Obywatel Białorusi przeniósł miejsce zamieszkania do Polski 25 lutego 2022 r., uzyskując Kartę Polaka dopiero 15 września 2022 r. Prowadził w Polsce działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem ewidencjonowanym. Chce skorzystać z ulgi na powrót (zwolnienie przychodów do 85 528 zł) w latach 2022-2025. Przed przyjazdem nie miał miejsca zamieszkania w Polsce…
Interpretacja indywidualna
– stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
21 maja 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 7 czerwca 2025 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
A.A. mieszkający przy ulicy (…), NIP: (…) (dalej jako: Wnioskodawca), jest obywatelem Białorusi (a od czerwca 2024 roku również obywatelem Polski), który przyjechał wraz z małżonką do Polski 25 lutego 2022 r. na podstawie wizy pracowniczej w ramach programu (…).
Po przyjeździe założył jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie usług IT (marzec 2022 roku). Od kwietnia do lipca 2022 r. wynajmowali razem mieszkanie w ramach (...) niedaleko (…), a wcześniej przez trzy miesiące zamieszkiwali na podstawie innej umowy najmu. W całym 2022 roku Wnioskodawca osiągał wyłącznie dochody z działalności gospodarczej prowadzonej na terytorium Polski.
15 września 2022 r. Wnioskodawca otrzymał decyzję o przyznaniu Karty Polaka. Pod koniec października 2022 r. zakończył prowadzenie działalności gospodarczej na Białorusi.
W latach 2022 i 2023 Wnioskodawca korzystał z ulgi na powrót przewidzianej w art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy o PIT. Przed przyjazdem do Polski Wnioskodawca zamieszkiwał na Białorusi, gdzie mieszkał w mieszkaniu należącym do jego rodziców. Ponadto nabył działkę, na której rozpoczął budowę domu, jednakże przed jej ukończeniem zdecydował się na przeprowadzkę do Polski.
Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
Wnioskodawca chce skorzystać z ulgi podatkowej w latach 2022, 2023, 2024, 2025.
Wnioskodawca powrócił do Polski 25 lutego 2022 roku.
Przeniesienie interesów życiowych, osobistych i gospodarczych (centrum interesów życiowych) do Polski nastąpiło z dniem 25 lutego 2022 roku.
W wyniku przeniesienia miejsca zamieszkania od 25 lutego 2022 roku Wnioskodawca podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
Białoruś, zgodnie ze swoim prawem wewnętrznym uważała Wnioskodawcę za swojego podatnika do roku 2021. Zgodnie z prawem wewnętrznym Białorusi Wnioskodawca nie był w roku 2022 tam rezydentem podatkowym, ponieważ przebywał na Białorusi poniżej 183 dni w roku.
Zgodnie z białoruskimi przepisami o podatku dochodowym, to kryterium dni decyduje o rezydencji podatkowej. Nadto Wnioskodawca zwraca uwagę, że zgodnie z polsko - białoruską umową o unikaniu podwójnego opodatkowania (art. 4) jego miejsce zamieszkania i centrum interesów życiowych od 25 lutego 2022 roku znajdowało się i znajduje się w Polsce.
W roku podatkowym 2019, 2020, 2021 oraz przez okres od początku roku 2022 do dnia poprzedzającego dzień, w którym Wnioskodawca zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (do 25 lutego 2022 roku) nie przebywał on na terytorium Polski dłużej niż 183 dni.
W latach 2019-2021 oraz na początku 2022 (do 25 lutego 2022 roku) miejsce zamieszkania Wnioskodawcy było na Białorusi.
W latach 2022-2023 Wnioskodawca korzystał z ulgi na powrót, ale mając na względzie niejasność przepisów, dokonał korekty zeznań podatkowych, dopłacając podatek z odsetkami.
W okresie, w którym Wnioskodawca zamierza skorzystać z ulgi na powrót, uzyskiwał dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
Wnioskodawca chciałby skorzystać z ulgi na powrót z działalności gospodarczej opodatkowanej w formie ryczałtu ewidencjonowanego.
Wnioskodawca nie miał miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej 5 lat kalendarzowych poprzedzających okres pobytu zagranicą. Do momentu przyjazdu do Polski 25 lutego 2022 Polska nie była jego miejscem zamieszkania. Wnioskodawca urodził się i mieszkał do momentu przyjazdu do Polski nieprzerwanie na Białorusi.
Suma przychodów w latach, w których Wnioskodawca chce skorzystać z ulgi na powrót przekroczy kwotę 85 528 zł.
Wnioskodawca nie posiada certyfikatu rezydencji z Białorusi, ale posiada dokumenty potwierdzające jego rezydencję podatkową na Białorusi w latach 2019-2021 oraz w roku 2022 do momentu przeprowadzki do Polski:
1. Wyciągi z białoruskiego konta bankowego;
2. Zeznania podatkowe złożone do białoruskich organów podatkowych (VAT i PIT);
3. Umowa z Wnioskodawcą jako niezależnym wykonawcą (independent Contractor Agreement). Dokument ten reguluje współpracę z podwykonawcą, który nie jest pracownikiem. Określa on, że wykonawca odpowiada za swoje podatki, urlop, a także, że zleceniodawca nie ma obowiązków wobec pracodawcy;
4. Wystawione przez Wnioskodawcę faktury dokumentujące sprzedaż usług na rzecz kontrahenta;
5. Protokoły do wykonanych usług. Są to dokumenty przede wszystkim potwierdzające zakończenie prac;
6. Aneksy do umowy o świadczenie usług, które precyzują następujące warunki umowy, jak: wynagrodzenie, terminy, zakres prac, specyfikacje techniczne, zmiany w umowie.
Pytanie
Czy podatnik, który przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w marcu 2022 r., nie posiadając w tym momencie Karty Polaka, lecz uzyskał ją w październiku 2022 r., spełnia warunki do skorzystania z ulgi na powrót, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Pana stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, spełnia on warunki do zastosowania zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w związku z art. 21 ust. 43 tej ustawy, albowiem w roku podatkowym, w którym przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, spełnił wszystkie przesłanki warunkujące prawo do zastosowania ulgi na powrót, w tym przesłankę posiadania Karty Polaka.
Wnioskodawca przybył do Polski w marcu 2022 r. i od tego czasu posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ośrodek interesów osobistych i gospodarczych w rozumieniu art. 3 ust. 1a ustawy PIT. Od momentu przyjazdu do Polski prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, z której uzyskuje przychody opodatkowane zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W październiku 2022 r. Wnioskodawcy została przyznana Karta Polaka. Wnioskodawca nie posiadał miejsca zamieszkania w Polsce w okresie trzech lat kalendarzowych poprzedzających rok 2022, ani w okresie od początku roku 2022 do dnia poprzedzającego przyjazd do Polski. Jednocześnie nie korzystał wcześniej, w całości ani w części, z ulgi na powrót.
W ocenie Wnioskodawcy, z literalnego brzmienia art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. a ustawy PIT nie wynika, że warunek posiadania Karty Polaka musi być spełniony najpóźniej w dniu przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Polski. Przepis posługuje się formą „posiada”, a nie „posiadał w dacie zmiany miejsca zamieszkania”, co oznacza, że wystarczające jest, aby podatnik posiadał Kartę Polaka w roku podatkowym, w którym zamierza skorzystać z ulgi. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 294/24: “Trudno byłoby w tym przypadku zaakceptować sytuację, w której prawodawca z jednej strony dopuściłby do prowadzenia postępowania o przyznanie Karty Polaka na terytorium RP, która niejednokrotnie (o ile nie z reguły) jest inicjowana przez ubiegającą się osobę dopiero po zmianie miejsca zamieszkania na terytorium kraju, z drugiej strony natomiast uzależnił stosowanie zwolnienia od podatku (m.in. dla osób posiadających Kartę Polaka) od tego, że taka karta została uzyskana najpóźniej na moment przeniesienia miejsca zamieszkania do Polski. W ten sposób ustawodawca podatkowy (przy przyjęciu interpretacji zaprezentowanej przez Organ interpretacyjny) pozbawiłby preferencji podatkowej osoby, które po zmianie miejsca zamieszkania na terytorium kraju zainicjowały procedurę przyznania Karty Polaka (mimo że prawodawca przewiduje zainicjowanie tej procedury w kraju). W tym miejscu Sąd zwraca również uwagę na to, że Skarżąca wskazała w skardze, że "od 2020 roku na B. nie ma możliwości złożenia wniosku o przyznanie Karty Polaka". W tym kontekście zaproponowana przez Organ interpretacyjny wykładnia przepisów w istotny sposób ograniczyłaby (lub wręcz nawet uniemożliwiłaby) skorzystanie z przedmiotowej preferencji przez podatników, którzy uprzednio mieli miejsce zamieszkania na Białorusi. Sąd nie znajduje uzasadnienia dla takiej wykładni przepisów, w szczególności biorąc pod uwagę wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP zasadę równości. w którym sąd jednoznacznie uznał, że posiadanie Karty Polaka w momencie przeniesienia miejsca zamieszkania nie jest warunkiem koniecznym. Wystarczające jest, aby podatnik uzyskał Kartę Polaka najpóźniej do końca pierwszego roku podatkowego, za który zamierza skorzystać ze zwolnienia.
Tym samym, skoro Wnioskodawca uzyskał Kartę Polaka w październiku 2022 r., a przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w marcu 2022 r., spełnia przesłankę posiadania Karty Polaka w rozumieniu art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. a ustawy PIT.
W konsekwencji, wobec spełnienia wszystkich pozostałych warunków ustawowych, przysługuje mu prawo do zastosowania zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy PIT od 2022 r. lub - wedle wyboru - od 2023 r., zgodnie z zasadą przewidzianą w treści tego przepisu.”
Wnioskodawca podkreśla, że celem ustawodawcy, wynikającym z uzasadnienia projektu nowelizacji wprowadzającej art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy PIT, było stworzenie mechanizmu zachęcającego do przyjazdu lub powrotu do Polski osób polskiego pochodzenia i podjęcia tutaj legalnej działalności zarobkowej. Celem tym było zwiększenie atrakcyjności Polski jako miejsca prowadzenia działalności zawodowej. W tym kontekście rygorystyczne i zawężające wykładnie warunku posiadania Karty Polaka, odczytywane w sposób oderwany od literalnego brzmienia przepisu oraz celu regulacji, należy uznać za nieuzasadnione i w sposób sprzeczny z intencją ustawodawcy utrudnia lub nawet uniemożliwia skorzystanie z tej ulgi.
Interpretacja uniemożliwiająca skorzystanie z ulgi w sposób szczególny dyskryminuje osoby, które z obawy o siebie i o swoich bliskich podjęli szybko decyzję o wyjeździe do Polski, co kłóci się z zasadami sprawiedliwości społecznej. Nadto, mając na uwadze zasadę in dubio pro tributario, wyrażoną w art. 2a Ordynacji podatkowej, wszelkie wątpliwości interpretacyjne co do zakresu warunków uprawniających do skorzystania z preferencji podatkowej powinny być rozstrzygane na korzyść podatnika.
Z tych względów, Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie, że w opisanym stanie faktycznym przysługuje mu prawo do zastosowania zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy PIT, począwszy od roku podatkowego, w którym przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskał Kartę Polaka.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):
Wolne od podatku dochodowego są przychody podatnika, który przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł, osiągnięte:
a. ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy,
b. z umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8,
c. z pozarolniczej działalności gospodarczej, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30c albo art. 30ca albo ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych
d. z zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
- w czterech kolejno po sobie następujących latach podatkowych, licząc od początku roku, w którym podatnik przeniósł to miejsce zamieszkania, albo od początku roku następnego, z zastrzeżeniem ust. 39, 43 i 44.
Na podstawie art. 21 ust. 39 ww. ustawy:
Przy obliczaniu kwoty przychodów podlegających zwolnieniu od podatku na podstawie ust. 1 pkt 148 i 152-154 nie uwzględnia się przychodów podlegających opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie niniejszej ustawy, zwolnionych od podatku dochodowego oraz od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Stosownie do art. 21 ust. 43 powołanej ustawy:
Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 152, przysługuje pod warunkiem, że:
1) w wyniku przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podatnik podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu oraz
2) podatnik nie miał miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie obejmującym:
a) trzy lata kalendarzowe poprzedzające bezpośrednio rok, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz
b) okres od początku roku, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do dnia poprzedzającego dzień, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz
3) podatnik:
a) posiada obywatelstwo polskie, Kartę Polaka lub obywatelstwo innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo Konfederacji Szwajcarskiej lub
b) miał miejsce zamieszkania:
4) posiada certyfikat rezydencji lub inny dowód dokumentujący miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w okresie niezbędnym do ustalenia prawa do tego zwolnienia, oraz
5) nie korzystał uprzednio, w całości lub w części, z tego zwolnienia - w przypadku podatników, którzy ponownie przeniosą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W myśl natomiast art. 21 ust. 44 cytowanej ustawy:
Suma przychodów zwolnionych od podatku na podstawie ust. 1 pkt 148 i 152-154 nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty 85 528 zł.
Przepisy te zostały wprowadzone z dniem 1 stycznia 2022 r. przez art. 1 pkt 13 lit. a) tiret 13 ustawy z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2105).
Ponadto, z art. 53 ww. ustawy zmieniającej wynika, że:
Zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy zmienianej w art. 1, ma zastosowanie do podatników, którzy przenieśli miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po dniu 31 grudnia 2021 r.
Zwolnienie przedmiotowe, o którym mowa w ww. art. 21 ust. 1 pkt 152 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych polega na zwolnieniu od podatku dochodowego niektórych przychodów osiągniętych w czterech kolejno po sobie następujących latach podatkowych przez podatników, którzy w wyniku przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Polski po dniu 31 grudnia 2021 r. podlegają w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.
Osoby podlegające w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Wynika to z art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jak wynika z art. 3 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:
1) posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
2) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.
W świetle art. 4a ww. ustawy:
Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.
Aby zapewnić sobie możliwość skorzystania z omawianej preferencji podatkowej, należy zarówno przez trzy lata kalendarzowe poprzedzające bezpośrednio rok, w którym zmieniono miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz w okresie od początku roku, w którym zmieniono miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do dnia poprzedzającego ten dzień, nie posiadać miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i co istotne w wyniku przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, należy mieć nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium RP.
Z przedstawionego przez Pana opisu wynika, że w wyniku przeniesienia w 2022 roku miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlega Pan nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zatem, warunek wskazany w art. 21 ust. 43 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych został spełniony.
Następny warunek, który określa art. 21 ust. 43 pkt 2 lit. a) ww. ustawy również został spełniony. Z przedstawionych informacji wynika bowiem, że w okresie trzech lat kalendarzowych poprzedzających rok, w którym zmienił Pan miejsce zamieszkania oraz w okresie od początku tego roku do dnia poprzedzającego dzień, w którym zmienił Pan miejsce swojego zamieszkania na Polskę, nie miał Pan miejsca zamieszkania na terytorium Polski.
Kolejnym istotnym kryterium umożliwiającym zastosowanie „ulgi na powrót” jest stosownie do art. 21 ust. 43 pkt 4 ustawy, posiadanie certyfikatu rezydencji lub innych dowodów dokumentujących miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w okresie niezbędnym do ustalenia prawa do tego zwolnienia.
Zgodnie z art. 5a pkt 21 ww. ustawy:
Ilekroć w ustawie mowa jest o certyfikacie rezydencji - oznacza to zaświadczenie o miejscu zamieszkania podatnika dla celów podatkowych wydane przez właściwy organ administracji podatkowej państwa miejsca zamieszkania podatnika.
Z treści ww. regulacji wynika, że dokumentowanie miejsca zamieszkania dla celów podatkowych w okresie niezbędnym do ustalenia prawa do „ulgi na powrót” może alternatywnie nastąpić posiadanym przez podatnika certyfikatem rezydencji lub innym dowodem. Wystarczy zatem, że podatnik posiada inne dokumenty, które potwierdzą jego miejsce zamieszkania w innym państwie, niemniej muszą być to dokumenty potwierdzające miejsce zamieszkania dla celów podatkowych. Takimi dokumentami mogą być np. umowa o pracę, albo umowa najmu mieszkania za granicą, albo zaświadczenie od byłego pracodawcy.
Choć przepisy podatkowe nie wymieniają w tym zakresie żadnego katalogu, to należy pamiętać, że zgodnie z art. 180 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.):
Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
Powyższe oznacza, że innymi dowodami wskazującymi na miejsce zamieszkania poza Polską mogą być m.in. umowa o pracę, historia zatrudnienia, zagraniczne zeznania podatkowe, zagraniczna umowa najmu nieruchomości, paski wynagrodzeń, wyciągi bankowe czy też zagraniczne zaświadczenie od pracodawcy. Można w tym zakresie przedstawić również inne dowody.
Z przedstawionego przez Pana opisu zdarzenia wynika, że posiada Pan inne dokumenty potwierdzające, że Pana miejsce zamieszkania dla celów podatkowych przed przyjazdem do Polski znajdowało się na Białorusi tj.:
1. Wyciągi z białoruskiego konta bankowego;
2. Zeznania podatkowe złożone do białoruskich organów podatkowych (VAT i PIT);
3. Umowa z Wnioskodawcą jako niezależnym wykonawcą (independent Contractor Agreement). Dokument ten reguluje współpracę z podwykonawcą, który nie jest pracownikiem. Określa on, że wykonawca odpowiada za swoje podatki, urlop, a także, że zleceniodawca nie ma obowiązków wobec pracodawcy;
4. Wystawione przez Wnioskodawcę faktury dokumentujące sprzedaż usług na rzecz kontrahenta;
5. Protokoły do wykonanych usług. Są to dokumenty przede wszystkim potwierdzające zakończenie prac;
6. Aneksy do umowy o świadczenie usług, które precyzują następujące warunki umowy, jak: wynagrodzenie, terminy, zakres prac, specyfikacje techniczne, zmiany w umowie.
Spełnił Pan zatem warunek wskazany w art. 21 ust. 43 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W celu skorzystania z ww. preferencji podatkowej, tj. tzw. „ulgi na powrót” spełnione muszą być jednak wszystkie warunki wskazane w art. 21 ust. 39, 43 i 44 ustawy.
Jednym z warunków, wymienionych w art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. a) jest również posiadanie przez podatnika Karty Polaka.
Zgodnie z art. 1 ustawy z 7 września 2007 r. o Karcie Polaka (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 192):
Ustawa określa uprawnienia osoby, której przyznano Kartę Polaka, zwanej dalej „posiadaczem Karty Polaka”, zasady przyznawania, utraty ważności i unieważniania Karty Polaka oraz właściwość i tryb postępowania organów w tych sprawach.
Stosownie do art. 2 ust. 1-3 ww. ustawy:
1. Karta Polaka może być przyznana osobie, która deklaruje przynależność do Narodu Polskiego i spełni łącznie następujące warunki:
1) wykaże swój związek z polskością przez przynajmniej podstawową znajomość języka polskiego, który uważa za język ojczysty, oraz znajomość i kultywowanie polskich tradycji i zwyczajów;
2) w obecności konsula Rzeczypospolitej Polskiej, zwanego dalej ,,konsulem'', lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewody, albo wyznaczonego przez niego pracownika, złoży pisemną deklarację przynależności do Narodu Polskiego;
3) wykaże, że jest narodowości polskiej lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej, albo przedstawi zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej potwierdzające aktywne zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej mniejszości narodowej przez okres co najmniej ostatnich trzech lat;
4) złoży oświadczenie, że ona lub jej wstępni nie repatriowali się lub nie zostali repatriowani z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, na podstawie umów repatriacyjnych zawartych w latach 1944-1957 przez Rzeczpospolitą Polską albo przez Polską Rzeczpospolitą Ludową z Białoruską Socjalistyczną Republiką Radziecką, Ukraińską Socjalistyczną Republiką Radziecką, Litewską Socjalistyczną Republiką Radziecką i Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, do jednego z państw będących stroną tych umów.
2. Karta Polaka może być przyznana osobie:
1) nieposiadającej w dniu złożenia wniosku o wydanie Karty Polaka oraz w dniu przyznania Karty Polaka obywatelstwa polskiego lub
2) nieposiadającej zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub
3) posiadającej status bezpaństwowca.
3. Karta Polaka może być także przyznana osobie, której polskie pochodzenie zostało stwierdzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz.U. z 2022 r. poz. 1105), pod warunkiem wykazania się znajomością języka polskiego w stopniu co najmniej podstawowym. Przepisy art. 13 ust. 7 i 8 stosuje się odpowiednio.
Natomiast w art. 3 ww. ustawy wskazano, że:
1. Karta Polaka jest dokumentem potwierdzającym przynależność do Narodu Polskiego.
2. Karta Polaka poświadcza uprawnienia wynikające z niniejszej ustawy.
Jak wynika z art. 17 ww. ustawy:
1. Karta Polaka jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej przyznania, z zastrzeżeniem ust. 2a i 3.
2. Jeżeli posiadacz Karty Polaka złoży wniosek o przedłużenie jej ważności, ważność Karty Polaka jest przedłużana na okres kolejnych 10 lat. Wniosek może zostać złożony nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu jej ważności.
2a. Karta Polaka przyznana osobie, która ukończyła 65 lat, jest ważna na czas nieoznaczony.
3. Karta Polaka przyznana małoletniemu jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej przyznania, jednak nie dłużej niż do dnia, w którym upływa rok od dnia uzyskania przez niego pełnoletności.
4. Jeżeli po osiągnięciu pełnoletności, najpóźniej na 3 miesiące przed terminem, o którym mowa w ust. 3, posiadacz Karty Polaka złoży wniosek o przedłużenie jej ważności oraz podpisze deklarację przynależności do Narodu Polskiego, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, ważność Karty Polaka jest przedłużana na okres kolejnych 10 lat.
5. (uchylony)
6. Jeżeli w okresie ważności Karty Polaka nastąpiła zmiana danych jej posiadacza uwidocznionych w tej Karcie, na wniosek posiadacza lub jego przedstawiciela ustawowego, na podstawie przedłożonych dokumentów stanu cywilnego, właściwy konsul, a w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, wydaje Kartę Polaka z uwzględnieniem zmienionych danych.
7. Nowa Karta Polaka wydawana w związku ze zmianą danych lub duplikat Karty Polaka wydawane są na okres 10 lat; przepisy ust. 2a i 3 stosuje się odpowiednio.
W świetle art. 18 ww. ustawy:
1. Kartę Polaka osobie, której ją przyznano, wydaje konsul a w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, albo inna wyznaczona przez niego osoba.
2. Jeżeli jest to możliwe, wręczenie Karty Polaka następuje w sposób uroczysty.
3. Korzystanie z uprawnień, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3-5, wymaga okazywania Karty Polaka oraz ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość jej posiadacza.
4. W przypadku zagubienia lub zniszczenia Karty Polaka właściwy konsul lub wojewoda, na wniosek jej posiadacza, wydaje duplikat Karty Polaka.
Zgodnie z art. 20 ww. ustawy:
1. Konsul lub w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4 - wojewoda, w drodze decyzji, z urzędu unieważnia Kartę Polaka w przypadku:
1) gdy po otrzymaniu Karty Polaka jej posiadacz zachowuje się w sposób uwłaczający Rzeczypospolitej Polskiej lub Polakom;
2) gdy zachodzi jedna z przesłanek określonych w art. 19 pkt 2, 5 lub 6;
3) zrzeczenia się Karty Polaka;
4) gdy na podstawie art. 17 ust. 6 wydał nową Kartę Polaka zawierającą zmienione dane.
1a. Jeżeli posiadacz Karty Polaka nabył obywatelstwo polskie albo uzyskał zezwolenie na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, posiadana przez niego Karta Polaka traci ważność z mocy prawa z dniem wydania dokumentu potwierdzającego nabycie obywatelstwa polskiego albo uzyskania zezwolenia na pobyt stały.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz Karty Polaka niezwłocznie zwraca Kartę Polaka konsulowi albo wojewodzie, który ją wydał.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1a, posiadacz Karty Polaka zwraca Kartę Polaka wojewodzie właściwemu ze względu na miejsce pobytu, nie później niż w terminie 14 dni od dnia, w którym:
1) doręczono mu dokument potwierdzający nabycie obywatelstwa polskiego albo
2) decyzja o uzyskaniu zezwolenia na pobyt stały stała się ostateczna.
Stosownie do art. 23 ust. 1 i ust. 3 ww. ustawy:
1. Konsul i wojewoda prowadzą, każdy w zakresie swojej właściwości, rejestr złożonych wniosków o przyznanie Karty Polaka lub przedłużenie jej ważności, decyzji wydanych w tych sprawach, przyznanych i unieważnionych Kart Polaka oraz Kart Polaka, które utraciły ważność z mocy prawa.
3. Minister właściwy do spraw zagranicznych prowadzi centralny rejestr przyznanych oraz unieważnionych Kart Polaka oraz Kart Polaka, które utraciły ważność z mocy prawa. Centralny rejestr zawiera dane, o których mowa w ust. 2.
Natomiast zgodnie z art. 195 ust. 1 pkt 9 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 769 ze zm.):
Zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli posiada ważną Kartę Polaka i zamierza osiedlić się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na stałe.
Stosownie zaś do art. 229 ust. 7 ww. ustawy:
Wydanie karty pobytu cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 195 ust. 1 pkt 9, następuje po zwróceniu przez niego Karty Polaka, zgodnie z art. 20 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka (Dz.U. z 2023 r. poz. 192).
Stosownie do art. 240 ww. ustawy:
Kartę pobytu wydaje się cudzoziemcowi, któremu udzielono:
1) zezwolenia na pobyt czasowy;
2) zezwolenia na pobyt stały;
3) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE;
4) zgody na pobyt ze względów humanitarnych.
Zgodnie z art. 242 ww. ustawy:
Karta pobytu w okresie swojej ważności potwierdza tożsamość cudzoziemca podczas jego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz uprawnia go, wraz z dokumentem podróży, do wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy.
Natomiast zgodnie z art. 243 ww. ustawy:
1. Karta pobytu wydana cudzoziemcowi w przypadku udzielenia mu:
1) zezwolenia na pobyt czasowy - jest ważna przez okres, na który udzielono mu tego zezwolenia;
2) zezwolenia na pobyt stały - jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej wydania;
3)zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE - jest ważna przez okres 5 lat od dnia jej wydania;
4) zgody na pobyt ze względów humanitarnych - jest ważna przez okres 2 lat od dnia jej wydania.
2. Kolejna karta pobytu wydana cudzoziemcowi po upływie terminu ważności karty pobytu wydanej w związku z udzieleniem mu:
1) zezwolenia na pobyt stały - jest ważna przez okres 10 lat od dnia jej wydania;
2) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE - jest ważna przez okres 5 lat od dnia jej wydania;
3) zgody na pobyt ze względów humanitarnych - jest ważna przez okres 2 lat od dnia jej wydania.
Z treści wniosku wynika, że przeniósł Pan swoje miejsce zamieszkania do Polski z dniem 25 lutego 2022 roku, natomiast decyzję o przyznaniu Karty Polaka otrzymał Pan dopiero 15 września 2022 r.
Wobec literalnego brzmienia przepisów regulujących omawiane zwolnienie, w tym w szczególności zestawiając brzmienie lit. a) i b) w art. 21 ust. 43 pkt 3 ww. ustawy wskazać należy, że w przypadku tzw. „ulgi na powrót” powinniśmy mieć do czynienia z jedną z dwóch kategorii podatników „powracających” – tj. z podatnikiem, który we wcześniejszym okresie miał określone w lit. b) miejsce zamieszkania lub posiada np. Kartę Polaka wymienioną w lit. a), czyli uzyskał ją wcześniej – najpóźniej na moment przeniesienia miejsca zamieszkania do Polski.
Z przedstawionych przez Pana okoliczności wynika, że przed przeniesieniem miejsca zamieszkania do Polski, tj. w latach 2019-2021 oraz w okresie od początku roku 2022 do momentu zmiany miejsca zamieszkania zamieszkiwał Pan na Białorusi. Ponadto przed 2019 r. nie miał Pan miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieprzerwanie co najmniej przez 5 lat kalendarzowych.
Zatem nie spełnia Pan warunku wskazanego w art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. nie miał Pan miejsca zamieszkania:
Na moment przeniesienia miejsca zamieszkania do Polski nie posiadał Pan również obywatelstwa polskiego, jak też obywatelstwa innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo Konfederacji Szwajcarskiej, bowiem jak Pan wskazał – posiadał wyłącznie obywatelstwo białoruskie.
W Pana przypadku możliwość skorzystania z ulgi na powrót jest więc uwarunkowana posiadaniem Karty Polaka.
Mając na względzie unormowania dotyczące przyznawania, utraty ważności i unieważniania Karty Polaka wskazać należy, że podatnik, który posiada Kartę Polaka (art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) to osoba, która ma przyznaną i ważną Kartę Polaka na moment przeniesienia miejsca zamieszkania do Polski. Karta jest przyznawana w drodze decyzji przez właściwy organ, a może stracić ważność z mocy prawa lub może zostać unieważniona stosownie do obowiązujących w tym zakresie przepisów odrębnych.
Wobec powyższego nie spełnił Pan warunku posiadania Karty Polaka wskazanego w art. 21 ust. 43 pkt 3 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, bowiem w momencie przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie posiadał Pan Karty Polaka. Uzyskał ją Pan dopiero po przyjeździe do Polski.
Zatem nie przysługuje Panu prawo do skorzystania z ulgi na powrót w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 152 w związku z art. 21 ust. 43 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z uwagi na brak Karty Polaka w momencie przeniesienia miejsca zamieszkania z Białorusi do Polski.
Pana stanowisko należało więc uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Przedmiotem interpretacji nie jest ustalenie obowiązku podatkowego i miejsca zamieszkania. Fakt, że 25 lutego 2022 r. przeniósł Pan miejsce zamieszkania do Polski i od tego dnia podlega Pan nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce, przyjęto jako podany przez Pana element opisu stanu faktycznego.
Rolą organu interpretacyjnego nie jest ustalanie stanu faktycznego (nie ma uprawnień do przeprowadzania postępowania dowodowego), a informacje niezbędne do wydania interpretacji może przyjmować wyłącznie z przedstawionego przez wnioskodawcę opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Jeżeli przedstawiony we wniosku stan faktyczny będzie się różnił od stanu występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła wnioskodawcy w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego stanu faktycznego. Należy też zauważyć, że na podatniku spoczywa obowiązek udowodnienia w toku ewentualnego postępowania kontrolnego czy podatkowego okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.
Odnosząc się natomiast do przywołanego przez Pana wyroku sądu należy zaznaczyć, że każdy z wyroków zapada na gruncie unikalnego stanu faktycznego i w zasadzie wyłącznie do niego się ogranicza. Zatem są to rozstrzygnięcia odnoszące się do indywidualnych spraw i co do zasady wiążą one strony postępowania w tych konkretnych, indywidualnych sprawach nie rozciągając swojego oddziaływania na inne, choćby podobne lub zbieżne sprawy.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo