Interpretacja 0115-KDIT1.4011.1005.2025.2.ASZ

Interpretacja indywidualna

 – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

22 grudnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 25 lutego 2026 r. (wpływ 2 marca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W 2006r. wziął Pan kredyt hipoteczny na cele mieszkaniowe w wysokości 122.604 zł, który regularnie spłacał (na konto banku wpłynęło 200 tys. zł). 19 sierpnia 2025 r. podpisał Pan ugodę z bankiem, na mocy której bank zwrócił Panu nadpłaconą ponad sumę udzielonego kredytu kwotę w wys. 80 tys. zł. Składając roczne rozliczenie podatkowe korzystał Pan z ulgi odsetkowej.

Uzupełnienie wniosku

W 2006 r. zawarł Pan wraz z żoną, A. A umowę kredytu hipotecznego z X (obecnie Y z siedzibą w A). Kredyt został udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. w kwocie 122.604 zł na cele mieszkaniowe (zakup lokalu mieszkalnego). Kredyt był indeksowany do franka szwajcarskiego (CHF), zabezpieczony hipoteką ustanowioną na nieruchomości. Udzielającym kredytu był bank podlegający nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego.

Kredyt ten spełnia definicję „kredytu mieszkaniowego” w rozumieniu § 3 ust. 1 Rozporządzenia MF. Po pierwsze, kredyt został udzielony przed 15 stycznia 2015 r. przez podmiot podlegający nadzorowi KNF. Po drugie, kredyt był zabezpieczony hipoteką. Po trzecie, kredyt został zaciągnięty na nieruchomość (budynek mieszkalny), w której zamieszkał Pan wraz z małżonką i małoletnimi dziećmi. Kredyt został zaciągnięty na budowę budynku mieszkalnego. Przed wybudowaniem nieruchomości stale zamieszkiwał Pan z małżonką i dziećmi w innej nieruchomości. Po wybudowaniu nieruchomości zamieszkał Pan w tej nieruchomości wraz z tymi samymi osobami (Pana małżonką i dziećmi). Wraz z Pana żoną mieli Państwo i mają wspólny budżet, razem ponosili i ponoszą koszty codziennego utrzymania (żywność, koszty utrzymania nieruchomości itp.). Kredyt był zaciągnięty wyłącznie na tę jedną nieruchomość, w której mieszka Pan do dziś. Po czwarte, nigdy wcześniej nie korzystał Pan z zaniechania poboru podatku od umorzonych wierzytelności z tytułu innego kredytu mieszkaniowego (bo takowego nie ma Pan i nie miał).

Pomiędzy Panem a Bankiem Y. istniał spór co do ważności umowy kredytowej. Stał Pan na stanowisku, że umowa zawiera postanowienia abuzywne (niedozwolone), bez których nie może być dalej wykonywana, co skutkuje jej nieważnością. W związku z tym złożył Pan w Sądzie Okręgowym (...) pozew o ustalenie nieważności umowy i zapłatę. W dniu zawierania ugody postępowanie toczyło się przed Sądem Apelacyjnym (...) (...). Bank z kolei konsekwentnie stał na stanowisku, że umowa i jej postanowienia są ważne.

Ugoda podpisana 19 sierpnia 2025 r. stanowi kompromisowe rozliczenie tego sporu, bez autorytatywnego rozstrzygania kwestii ważności umowy. Ugoda nie zawiera wprost oświadczenia o „uznaniu umowy za ważną”, ponieważ jej punktem wyjścia jest rozwiązanie trwającego sporu (zgodnie z (...)). Jednocześnie dokument ten nie stwierdza nieważności umowy kredytowej i nie stanowi rozliczenia po prawomocnym wyroku sądu – żaden prawomocny wyrok unieważniający umowę w tej sprawie nie zapadł.

W ramach ugody oświadczył Pan, że rezygnuje z dotychczasowych roszczeń. Zgodnie z postanowieniami ugody:

•   wyraził Pan zgodę na związanie Pana postanowieniami Umowy w ich dotychczasowym brzmieniu, sprzeciwiając się ich wyłączeniu z Umowy, a także przywrócił Pan im skuteczność z mocą wsteczną, tj. od daty zawarcia Umowy ((...) ugody),

•   w pełni zrzekł się Pan powoływania się na niedozwolony charakter jakichkolwiek postanowień Umowy lub jej nieważność ((...) ugody),

•   zgodził się Pan na zmianę umowy w taki sposób, że zapłata uzgodnionej kwoty przez bank skutkuje całkowitym rozliczeniem udzielonego kredytu, wygaśnięciem umowy i zakończeniem stosunku prawnego ((...) ugody). Zgodził się Pan na całkowite umorzenie pozostałego zadłużenia.

Ugoda nie przewiduje ponownego przeliczenia wartości kapitału kredytu, odsetek lub innych należności za cały okres trwania umowy. Ugoda nie zawiera żadnych tabeli przeliczeń ani kalkulacji kredytu na nowych warunkach.

Ugoda ustala jedynie:

•  Aktualne Zadłużenie Klienta wobec Banku na dzień sporządzenia ugody: 16.976,47 CHF (w tym kapitał: 16.522,72 CHF, odsetki umowne: 460,03 CHF, pozostałe: 0 CHF), co odpowiada kwocie 76.651,64 PLN wg kursu średniego NBP z 18.08.2025 r. (4,5135 PLN/CHF);

•  Bank umarza całość Aktualnego Zadłużenia (§ 3 ust. 5 ugody);

•  Bank wypłaca na rzecz Klienta kwotę 80.000 PLN (§ 3 ust. 4 ugody).

W ugodzie nie uznano żadnych nadpłat kapitału ani odsetek. Strony nie przyjęły również, że kredyt nie jest oprocentowany – dokument nie dotyczy warunków oprocentowania, lecz stanowi całościowe, zryczałtowane rozliczenie wzajemnych roszczeń i wygaszenie stosunku prawnego.

Ugoda w (...) stanowi, że kwota 80.000 PLN jest wypłacana przez Bank „w ramach pełnego i ostatecznego rozliczenia roszczeń stron wynikających z Umowy lub w związku z nią”. Ugoda nie wskazuje konkretnego tytułu prawnego tej wypłaty (np. zwrot nadpłaty kapitału, zwrot odsetek, odszkodowanie itp.), lecz określa ją jako element całościowego rozliczenia. Kwota ta nie jest zatem kwalifikowana w ugodzie jako konkretny rodzaj świadczenia, a jedynie jako kwota rozliczeniowa mająca zaspokoić wszelkie roszczenia klienta wobec banku.

Kwota 80.000 PLN została wypłacona na podstawie (...), w ramach pełnego i ostatecznego rozliczenia wzajemnych roszczeń stron. Charakter tej wypłaty należy rozumieć w następujący sposób: kwota 80 000 zł była wzajemnym rozliczeniem roszczeń stron wobec banku wynikających ze sporu dotyczącego umowy kredytowej. Zgodnie z ugodą, na dzień jej sporządzenia:

•   Bank wypłacił na Pana rzecz kwotę 120.000 PLN (kwota kapitału kredytu);

•   Pan zapłacił na rzecz Banku kwotę 67.378,32 PLN i 30.409,71 CHF (suma wpłaconych rat kapitałowo-odsetkowych);

•   Aktualne Zadłużenie wynosiło 16.976,47 CHF (76.651,64 PLN);

•   Wypłata kwoty 80.000 zł nie stanowiła: zwrotu środków z tytułu nieważności umowy (ugoda nie stwierdza nieważności); zwrotu nadpłaty po przewalutowaniu (ugoda nie przewiduje przeliczenia); kwoty wypłaconej w związku z odstąpieniem od dochodzenia roszczeń na drodze sądowej (choć cofnięcie pozwu jest jednym z elementów ugody, kwota nie jest określona jako rekompensata za rezygnację z procesu).

Kwota ta stanowiła element całościowego, ugodowego rozliczenia roszczeń stron, obejmującego jednocześnie: umorzenie Aktualnego Zadłużenia Klienta, wypłatę kwoty rozliczeniowej, cofnięcie pozwu i wzajemne zrzeczenie się roszczeń. Ekonomicznie kwota ta odpowiadała różnicy pomiędzy sumami wpłaconymi przez Pana do banku a kwotą udzielonego kredytu, pomniejszonej o Aktualne Zadłużenie, z uwzględnieniem wzajemnych ustępstw stron w ramach kompromisu.

Ponadto wskazuje Pan, że w związku ze spłatą przedmiotowego kredytu korzystał Pan z tzw. ulgi odsetkowej, o której mowa w art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (odliczenie wydatków na spłatę odsetek od kredytu mieszkaniowego). Z odliczenia tego zaczął Pan korzystać w 2020 r., dokonując w tym celu m.in. korekt zeznań podatkowych za 5 lat wstecz. Następnie kontynuował Pan odliczanie faktycznie zapłaconych odsetek w kolejnych latach podatkowych.

Jednocześnie, jako element stanu faktycznego podkreśla Pan, że zawarta 19 sierpnia 2025 r. ugoda nie wyodrębnia w wypłacanej przez bank kwocie 80.000 zł żadnej części, która stanowiłaby zwrot historycznie zapłaconych przez Pana i odliczonych odsetek. Wypłacona na Pana rzecz kwota stanowi jedną, zryczałtowaną wartość, ustaloną w drodze kompromisu stron. Dokument ugody nie przypisuje tej wypłaty do żadnych konkretnych wpłat kapitałowych, czy odsetkowych uiszczanych przez Pana w okresie obowiązywania umowy kredytowej.

Tytułem uzupełnienia wskazuje Pan również, że większość z pieniędzy wynikających z kosztów zastępstwa procesowego trafiło do Pana pełnomocnika, a nie do Pana.

Przedstawił Pan także treść ugody.

Pytania

1.  Czy wypłacona przez Bank na Pana rzecz kwota 80.000 zł, stanowiąca ryczałtowe rozliczenie w ramach zawartej ugody z tytułu zwrotu nienależnie pobranych świadczeń (w skład których wchodzą uiszczone przez Pana w okresie obowiązywania umowy raty kapitałowo-odsetkowe, prowizje oraz inne opłaty okołokredytowe), w sytuacji gdy łączna suma wpłaconych przez Pana do Banku środków znacznie przewyższyła kwotę pierwotnie udostępnionego Panu kapitału kredytu, stanowi dla Pana przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT?

2.  Czy wypłacona przez Bank na Pana rzecz kwota 10.484 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (obejmująca zwrot rzeczywiście poniesionej przez Pana opłaty sądowej od pozwu w kwocie 1.000 zł, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 34 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 9.450 zł), uiszczona w ramach ugodowego rozliczenia sporu sądowego, stanowi dla Pana przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT?

3.  Czy w związku z zawarciem ugody z Bankiem, przewidującej ryczałtową wypłatę na Pana rzecz kwoty 80.000 zł, w której nie wyodrębniono jakichkolwiek kwot z tytułu zwracanych odsetek, jest Pan zobowiązany na podstawie art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do doliczenia do dochodu (lub podatku) kwot uprzednio odliczonych w ramach tzw. ulgi odsetkowej (określonej w art. 26b ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r.)?

4.  Czy w związku z zawarciem ugody z Bankiem, na mocy której Bank umorzył Pana Aktualne Zadłużenie z tytułu kredytu mieszkaniowego w kwocie 16.976,47 CHF (stanowiącej równowartość 76.651,64 PLN), uzyskany przez Pana z tego tytułu przychód podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe?

Pana stanowisko w sprawie

Ad 1

Uważa Pan, że wypłacona przez Bank na Pana rzecz kwota 80.000 zł nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Z definicji tej należy jednak wywieść – k co potwierdza ugruntowane orzecznictwo i praktyka organów podatkowych – że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym o charakterze definitywnym i niemające charakteru zwrotnego.

Wypłacona Panu kwota 80.000 zł, mimo jej ryczałtowego określenia w ugodzie, stanowi zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy zawartej umowy kredytu wpłacił Pan tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych oraz innych opłat związanych z kredytem. Skoro suma uiszczonych wpłat (67.378,32 PLN oraz 30.409,71 CHF) zdecydowanie przewyższyła kwotę wypłaconego Panu przez Bank kapitału (120.000 PLN), to kwota 80.000 zł mieści się w łącznej puli Pana uprzednio nadpłaconych środków. Otrzymanie zwrotu własnych pieniędzy nie powoduje po Pana stronie powstania żadnego definitywnego przysporzenia majątkowego, a jedynie przywraca stan Pana majątku, uszczuplonego uprzednio nienależnie pobranymi świadczeniami. W związku z brakiem wzbogacenia, kwota ta jest dla Pana całkowicie neutralna podatkowo.

Pana stanowisko znajduje pełne potwierdzenie w jednolitej i aktualnej linii interpretacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Zgodnie z interpretacją indywidualną Dyrektora KIS z 20 lutego 2025 r. (sygn. 0112-KDIL2- 1.4011.988.2024.2.KF), wydaną w tożsamym stanie faktycznym:

Z przedstawionych przez Pana informacji wynika, że w związku z zawarciem ugody otrzyma Pan od banku zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy kredytu wpłacił Pan tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych. Otrzymana przez Pana kwota będzie zatem stanowiła zwrot własnych pieniędzy, które nienależnie wpłacił Pan do banku. Wobec powyższego, wypłata przez bank na Pana rzecz tego zwrotu będzie dla Pana neutralna podatkowo. W wyniku tego zwrotu nie osiągnie Pan bowiem konkretnego przysporzenia majątkowego, jego otrzymanie nie spowoduje faktycznego przyrostu w Pana majątku. W związku z powyższym, otrzymany przez Pana na podstawie ugody zwrot środków, nie będzie stanowić dla Pana przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Prawidłowość tego ujęcia potwierdza również interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 10 stycznia 2025 r. (sygn. 0113-KDIPT2-2.4011.816.2024.4.ACZ), gdzie organ jednoznacznie stwierdził:

Wobec powyższego, skoro jak Pan wskazał w uzupełnieniu wniosku kwota, która została/zostanie na Pana rzecz wypłacona przez bank stanowi zwrot uiszczonych przez Pana kwot tytułem spłaty zadłużenia na rzecz banku, zawartych w ratach kredytu udzielonego w 2006 r. i mieści się w kwocie wpłacanej przez Kredytobiorców podczas spłaty kredytu oraz rzeczywista nadpłacona kwota nad kapitałem była wyższa, to stwierdzam, że zwrot ten nie stanowi/nie będzie stanowić dla Pana przychodu. Czynność ta nie spowodowała/nie spowoduje uzyskania przez Pana przysporzenia majątkowego, wzrostu Pana majątku. Otrzymana przez Pana kwota stanowi/będzie stanowić zwrot własnych pieniędzy, które nienależnie wpłacił Pan wcześniej do banku.

Analogiczne podejście Dyrektor KIS zastosował w interpretacji indywidualnej z 16 lutego 2026 r. (sygn.0112-KDIL2-1.4011.1037.2025.2.MB):

Zatem w analizowanej sprawie po Pani stronie nie dojdzie do powstania przysporzenia majątkowego. W związku z zawarciem ugody otrzyma Pani zwrot środków pieniężnych, które wcześniej na mocy umowy przekazała Pani na rzecz banku w ramach spłaty części rat udzielonego kredytu hipotecznego. A zatem otrzyma Pani środki będące ekwiwalentem wydatków, które były uprzednio poniesione z Pani własnych środków. Kwota otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowoduje więc faktycznego przyrostu w Pani majątku. Wypłata ta będzie dla Pani neutralna podatkowo.

Podsumowując, z uwagi na powołane argumenty oraz utrwaloną praktykę organów podatkowych wypłacona przez Bank na Pana rzecz w ramach ryczałtowego rozliczenia ugody kwota 80.000 zł, jako zwrot uiszczonych w przeszłości nadpłat (rat i opłat), nie stanowi przychodu określonego w art. 11 ust. 1 ustawy o PIT i nie podlega opodatkowaniu.

Ad 2

Uważa Pan, że wypłacona przez Bank na Pana rzecz kwota 10.484 zł tytułem zwrotu kosztów procesu nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT i jest dla Pana całkowicie neutralna podatkowo.

Zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym, definitywnym przyrostem majątkowym. Oznacza to, że po stronie podatnika musi dojść do rzeczywistego wzbogacenia.

Zgodnie z ugruntowanym podejściem organów podatkowych, koszty procesu mają charakter wyłącznie zwrotu wydatków ponoszonych przez powoda na celowe dochodzenie swoich praw. Jak wynika z opisu stanu faktycznego, kwota 10.484 zł, którą Bank zobowiązał się Panu wypłacić na podstawie (...), w całości pokrywa się z faktycznie poniesionymi przez Pana wydatkami (opłata sądowa, skarbowa i koszty zastępstwa procesowego). Zwrot ten nie przewyższa poniesionych kosztów, w związku z czym nie powoduje żadnego przyrostu Pana majątku. Prowadzi jedynie do wyrównania uszczerbku majątkowego, który powstał w związku z koniecznością zainicjowania sprawy sądowej przeciwko Bankowi.

Pana stanowisko znajduje bezpośrednie potwierdzenie w aktualnej linii orzeczniczej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Jak wprost wskazano w interpretacji indywidualnej z 13 października 2025 r. (sygn. 0115-KDST2-1.4011.367.2025.3.AP), wydanej na tle analogicznego stanu faktycznego dotyczącego ugody z bankiem:

(...) koszty procesu mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez powoda. Zwrot ten nie rodzi więc obowiązku podatkowego w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile kwoto zwrotu kosztów postępowania nie będzie przewyższała faktycznie poniesionych przez powoda wydatków. (...) takie świadczenie pieniężne nie spowoduje uzyskania przez Pana przysporzenia majątkowego, faktycznego przyrostu Pana majątku. Otrzymana przez Pana kwota stanowić będzie zwrot Pana własnych pieniędzy. Tym samym z tego tytułu nie powstanie po Pana stronie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wypłata ta będzie zatem dla Pana neutralna podatkowo.

Biorąc pod uwagę fakt, że zwracana kwota 10.484 zł ma charakter wyłącznie restytucyjny i nie przewyższa uiszczonych przez Pana kosztów, nie uzyskuje Pan z tego tytułu przysporzenia majątkowego. Tym samym kwota ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Ad 3

Uważa Pan, że w związku z zawarciem ugody z Bankiem, przewidującej ryczałtową wypłatę na Pana rzecz kwoty 80.000 zł, w której nie wyodrębniono jakichkolwiek kwot z tytułu zwracanych odsetek, nie jest Pan zobowiązany do doliczenia do dochodu (lub podatku) kwot uprzednio odliczonych w ramach tzw. ulgi odsetkowej.

Zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone. Przepis ten obejmuje swoim zakresem m.in. ulgę odsetkową określoną w art. 26b ww. ustawy (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r.). Oznacza to, że po stronie podatnika musi dojść do jednoznacznego i dającego się wyodrębnić faktycznego zwrotu uprzednio odliczonych odsetek.

Zgodnie z ugruntowanym podejściem organów podatkowych, obowiązek doliczenia uprzednio odliczonych kwot powstaje wyłącznie w przypadku, gdy z ugody lub innych dokumentów wyraźnie wynika, że podatnik otrzymał zwrot odsetek. Jak wynika z opisu stanu faktycznego, kwota 80.000 zł, którą Bank zobowiązał się Panu wypłacić na podstawie (...), stanowi ryczałtowe rozliczenie wzajemnych roszczeń. Wypłata ta nie wyodrębnia jakichkolwiek kwot z tytułu zwracanych odsetek, w związku z czym nie stanowi świadczenia, które można by zakwalifikować jako „zwrot odliczonych kwot”. Prowadzi jedynie do całościowego zaspokojenia roszczeń i wygaszenia stosunku prawnego.

Pana stanowisko znajduje bezpośrednie potwierdzenie w aktualnej linii orzeczniczej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Jak wprost wskazano w interpretacji indywidualnej z 19 marca 2025 r. (sygn. 0115-KDIT1.4011.851.2024.2.ASZ), wydanej na tle analogicznego stanu faktycznego dotyczącego ugody z bankiem:

Skoro nie można jednoznacznie określić, że w ramach kwoty rozliczenia umowy otrzymał Pan zwrot uwzględnionych we wcześniejszych rozliczeniach podatkowych odsetek (ani tym bardziej w jakiej wysokości), nie znajdzie w Pana sprawie zastosowania art. 45 ust. 3a ustawy. Tym samym zdarzenie to nie powoduje u Pana konsekwencji podatkowych w odliczaniu tzw. ulgi odsetkowej zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Identyczne stanowisko zajął organ w interpretacji indywidualnej z 16 września 2025 r. (sygn. 0112-KDIL2-1.4011.582.2025.4.AK), podkreślając wymóg faktycznego wyodrębnienia odsetek:

Z zaprezentowanego przez Pana opisu sprawy wynika, że w ramach zawartej ugody bank nie zwracał Panu odsetek. Skoro nie otrzymał Pan od banku kwoty obejmującej - wcześniej odliczone w ramach ulgi odsetkowej - odsetki, nie będzie Pan zobligowany do wykazania wcześniej odliczonych odsetek w rozliczeniu podatkowym, składanym do urzędu skarbowego (nie będzie Pan zobligowany do „zwrotu" odliczonych odsetek).

Biorąc pod uwagę fakt, że wypłacana kwota 80.000 zł ma charakter wyłącznie ryczałtowego rozliczenia kompromisowego i dokument ugody nie przypisuje tej wypłaty do żadnych historycznych wpłat odsetkowych, nie uzyskuje z tego tytułu faktycznego zwrotu odliczonych wcześniej kwot. Tym samym wypłata ta nie rodzi po Pana stronie obowiązku doliczenia do dochodu (lub podatku) kwot uprzednio odliczonych w ramach ulgi odsetkowej.

Ad 4

Uważa Pan, że przychód z tytułu umorzenia Pana zadłużenia w kwocie 16.976,47 CHF na podstawie zawartej ugody z Bankiem w całości podlega zaniechaniu poboru podatku dochodowego od osób fizycznych.

Przepisy wprost przewidują zaniechanie poboru podatku od kwot umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego. Aby skorzystać z tej preferencji kredyt musi zostać zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej. Dodatkowo osoba fizyczna nie mogła wcześniej korzystać z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności w odniesieniu do innej inwestycji.

Rozporządzenie ściśle definiuje również, czym jest kredyt mieszkaniowy uprawniający do zwolnienia. Musi on zostać udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot podlegający nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym. Kredyt musi być zabezpieczony hipoteką na nieruchomości. Ostatnim warunkiem jest to, aby środki z kredytu zostały zaciągnięte na wydatki mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Pana stan faktyczny w pełni realizuje wszystkie wymienione wyżej przesłanki:

1.  Umowa kredytu została zawarta w 2006 r., a więc przed 15 stycznia 2015 r.

2.  Kredytu udzielił podmiot podlegający nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego.

3.  Zobowiązanie zostało zabezpieczone hipoteką ustanowioną na Pana nieruchomości.

4.  Kredyt zaciągnął Pan na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej (zakup lokalu mieszkalnego zaspokajającego potrzeby Pana i rodziny).

5.  Nigdy wcześniej nie korzystał Pan z zaniechania poboru podatku od umorzonych wierzytelności z tytułu innego kredytu mieszkaniowego.

Mając na uwadze spełnienie wszystkich przesłanek wskazanych w Rozporządzeniu, kwota umorzonego w ramach ugody kapitału oraz ewentualnych odsetek objęta jest mechanizmem zaniechania poboru podatku, co oznacza, że z tego tytułu nie jest Pan zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Finansów, zaniechanie poboru podatku obejmuje bezwzględnie zarówno umorzony kapitał kredytu (16.522,72 CHF), jak i umorzone odsetki umowne (460,03 CHF).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:

•   dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz

•   dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Z kolei jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jak wynika z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

•   pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

•   pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Pojęcie przychodu wiąże się z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika, jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Źródłami przychodów są: inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Umorzenie wierzytelności

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe. Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy:

Przez umowę kredytu Bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Umorzenie wierzytelności następuje w przypadku zwolnienia z długu, czyli zrzeczenia się przez wierzyciela z prawa do wierzytelności, bez uzyskania świadczenia ze strony dłużnika. Takie zrzeczenie się, pod warunkiem, że dłużnik je przyjmie, powoduje, że zobowiązanie wygasa.

Tym samym wartość umorzonych Panu kwot wierzytelności z tytułu kredytu hipotecznego (kwoty kapitału i odsetek), na podstawie zawartej w 2025 r. ugody z bankiem, stanowi przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu nieodpłatnych świadczeń, klasyfikowany do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy.

Zaniechanie poboru podatku

Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1672):

1. Zarządza się zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od kwot:

1) umorzonych osobie fizycznej wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego, w przypadku gdy:

a) kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, a w przypadku więcej niż jednego kredytu mieszkaniowego - gdy kredyty mieszkaniowe zostały zaciągnięte na realizację wyłącznie jednej inwestycji mieszkaniowej, oraz

b) osoba fizyczna będąca stroną umowy kredytu mieszkaniowego nie korzystała z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż określona w lit. a inwestycji mieszkaniowej;

2) otrzymanych przez osobę fizyczną świadczeń z tytułu kredytu mieszkaniowego udzielonego w walucie obcej lub w złotych, lecz nominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, w związku z powstaniem przychodu z tytułu zastosowania ujemnego oprocentowania.

2. Kwoty wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, obejmują:

1) kwoty kredytu mieszkaniowego (kapitału);

2) odsetki, w tym odsetki skapitalizowane, i prowizje;

3) opłaty, jeżeli ich poniesienie przez kredytobiorcę było niezbędne do zawarcia umowy kredytu mieszkaniowego, z wyjątkiem kosztów usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń.

3. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zaciągnięty również na wydatki inne niż określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, z późn. zm.), zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje kwotę wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego w części, w jakiej kwota kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na wydatki określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 tej ustawy pozostaje do całkowitej kwoty zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.

4. W przypadku gdy kredyt mieszkaniowy został zastąpiony kredytem refinansowym lub gdy na jego spłatę został zaciągnięty kredyt konsolidacyjny, zaniechanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje odpowiednio kwotę wierzytelności z tytułu kredytu refinansowego lub konsolidacyjnego w części odpowiadającej kwocie wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego.

5. Przez jedną inwestycję mieszkaniową, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, rozumie się inwestycję, której celem jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych:

1) jednego gospodarstwa domowego albo

2) więcej niż jednego gospodarstwa domowego, w przypadku gdy osoby fizyczne mające zajmować wspólnie jeden budynek mieszkalny, nie mniej niż jedna osoba fizyczna z każdego takiego gospodarstwa, są osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2023 r. poz. 1774 i 1843).

6. Przez jedno gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 5, rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę fizyczną zajmującą jeden lokal mieszkalny albo jeden budynek mieszkalny jednorodzinny, samodzielnie lub wspólnie z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi.

7. W przypadku gdy stroną umowy kredytu mieszkaniowego na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, są co najmniej dwie osoby fizyczne, zaniechanie poboru podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, ma zastosowanie wyłącznie do osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b.

Natomiast z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, że:

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kredycie mieszkaniowym, należy przez to rozumieć kredyt, który został:

1) udzielony przed dniem 15 stycznia 2015 r. przez podmiot, którego działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawniony do udzielania kredytów na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady funkcjonowania takich podmiotów, oraz

2) zabezpieczony w postaci hipoteki ustanowionej na nieruchomości lub udziale w nieruchomości lub prawie wieczystego użytkowania gruntu lub udziale w takim prawie, lub spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu mieszkalnego lub udziale w takim prawie, lub prawie do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziale w takim prawie, oraz

3) zaciągnięty na wydatki, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z kolei § 4 ww. rozporządzenia stanowi, że:

Zaniechanie, o którym mowa w § 1 i § 2, ma zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2026 r.

Wydatkami, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 1, są wydatki poniesione na:

a) nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,

b) nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

c) nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,

d) budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,

e) rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

- położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.

Zatem do uzyskanego przez Pana przychodu, który powstał w związku z umorzeniem wierzytelności z tytułu kredytu, zastosowanie znajdzie zaniechanie poboru podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 11 marca 2022 r.

Zwrot kwoty 80.000 zł w ramach ugody

We wniosku wskazał Pan, że bank zwrócił Panu nadpłaconą ponad sumę udzielonego kredytu kwotę w wysokości 80 tys. zł. Wskazał Pan również, że kwota ta nie stanowiła zwrotu środków z tytułu nieważności umowy oraz kwoty wypłaconej w związku z odstąpieniem od dochodzenia roszczeń na drodze sądowej. Ekonomicznie kwota ta odpowiadała różnicy pomiędzy sumami wpłaconymi przez Pana do banku a kwotą udzielonego kredytu, pomniejszonej o Aktualne Zadłużenie, z uwzględnieniem wzajemnych ustępstw stron w ramach kompromisu.

Skoro więc otrzymana przez Pana ww. kwota stanowiła zwrot własnych pieniędzy, które wpłacił Pan wcześniej do Banku, otrzymane środki nie są Pana przychodem w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie nie skutkuje po Pana stronie powstaniem obowiązku podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skutki podatkowe dotyczące ulgi odsetkowej

Zasady dokonywania odliczeń wydatków poniesionych na spłatę odsetek od kredytu udzielonego podatnikowi na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych regulują przepisy art. 26b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r.

Jak wynika z art. 26b ust. 1 ustawy:

Od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1, odlicza się, z zastrzeżeniem ust. 2-4, faktycznie poniesione w roku podatkowym wydatki na spłatę odsetek od kredytu (pożyczki) udzielonego podatnikowi, o którym mowa w art. 3 ust. 1, na sfinansowanie inwestycji mającej na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, związanej z:

1)  budową budynku mieszkalnego albo

2)  wniesieniem wkładu budowlanego lub mieszkaniowego do spółdzielni mieszkaniowej na nabycie prawa do nowo budowanego budynku mieszkalnego albo lokalu mieszkalnego w takim budynku, albo

3)  zakupem nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej, albo

4)  nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie samodzielne mieszkanie spełniające wymagania określone w przepisach prawa budowlanego.

W art. 26b ust. 4 pkt 1-2 ustawodawca określił wysokość dokonywanych odliczeń, gdyż są one limitowane.

Stosownie do treści art. 26b ust. 6 ww. ustawy:

Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5, mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku za rok podatkowy, w którym podatnik po raz pierwszy odlicza odsetki.

Natomiast w myśl art. 26b ust. 7 tej ustawy:

Odsetki, o których mowa w ust. 4, zapłacone przed rokiem określonym w ust. 5, mogą być odliczone od podstawy obliczenia podatku również w roku podatkowym bezpośrednio następującym po roku, w którym podatnik po raz pierwszy odliczył odsetki; w tym przypadku odliczeniu podlega wyłącznie różnica między sumą odsetek przypadających do odliczenia a kwotą odsetek faktycznie odliczonych w roku, w którym podatnik dokonał pierwszego odliczenia.

Zgodnie z art. 26b ust. 8 cytowanej ustawy:

Odliczenia dotyczą zapłaconych łącznie przez oboje małżonków. Jeżeli małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu – odliczeń dokonuje się zgodnie z wnioskami zawartymi w zeznaniach rocznych, bądź od dochodu każdego z małżonków, w proporcji wskazanej we wniosku, bądź od dochodu jednego z małżonków.

Pomimo uchylenia art. 26b ustawodawca zagwarantował korzystanie z ulgi odsetkowej w ramach praw nabytych. Jak bowiem wynika z art. 9 ust. 1 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217 poz. 1588) – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r.:

Podatnikowi, któremu w latach 2002-2006 został udzielony kredyt (pożyczka), o którym mowa w art. 26b ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r., przysługuje na zasadach określonych w tej ustawie prawo odliczania wydatków na spłatę odsetek od tego kredytu (pożyczki), do upływu terminu spłaty określonego w umowie o kredyt (pożyczkę) zawartej przed dniem 1 stycznia 2007 r., nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2027 r.

W przypadku zwrotu wartości odsetek, z którymi związane było prawo podatnika do korzystania z ulgi odsetkowej, ustawodawca przewidział rozwiązanie dla tego rodzaju szczególnych sytuacji. Stosownie bowiem do treści art. 45 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.

Z powyższego wynika, że rozliczenie z tytułu zwrotu odsetek powinno być dokonane w zeznaniu składanym za ten rok, w którym dojdzie do ich zwrotu. Jeśli więc dochodzi do zwrotu odliczonych wcześniej odsetek, to w zeznaniu rocznym za rok wypłaty tej należności trzeba ją doliczyć do podstawy opodatkowania (dochodu).

Jak wynika z opisu stanu faktycznego, w treści ugody nie wskazano nic więcej odnośnie kwoty dodatkowej rozliczenia – nie wskazano jak została skalkulowana, ani czy dotyczy zwrotu uprzednio zapłaconych przez Pana rat odsetkowych. Skoro nie można jednoznacznie określić, że w ramach kwoty rozliczenia umowy otrzymał Pan zwrot uwzględnionych we wcześniejszych rozliczeniach podatkowych odsetek (ani tym bardziej w jakiej wysokości), nie znajdzie w Pana sprawie zastosowania art. 45 ust. 3a ustawy. Tym samym zdarzenie to nie powoduje u Pana konsekwencji podatkowych w odliczaniu tzw. ulgi odsetkowej zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zwrot kosztów procesu

Stosownie do art. 98 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego:

Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu prowadzącego postępowanie.

Z kolei w myśl art. 98 § 3 tej ustawy:

Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

Zgodnie z art. 98 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego:

Wysokość kosztów sądowych, zasady zwrotu utraconego zarobku lub dochodu oraz kosztów stawiennictwa strony w sądzie, a także wynagrodzenie adwokata, radcy prawnego i rzecznika patentowego regulują odrębne przepisy.

Jak wynika z powyższych przepisów, koszty procesu (w tym zastępstwa procesowego, opłaty od wniesienia pozwu) mają charakter zwrotu wydatków poniesionych przez stronę.

Mając na uwadze powyższe, zwrot kosztów procesu nie powoduje powstania po Pana stronie przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, o ile zwracana przez Bank kwota nie przewyższa poniesionych przez Pana wydatków z tego tytułu.

Zwrócone Panu koszty procesu nie stanowią przysporzenia po Pana stronie i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ w związku z dokonanym zwrotem ww. kosztów nie nastąpiło realne przysporzenie majątkowe. Wynika to z tego, że koszty te w pierwszej kolejności zostały sfinansowane z Pana własnych środków, a następnie na podstawie ugody zostały Panu zwrócone. W takim wypadku kwota ta stanowi jedynie zwrot poniesionych wcześniej nakładów – nie jest więc przychodem podlegającym opodatkowaniu. Dla celów podatkowych otrzymana kwota tytułem zwrotu kosztów procesu jest obojętna podatkowo.

W konsekwencji nie jest Pan zobowiązany do wykazania ww. kwoty w zeznaniu podatkowym, ani zapłaty podatku dochodowego z tego tytułu.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Dlatego też organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, tj. okolicznościach przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Organ interpretacyjny nie prowadzi natomiast postępowania dowodowego. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Odnosząc się do przywołanych przez Pana interpretacji indywidualnych, interpretacje stanowią rozstrzygnięcia w konkretnych sprawach, osadzonych w określonych stanach faktycznych oraz prawnych i tylko do nich się odnoszą, w związku z tym nie mają mocy powszechnie obowiązującego prawa.

Ponadto, z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, ta interpretacja dotyczy wyłącznie Pana sytuacji prawnopodatkowej. Nie wywołuje skutków prawnych dla Pana żony.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·  Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·  Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)    z zastosowaniem art. 119a;

2)    w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)    z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

•   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

•   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.