Interpretacja 0115-KDIT1.4011.245.2026.2.AS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

4 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 3 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani 7 kwietnia 2026 r. – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

(...) 2025 r. podpisała Pani razem z mężem ugodę z bankiem X dotyczącą rozliczenia tzw. umowy frankowej, na mocy której bank zwolnił z długu (umorzył zadłużenie kredytobiorcy) w zakresie kwoty 19.019,18 zł oraz dodatkowo wypłacił kwotę 26.500 zł w związku z rozliczeniem umowy hipotecznej. Zgodnie z zawartą ugodą od kwoty 19.019,18 zaniechano pobrania podatku na podstawie art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ kwota ta była zaciągnięta na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej.

Natomiast kwota 26.500 zł została podzielona na małżonków równo po 13.250 zł i wykazana jako przychód w wystawionym przez bank PIT-11. Tym samym podlega ona opodatkowaniu. Obie kwoty zawarte w ugodzie, tj. 19.019,18 zł (kwota pozostała do spłaty - umorzona) oraz 26.500 zł (część kwoty spłaconej przez kredytobiorców w postaci rat - wypłacona przez bank), wynikają z zawartej umowy kredytowej hipotecznej zaciągniętej na cele mieszkaniowe.

Uzupełnienie wniosku

(...) 2008 r. zawarła Pani razem z mężem umowę nr (...) na kredyt mieszkaniowy w walucie wymienialnej we franku szwajcarskim na kwotę 20.628,72 CHF. Umowa kredytu przewidywała solidarną odpowiedzialność Pani i męża za zobowiązania kredytowe. Kredyt został przeznaczony w całości na zaspokojenie Pani i męża potrzeb mieszkaniowych. Przez wiele lat był spłacany regularnie ze wspólnych dochodów Pani i męża. Nigdy nie powstało żadne zadłużenie.

W roku 2023 wytoczyła Pani z mężem przeciwko Bankowi pozew o nieważność umowy kredytowej przed Sądem Okręgowym w (...), XXVIII Wydział Cywilny (Sygn. akt (...)). (...) 2025 r. podpisała Pani (razem mężem) Ugodę z bankiem w związku z prowadzonym postępowaniem sądowym. W ramach Ugody strony ustaliły utrzymanie umowy w mocy i całkowite jej rozliczenie.

W postanowieniach Ugody ustalono:

·      pozostającą kwotę zadłużenia na dzień 6 lutego 2025 r., tj. 4.239,58 CHF (czyli znaczna część kredytu została już spłacona);

·      przewalutowanie powyższej kwoty po średnim kursie NBP, tj. kwota 19.019,18 PLN;

·      zwolnienie z długu (umorzenie zadłużenia Kredytobiorcy w zakresie kwoty 19.019,18 zł);

·      kwotę dodatkową do wypłaty dla kredytobiorcy, tj. 26.500 PLN, która została wypłacona na wspólne konto z mężem.

Umowa kredytu przewiduje solidarną odpowiedzialność Pani i męża za zobowiązania kredytowe. W Pani ocenie ugoda potwierdziła ważność umowy kredytu zawartej z bankiem sformułowaniem w punkcie 1 ugody, tj.: „Strony potwierdzają, że miały wolę zawarcia Umowy w dacie jej zawarcia oraz oświadczają, że mają wolę utrzymania jej mocy przez cały okres kredytowania, z uwzględnieniem zmian wynikających z niniejszej Ugody, w tym do jej całkowitego rozliczenia” oraz w punkcie 4: „Strony zgodnie oświadczają, że Ugoda prowadzi do definitywnego uchylenia sporu dotyczącego ważności umowy, jej bezskuteczności lub niedozwolonego charakteru jej postanowień…”.

Bezpośrednio w zapisie ugody nie ma zapisu, że świadczenia wykonywane dotychczas odpowiednio przez kredytobiorcę i bank były należne na gruncie umowy kredytowej; w Pani ocenie, obie strony wywiązywały się zgodnie z zawartą umową.

Ugoda przewidywała przewalutowanie kwoty zadłużenia na dzień 6 lutego 2025 r. wynoszącą 4.239,58 CHF, która to kwota została przeliczona na walutę polską po średnim kursie walut ogłaszanym przez NBP; po przewalutowaniu zostało dokonane umorzenie zadłużenia w zakresie kwoty 19.019,18 zł. Wobec powyższego należy rozumieć, że przewalutowanie dotyczyło tylko pozostałej kwoty zadłużenia, która została umorzona; ewentualna nadpłata kredytu została przez bank opisana w punkcie 3.2 Ugody jako: „strony postanawiają, że bank dodatkowo wypłaci kredytobiorcy kwotę 26.500 w związku z rozliczeniem Umowy …”.

W Ugodzie znalazł się dokładnie taki zapis: „bank dodatkowo wypłaci kredytobiorcy kwotę 26.500 zł w związku z rozliczeniem umowy”. W Pani ocenie kwota ta jest rozliczeniem związanym z umową kredytu, ale nie wynika wprost z rozliczenia podstawowych świadczeń stron umowy kredytu, tj. należności kredytobiorców wobec banku (spłata kredytu i odsetek) i banku wobec kredytobiorców (wypłata kredytu) na podstawie umowy kredytowej, w jej wersji zmienionej w wyniku ugody. Kwotę 26.500 ugoda nazywa jako „dodatkową” kwotę, którą bank wypłaci kredytobiorcom w związku z rozliczeniem Umowy. Kwota ta została ustalona przez bank i zaakceptowana przez Panią i męża w ramach rozliczenia Umowy kredytowej. W Pani ocenie (i tak ją odbierała Pani z mężem) stanowi ona część miesięcznych rat kredytu, które zostały nadpłacone. Ugoda nie określa dokładnie z czego wynika kwota 26.500 zł, nie nazywa też jej jako nadpłata zaciągniętego kredytu, została ona ustalona i zaakceptowana przez obie strony.

Ugoda nie nazywa tej kwoty jako zwrot środków, które zostały przez Panią i męża wpłacone do banku tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, a które w wyniku przewalutowania albo ponownego przeliczenia zobowiązań kredytowych według zasad przyjętych w ugodzie zostały uznane za nadpłatę kredytu; jednak można przyjąć, że zostały uznane za środki wpłacone do banku ponad wartość spłat należnych bankowi z tytułu ważnej umowy kredytu (bank przecież nigdy sam dobrowolnie nie wypłaciłby jakichkolwiek dodatkowych środków).

W ugodzie nie ma żadnego zapisu, że jest to zwrot środków wpłaconych przez Panią i męża do banku tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, które zostały uznane za nienależne bankowi z innych powodów. Bank wypłacił tę kwotę, aby zakończyć spór wokół umowy kredytu – kwota ta nie wynika ze stwierdzenia nieważności umowy kredytu, ani też nie wynika bezpośrednio z rozliczenia podstawowych świadczeń stron umowy kredytu, tj. rozliczenia należności kredytobiorców wobec banku (spłata kredytu i odsetek) i banku wobec kredytobiorców (wypłata kredytu). Bank wypłacił tę kwotę w związku z odstąpieniem przez Panią i męża od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej. Kwota ta ma ekonomicznie rekompensować w części różnicę pomiędzy rozliczeniami między Panią i mężem a bankiem, jakie wynikałyby z uznania umowy kredytu za nieważną w postępowaniu sądowym, a rozliczeniami umowy kredytu będącymi wynikiem ugody. Zgodnie z ugodą bank wypłacił tę kwotę w ciągu miesiąca od zawarcia ugody, dokładnie 13 lutego 2025 r., na wspólne konto. W wystawionych PIT-11 (Pani i męża) kwotę po 13.250 zł bank ujął w poz. 100 (w „części F. Informacji o wysokości przychodów, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy”), którą określił jako „świadczenie”.

Pytania

Czy kwota wykazana przez bank w Pani PIT-11 w wysokości 13.250 zł podlega opodatkowaniu, a tym samym powinna zostać wykazana w Pani rozliczeniu rocznym za rok 2025?

Pani stanowisko w sprawie

W roku 2026 r. Bank wystawił mi PIT-11 za 2025 r., w którym wskazał Pani przychody w poz. 100 na kwotę 13.250 PLN (połowa kwoty 26.500 PLN, która stanowi wspólność majątkową) z wpisem w poz. 99 „świadczenia”.

Otrzymana od Banku kwota „dodatkowa” jest niczym innym, jak tylko zwrotem części środków nadpłaconych na rzecz Banku. Ugoda z Bankiem jest dokonaniem wzajemnych rozliczeń stron umowy, tj. rozliczeniem tego co jest należne, z tym co do tej pory zostało zapłacone. Wypłacona kwota nie jest Pani dodatkowym przychodem podlegającym opodatkowaniu. Stanowi jedynie zwrot poniesionych wcześniej wydatków.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym. W Pani ocenie otrzymana kwota dodatkowa wypłacona przez Bank mieści się w kwocie spłaconych rat, nie jest zatem Pani dochodem. Tym samym uznać należy, że nie uzyskała Pani faktycznie żadnych korzyści majątkowych, a co za tym idzie nie powstał przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i w konsekwencji nie wystąpił również obowiązek zapłaty podatku z tego tytułu.

Pani stanowisko oparte jest na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w szczególności art. 11 ust. 1 i art. 10 ust. 1 pkt 9).

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Przepis art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy źródłem przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Jak dowodzi użycie sformułowania „w szczególności” definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. W związku z tym każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:

Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Jak wynika z opisu zdarzenia, bank wypłacił Pani kwotę 13.250 zł w związku z odstąpieniem przez Panią od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej. Kwota ta ma ekonomicznie rekompensować Pani w części różnicę pomiędzy rozliczeniami między Panią a bankiem, jakie wynikałyby z uznania umowy kredytu za nieważną w postępowaniu sądowym, a rozliczeniami umowy kredytu będącymi wynikiem ugody. Otrzymane przez Panią świadczenie nie wynika wprost z rozliczenia podstawowych świadczeń stron umowy kredytu, tj. należności kredytobiorców wobec banku (spłata kredytu i odsetek) i banku wobec kredytobiorców (wypłata kredytu) na podstawie umowy kredytowej, w jej wersji zmienionej w wyniku ugody. Tym samym wypłaconą Pani kwotę pieniężną należy zakwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji pieniądze te są Pani przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ich uzyskanie skutkuje po Pani stronie obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.

We własnym stanowisku w sprawie nadaje Pani tej wypłacie cechy, które nie wynikają z opisu sprawy. Pani zdaniem, przedstawionym w opisie własnego stanowiska w sprawie, kwota ta jest zwrotem części środków nadpłaconych na rzecz banku. Jednak z opisu zdarzenia nie wynika nic takiego. Skoro ugoda nie traktuje tej kwoty jako zwrotu, to Pani sama nie może uznać tej kwoty za zwrot dla określenia skutków podatkowych. Pani opinia o tej kwocie nie jest opisem zdarzenia i z tego powodu nie uwzględniłem jej przy wydawaniu interpretacji. W opisie sprawy jednoznacznie Pani wskazała, że kwota ta została wypłacona w związku z odstąpieniem przez Panią od dochodzenia roszczeń związanych z umową kredytową na drodze sądowej.

W konsekwencji Pani stanowisko jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dniu zaistnienia zdarzenia.

Ta interpretacja dotyczy wyłącznie Pani sytuacji podatkowoprawnej i nie wywiera skutków prawnych dla Pani męża.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.