Spółka akcyjna zawarła umowę na budowę studia z instytucją kultury, z terminem wykonania 22 miesięcy i wynagrodzeniem ryczałtowym. W trakcie realizacji zawarto aneksy, które dodały roboty dodatkowe, przedłużyły termin wykonania i ustaliły metodykę rozliczania kosztów pośrednich ponoszonych przez…
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
17 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy ustalenia, czy otrzymane kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, stanowią wynagrodzenie za wykonanie na rzecz Zamawiającego czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Uzupełnili go Państwo pismem z 18 stycznia 2026 r. (wpływ 18 stycznia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca jest spółką akcyjną z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej jako „Spółka” lub „Wykonawca”). Głównym przedmiotem działalności Spółki są usługi w zakresie ogólnego kubaturowego budownictwa lądowego (PKD 41.20.Z) na rzecz innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą i podmiotów publicznych.
4 października 2023 r. Spółka zawarła z (…) Centrum (…) w (…) (instytucją wpisaną do Rejestru Instytucji Kultury; dalej jako „Zamawiający”) umowę dotyczącą budowy studia (…), który jest I etapem budowy planowanego kompleksu budynków (…) Centrum (…) (dalej jako „Umowa”).
W § 2 Umowy określono, że Przedmiotem Umowy jest wykonanie przez Wykonawcę robót budowlanych i oddanie obiektu wraz z pełnym wyposażeniem, w tym Urządzeniami, Oprogramowaniem. Obiekt w ramach zadania pn. „(…)”, wykonany będzie przez Wykonawcę w zakresie i na warunkach określonych w Umowie, Ofercie Wykonawcy, Specyfikacji Warunków Zamówienia nr sprawy (…) wraz z załącznikami, w tym w szczególności: Dokumentacji Projektowej (z wyłączeniem zakresu opisanego szczegółowo w Załączniku nr 6 do Umowy, który nie stanowi Przedmiotu Umowy), decyzjach administracyjnych, Specyfikacjach Technicznych Wykonania i Odbioru Robót Budowlanych, Warunkach Technicznych Wykonania i Odbioru Robót Budowlano-Montażowych, a także w ramach uzgodnień nadzoru autorskiego i inwestorskiego. Wykonawca jest zobowiązany do uzyskania i przekazania Zamawiającemu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Wykonawca zobowiązany jest do wykonania wymaganych prawem lub Umową testów, pozyskania wymaganych certyfikatów i zatwierdzeń, przeniesienia praw autorskich i licencji, zapewnienia świadczeń z gwarancji jakości oraz usług serwisowych i konserwatorskich (zwane łącznie Przedmiotem Umowy). Dla celów interpretacyjnych pod pojęciem Przedmiot Umowy określa się łącznie wszystkie obowiązki Wykonawcy wynikające z jakiegokolwiek dokumentu przedstawionego Wykonawcy wraz z zaproszeniem do składania ofert lub składającego się na Umowę lub powstałego wskutek wykonania obowiązku umownego.
Zgodnie z § 4 Umowy Termin wykonania Przedmiotu Umowy ustalono na 22 miesiące od dnia zawarcia Umowy. W tym terminie winny zostać zrealizowane wszystkie roboty budowlane, oddany obiekt wraz z dostarczeniem wyposażenia (Urządzenia, Oprogramowanie, licencje) objęte Przedmiotem Umowy, dokonane wszelkie formalności umożliwiające certyfikację i użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, w szczególności odebranie przez Zamawiającego wszystkich robót budowlanych, zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy i uzyskanie informacji, że organ ten nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji lub uzyskanie i przekazanie Zamawiającemu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, a także przekazanie Zamawiającemu certyfikatów określonych w dokumentach zamówienia i wymaganych prawem dokumentów.
W § 13 Umowy ustalono:
1. Wynagrodzenie Wykonawcy za wykonanie całości Przedmiotu Umowy zostało ustalone w oparciu o Ofertę Wykonawcy i wyraża się kwotą brutto w wysokości: (…) zł, w tym podatek VAT 23%.
2. Wynagrodzenie ustalone w ust. 1 powyżej jest wynagrodzeniem ryczałtowym w rozumieniu art. 632 k.c. oraz stanowi całkowite wynagrodzenie Wykonawcy za cały Przedmiot Umowy, obejmuje wszelkie koszty związane z wykonaniem Przedmiotu Umowy, w tym ryzyko Wykonawcy z tytułu oszacowania wszelkich kosztów związanych z realizacją Przedmiotu Umowy. Wynagrodzenie ryczałtowe pokrywa również wartość robót, Materiałów i Urządzeń, a także wszystkie koszty, jakie poniesie Wykonawca w związku z wykonywaniem Umowy, jak również wszystkie koszty pośrednio związane z realizacją Przedmiotu Umowy oraz wynagrodzenie za przeniesienie praw autorskich do Utworów i Oprogramowania zgodnie z § 25 i 26 Umowy, koszty usług serwisowania i konserwacji, świadczeń gwarancyjnych i innych zobowiązań.
3. W sytuacji, w której Wykonawca w swych kalkulacjach cenowych nie przewidział wykonania prac, robót, dostaw lub usług, bez których Przedmiot Umowy nie spełniałby wymagań wynikających z Umowy, a które powinien był przewidzieć do wykonania zgodnie z postanowieniami SWZ, zasadami wiedzy technicznej i sztuki budowlanej, Wykonawca zobowiązuje się do wykonania takich prac, robót, dostaw lub usług na własny koszt, bez możliwości domagania się od Zamawiającego zapłaty jakiegokolwiek dodatkowego wynagrodzenia.
4. Niedoszacowanie, pominięcie oraz brak rozpoznania zakresu Przedmiotu Umowy nie może być podstawą do żądania zmiany wynagrodzenia ryczałtowego, ustalonego w ust. 1 powyżej.
5. Zmiana zakresu rzeczowego Umowy i wynagrodzenia ustalonego w ust. 1 powyżej może nastąpić wyłącznie zgodnie z postanowieniami § 17 lub § 22 Umowy.
W § 22 ust. 2 Umowy ustalono, że Strony przewidują możliwość zmiany Umowy m.in. w przypadku zmiany dotyczące technologii wykonania robót budowlanych lub pozostałej części Przedmiotu Umowy, zastosowania Materiałów lub Urządzeń, w przypadku:
a) potrzeby zrealizowania jakiejkolwiek części robót, przy zastosowaniu odmiennych rozwiązań technicznych lub technologicznych, niż wskazane w Dokumentacji Projektowej, a wynikających ze stwierdzonych wad tej dokumentacji, zmiany stanu prawnego w oparciu, o który je przygotowano lub też wydanych przez uprawnione organy decyzji, wytycznych lub zaleceń, gdyby zastosowanie uprzednio przewidzianych rozwiązań groziło niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem Przedmiotu Umowy;
b) zasadności zrealizowania Przedmiotu Umowy przy zastosowaniu innych rozwiązań technicznych, innych materiałów, czy innych urządzeń niż przewidziane w Dokumentacji Projektowej, spowodowanych rozwojem technicznym lub technologicznym, które podwyższą jakość wykonanych robót;
c) zasadności zrealizowania Przedmiotu Umowy przy zastosowaniu innych rozwiązań technicznych, innych materiałów, czy innych urządzeń niż przewidziane w Opisie Przedmiotu Zamówienia (dalej „OPZ”), gdy ich zastosowanie spowoduje po stronie Zamawiającego obniżenie kosztu realizacji Przedmiotu Umowy lub obniżenie kosztu eksploatacji Przedmiotu Umowy, korzyści dla środowiska naturalnego bez uszczerbku dla jakości, funkcjonalności i przeznaczenia określonych w wymaganiach Zamawiającego.
Aneksem nr 2 z 3 września 2024 r. do Umowy zmieniono m.in. § 2 Umowy (Przedmiot Umowy) poprzez powierzenie Wykonawcy przez Zamawiającego wykonania robót dodatkowych, nieobjętych Dokumentacją Projektową ani OPZ, w zakresie szczegółowo opisanym w Protokole Konieczności nr 1 stanowiącym Załącznik nr 3 do Aneksu (pogłębienie podszybia w płycie fundamentowej, a także dostawa, montaż oraz demontaż dodatkowych rozpór wraz z rewizją projektu), które to roboty Wykonawca zobowiązał się wykonać. Strony dokonały też zmiany Przedmiotu Umowy poprzez powierzenie Wykonawcy przez Zamawiającego wykonania prac dodatkowych - przeprowadzenia nadzoru archeologicznego oraz badań archeologicznych, w zakresie szczegółowo opisanym w Protokole Konieczności nr 2, stanowiącym Załącznik nr 4 do Aneksu, które to prace Wykonawca zobowiązał się wykonać. Podstawą sporządzenia Protokołu Konieczności nr 2 był § 22 ust. 2 lit. c Umowy.
Zmieniono również wynagrodzenie Wykonawcy określone w § 13 ust. 1 Umowy, poprzez jego podwyższenie o kwotę w wysokości: (…) zł brutto oraz o kwotę w wysokości: (…) zł brutto. Na skutek zmian wynagrodzenia Wykonawcy, o których mowa powyżej, zmianie uległa treść § 13 ust. 1 Umowy w ten sposób, że wynagrodzenie Wykonawcy za wykonanie całości Przedmiotu Umowy zostało ustalone w oparciu o Ofertę Wykonawcy i przy uwzględnieniu dokonanych zmian wynagrodzenia w drodze zawartych aneksów do Umowy wyraża się kwotą brutto w wysokości: (…) zł brutto, w tym podatek VAT 23%”.
Jednocześnie zmieniono § 4 ust. 1 Umowy, który otrzymał brzmienie:
„Termin wykonania Przedmiotu Umowy ustala się na 22 miesiące i 117 dni od dnia zawarcia Umowy. W tym terminie winny zostać zrealizowane wszystkie roboty budowlane, oddany obiekt wraz z dostarczeniem wyposażenia (Urządzenia, Oprogramowanie, licencje) objęte Przedmiotem Umowy, dokonane wszelkie formalności umożliwiające certyfikację i użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, w szczególności odebranie przez Zamawiającego wszystkich robót budowlanych, zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy i uzyskanie informacji, że organ ten nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji lub uzyskanie i przekazanie Zamawiającemu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, a także przekazanie Zamawiającemu certyfikatów określonych w dokumentach zamówienia i wymaganych prawem dokumentów”.
W Aneksie nr 2 Strony ustaliły ponadto, że mając na uwadze zmianę terminu wykonania Przedmiotu Umowy, o której mowa w Aneksie, Strony postanawiają, że jeżeli Wykonawca poniesie dodatkowe koszty pośrednie realizacji Przedmiotu Umowy w przedłużonym terminie jej wykonania, weryfikacja realności, zasadności i zakresu poniesienia tych kosztów będzie dokonywana zgodnie z metodyką ustaloną przez Strony w treści Załącznika nr 5 do Aneksu.
W treści tego Załącznika Strony postanowiły, że:
1. W przypadku przedłużenia realizacji Umowy o okres wykraczający poza 22 miesiące od dnia zawarcia Umowy (pierwotny termin realizacji Przedmiotu Umowy), Wykonawca przedstawi Zamawiającemu i Inżynierowi zestawienie kosztów pośrednich realizacji Umowy poniesionych przez niego w przedłużonym okresie realizacji Umowy, wraz z dokumentami źródłowymi potwierdzającymi poniesienie tych kosztów.
2. Rozliczenie kosztów pośrednich w przedłużonym okresie realizacji Umowy będzie przedkładane przez Wykonawcę, najwcześniej po upływie pierwszego pełnego miesiąca kalendarzowego wydłużonego okresu realizacji Umowy.
3. Przedstawione przez Wykonawcę koszty wraz z materiałami źródłowymi potwierdzającymi ich poniesienie będą rzetelnie weryfikowane przez Inżyniera, w szczególności w następujących aspektach:
a) faktycznego i rzeczywistego poniesienia kosztów przez Wykonawcę;
b) bezpośredniego związku kosztów z realizacją Przedmiotu Umowy i poniesienia kosztów w związku z wykonaniem Przedmiotu Umowy;
c) potwierdzenia, że koszty są poniesione po 22 miesiącu realizacji Umowy.
4. Inżynier zweryfikuje zestawienie kosztów pośrednich Wykonawcy w terminie 14 dni kalendarzowych od otrzymania go od Wykonawcy. Brak uwag Inżyniera w ww. terminie będzie rozumiany jako potwierdzenie poprawności zestawienia Wykonawcy i jego pozytywna rekomendacja dla Zamawiającego. Po weryfikacji przedstawionego przez Wykonawcę rozliczenia kosztów pośrednich realizacji Umowy w wydłużonym okresie jej realizacji Inżynier niezwłocznie przedstawi Zamawiającemu rekomendację do ich rozliczenia. Zamawiający w terminie 7 dni od otrzymania rekomendacji Inżyniera dla poszczególnych zestawień kosztów pośrednich Wykonawcy przygotuje aneks do Umowy w celu rozliczenia kosztów Wykonawcy.
5. Strony ustaliły kategorie rodzajowe kosztów pośrednich, które będą weryfikowane przez Inżyniera i rozliczone przez Zamawiającego. Został on opracowany na podstawie zestawienia miesięcznych kosztów utrzymania placu budowy przedstawionego przez Wykonawcę oraz zweryfikowanego przez Inżyniera.
6. Poszczególne rodzaje kosztów będą weryfikowane w szczególności w oparciu o wskazane dla każdej pozycji rodzaje dokumentów potwierdzających.
7. Wartości poszczególnych pozycji nie są wiążące, a wyłącznie szacunkowe. Wszystkie koszty pośrednie będą każdorazowo weryfikowane przez Inżyniera i Zamawiającego zgodnie z metodyką określoną w niniejszym Załączniku do Aneksu oraz wprowadzane do Umowy w drodze aneksu.
8. Zapłata wynagrodzenia Wykonawcy z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy będzie wynosić 30 dni od daty doręczenia Zamawiającemu prawidłowo wystawionej faktury.
Ustalony przez Strony katalog kosztów pośrednich podlegających rozliczeniu w przedłużonym okresie realizacji Umowy wraz ze wskazaniem dokumentów potwierdzających ich poniesienie:
1. Wynajem kontenerów - koszty potwierdzane fakturami oraz dowodami zapłaty (przelewy).
2. Nadzór i pracownicy (łącznie 13 pracowników), wraz z delegacjami, dodatkami, ZUS oraz dodatkami urlopowymi i wymaganymi szkoleniami - dokumenty: umowy o pracę, listy płac, wykaz stanowisk, faktury (dla umów B2B), potwierdzenia przelewów.
3. Posiłki regeneracyjne - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
4. Materiały biurowe i spożywcze - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
5. Usługa sprzątania - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
6. Zakwaterowanie - dokumenty: faktury, umowy najmu, potwierdzenia przelewów, wykaz zakwaterowanych, umowy z pracownikami.
7. Samochody - dokumenty: faktury, przelewy (leasingowe, serwisowe, paliwowe), wykaz pojazdów do obsługi budowy.
8. Telekomunikacja - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
9. Dallux - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
10. Ubezpieczenia i gwarancje - dokumenty: polisy, aneksy do polis, potwierdzenia opłacenia składek.
11. Myjka samochodowa - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
12. Wywóz śmieci - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
13. Wywóz nieczystości płynnych - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
14. Nadstawka - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
15. Woda - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
16. Zużycie prądu - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
17. Grzanie (symulacja) - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
18. Ochrona - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
19. Koszty zarządu i administracji Wykonawcy w przedłużonym czasie realizacji Umowy - rozliczane zgodnie z procedurą określoną w Załączniku nr 5b do Aneksu.
Wszystkie dokumenty (faktury, polisy itp.) powinny być jasno i wyraźnie opisane, że dotyczą budowy Przedmiotu Umowy. Zasady dokumentowania kosztów: wszystkie dokumenty (w szczególności faktury, polisy, umowy oraz inne dokumenty źródłowe) powinny być jasno i jednoznacznie opisane w sposób wskazujący, że dotyczą budowy Przedmiotu Umowy.
Procedura ustalania oraz rozliczania kosztów zarządu i administracji Wykonawcy, należnych w związku z przedłużonym okresem realizacji Umowy, została opracowana w oparciu o dane finansowe przedsiębiorstwa Wykonawcy oraz o zestaw jasno określonych wskaźników ekonomicznych.
1. Dane bazowe przyjęte do kalkulacji
Podstawą wyliczeń są następujące dane finansowe Wykonawcy, odnoszące się do roku obrotowego:
2. Dane dotyczące przedłużonego okresu realizacji Umowy
Na podstawie powyższych danych bazowych określono wartości odnoszące się bezpośrednio do przedłużonego czasu realizacji Umowy:
Metodyka rozliczania kosztów pośrednich w przedłużonym okresie wykonania Umowy została ustalona pomiędzy Stronami, ponieważ Zamawiający zobowiązał się do zapłaty wynagrodzenia w zakresie pozwalającym na pokrycie kosztów pośrednich Wykonawcy poniesionych przez niego w przedłużonym czasie realizacji Umowy. Na moment zawarcia Aneksu nr 2 określającego ww. metodykę nie trwał jeszcze przedłużony okres realizacji Umowy, a koszty pośrednie realizacji Umowy w przedłużonym czasie jej realizacji nie zostały jeszcze poniesione przez Wykonawcę, w związku z czym określenie wysokości kosztów miało na tamten moment charakter wyłącznie hipotetyczny i szacunkowy. Strony uregulowały pomiędzy sobą zasady postępowania związane z weryfikacją kosztów pośrednich realizacji Umowy w przedłużonym czasie jej realizacji, które będą poniesione przez Wykonawcę, oraz ich rozliczania przez Zamawiającego.
Inżynierem, o którym mowa wyżej, jest podmiot ustanowiony na mocy odrębnej umowy przez Zamawiającego do działania dla celów Umowy, w tym do prowadzenia czynności nadzoru inwestorskiego (wraz z wyznaczeniem inspektorów nadzoru inwestorskiego do poszczególnych czynności), zarządzania procesem realizacji Umowy, w tym w szczególności rozliczania, opiniowania zmian, itp.
W dniu 13 czerwca 2025 r. Strony zawarły aneks nr 12 do ww. Umowy, w którym wskazały, że:
1. Strony zawarły ww. Umowę z 4 października 2023 r.;
2. Zgodnie z postanowieniem § 22 ust. 1 Umowy, poza przypadkami określonymi w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, w szczególności ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1605 ze zm.; dalej: Pzp), Strony przewidziały możliwość dokonania zmian w Umowie w stosunku do treści Oferty Wykonawcy złożonej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, na warunkach opisanych w treści § 22 Umowy;
3. W trakcie realizacji Umowy wystąpiły okoliczności szczegółowo opisane w treści Protokołów Konieczności nr 13, nr 15, nr 16 (Załącznik nr 1-3 do Aneksu), powodujące konieczność dokonania zmiany w zakresie wykonania robót zamiennych oraz robót dodatkowych;
4. Zakończenie procesu uzgadniania zmian, jakie zostały w konsekwencji wprowadzone w wyniku zatwierdzenia przez Strony Protokołów Konieczności, spowodowało ostateczne usankcjonowanie zmian wprowadzonych rewizją 02 dokumentacji projektowej. Strony zawarły w tym zakresie odpowiednie aneksy do Umowy, wprowadzając uzgodnione zmiany. Fakt podpisania Protokołów Konieczności umożliwił tym samym ustalenie przez Strony Umowy, w jakim stopniu dokonane zmiany rzeczowe wywarły wpływ na ustalony termin wykonania przedmiotu Umowy. Strony w każdym z Protokołów Konieczności wskazywały, że dopiero w chwili ustania przeszkód możliwe będzie ustalenie roszczeń terminowych po stronie Wykonawcy;
5. Zgodnie z postanowieniem § 22 ust. 5 pkt 1 Umowy Strony przewidziały możliwość zmiany Umowy w zakresie terminu realizacji Przedmiotu Umowy, o którym mowa w § 2 ust. 1 Umowy, lub zmiany wykonania Kamieni Milowych w przypadku zlecenia zakresów robót dodatkowych lub zamiennych w wyniku zmian, o których mowa w ust. 2 pkt 1 § 22 Umowy, jeżeli terminy ich wprowadzenia, rodzaj lub zakres uniemożliwiały dotrzymanie pierwotnego terminu umownego - o czas potrzebny na zrealizowanie robót lub zakresów wynikających z wprowadzonych zmian, wykraczający poza pierwotny termin umowny; ponadto zgodnie z postanowieniami § 22 ust. 5 pkt 2 Umowy Strony przewidziały możliwość zmiany Umowy w zakresie terminu realizacji Przedmiotu Umowy, o którym mowa w § 2 ust. 1 Umowy, lub zmiany wykonania Kamieni Milowych w przypadku zastosowania innej technologii wykonania robót budowlanych, Materiałów lub Urządzeń w wyniku zmian, o których mowa w ust. 2 pkt 2 § 22 Umowy, jeżeli wpływało to na termin realizacji Przedmiotu Umowy lub Kamieni Milowych - o czas adekwatny do wpływu zmian na termin realizacji;
6. W celu dokonania zmiany w zakresie terminu wykonania Przedmiotu Umowy Strony w treści § 22 ust. 6 Umowy wskazały, że w celu dokonania zmiany, o której mowa w ust. 5 powyżej, Wykonawca jest zobowiązany do złożenia stosownego wniosku o jego zmianę przed upływem danego terminu umownego, przedstawiając okoliczności faktyczne uzasadniające zmianę i obrazując wpływ zakłócenia na ścieżkę krytyczną przy zachowaniu co najmniej tych zasobów, które były wystarczające dla zatwierdzenia Harmonogramu. Wykonawca złożył stosowny wniosek, spełniający wymagania wynikające z ww. postanowień Umowy;
7. Biorąc pod uwagę okoliczności, o których mowa w pkt 2-6 powyżej, zmiany Umowy w tym zakresie są dopuszczalne na podstawie przepisu art. 455 ust. 1 pkt 1 Pzp w zw. z § 22 ust. 2 pkt 2 lit. a Umowy oraz postanowień § 22 ust. 3 pkt 2 i 3 Umowy;
8. Zgodnie z postanowieniem § 22 ust. 14 Umowy wprowadzenie zmian, określonych w § 22 ust. 1-6 Umowy, wymaga sporządzenia protokołu uzasadniającego wprowadzenie zmiany, w związku z powyższym zostały sporządzone i podpisane przez Inżyniera oraz Kierownika Budowy lub odpowiedniego Kierownika Robót, a także zaakceptowane przez Zamawiającego Protokoły Konieczności nr 13, 15 i 16, o których mowa powyżej;
9. Zgodnie z postanowieniem § 22 ust. 15 Umowy wszelkie zmiany Umowy będą dokonywane przez umocowanych przedstawicieli Zamawiającego i Wykonawcy w formie pisemnej w drodze aneksu do Umowy, pod rygorem nieważności;
Strony, działając na podstawie wyżej wskazanych przepisów Pzp oraz postanowień Umowy, postanowiły zawrzeć Aneks do Umowy (dalej jako: „Aneks”) o następującej treści:
§ 1 Zmiana terminu wykonania umowy
1. Strony dokonują zmiany postanowień Umowy w zakresie terminu wykonania umowy.
2. Treść § 4 ust. 1 Umowy otrzymuje następujące brzmienie:
„Wykonawca jest zobowiązany do wykonania Przedmiotu Umowy w terminie od dnia zawarcia Umowy do dnia 24 kwietnia 2026 r. W tym terminie winny zostać zrealizowane wszystkie roboty budowlane, oddany obiekt wraz z dostarczeniem wyposażenia (Urządzenia, Oprogramowanie, licencje) objęte Przedmiotem Umowy, dokonane wszelkie formalności umożliwiające certyfikację i użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, w szczególności odebranie przez Zamawiającego wszystkich robót budowlanych, zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy i uzyskanie informacji, że organ ten nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji lub uzyskanie i przekazanie Zamawiającemu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, a także przekazanie Zamawiającemu certyfikatów określonych w dokumentach zamówienia i wymaganych prawem dokumentów. W konsekwencji zmiany terminu wykonania Przedmiotu Umowy, o którym mowa w § 4 ust. 1 Umowy, Strony zgodnie dokonały zmiany terminów wykonania Kamieni Milowych VR określonych w akapicie 2 części „Ogólne informacje” Załącznika nr 2 do Umowy.
§ 2 Koszty pośrednie realizacji Przedmiotu Umowy
Mając na uwadze zmianę terminu wykonania Przedmiotu Umowy, o której mowa w § 1 Aneksu, Strony postanawiają, że rozliczenie przez Zamawiającego kosztów pośrednich Wykonawcy poniesionych w przedłużonym okresie wykonania Umowy będzie dokonywane zgodnie z uprzednio uzgodnioną metodyką określoną w załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 z 2 września 2024 r. (Załącznik nr 6 do Aneksu). Weryfikacja realności, zasadności i zakresu poniesienia tych kosztów będzie weryfikowana zgodnie z metodyką ustaloną przez Strony w treści Załącznika nr 6 do Aneksu.
§ 3 Postanowienia końcowe
1. Postanowienia Umowy niezmienione niniejszym Aneksem pozostają w dotychczasowym brzmieniu.
2. Pojęcia używane w treści niniejszego Aneksu, pisane dużą literą, należy rozumieć tak jak są definiowane na podstawie Umowy.
3. Integralną część Aneksu stanowią Załączniki nr 1-7.
4. Aneks wchodzi w życie z dniem jego podpisania przez ostatnią ze Stron.
5. Aneks został sporządzony w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze Stron.
Protokoły konieczności, o których mowa w Aneksie dotyczyły:
I. PROTOKÓŁ KONIECZNOŚCI NR 13 z 17 kwietnia 2025 r. - Zgodnie z przeprowadzoną przez Strony analizą wpływu rewizji 02 dokumentacji projektowej na przedmiot Umowy, zaktualizowana dokumentacja projektowa Zamawiającego dla instalacji wentylacyjnych skutkowała m.in. koniecznością:
1. Wykonania dodatkowej izolacji akustycznej dla kanałów wentylacyjnych z wełny prasowanej oraz z kanałów z blachy.
2. Wykonania dodatkowej izolacji akustycznej skrzynek rozprężnych dla wentylacyjnych elementów nawiewnych i wywiewnych z kauczuku syntetycznego.
3. Zamiennego wykonania kanałów z blachy ocynkowanej + Conlit + izolacja akustyczna zamiast wykonania kanałów typu Promat.
II. PROTOKÓŁ KONIECZNOŚCI NR 15 z 25 kwietnia 2025 r. - Zgodnie z przeprowadzoną przez Strony analizą wpływu rewizji 02 dokumentacji projektowej na przedmiot Umowy, zaktualizowana dokumentacja projektowa Zamawiającego dla instalacji grzewczo-chłodniczej skutkowała m.in. koniecznością:
1. Rezygnacji z dostawy i montażu klimatyzatorów kanałowych i rurociągów freonowych wraz z izolacją.
2. Wykonania dodatkowych kanałów wentylacyjnych z wełny prasowanej.
3. Zamiennego wykonania kanałów wentylacyjnych z wełny prasowanej zamiast wykonania kanałów wentylacyjnych prostokątnych z blachy stalowej ocynkowanej.
III. PROTOKÓŁ KONIECZNOŚCI NR 16 z 25 kwietnia 2025 r. - Zgodnie z przeprowadzoną przez Strony analizą wpływu rewizji 02 dokumentacji projektowej na przedmiot Umowy, zaktualizowana dokumentacja projektowa Zamawiającego dla instalacji wod.-kan. skutkowała koniecznością wykonania dodatkowej izolacji akustycznej rurociągów wod.-kan.
Podstawą sporządzenia Protokołów Konieczności nr 13, 15 i 16 był § 22 ust. 2 lit. a Umowy.
Pytanie
Czy należne Spółce od Zamawiającego na podstawie ww. umów kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, obliczone według zasad wskazanych w Załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 do Umowy, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowią wynagrodzenie za wykonanie na rzecz Zamawiającego czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które w całości podlega opodatkowaniu tym podatkiem?
Państwa stanowisko w sprawie
W ocenie Spółki, należne jej od Zamawiającego na podstawie ww. umów kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, obliczone według zasad wskazanych w Załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 do Umowy, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowią wynagrodzenie za wykonanie na rzecz Zamawiającego czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które w całości podlega opodatkowaniu tym podatkiem.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy zwrócić uwagę na to, że usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść.
W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem co do zasady usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
Należy podkreślić, że oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Przy czym z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 cyt. ustawy).
Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.
W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.
Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, Trybunał zauważył, że czynność:
„podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy”.
Natomiast w wyroku C-90/20 ws. Apcoa Parking Danmark, TSUE wskazał, że aby świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych - usługi i wynagrodzenia, między którymi istnieje bezpośredni związek.
W opinii Rzecznika Generalnego w sprawie C‑295/17 w pkt 34 czytamy:
„Nie ma jednak znaczenia, w jaki sposób prawo krajowe traktuje opłatę wyrównawczą. Jak podkreśliły również Komisja i Portugalia podczas rozprawy, z punktu widzenia przepisów o VAT nie ma znaczenia, czy jest to roszczenie o odszkodowanie z tytułu deliktu czy kara umowna, ani czy jest to określane jako odszkodowanie, rekompensata czy wynagrodzenie. Ocena, czy płatność jest dokonywana w zamian za dostawę lub usługę, jest kwestią z zakresu prawa Unii, która musi być rozstrzygana odrębnie od oceny dokonywanej na mocy prawa krajowego (15)”.
W konsekwencji, aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym samym, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Uwzględniając powyższe należy uznać, że przysługujące Spółce świadczenie z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, obliczone według zasad wskazanych w Załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 do Umowy, stanowi dodatkowe wynagrodzenie na skutek zaistnienia okoliczności powodujących powstanie dodatkowych kosztów po stronie Spółki. Strony dokonały dobrowolnej modyfikacji stosunku zobowiązaniowego, w celu umożliwienia wykonania umowy w aktualnych okolicznościach. Wydłużanie terminów wykonania robót następowało jeszcze przed ich upływem, a w aneksach ustalano również koszty pośrednie związane z wykonaniem robót dodatkowych. Przysługujące Spółce kwoty stanowią zatem należność wynikającą wprost z łączącego Spółkę i Zamawiającego stosunku zobowiązaniowego. Kwoty te są związane z określonym zachowaniem Spółki, a zatem świadczeniem przez nią usług na rzecz Zamawiającego. Zamawiający jest zobowiązany do zwrotu na rzecz Spółki kosztów powstałych z tytułu przedłużenia czasu realizacji Umowy. Konieczność przedłużenia terminów wykonania Przedmiotu Umowy wynikała z okoliczności przewidzianych w § 22 ust. 2 lit. a i c Umowy. Wydłużenie terminu realizacji robót, jak również poniesienie przez Zamawiającego dodatkowych kosztów jest elementem niezbędnym dla wykonania zawartej umowy. To zaś przesądza o ekwiwalentności świadczenia, natomiast poniesione w związku z tym koszty stanowią element kalkulacji wynagrodzenia ustalanego za świadczoną usługę, które podlega opodatkowaniu zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2027 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej ustawą:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).
Stosownie natomiast do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.
Wobec tego, każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
Oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Przy czym z treści powołanego przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie.
Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia.
W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Co istotne, na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.
Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia.
Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Zatem za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:
Z powołanych przepisów wynika, że definicja świadczenia usług ma charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej. Przez świadczenie należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo spółką akcyjną z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Głównym przedmiotem Państwa działalności są usługi w zakresie ogólnego kubaturowego budownictwa lądowego na rzecz innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą i podmiotów publicznych.
4 października 2023 r. zawarli Państwo z (…) Centrum (…) w (…) (Zamawiający) Umowę dotyczącą budowy studia (…), który jest I etapem budowy planowanego kompleksu budynków (…) Centrum (…). W umowie tej określono:
W ww. Umowie przewidziano możliwość dokonania zmiany zakresu rzeczowego Umowy i ustalonego wynagrodzenia, wyłącznie zgodnie z zawartymi postanowieniami § 17 i § 22 tej Umowy. W § 22 uzgodniono m.in., że Strony przewidują możliwość zmiany umowy m.in. w przypadku zmiany dotyczące technologii wykonania robót budowlanych lub pozostałej części Przedmiotu Umowy, zastosowania Materiałów lub Urządzeń, w ściśle określonych przypadkach.
3 września 2024 r. podpisali Państwo z Zamawiającym aneks do ww. Umowy, w którym został zmieniony m.in. Przedmiot Umowy, poprzez powierzenie Państwu wykonania robót i prac dodatkowych, nieobjętych Dokumentacją Projektową ani OPZ. W aneksie tym zmieniono również kwotę należnego Państwu wynagrodzenia, poprzez jego podwyższenie. Jednocześnie zmieniono także termin wykonania Przedmiotu Umowy, tj. na 22 miesiące i 117 dni od dnia zawarcia Umowy.
W aneksie tym Strony ustaliły również zasady rozliczenia poniesionych przez Państwa dodatkowych kosztów pośrednich w związku z realizacją Przedmiotu Umowy w przedłużonym terminie jej wykonania. Ustalono , że weryfikacja realności, zasadności i zakresu poniesienia tych kosztów będzie dokonywana zgodnie z metodyką ustaloną przez Strony w treści Załącznika nr 5 do Aneksu.
W treści tego Załącznika Strony postanowiły, że:
1. W przypadku przedłużenia realizacji Umowy o okres wykraczający poza 22 miesiące od dnia zawarcia Umowy (pierwotny termin realizacji Przedmiotu Umowy), przedstawią Państwo Zamawiającemu i Inżynierowi zestawienie kosztów pośrednich realizacji Umowy poniesionych przez Państwa w przedłużonym okresie realizacji Umowy, wraz z dokumentami źródłowymi potwierdzającymi poniesienie tych kosztów.
2. Rozliczenie kosztów pośrednich w przedłużonym okresie realizacji Umowy będzie przedkładane przez Wykonawcę - Państwa, najwcześniej po upływie pierwszego pełnego miesiąca kalendarzowego wydłużonego okresu realizacji Umowy.
3. Przedstawione przez Wykonawcę koszty wraz z materiałami źródłowymi potwierdzającymi ich poniesienie będą rzetelnie weryfikowane przez Inżyniera, w szczególności w następujących aspektach:
a) faktycznego i rzeczywistego poniesienia kosztów przez Wykonawcę;
b) bezpośredniego związku kosztów z realizacją Przedmiotu Umowy i poniesienia kosztów w związku z wykonaniem Przedmiotu Umowy;
c) potwierdzenia, że koszty są poniesione po 22 miesiącu realizacji Umowy.
4. Inżynier zweryfikuje zestawienie kosztów pośrednich Wykonawcy w terminie 14 dni kalendarzowych od otrzymania go od Wykonawcy. Brak uwag Inżyniera w ww. terminie będzie rozumiany jako potwierdzenie poprawności zestawienia Wykonawcy i jego pozytywna rekomendacja dla Zamawiającego. Po weryfikacji przedstawionego przez Wykonawcę rozliczenia kosztów pośrednich realizacji Umowy w wydłużonym okresie jej realizacji Inżynier niezwłocznie przedstawi Zamawiającemu rekomendację do ich rozliczenia. Zamawiający w terminie 7 dni od otrzymania rekomendacji Inżyniera dla poszczególnych zestawień kosztów pośrednich Wykonawcy przygotuje aneks do Umowy w celu rozliczenia kosztów Wykonawcy.
5. Strony ustaliły kategorie rodzajowe kosztów pośrednich, które będą weryfikowane przez Inżyniera i rozliczone przez Zamawiającego. Został on opracowany na podstawie zestawienia miesięcznych kosztów utrzymania placu budowy przedstawionego przez Wykonawcę oraz zweryfikowanego przez Inżyniera.
6. Poszczególne rodzaje kosztów będą weryfikowane w szczególności w oparciu o wskazane dla każdej pozycji rodzaje dokumentów potwierdzających.
7. Wartości poszczególnych pozycji nie są wiążące, a wyłącznie szacunkowe. Wszystkie koszty pośrednie będą każdorazowo weryfikowane przez Inżyniera i Zamawiającego zgodnie z metodyką określoną w Załączniku do Aneksu oraz wprowadzane do Umowy w drodze aneksu.
8. Zapłata wynagrodzenia Wykonawcy z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy będzie wynosić 30 dni od daty doręczenia Zamawiającemu prawidłowo wystawionej faktury.
W aneksie został Ustalony również przez Strony katalog kosztów pośrednich podlegających rozliczeniu w przedłużonym okresie realizacji Umowy wraz ze wskazaniem dokumentów potwierdzających ich poniesienie:
1. Wynajem kontenerów - koszty potwierdzane fakturami oraz dowodami zapłaty (przelewy).
2. Nadzór i pracownicy (łącznie 13 pracowników), wraz z delegacjami, dodatkami, ZUS oraz dodatkami urlopowymi i wymaganymi szkoleniami - dokumenty: umowy o pracę, listy płac, wykaz stanowisk, faktury (dla umów B2B), potwierdzenia przelewów.
3. Posiłki regeneracyjne - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
4. Materiały biurowe i spożywcze - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
5. Usługa sprzątania - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
6. Zakwaterowanie - dokumenty: faktury, umowy najmu, potwierdzenia przelewów, wykaz zakwaterowanych, umowy z pracownikami.
7. Samochody - dokumenty: faktury, przelewy (leasingowe, serwisowe, paliwowe), wykaz pojazdów do obsługi budowy.
8. Telekomunikacja - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
9. Dallux - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
10. Ubezpieczenia i gwarancje - dokumenty: polisy, aneksy do polis, potwierdzenia opłacenia składek.
11. Myjka samochodowa - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
12. Wywóz śmieci - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
13. Wywóz nieczystości płynnych - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
14. Nadstawka - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
15. Woda - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
16. Zużycie prądu - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
17. Grzanie (symulacja) - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
18. Ochrona - dokumenty: faktury oraz potwierdzenia przelewów.
19. Koszty zarządu i administracji Wykonawcy w przedłużonym czasie realizacji Umowy - rozliczane zgodnie z procedurą określoną w Załączniku nr 5b do Aneksu.
Wszystkie dokumenty (faktury, polisy itp.) powinny być jasno i wyraźnie opisane, że dotyczą budowy Przedmiotu Umowy. Strony uregulowały pomiędzy sobą zasady postępowania związane z weryfikacją poniesionych przez Państwa kosztów pośrednich realizowanych w przedłużonym czasie, oraz ich zasady rozliczania.
13 czerwca 2025 r. Strony zawarły kolejny aneks do ww. Umowy, w którym wskazały m.in., że:
Strony, działając na podstawie wyżej wskazanych przepisów Pzp oraz postanowień Umowy, postanowiły zawrzeć Aneks do Umowy (Aneks), z którego wynika, że Strony dokonują zmiany postanowień Umowy w zakresie terminu wykonania umowy - na jego podstawie Wykonawca jest zobowiązany do wykonania Przedmiotu Umowy w terminie od dnia zawarcia Umowy do dnia 24 kwietnia 2026 r. W tym terminie winny zostać zrealizowane wszystkie roboty budowlane, oddany obiekt wraz z dostarczeniem wyposażenia (Urządzenia, Oprogramowanie, licencje) objęte Przedmiotem Umowy, dokonane wszelkie formalności umożliwiające certyfikację i użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, w szczególności odebranie przez Zamawiającego wszystkich robót budowlanych, zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy i uzyskanie informacji, że organ ten nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji lub uzyskanie i przekazanie Zamawiającemu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego powstałego w wyniku robót budowlanych objętych Umową, a także przekazanie Zamawiającemu certyfikatów określonych w dokumentach zamówienia i wymaganych prawem dokumentów. Mając na uwadze zmianę terminu wykonania Przedmiotu Umowy, Strony postanowiły, że rozliczenie przez Zamawiającego kosztów pośrednich Wykonawcy poniesionych w przedłużonym okresie wykonania Umowy będzie dokonywane zgodnie z uprzednio uzgodnioną metodyką określoną w załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 z 2 września 2024 r.
Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy należne Państwu od Zamawiającego na podstawie ww. umów kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, obliczone według zasad wskazanych w Załączniku nr 5 do Aneksu nr 2 do Umowy, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług stanowią wynagrodzenie za wykonanie na rzecz Zamawiającego czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które w całości podlega opodatkowaniu tym podatkiem.
W analizowanej sprawie Strony podpisały szereg aneksów, na mocy których wydłużono terminy wykonania robót, jak również przewidziano wykonanie robót dodatkowych. Strony dokonały więc dobrowolnej modyfikacji stosunku zobowiązaniowego, w celu umożliwienia wykonania umowy w aktualnych okolicznościach. Opisana we wniosku dobrowolna zmiana warunków umowy, w tym wydłużenie terminów na wykonanie robót, stanowi modyfikację samego stosunku zobowiązaniowego. Z wniosku wynika, że mogą Państwo ponieść dodatkowe koszty pośrednie realizacji Przedmiotu Umowy, które to związane będą ze zmianą terminu wykonania Przedmiotu Umowy, co nastąpiło na podstawie akceptowanych przez Państwa aneksów. Podkreślenia wymaga, że wydłużanie terminów wykonania robót następowało jeszcze przed ich upływem, a w aneksie nr 2 zmieniono Państwa Wynagrodzenie poprzez jego podwyższenie. Podpisując kolejne aneksy wyrazili Państwo zgodę na zmianę warunków Umowy powodujących przesunięcie ww. terminu co doprowadziło do powstania dodatkowych kosztów. Powstałe koszty są zaś niewątpliwie związane z funkcjonowaniem Państwa przedsiębiorstwa, koniecznym do realizacji prac objętych umową: obejmują koszty wynagrodzeń pracowników, koszty posiłków regeneracyjnych, koszty utrzymania i eksploatacji pojazdów, biura czy funkcjonowania przedsiębiorcy. Wskazali Państwo, że zgodnie z Załącznikiem nr 5 do Aneksu nr 2 w przypadku przedłużenia realizacji Umowy przedstawią Państwo Zamawiającemu i Inżynierowi zestawienie kosztów pośrednich realizacji Umowy poniesionych w przedłużonym okresie realizacji Umowy, wraz z dokumentami źródłowymi potwierdzającymi poniesienie tych kosztów. Przedstawione koszty wraz z materiałami źródłowymi potwierdzającymi ich poniesienie będą weryfikowane przez Inżyniera, w szczególności w aspekcie faktycznego i rzeczywistego poniesienia tych kosztów, bezpośredniego związku kosztów z realizacją Przedmiotu Umowy i poniesienia kosztów w związku z wykonaniem Przedmiotu Umowy oraz potwierdzenia, że koszty są poniesione po 22 miesiącu realizacji Umowy. Koszty pośrednie będą każdorazowo weryfikowane przez Inżyniera i Zamawiającego zgodnie z metodyką określoną w ww. Załączniku do Aneksu oraz wprowadzane do Umowy w drodze aneksu. Zapłata wynagrodzenia Państwu z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy będzie wynosić 30 dni od daty doręczenia Zamawiającemu prawidłowo wystawionej faktury.
Zatem należne Państwu kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich poniesionych w przedłużonym czasie realizacji Umowy, wynikają bezpośrednio z zobowiązania do wykonania prac. Wydłużenie terminu realizacji robót, jak również poniesienie dodatkowych kosztów jest elementem niezbędnym dla wykonania zawartej umowy. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że kwota należna Państwu od Zamawiającego, stanowi wynagrodzenie za usługi wykonane przez Państwa na rzecz tego Zamawiającego. Wynagrodzenie w wysokości kosztów pośrednich obejmuje płatność za dodatkowe świadczenia realizowane w wydłużonym okresie realizacji prac. Mamy tu do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczeniem w zamian za wynagrodzenie określone w aneksach do umowy.
Kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy stanowią w istocie zwrot poniesionych kosztów w wyniku przedłużenia terminu realizacji prac związanych z budowanym obiektem, w szczególności kosztów ogólnych i stałych (kosztów pośrednich obejmujących koszty ogólne budowy oraz koszty zarządu). Należy też zwrócić uwagę, że przedłużanie czasu obowiązywania Umowy wiązało się z koniecznością wykonania robót dodatkowych. To zaś przesądza o ekwiwalentności świadczenia, natomiast poniesione w związku z tym koszty stanowią element kalkulacji wynagrodzenia ustalanego za świadczoną usługę.
Zatem należne Państwu od Zamawiającego na podstawie opisanych umów kwoty z tytułu poniesionych kosztów pośrednich w przedłużonym czasie realizacji Umowy, obliczone wg wskazanych zasad, stanowią/będą stanowić wynagrodzenie za wykonane przez Państwa świadczenie, które podlega opodatkowaniu zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy.
Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny/zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będą ze stanem faktycznym/zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo