Skutki podatkowe umowy zamiany działek.
Powiat, jako jednostka samorządu terytorialnego zarejestrowana jako podatnik VAT, planuje dokonanie zamiany nieruchomości gruntowych. Starosta, działając w imieniu Skarbu Państwa, ma nabyć od osoby fizycznej niezabudowaną działkę nr 1 (wartość netto 14.027 zł) w celu ujednolicenia stanu prawnego gruntów przeznaczonych pod drogę dojazdową. W zamian Skarb Państwa przeniesie na rzecz tej osoby własność…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
15 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych umowy zamiany działek. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Powiat jako jednostka samorządu terytorialnego posiada osobowość prawną, co określa art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1684 ze zm.). Powiat jest jednostką samorządu terytorialnego zarejestrowaną jako podatnik VAT. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 399) Starosta reprezentuje Skarb Państwa w zakresie gospodarki nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa położonymi na terenie powiatu. W zakresie czynności dokonywanych w myśl przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami w imieniu Skarbu Państwa przez starostę, podatnikiem podatku VAT obowiązanym do ewidencji i ujmowania w deklaracjach VAT czynności dotyczących własności Skarbu Państwa jest Powiat.
Pismem znak: (…) z 10 października i 14 stycznia 2026 r. Wojewoda (...) poinformował, że zasadne jest nabycie w drodze zamiany przez Skarb Państwa działki nr 1 położonej w (...) w celu ujednolicenia stanu prawnego nieruchomości przeznaczonych pod drogę dojazdową.
Pismem z 19 lutego 2026 r. Pan A.A. poinformował, że jest zainteresowany zamianą działki nr 1 o powierzchni 0,0296 ha, położonej w jednostce ewidencyjnej (...), obręb ewidencyjny (...), uwidocznionej w księdze wieczystej (...) stanowiącej jego własność za działki nr 2 o powierzchni 0,0494 ha, uwidocznioną w księdze wieczystej (...) i 3 o powierzchni 0,0093 ha, uwidocznioną w księdze wieczystej (...), położone w jednostce ewidencyjnej (...), obręb ewidencyjny (...), stanowiące własność Skarbu Państwa.
Wartość rynkowa prawa własności nieruchomości gruntowej, obejmującej działkę nr 1 wynosi 14.027,00 zł (słownie: czternaście tysięcy dwadzieścia siedem złotych 00/100) została ustalona na podstawie operatu szacunkowego z 11 maja 2026 r.
Wartość rynkowa prawa własności nieruchomości gruntowej, obejmującej działkę nr 3 wynosi 1.784,00 zł (słownie: jeden tysiąc siedemset osiemdziesiąt cztery złote 00/100) została ustalona na podstawie operatu szacunkowego z 11 maja 2026 r.
Wartość rynkowa prawa własności nieruchomości gruntowej, obejmującej działkę nr 2 wynosi 10.409,00 zł (słownie: dziewięć tysięcy czterysta dziewięć złotych 00/100) została ustalona na podstawie operatu szacunkowego z 11 maja 2026 r.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy (...) zatwierdzonym Uchwałą nr (...) Rady Gminy (...) z 22 lutego 2022 r., ogłoszonej w Dzienniku Urzędowym Województwa (...) poz. (...) z dnia 14 marca 2022 r. niżej wymienione działki położone w miejscowości (...) znajdują się w jednostkach określonych symbolami:
Działka nr 1 w obrębie (...):
Uchwała Symbol Opis
(...) teren drogi wewnętrznej
(...) teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
(...) otulina Parku Krajobrazowego (...)
Działka nr 3 w obrębie (...):
(...) teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
(...) teren drogi wewnętrznej
(...) otulina Parku Krajobrazowego (...)
(...) nieprzekraczalna linia zabudowy
Działka nr 2 w obrębie (...):
Uchwała Symbol Opis
(...) teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
(...) otulina Parku Krajobrazowego (...)
(...) obszar uciążliwości komunikacyjnych od drogi głównej ruchu przyśpieszonego (...)
- droga krajowa nr (...)
(...) teren zagrożony osuwaniem mas ziemnych
(...) nieprzekraczalna linia zabudowy
(...) granica uciążliwości komunikacyjnych od drogi głównej ruchu przyśpieszonego
(...) - droga krajowa nr (...)
Jak wynika z wyżej wymienionego pisma Urzędu Gminy w (...) cytat: między innymi działki nr 2, nr 3 położone w miejscowości (...) w całości mogą (powinny) być wykorzystane w celu rozbudowy sieci dróg wewnętrznych w terenach przeznaczonych w „MPZP” pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne, a po ich wybudowaniu i uregulowaniu stanu prawnego (własność Gminy (...)) mogą zostać przekształcone na odcinki dróg publicznych - gminnych”.
Starosta (...) działający imieniem Skarbu Państwa prowadzi postępowanie w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 11 ust. 1 i 2 w związku z art. 15 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2026 poz. 399). Zamiana nieruchomości ma na celu pozyskanie przez Skarb Państwa działki nr 1 o powierzchni 0,0296 ha w celu ujednolicenia stanu prawnego nieruchomości przeznaczonych pod drogę dojazdową. W wyniku niniejszej zamiany Skarb Państwa przeniesie własność niezabudowanej nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej (...), obręb ewidencyjny (...), obejmującej działkę nr 2 o powierzchni 0,0494 ha i nr 3 o powierzchni 0,0093 ha na rzecz osoby fizycznej za kwotę netto: 12.193,00 zł (słownie: dwanaście tysięcy sto dziewięćdziesiąt trzy złote 00/100) + podatek VAT 23%, tj. 2.804,39 zł = co daje łączną kwotę brutto: 14.997,39 zł (słownie: czternaście tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych 39/100). W zamian na rzecz Skarbu Państwa zostanie przeniesiona przez A.A. własność niezabudowanej nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej (...), obręb ewidencyjny (...), obejmującej działkę nr 1 o powierzchni 0,0296 ha za kwotę netto: 14.027,00 zł (słownie: czternaście tysięcy dwadzieścia siedem złotych 00/100) + podatek VAT 23% tj. 3.226,21 zł = co daje łączną kwotę brutto: 17.253,21 zł (słownie: siedemnaście tysięcy dwieście pięćdziesiąt trzy złote 21/100). Dopłata którą będzie musiał pokryć Skarb Państwa na rzecz osoby fizycznej wyniesie: 2.255,82 zł brutto.
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Stosownie do art. 7 ust. 1, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Jak wynika z art. 8 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Zamiana towarów jest czynnością opodatkowaną ponieważ w jej wyniku dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Dlatego do przedmiotowej transakcji zamiany nieruchomości będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Skarb Państwa nie jest płatnikiem podatku VAT.
Pytanie
Czy w przypadku przedmiotowej zamiany gruntu Skarbu Państwa z osobą fizyczną, czynność ta podlega opodatkowaniu i czy podatek VAT powinien pokryć w imieniu Skarbu Państwa Powiat (...), gdyż Skarb Państwa nie jest płatnikiem podatku VAT?
Państwa stanowisko w sprawie
W przypadku przedmiotowej zamiany gruntu Skarbu Państwa z osoba fizyczną, czynność ta podlega opodatkowaniu i podatek VAT powinien pokryć w imieniu Skarbu Państwa Powiat (...), gdyż Skarb Państwa nie jest płatnikiem podatku VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 2 ust. 22 ustawy:
Przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
W określeniu „jak właściciel” zawiera się możliwość uznania za dostawę faktycznego przeniesienia władztwa nad rzeczą. W rozumieniu ustawy „dostawa” oznacza zatem wszelkiego rodzaju rozporządzanie towarem (sprzedaż, zamianę, darowiznę, oraz każdą inną transakcję, która w aspekcie ekonomicznym będzie prowadziła do podobnego rezultatu).
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy:
Towarami są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W świetle powyższego grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich zbycie jest traktowane jako czynność odpłatnej dostawy towarów na terytorium kraju.
Zauważyć należy, że z przywołanej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy regulacji nie wynika, że odpłatność za czynność dostawy towarów lub świadczenia usług powinna mieć postać pieniężną. Odpłatność jako świadczenie wzajemne może również przybrać postać rzeczową (towar lub usługa otrzymana jako zapłata), albo mieszaną – zapłata w części pieniężna a w części rzeczowa. Zatem dla uznania czynności za odpłatną, musi zaistnieć możliwość określenia ceny wyrażonej w pieniądzu w stosunku do świadczenia wzajemnego, stanowiącego wynagrodzenie za tę czynność.
W tym miejscu należy zauważyć, że stosownie do art. 603 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795), zwanej dalej Kodeksem cywilnym:
Przez umowę zamiany każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy.
W myśl zaś art. 604 Kodeksu cywilnego:
Do zamiany stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży.
Na gruncie regulacji ustawy Kodeks cywilny, w wyniku umowy zamiany następuje zatem przeniesienie własności rzeczy o charakterze odpłatnym, bowiem w wyniku rozporządzenia prawem własności na rzecz drugiej strony następuje wzajemne rozporządzenie prawem własności innej rzeczy stanowiące o odpłatnym charakterze zawartej umowy. Zatem w przypadku zamiany obie strony przenoszą na siebie wzajemnie własność rzeczy, występując zarówno w charakterze dostawcy, jak i w charakterze nabywcy. Umowa zamiany jest umową wzajemną, bardzo zbliżoną do umowy sprzedaży. Różnica w stosunku do umowy sprzedaży polega na tym, że w miejsce świadczenia ceny pojawia się obowiązek drugiej strony przeniesienia własności rzeczy. Ze względu na wzajemny charakter umowy, wartość świadczonych rzeczy powinna być ekwiwalentna. Zamiana nieruchomości skutkuje przeniesieniem prawa do rozporządzania zamienianymi nieruchomościami jak właściciel.
Natomiast na mocy art. 158 Kodeksu cywilnego:
Umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. To samo dotyczy umowy przenoszącej własność, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do przeniesienia własności nieruchomości; zobowiązanie powinno być w akcie wymienione.
Zatem umowa przeniesienia własności nieruchomości (również w drodze zamiany) jest czynnością cywilnoprawną. Z uwagi na powyższe przepisy należy stwierdzić, że umowa zamiany towarów na gruncie podatku od towarów i usług jest niczym innym jak dwiema odpłatnymi dostawami towarów. W konsekwencji, przeniesienie własności nieruchomości na podstawie umowy zamiany stanowi odpłatną dostawę towaru i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Nie każdą jednak czynność stanowiącą dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, można uznać za czynność opodatkowaną. Aby dana czynność była opodatkowana podatkiem od towarów i usług, musi być wykonana przez podmiot, który w ramach tej czynności jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Z opisu sprawy wynika, że jako jednostka samorządu terytorialnego posiadają Państwo osobowość prawną, co określa art. 2 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym. Są Państwo jednostką samorządu terytorialnego zarejestrowaną jako podatnik VAT. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Starosta reprezentuje Skarb Państwa w zakresie gospodarki nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa położonymi na terenie powiatu. W zakresie czynności dokonywanych w myśl przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami w imieniu Skarbu Państwa przez starostę, podatnikiem podatku VAT obowiązanym do ewidencji i ujmowania w deklaracjach VAT czynności dotyczących własności Skarbu Państwa jest Powiat.
Pismem z 10 października i 14 stycznia 2026 r. Wojewoda poinformował, że zasadne jest nabycie w drodze zamiany przez Skarb Państwa działki nr 1 położonej w (...) w celu ujednolicenia stanu prawnego nieruchomości przeznaczonych pod drogę dojazdową.
Pismem z 19 lutego 2026 r. Pan A.A. poinformował, że jest zainteresowany zamianą działki nr 1 stanowiącej jego własność za działki nr 2 i 3, stanowiące własność Skarbu Państwa.
Działki nr 2 i nr 3 w całości mogą (powinny) być wykorzystane w celu rozbudowy sieci dróg wewnętrznych w terenach przeznaczonych w „MPZP” pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne, a po ich wybudowaniu i uregulowaniu stanu prawnego mogą zostać przekształcone na odcinki dróg publicznych - gminnych.
Starosta, działający imieniem Skarbu Państwa, prowadzi postępowanie w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 11 ust. 1 i 2 w związku z art. 15 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zamiana nieruchomości ma na celu pozyskanie przez Skarb Państwa działki nr 1 w celu ujednolicenia stanu prawnego nieruchomości przeznaczonych pod drogę dojazdową. W wyniku niniejszej zamiany Skarb Państwa przeniesie własność niezabudowanej nieruchomości obejmującej działkę nr 2 i nr 3 na rzecz osoby fizycznej. W zamian na rzecz Skarbu Państwa zostanie przeniesiona własność niezabudowanej nieruchomości obejmującej działkę nr 1. Przy czym Skarb Państwa będzie musiał pokryć dopłatę na rzecz osoby fizycznej. Skarb Państwa nie jest płatnikiem podatku VAT.
Państwa wątpliwości dotyczą kwestii, czy w przypadku przedmiotowej zamiany gruntu Skarbu Państwa z osobą fizyczną, czynność ta podlega opodatkowaniu i czy podatek VAT powinien pokryć w imieniu Skarbu Państwa Powiat (...), gdyż Skarb Państwa nie jest płatnikiem podatku VAT.
Z cytowanych wcześniej przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i przepisów Kodeksu cywilnego wynika, że w wyniku umowy zamiany następuje przeniesienie własności rzeczy o charakterze odpłatnym, bowiem w wyniku rozporządzenia prawem własności na rzecz drugiej strony następuje wzajemne rozporządzenie prawem własności innej rzeczy stanowiące o odpłatnym charakterze zawartej umowy.
Zatem w przypadku zamiany obie strony przenoszą na siebie wzajemnie własność rzeczy, występując zarówno w charakterze dostawcy, jak i w charakterze nabywcy. Umowa zamiany jest umową wzajemną, bardzo zbliżoną do umowy sprzedaży. Różnica w stosunku do umowy sprzedaży polega na tym, że w miejsce świadczenia ceny pojawia się obowiązek drugiej strony przeniesienia własności rzeczy. Zamiana nieruchomości skutkuje przeniesieniem prawa do rozporządzania zamienianymi nieruchomościami jak właściciel.
W konsekwencji, przeniesienie własności nieruchomości na podstawie umowy zamiany stanowi odpłatną dostawę towarów, w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy, podlegającą opodatkowaniu VAT zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 399 ze zm.):
Z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z przepisów niniejszej ustawy oraz odrębnych ustaw, organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, a organami reprezentującymi jednostki samorządu terytorialnego są ich organy wykonawcze
Jednocześnie w świetle art. 11a tej ustawy:
Przepis art. 11 ust. 1 stosuje się do czynności prawnych lub czynności procesowych podejmowanych na rzecz lub w interesie Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.
Na podstawie art. 21 ustawy o gospodarce nieruchomościami:
Do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste, oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego Skarbu Państwa.
Z art. 23 ust. 1 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że:
Zasobem nieruchomości Skarbu Państwa gospodarują, z zastrzeżeniem ust. 1e, art. 43 ust. 2 i 4, art. 51, art. 57 ust. 1, art. 58-60, starostowie, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, a w szczególności zbywają oraz nabywają, za zgodą wojewody, nieruchomości wchodzące w skład zasobu, z zastrzeżeniem art. 17.
Jak wynika z powyższego starosta działa jako organ jednostki samorządu terytorialnego, a zatem wszelkie podejmowane przez niego działania są w istocie działaniami podejmowanymi przez jednostkę samorządu terytorialnego. Jednocześnie starosta - w sprawach gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa - działa jako reprezentant Skarbu Państwa.
Skarb Państwa w transakcjach dotyczących gospodarki nieruchomościami nie występuje jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą. W każdym takim przypadku, podmiotami, które to czynią są jednostki organizacyjne, na ogół wyodrębnione w tym celu. Organem reprezentującym Skarb Państwa w związku z gospodarowaniem nieruchomościami jest Starosta. Wynika to z powołanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Rozwinięciem tej ogólnej zasady jest unormowanie zawarte w art. 23 ust. 1 ww. ustawy, który stanowi, iż zasobem nieruchomości Skarbu Państwa gospodarują (z zastrzeżeniami, które - ze względu na rozpatrywaną sprawę - można pominąć) starostowie, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej.
Treść przywołanych wyżej przepisów nie pozostawia wątpliwości co do tego, kto reprezentuje Skarb Państwa w związku z czynnościami dotyczącymi obrotu nieruchomościami stanowiącymi własność tego podmiotu, nie rozstrzyga jednak o tym, kto jest podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu wykonywania tych czynności. O tym bowiem przesądzają przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Według art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Na mocy art. 15 ust. 6 ustawy:
Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.
Powyższy zapis jest odzwierciedleniem art. 13 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L. Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 ze zm.), zgodnie z którym:
Krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami.
Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.
W każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami określonymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Bowiem tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
Z powołanych przepisów wynika, że powiat zarówno jako osoba prawna, jak i jednostka samorządu terytorialnego w zakresie czynności o charakterze cywilnoprawnym, posiada status podatnika podatku od towarów i usług.
W tym miejscu wskazać należy, że podatnikiem podatku od towarów i usług nie może być starosta, przede wszystkim z tego względu, że nie jest on podmiotem samodzielnie prowadzącym działalność gospodarczą. Starosta nie działa bowiem na własny rachunek i na własną odpowiedzialność, chociażby z tego powodu, że nie jest - ze względu na brak wyodrębnienia - jednostką organizacyjną.
Odnosząc przedstawione okoliczności sprawy do powołanych przepisów prawa należy stwierdzić, że w przypadku wykonywania czynności z zakresu zadań zleconych nałożonych na starostę ustawą o gospodarce nieruchomościami z tytułu najmu, dzierżawy, użytkowania wieczystego nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa, wynikających z zawartych umów cywilnoprawnych, to Powiat posiada status podatnika podatku od towarów i usług.
Wynika to bowiem z faktu, że Skarb Państwa - jako osoba prawna niemająca własnych organów - opisane działania zleca jako zadanie z zakresu administracji rządowej Staroście. Taka procedura ustanowiona została w powołanym art. 11 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przez dosłowne wskazanie podmiotu reprezentującego Skarb Państwa przy realizacji zadań w zakresie gospodarki nieruchomościami Skarbu Państwa. Starosta z kolei - stosownie do treści art. 34 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym - kieruje sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz. Dokonując zatem czynności o charakterze cywilnoprawnym (które ze względu na swój charakter nie korzystają z wyłączenia od opodatkowania wskazanego w art. 15 ust. 6 ustawy), a przez to tworząc zdarzenie mające skutki podatkowe, wykonuje je w ramach działalności gospodarczej.
Wobec powyższego, Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę w związku z gospodarowaniem własnością Skarbu Państwa, nie wystąpi w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, bowiem obowiązki wynikające z czynności cywilnoprawnej, spoczywają na podmiocie ustawowo zobowiązanym do realizacji tego zadania - gospodarowania nieruchomościami - tj. na Staroście. Uwzględniając jednakże zapisy ustawy o samorządzie powiatowym oraz ustawy o podatku od towarów i usług, rolę podatnika w związku z gospodarowaniem nieruchomościami będącymi własnością Skarbu Państwa pełni Powiat.
Zatem w opisanej sytuacji to Państwo – (Powiat) będą podatnikiem podatku od towarów i usług z tytułu opisanej transakcji zamiany Nieruchomości.
Państwa stanowisko w zakresie całości zadanego pytania jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo