Interpretacja 0115-KDIT1.4011.1001.2025.1.MK

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

22 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:

Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem

1.  Zainteresowany będący stroną postępowania: A. C.;

2.  Zainteresowana niebędąca stroną postępowania: B.C., ul. (...), (...).

Opis zdarzenia przyszłego

We wniosku przyjęto następujące definicje (poza tymi wskazanymi bezpośrednio w treści wniosku): Wnioskodawcy – łącznie B. C. i A. C. Wnioskodawcy są polskimi rezydentami podatkowymi i podlegają w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Wnioskodawcy są osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej.

18 kwietnia 2007 r. Wnioskodawcy zawarli z (...) (dalej: Bank) umowę o kredyt hipoteczny na cele mieszkaniowe denominowany do franka szwajcarskiego o nr (...) (dalej: Kredyt). W ramach umowy Kredytu Wnioskodawcy działali jako konsumenci. Kredyt, zgodnie z postanowieniami umowy, został udzielony Wnioskodawcom przez Bank w celu pokrycia kosztów budowy domu jednorodzinnego. Kredyt został udzielony we frankach szwajcarskich (wówczas w kwocie 154.580 franków szwajcarskich). Na podstawie powyższej umowy Bank wypłacił Wnioskodawcom kwotę 313.506,71 złotych, co stanowiło równowartość kwoty Kredytu. Wnioskodawcy wydatkowali wszystkie uzyskane w ramach Kredytu środki na budowę domu jednorodzinnego, w którym do chwili obecnej zamieszkują. Wnioskodawcy nie prowadzili w tej nieruchomości działalności gospodarczej, a nieruchomość była wykorzystywana wyłącznie w celu realizacji potrzeb mieszkaniowych Wnioskodawców.

1 października 2018 r. Wnioskodawcy dokonali całkowitej spłaty kredytu. Uzyskując informację o kolejnych pozytywnych orzeczeniach w sprawach „frankowych” Wnioskodawcy zlecili analizę swojej umowy kredytowej. Na skutek tej analizy okazało się, że niektóre postanowienia umowy Kredytu mogą zostać uznane za abuzywne, dlatego Wnioskodawcy zdecydowali się na złożenie pozwu przeciwko (...) (dalej: następca Banku) o uznanie nieważności umowy kredytowej i zwrot, wraz z ustawowymi odsetkami, nienależnie pobranych świadczeń. Aktualnie zakończyło się postępowanie przed sądem I instancji, który uwzględnił powództwo Wnioskodawców. Wedle wiedzy Wnioskodawców następca Banku złożył apelację od ww. wyroku. Jednocześnie następca Banku wszczął postępowanie przeciwko Wnioskodawcom o zwrot kapitału Kredytu. Postępowanie toczy się przed sądem I instancji.

W toku postępowania sądowego strony zaczęły negocjacje w zakresie możliwości zawarcia ugody. Strony ustaliły satysfakcjonujące dla nich warunki. Zgodnie z aktualną propozycją ugody następca Banku zobowiązuje się do częściowego zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych na rzecz Wnioskodawców w łącznej kwocie 520.000 zł złotych. Zwrot tej kwoty ma zostać dokonany w terminie 7 dni od dnia zawarcia ugody. Kwota zwracana przez następcę Banku mieści się we wcześniej wpłaconych przez Wnioskodawców kwotach (uiszczonych w ramach m.in. spłaty rat kredytowo-odsetkowych), bowiem Wnioskodawcy wpłacili do Banku, w ramach spłaty Kredytu, następujące kwoty:

a.  41.050,14 złotych oraz

b.  151.133,92 franków szwajcarskich (które stanowiły na dzień wniesienia pozwu równowartość 647.064,76 złotych), tj. łączną kwotę (uwzględniając kurs z dnia wniesienia pozwu) równą 688.114,90 zł.

Ponadto po podpisaniu ugody następca Banku zwróci Wnioskodawcom łączną kwotę 13.334 zł, na którą składa się (i) kwota 1.000 zł tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu, (ii) kwota 34 zł tytułem zwrotu dwukrotności opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz (iii) kwota 10.800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego z tytułu reprezentacji Wnioskodawców przed sądem przez profesjonalnego pełnomocnika (łącznie zwane dalej: Kosztami Procesowymi).

Zapłata ww. kwot ma wyczerpać wzajemne roszczenia stron i, jak wskazano w ugodzie, usunąć stan niepewności prawnej związanej z umową Kredytu. Zgodnie z propozycją ugody obie strony mają cofnąć swoje powództwa, dzięki czemu po zawarciu ugody nie będzie już prowadzone żadne postępowanie sądowe. Termin zawarcia ugody nie jest jeszcze ustalony, bowiem to, czy Wnioskodawcy ją zawrą zależy od odpowiedzi na ten wniosek. Ugodę zawrzeć mają oboje Wnioskodawcy, bowiem oboje byli kredytobiorcami.

Pytanie

Czy w tak przedstawionym stanie faktycznym częściowy zwrot rat kapitałowo-odsetkowych na rzecz Wnioskodawców oraz zwrot Kosztów Procesowych skutkować będzie powstaniem po stronie Wnioskodawców przychodu podlegającego opodatkowaniu?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Wnioskodawców dokonanie przez następcę Banku na ich rzecz częściowego zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych oraz dokonanie zwrotu Kosztów Procesowych nie będzie skutkować powstaniem po stronie Wnioskodawców przychodu podlegającego opodatkowaniu, bowiem nie dojdzie po ich stronie do powstania przysporzenia podatkowego.

Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: uPIT) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów szczegółowo opisanych w tym przepisie.

Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 1a uPIT w sytuacji, gdy podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest co do zasady suma dochodów ze wszystkich źródeł.

W art. 9 ust. 2 uPIT wskazano natomiast, że poza szczegółowo wskazanymi w tym przepisie wyjątkami, dochodem ze źródła przychodów jest nadwyżka sumy dochodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeśli natomiast suma kosztów przekracza sumę przychodów, różnica taka stanowi stratę podatkową.

Przychody zostały natomiast opisane w art. 11 ust. 1 uPIT – zgodnie z tym przepisem za przychody, z zastrzeżeniem wyjątków, uznajemy otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Przychód wiąże się co do zasady z powstaniem po stronie podatnika określonego przysporzenia podatkowego, które winno mieć charakter bezzwrotny i faktycznie otrzymany. Przychód ma mieć bowiem charakter bezzwrotnego przyrostu majątku po stronie podatnika, zatem winien on mieć charakter definitywny. Zatem nie każda otrzymana przez podatnika kwota skutkować będzie uznaniem, że po jego stronie powstał przychód podlegający opodatkowaniu. Podobne stanowisko wyraził m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 31 sierpnia 2017 r. (II FSK 2253/15), gdzie wskazano, że opodatkowaniu podlega wyłącznie definitywne przysporzenie, a w przypadku zwrotu już poniesionego wydatku nie dochodzi do zwiększenia aktywów, bowiem podatnik odzyskuje aktywa, które wcześniej posiadał. Nie w takiej sytuacji zatem przedmiotu opodatkowania. Ponadto otrzymanie kredytu przez podatnika, jak również jego następcza spłata są obojętne podatkowo. Przychód podatkowy mógłby pojawić się po stronie podatnika w przypadku umorzenia kredytu lub jego części.

Mając powyższe kwestie na uwadze, w ocenie Wnioskodawców, dokonanie przez następcę Banku częściowego zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych nie będzie skutkować powstaniem po ich stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu. Kwota ta – jak to zresztą określił następca Banku w treści projektu ugody – stanowić ma częściowy zwrot wcześniej wpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych. Kwoty te zostały wcześniej wpłacone Bankowi i jego następcy tytułem spłaty Kredytu. Ponadto kwota zwracanych rat kapitałowo-odsetkowych mieści się w kwocie wcześniej wpłaconej Bankowi i jego następcy (tj. jest od niej mniejsza). W takim zaś wypadku nie powstaje po stronie Wnioskodawców nadwyżka zwracanych kwot w stosunku do wpłaconych, a zatem nie można mówić o powstaniu przysporzenia.

Wnioskodawcy stoją na stanowisku, że częściowy zwrot rat kapitałowo-odsetkowych nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu. Podobne stanowisko wyraził wielokrotnie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej – w tym m.in. w interpretacjach z 24 października 2025 r. (0114-KDIP3-2.4011.793.2025.2.AC), z 30 maja 2025 r. (0115-KDST2-2.4011.194.2025.2.MS) czy z 28 listopada 2025 r. (0114-KDIP3-2.4011.861.2025.2.MN).

Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku zwrotu Kosztów Procesowych, których zwrot mają otrzymać Wnioskodawcy. Koszty te stanowią zwrot wcześniej poniesionych wydatków. Ponadto zarówno kwota zwracanej opłaty od pozwu, kwoty opłat skarbowych oraz kosztów zastępstwa procesowego wynika wprost z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Zwrot tych kwot nie prowadzi zatem do powstania przysporzenia podatkowego po stronie Wnioskodawców. Podobne stanowisko wyraził Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej m.in. w interpretacji z 25 marca 2025 r. (0112-KDIL2-1.4011.100.2025.1.KPO).

W związku z powyższym Wnioskodawcy stoją na stanowisku, że zarówno zwrot rat kapitałowo-odsetkowych, jak i zwrot Kosztów Procesowych nie stanowią przysporzenia po ich stronie, a zatem nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.

Zatem w analizowanej sprawie po Państwa stronie nie dojdzie do powstania przysporzenia majątkowego z tytułu częściowego zwrotu rat kapitałowo-odsetkowych. W związku z zawarciem ugody otrzymają Państwo zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy przekazali Państwo na rzecz Banku w ramach spłaty rat udzielonego kredytu. Otrzymają więc Państwo środki będące ekwiwalentem wydatków, które były uprzednio poniesione z Państwa własnych środków. Kwota otrzymana na podstawie ugody z Bankiem nie spowoduje więc faktycznego przyrostu w Państwa majątku.

W konsekwencji zwrot rat kapitałowo-odsetkowych nie stanowi dla Państwa przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w związku z czym nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W odniesieniu do Państwa wątpliwości dotyczących zwrotu kosztów postępowania, stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego:

Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu prowadzącego postępowanie.

Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:

Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:

Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.

Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym m.in. zastępstwa procesowego, opłaty od wniesienia pozwu) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez stronę.

Zwrócone koszty procesu nie stanowią przysporzenia po Państwa stronie i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem ww. kosztów nie nastąpi realne przysporzenie majątkowe. Wynika to z tego, że koszty te w pierwszej kolejności zostały sfinansowane z Państwa własnych środków, a następnie na podstawie ugody zostaną Państwu zwrócone. W takim wypadku kwota ta stanowi jedynie zwrot poniesionych wcześniej nakładów – nie będzie więc przychodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymana kwota tytułem zwrotu kosztów procesu będzie obojętna podatkowo, o ile zwracana przez Bank kwota nie będzie przewyższała poniesionych przez Państwa wydatków z tego tytułu.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do przywołanych przez Państwa interpretacji, interpretacje indywidualne stanowią rozstrzygnięcia w konkretnych sprawach, osadzonych w określonych stanach faktycznych/ zdarzeniach przyszłych oraz prawnych i tylko do nich się odnoszą, w związku z tym nie mają mocy powszechnie obowiązującego prawa.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Pan A. C. (Zainteresowany będący stroną postępowania – art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) ma prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

•      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

•      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a, art. 14b § 1 i art. 14r Ordynacji podatkowej.