Interpretacja 0115-KDIT1.4011.236.2026.1.AS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

3 marca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawca 28 marca 2009 r. podpisał umowę z X na kredyt hipoteczny we frankach szwajcarskich na zakup mieszkania w A., przy ul. B.1. W pierwszych latach kredyt był spłacany w złotówkach przewalutowywanych na franki przez bank, a w późniejszym czasie bank podpisał z Wnioskodawcą umowę na możliwość spłaty bezpośrednio we frankach. Kredyt ten został spłacony i rozliczony przez bank 17 listopada 2019 r.

Mieszkanie było zakupione na użytek własny, było miejscem zamieszkania Wnioskodawcy i jego rodziny, nigdy nie było zarejestrowanej działalności gospodarczej pod tym adresem. W mieszkaniu przy ul. B.1 w A. Wnioskodawca mieszkał od 2009 do 2014 r. W 2014 r. przeprowadził się do C. ze względu na powiększającą się rodzinę.

Od około marca 2014 do 2016 r. mieszkanie w A. było wynajmowane (najem prywatny), z uzyskiwanych przychodów odprowadzany był do Urzędu Skarbowego podatek PPE 8,5% podstawy opodatkowania. W 2016 r., ze względu na pracę Wnioskodawca wraz z rodziną powrócił do A. i zamieszkał w mieszkaniu przy ul. B.1. W 2019 r. mieszkanie to zostało przez Wnioskodawcę sprzedane.

W roku 2025 Wnioskodawca wystąpił sądowo o unieważnienie wadliwej umowy kredytu, w wyniku czego otrzymał od X propozycję ugody. 23 lutego 2026 r. Wnioskodawca zawarł z Bankiem ugodę. W ugodzie strony potwierdzają, że Bank i Klient zawarli Umowę w 2009 r. kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (...) waloryzowany kursem CHF, na której podstawie Bank wypłacił Klientowi kwotę 365.000,02 PLN, co stanowiło równowartość 130.417,70 CHF.

Klient wytoczył przeciwko Bankowi pozew indywidualny dotyczący stwierdzenia nieważności (trwałej bezskuteczności) Umowy. Postępowanie sądowe zainicjowane pozwem Klienta toczy się przed Sądem Okręgowym (...). Bank wytoczył przeciwko Klientowi pozew wzajemny w sprawie o zapłatę kwoty 365.000,02 PLN, która odpowiada wypłaconemu przez Bank kapitałowi na podstawie Umowy.

Postępowanie zainicjowane pozwem Banku toczy się przed Sądem Okręgowym w (...). Zamiarem Banku i Klienta jest:

a.  polubownie rozstrzygnąć spór między stronami w zakresie wzajemnie przysługujących Stronom roszczeń, które są przedmiotem sporu sądowego w postępowaniu indywidualnym z powództwa Klienta toczącym się przed Sądem Okręgowym (...) oraz sporu sądowego zawisłego przed Sądem Okręgowym (...) z powództwa Banku przeciwko Klientowi, a także

b.  uchylić niepewność co do roszczeń Stron związanych z zawarciem i wykonywaniem Umowy przez przyjęte w Ugodzie rozwiązania, w tym dokonanie wzajemnych rozliczeń, a w konsekwencji tego zakończenie Umowy oraz sporów w sposób definitywny i bez żadnych dalszych roszczeń którejkolwiek Strony.

W związku z zawarciem i wykonaniem postanowień Ugody Strony zgodnie ustalają, że nie będą dochodzić w przyszłości od siebie wzajemnie roszczeń związanych z zawarciem i wykonywaniem Umowy i zrzekają się wzajemnie wszelkich roszczeń z tego wynikających wykraczających poza zakres objęty Ugodą.

Klient zgodził się na wzajemne rozliczenie świadczeń Stron w zakresie określonym Ugodą. Klient i Bank zawarli Ugodę, w której potwierdzają, że Klient spełnił następujące świadczenia w wykonaniu Umowy:

•      537.244,58 PLN tytułem rat kapitałowo-odsetkowych;

•      35.040,52 CHF tytułem rat kapitałowo-odsetkowych;

•      1.804,76 PLN tytułem Ubezpieczenia Niskiego Wkładu Własnego;

•      16.849,29 PLN tytułem składek na poczet ubezpieczenia;

•      730 PLN tytułem opłaty i prowizje związane z kredytem.

Tym samym suma świadczeń Klienta wynosi 556.628,63 PLN oraz 35.040,52 CHF, a więc łączna kwota wynosi 715.088,87 PLN, przy czym spłaty dokonane w CHF zostały przeliczone na PLN po średnim kursie CHF z 9 stycznia 2026 r.

Strony potwierdziły, iż w związku z wykonaniem Umowy Bank wypłacił kapitał kredytu w kwocie 365.000,02 PLN. Strony oświadczyły, że różnica pomiędzy Świadczeniem Klienta w wysokości 715.088,87 PLN a Świadczeniem Banku w wysokości 365.000,02 PLN wynosi 350.088,85 PLN. W związku z tym Bank zobowiązany został do zapłaty na rzecz Klienta pozostałej kwoty, tj. 350.088,85 PLN.

Bank dodatkowo w ramach Ugody zobowiązał się dokonać zwrotu na rzecz Klienta kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10.800 PLN (100% stawki minimalnej), która to kwota nie przekracza maksymalnych kosztów zastępstwa procesowego możliwych do zasądzenia na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2023 poz. 1935 t.j. z dnia 20 września 2023 r.). Wskazana kwota stanowi górną granicę odpowiedzialności Banku i wyczerpuje w całości roszczenia Klienta z tego tytułu.

Bank zobowiązuje się do zapłaty na rzecz Klienta wskazanych kwot w terminie 30 dni od dnia zawarcia Ugody.

Wskazana w Ugodzie kwota 10.800 zł, stanowiąca zwrot kosztów zastępstwa procesowego, jest równa kwocie opłat wynikających z faktury wystawionej przez kancelarię prawną i nie przewyższa faktycznie poniesionych wydatków z tego tytułu. Wnioski sądowe były opłacane przez Wnioskodawcę.

Pytanie

Czy w związku z opisaną ugodą po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pana stanowisko w sprawie

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że kwoty otrzymane od Banku w wyniku zawartej Ugody nie stanowią po jego stronie przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”).

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 163): Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z przepisu tego wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną. Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów nad kosztami ich uzyskania.

Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei jest definiowany przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 ustawy: Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Z definicji przychodu można wywieść, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) – mają definitywny, a nie zwrotny charakter. O uzyskaniu przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym do osób fizycznych można więc mówić w sytuacji, gdy podatnik – czy to na skutek otrzymania określonych wartości majątkowych (środków pieniężnych, świadczeń w naturze czy też innych nieodpłatnych świadczeń), czy też w wyniku określonego zdarzenia, które powoduje zmniejszenie jego zobowiązań wobec innych podmiotów – uzyskuje określone przysporzenie majątkowe.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.

Odrębnym źródłem przychodów są m.in. określone w art. 10 ust. 1 pkt 9 „inne źródła”.

W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy: Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w tym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że katalog przychodów z innych źródeł ma otwarty charakter – nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe, które można przypisać do tego źródła.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ww. ustawy: Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Podkreślić należy, że otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W stanie faktycznym opisanym we wniosku Strony (Klient i Bank) zawarły Ugodę w celu polubownego rozstrzygnięcia sporu dotyczącego Umowy kredytu, w ramach którego istniały wzajemne roszczenia. Klient rościł sobie prawo do zwrotu świadczeń spełnionych na rzecz Banku w wykonaniu Umowy (raty kapitałowo-odsetkowe, składki ubezpieczeniowe, opłaty i prowizje) w łącznej kwocie 715.088,87 PLN. Bank natomiast rościł sobie prawo do zwrotu wypłaconego kapitału kredytu w kwocie 365.000,02 PLN.

Strony dokonały potrącenia tych wzajemnych wierzytelności. W wyniku tego potrącenia Bank zobowiązał się do zapłaty na rzecz Klienta kwoty 350.088,85 PLN. Kwota ta stanowi różnicę między sumą świadczeń uiszczonych przez Klienta na rzecz Banku (uznanych w Ugodzie za Roszczenie Klienta) a kwotą wypłaconego kapitału (uznaną za Roszczenie Banku). Otrzymanie przez Klienta tej kwoty nie jest więc nowym przysporzeniem majątkowym, lecz stanowi zwrot części środków, które Klient wcześniej wpłacił do Banku w ramach wykonywania Umowy, a które w wyniku Ugody zostały uznane za nienależne lub podlegające zwrotowi w rozliczeniu wzajemnych roszczeń. Jest to zatem zwrot własnych środków pieniężnych Klienta, a nie nowe źródło dochodu.

Wobec powyższego, skoro kwota, którą Wnioskodawca otrzyma od banku w wyniku zawartej ugody, mieści się w kwocie wpłacanej przez niego podczas spłaty kredytu hipotecznego, jej otrzymanie nie powoduje po stronie Wnioskodawcy dodatkowego przysporzenia majątkowego. Wypłata ta będzie dla Wnioskodawcy neutralna podatkowo.

Tym samym należy uznać, że wypłacona przez bank w ramach ugody kwota nie będzie stanowiła dla Wnioskodawcy przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, klasyfikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ww. ustawy, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zatem Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku od tej kwoty.

Podobnie, zwrot przez Bank kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10.800 PLN stanowi jedynie rekompensatę poniesionych przez Klienta wydatków i nie prowadzi do jego wzbogacenia.

Prawidłowość powyższego stanowiska potwierdza interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, o którą wystąpił Bank, a także interpretacje wydane w analogicznym stanie faktycznym, np.: 0114-KDIP3-2.4011.525.2025.3.MN, 0112-KDIL2-1.4011.65.2025.2.MKA, 0114- KDIP3-2.4011.1017.2024.2.BM, 0112-KDIL2-1.4011.535.2024.3.DJ.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny.

Dodatkowe informacje

Odnosząc się do przywołanych przez Pana interpretacji indywidualnych informuję, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania, ani konsekwencji wiążących, w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego.

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dniu zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.