszty inwestycji i eksploatacji oraz zapewnić zwrot z tej inwestycji. W konsekwencji kwota wyrównania Salda Ujemnego nie stanowi zapłaty za usługę czy dostawę towarów. Płatność za dostawę towaru (energii) odbywa się na rzecz konkretnego nabywcy B - na podstawie odrębnej od decyzji administracyjnej umowy cywilnoprawnej (Umowa PPA) - na warunkach wynikających z tej Umowy i według cen rynkowych opartych na notowaniach giełdowych (Cena PPP). Zatem, cena po jakiej sprzedają Państwo energię na rzecz B nie wiąże się w żaden sposób z kwotą wyrównania/pokrycia Salda ujemnego otrzymywaną przez Państwa od C, gdyż jak Państwo wskazali mechanizm ustalania ceny sprzedaży energii w żaden sposób nie odnosi się do Kontraktu CFD.
W przypadku natomiast C wskazać należy, że w opisanym mechanizmie rozliczeń jest on wyłącznie podmiotem ustawowo wyznaczonym do realizacji mechanizmu wsparcia, który oblicza saldo, dokonuje rozliczeń, wypłaca środki lub pobiera zwrot salda dodatniego. Między Zarządcą Rozliczeń a Państwem nie dochodzi do typowego stosunku usługowego, w którym jedna ze stron wykonuje świadczenie na rzecz drugiej za wynagrodzenie. Tym samym, kwota pokrycia Salda Ujemnego nie będzie stanowiła dla Państwa zapłaty za usługę w stosunku do C.
Opisane warunki Kontraktu CFD wskazują, że kwota pokrycia Salda Ujemnego nie będzie wpływała również na podstawę opodatkowania z tytułu sprzedaży energii na rzecz nabywcy B. Jak wyjaśniłem wcześniej kwota ta nie będzie miała wpływu na kalkulację ceny energii elektrycznej sprzedawanej przez Państwa, bowiem cena wynikająca Kontraktu CFD ustalana jest niezależnie od faktycznych cen sprzedaży energii na rynku. Nie będą Państwo uwzględniali zatem powyższej dopłaty przy kalkulacji ceny sprzedaży energii elektrycznej na rzecz B. Wobec tego cena sprzedaży energii z morskiej farmy wiatrowej przez Państwa nie będzie uzależniona od wysokości kwoty otrzymywanej dopłaty od C na pokrycie Ujemnego Salda. Z tego względu nie jest możliwe zakwalifikowanie tej kwoty jako dotacji, subwencji lub innej opłaty o podobnym charakterze, mającej bezpośredni wpływ na cenę towarów, w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy.
Tym samym w przypadku pokrycia Salda Ujemnego nie dojdzie po Państwa stronie do czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, gdyż kwoty wyrównania nie będzie można powiązać z żadnym świadczeniem, nie będzie wstępował również beneficjent świadczenia. Funkcją kwoty otrzymywanej przez Państwa na pokrycie Ujemnego Salda nie będzie więc wsparcie konkretnej sprzedaży (umożliwienie oferowania nabywcom sprzedaży energii elektrycznej po stosownie obniżonej cenie), ale wsparcie działalności wytwórców energii elektrycznej wytwarzanej w morskich farmach wiatrowych.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, czy kwota przekazywana C przez Państwa w związku z powstaniem Salda Dodatniego będzie podlegała opodatkowaniu VAT.
Jak wskazano wyżej, aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, musi stanowić odpłatną dostawę towarów lub odpłatne świadczenie usług. Odpłatność oznacza przy tym istnienie bezpośredniego związku pomiędzy określonym świadczeniem a otrzymanym wynagrodzeniem. Związek ten powinien mieć charakter na tyle ścisły, aby można było stwierdzić, że wypłacana kwota stanowi rzeczywisty ekwiwalent za konkretne świadczenie wykonywane na rzecz określonego podmiotu.
Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, opodatkowaniu VAT podlegają wyłącznie takie czynności, które są wykonywane w ramach istniejącego pomiędzy stronami stosunku prawnego, w którym dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. W wyroku z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 Tolsma Trybunał wskazał, że usługa podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy pomiędzy świadczącym usługę a jej odbiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wzajemna wymiana świadczeń, a otrzymywana płatność stanowi faktyczne wynagrodzenie za wyodrębnione świadczenie. Podobnie w wyroku z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council TSUE podkreślił, że pomiędzy wykonywaną czynnością a uzyskiwaną zapłatą musi istnieć bezpośredni związek, pozwalający uznać tę zapłatę za wynagrodzenie za dane świadczenie. Również w wyroku z 29 października 2009 r. w sprawie C‑246/08 Komisja przeciwko Finlandii Trybunał wskazał, że samo przekazywanie środków pieniężnych nie jest wystarczające do uznania danej czynności za opodatkowaną VAT, jeżeli brak jest możliwego do zidentyfikowania świadczenia wzajemnego wykonywanego na rzecz podmiotu dokonującego płatności.
W konsekwencji dla objęcia danej płatności zakresem opodatkowania VAT konieczne jest ustalenie istnienia konkretnego świadczenia, jego beneficjenta oraz ekwiwalentnego charakteru otrzymywanej lub przekazywanej kwoty. Brak spełnienia tych warunków powoduje, że dane rozliczenie pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Na wstępie warto dodać, że w kontekście tak sformułowanego pytania nr 2 trudno odnieść się do czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT po Państwa stronie, bowiem w przypadku wystąpienia Salda Dodatniego zobowiązanym do dokonania zwrotu środków na rzecz C są Państwo - jako wytwórca energii, wiec po Państwa stronie nie będzie występowało żadne świadczenie.
Wskazali Państwo, że Saldo Dodatnie powstaje, gdy wartość energii wprowadzonej przez Państwa do sieci w oparciu o cenę SDAC będzie wyższa niż wartość energii ustalona według cen Gwarantowanych. Zasadniczo w przypadku wystąpienia Salda Dodatniego mogą Państwo dokonać jego zwrotu do C po zakończeniu roku kalendarzowego, albo rozliczać Saldo Dodatnie z Salem Ujemnym lub odwrotnie.
Z opisu sprawy wynika również, że Zarządca Rozliczeń nie jest jednostką, która dokonuje zakupu energii od Państwa (zakupu energii dokonuje B). Z wniosku także nie wynika, ażeby Zarządca Rozliczeń w zakresie tej zwróconej kwoty świadczył na Państwa rzecz jakąkolwiek usługę.
Zważywszy na powyższe informacje, należy uznać, że - w przypadku Salda Dodatniego, które powstało z energii dostarczonej do sieci, wytworzonej w morskiej elektrowni wiatrowej (wynikającego z opisanego systemu wsparcia), przekazanego (zwróconego) do C – samo rozliczenie lub zwrot kwoty Salda Dodatniego nie będzie stanowiło odrębnej czynności podlegającej opodatkowaniu. Przekazana kwota Salda Dodatniego do C będzie stanowiła element mechanizmu rozliczeniowego wynikającego z przepisów o systemie wsparcia wytwórców energii i sama w sobie nie będzie stanowiła odrębnej dostawy towarów ani świadczenia usług, a więc nie podlega VAT.
W konsekwencji kwota Salda Dodatniego zwrócona do C nie będzie stanowiła zapłaty za towar ani usługę, będzie stanowiła wyłącznie rozliczenie finansowe przewidziane określonymi przepisami prawa.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest prawidłowe.
Ponadto Państwa Wątpliwości dotyczą ustalenia, czy w przypadku potrącenia Salda Ujemnego z Saldem Dodatnim lub Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym, powstała różnica będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Jak wskazano powyżej, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wyłącznie czynności stanowiące odpłatną dostawę towarów lub odpłatne świadczenie usług. Warunkiem opodatkowania VAT jest przy tym istnienie świadczenia wykonywanego na rzecz określonego podmiotu oraz bezpośredniego związku pomiędzy tym świadczeniem a otrzymanym wynagrodzeniem.
W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej konsekwentnie podkreśla się, że dla uznania danej czynności za odpłatne świadczenie usług konieczne jest istnienie stosunku prawnego, w ramach którego dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych, a wypłacana kwota stanowi rzeczywiste wynagrodzenie za możliwe do zidentyfikowania świadczenie.
Z opisu sprawy wynika, że zgodnie z zasadami funkcjonowania systemu wsparcia przewidzianego w ustawie o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych Saldo Dodatnie i Saldo Ujemne mogą podlegać wzajemnemu rozliczeniu. W przypadku wystąpienia sald o przeciwnym charakterze C dokonuje ich kompensaty, w wyniku której odpowiedniemu zmniejszeniu ulega kwota podlegająca wypłacie albo zwrotowi.
Należy wskazać, że potrącenie (kompensata) nie stanowi samodzielnej czynności gospodarczej, lecz jedynie formę rozliczenia istniejących wierzytelności. Instytucja ta prowadzi do wygaśnięcia wzajemnych zobowiązań do wysokości wierzytelności niższej, nie powodując jednocześnie powstania nowego świadczenia pomiędzy stronami.
W analizowanej sprawie kompensowanie (potrącenie) Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym lub Salda Ujemnego z Salem Dodatnim na podstawie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Ustawa Offshore) jako prawny mechanizm wsparcia – do pokrycia salda ujemnego i zwrotu do C salda dodatniego – nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT.
Mechanizm kompensowania (potrącenia) Sald wynika wprost z przepisów ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (art. 40 ust. 11 cyt. ustawy Offshore) i służy do wyrównywania przychodów do poziomu ceny wsparcia. Zatem, potrącenie jest wyłącznie formą rozliczenia wzajemnych wierzytelności między Państwem (wytwórcą energii), a Zarządcą Rozliczeń. W wyniku tego rozliczenia nie dochodzi do nowej dostawy ani świadczenia usług, a samo potrącenie Sald nie skutkuje czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT. Jak już rozstrzygnąłem powyżej, czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT będzie dostawa (sprzedaż) energii na rzecz nabywcy – B., z której to dostawy rozliczają Państwo podatek VAT.
W konsekwencji instytucja potrącenia Salda Dodatniego z Saldem Ujemnym i odwrotnie nie kreuje czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, lecz jest jedynie techniką rozliczenia istniejących należności.
Tym samym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja dotyczy wyłącznie podatku od towarów i usług, tj. pytań oznaczonych we wniosku nr 1‑3. W zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, tj. pytań oznaczonych we wniosku nr 4‑5 zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo