Interpretacja 0115-KDIT1.4011.29.2026.2.MR

Interpretacja indywidualna

 – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca - A. A prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą X, (...); stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej: ul. A 1, (...).

Wnioskodawczyni podjęła działania w przedmiocie przekształcenia prowadzonej przez siebie jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 551 par. 5 oraz art. 584(1) - 584(13) Kodeksu spółek handlowych.

Na podstawie powyższych działań Wnioskodawczyni zostanie jedynym wspólnikiem nowo powstałej w wyniku ww. przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (Spółka Przekształcona).

Po przekształceniu Wnioskodawczyni zamierza (nie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej) przenieść na swoją córkę B. A (ewentualnie swoją córkę i jej męża C. A) wszystkie lub większość przysługujących jej udziałów w Spółce Przekształconej w zamian za dożywotnią rentę pieniężną w określonej miesięcznej kwocie, która w przyszłości może podlegać waloryzacji, np. o wskaźnik inflacji lub inne obiektywne wskaźniki (umowa odpłatnej renty).

Własność udziałów przejdzie na córkę (i ew. jej męża) z dniem zawarcia umowy przeniesienia udziałów w Spółce Przekształconej.

Z uwagi na charakter świadczenia wzajemnego nabywców udziałów (córki i ew. jej męża) na rzecz Wnioskodawczyni (dożywotnia renta pieniężna w określonej miesięcznej kwocie) nie jest możliwe ustalenie jego łącznej (ostatecznej) wartości (nie jest wiadomo przez jaki okres renta ta będzie pobierana przez Wnioskodawczynię i w jakiej wysokości w poszczególnych okresach).

Pytanie

Czy z tytułu przeniesienia przez Wnioskodawczynię na rzecz jej córki (i ew. jej męża) udziałów w Spółce Przekształconej (sp. z o.o.) w zamian za dożywotnią miesięczną rentę pieniężną (umowa odpłatnej renty) po stronie Wnioskodawczyni powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, z tytułu przeniesienia przez nią (nie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej) udziałów w Spółce Przekształconej (sp. z o.o.) na rzecz jej córki (i ew. jej męża) w zamian za dożywotnią rentę pieniężną wypłacaną miesięcznie w określonej kwocie (która może podlegać ew. waloryzacji w przyszłości), nie powstanie po jej stronie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych (ani w chwili przeniesienia udziałów, ani później po wypłacie na jej rzecz poszczególnych comiesięcznych kwot renty).

Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.), źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f., za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych.

Przychód określony w ust. 1 pkt 6 z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia na nabywcę własności udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych (art. 17 ust. 1ab u.p.d.o.f.).

Jak stanowi natomiast art. 17 ust. 2 u.p.d.o.f., przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c, pkt 6, 7 i 10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 i 3 u.p.d.o.f., przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio. Wartość rynkową rzeczy lub praw majątkowych określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Jak wynika ze stanowiska sądów administracyjnych wyrażonego na gruncie stanów faktycznych dotyczących przeniesienia własności nieruchomości w zamian za odpłatną rentę, przeniesienie praw w ramach umowy renty odpłatnej nie skutkuje powstaniem obowiązku zapłaty podatku dochodowego (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2024 r., II FSK 939/24). Wskazuje się, iż pojęcia ceny, o której mowa w art. 19 ust. 1 u.p.d.o.f., nie można odnieść do świadczeń okresowych w pieniądzu lub w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku, o których mowa w art. 903 Kodeksu cywilnego. Regulacja wyrażona w art. 19 ust. 1 u.p.d.o.f. znajduje zastosowanie jedynie w sytuacji zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy na podstawie umów zawierających cenę. W konsekwencji w przypadku umowy renty, tak samo jak w przypadku umowy o dożywocie, nie jest możliwe określenie przychodu ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. na zasadach, o których mowa w art. 19 ust. 1 i 3 tej ustawy.

Zastosowanie dyspozycji wyrażonej w art. 19 ust. 1 zd. 2 ustawy pozwalającej na rozpoznanie przychodu w wysokości odpowiadającej wartości rynkowej zbywanych rzeczy lub praw jest możliwe jedynie w sytuacji gdy cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw. W konsekwencji brak ceny w ramach danego podatkowego stosunku zobowiązaniowego wyklucza możliwość zastosowania art. 19 ust. 1 zd. 2 u.p.d.o.f. Z kolei regulacja wyrażona w art. 19 ust. 2 analizowanej ustawy odnosi się wyłącznie do umów zamiany.

Podobne stanowisko wyrażono ponadto chociażby w:

•      interpretacji z 4 kwietnia 2023 r. wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej nr 0113-KDIPT2-2.4011.995.2022.5.ACZ;

•      wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 9 maja 2024 r., I SA/Po 20/24;

•      interpretacji z 17 kwietnia 2023 r. wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej nr 0114-KDIP3-1.4011.212.2023.2.MS2.

Mając na uwadze odesłanie do ww. przepisów znajdujące się w art. 17 ust. 2 u.p.d.o.f., stanowisko powyższe pozostaje aktualne również w sytuacji zbycia udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (przychód z kapitałów pieniężnych) w zamian za dożywotnią rentę pieniężną.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z ogólną zasadą powszechności opodatkowania sformułowaną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź od których zaniechano poboru podatku.

Przy czym ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wśród nich w pkt 7 ustawodawca wskazał, że:

Źródłem przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

Stosownie do treści art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych.

Jak stanowi natomiast art. 17 ust. 1ab pkt 1 cytowanej ustawy:

Przychód określony w ust. 1 pkt 6 z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia na nabywcę własności udziałów (akcji), udziałów w spółdzielni oraz papierów wartościowych.

Zgodnie z art. 17 ust. 2 ww. ustawy:

Przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c, pkt 6, 7 i 10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19.

Podstawową formą odpłatnego zbycia jest sprzedaż oraz zamiana. Zgodnie z zasadą swobody umów zbycie może nastąpić jednak także w innej formie. Zgodnie z art. 155 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.):

Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

Umowa renty natomiast została zdefiniowana w art. 903 Kodeksu cywilnego, wedle którego:

Przez umowę renty jedna ze stron zobowiązuje się względem drugiej do określonych świadczeń okresowych w pieniądzu lub w rzeczach oznaczonych tylko co do gatunku.

Jak wskazuje się w doktrynie, umowę o rentę zalicza się do kategorii umów nazwanych, stanowiących samoistne źródło zobowiązania (tytuł prawny do spełniania świadczeń). Ponadto omawiana umowa jest umową konsensualną, o charakterze losowym (korzyści stron nie są równe ani pewne), która może być ukształtowana jako umowa terminowa lub bezterminowa, odpłatna lub pod tytułem darmym.

Art. 906 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego stanowi zaś, że:

Do renty ustanowionej za wynagrodzeniem stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży.

Do renty ustanowionej bez wynagrodzenia stosuje się przepisy o darowiźnie.

Odpowiednie stosowanie przepisów o sprzedaży lub darowiźnie nie oznacza, że renta jest tego rodzaju umową. Zachowuje ona swoją pełną odrębność prawną. Reguły stosowania renty są ustalane jedynie przy odpowiednim zastosowaniu przepisów dotyczących sprzedaży lub darowizny.

W przypadku renty za wynagrodzeniem wartość świadczenia tytułem wynagrodzenia za ustanowienie renty nie musi odpowiadać wartości świadczeń z renty (brak elementu ekwiwalentności renty). Ponadto należy mieć na uwadze, że umowę wzajemną cechuje ekwiwalentność świadczeń stron, natomiast w umowie renty nie każde wynagrodzenie będzie jej nadawało cechy umowy wzajemnej; umowa renty może być umową odpłatną, lecz nie wzajemną. Każda ze stron odpłatnej umowy renty musi liczyć się z tym, że ogólna wartość świadczeń drugiej strony nie będzie obiektywnie odpowiadała wartości jej świadczenia. Nawet w razie uzgodnienia, że renta będzie zobowiązaniem w zamian za ustanowienie albo przeniesienie innego prawa, umowa renty nie może być traktowana jako wzajemna. Sam termin „wynagrodzenie” nie przesądza o ekwiwalentności świadczeń stron, stąd też jeżeli umowa renty ma charakter odpłatny, bez względu na to, czy świadczenia stron są ekwiwalentne, należy do niej odpowiednio stosować przepisy o sprzedaży. Przepisy o sprzedaży należy stosować do renty odpowiednio, co oznacza, że konieczne jest przede wszystkim uwzględnienie szczególnego charakteru tej ostatniej.

Ustawodawca w przepisie art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych posłużył się pojęciem „odpłatne zbycie”, nie zawężając katalogu odpłatnych czynności prawnych, w wyniku których dochodzi do przeniesienia własności udziałów (akcji), jedynie do umowy sprzedaży czy zamiany.

Pod pojęciem „odpłatnego zbycia” należy zatem rozumieć każde zdarzenie i każdą czynność prawną, w wyniku których dochodzi do przeniesienia prawa własności udziałów (akcji) za wynagrodzeniem. Oznacza to, że na podstawie umowy o rentę w zamian za przeniesienie własności udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością również dochodzi do ich odpłatnego zbycia.

Ocena skutków podatkowych Pani sytuacji

W analizowanym zdarzeniu przyszłym przeniesienie prawa własności udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w zamian za dożywotnią rentę stanowi dla Pani źródło przychodu z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ten powstaje – zgodnie z art. 17 ust. 1ab pkt 1 ww. ustawy – w momencie przeniesienia udziałów na nabywcę/nabywców. Jednocześnie powinna Pani ustalić wysokość tego przychodu na zasadach wynikających z art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z powyższych względów Pani stanowisko uznałem za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Orzeczenia i interpretacje indywidualne powołane przez Panią dotyczą indywidualnych spraw odrębnych podmiotów i zostały wydane na gruncie odmiennego niż rozpatrywany opisu zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli sytuacja Pani będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i Pani zastosuje się do interpretacji.

·  Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

•   w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

•   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.