Interpretacja 0115-KDIT2.4011.250.2026.2.MD

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy możliwości preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko za lata 2020-2025 i lata następne. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 17 kwietnia 2026 r., które wpłynęło 23 kwietnia 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Jest Pani osobą rozwiedzioną. Pani małżeństwo zostało zawarte (...) 2001 r., a rozwiązane przez rozwód, wyrokiem Sądu Okręgowego z (...) 2018 r., bez orzekania o winie.

W trakcie trwania małżeństwa została Pani wraz z mężem rodzicami dwóch synów – A urodzonego (...) 2003 r. i B urodzonego (...) 2011 r.

W wyroku rozwodowym Sąd pozostawił wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi stron obojgu rodzicom, jednocześnie ustalając miejsce zamieszkania synów przy Pani. Dzieci mieszkały więc pod Pani codzienną, faktyczną, bieżącą i bezpośrednią opieką.

W związku z faktem, iż zgodą stron, w treści wyroku rozwodowego, nie ustalono częstotliwości kontaktów ojca z małoletnimi dziećmi, kontakty te zostały ustalone pomiędzy byłymi małżonkami w drodze ustnych uzgodnień. Odnośnie starszego syna – od momentu rozwodu do momentu nabycia przez niego pełni praw, tj. do 18 roku życia – kontakty między ojcem a dzieckiem były bardzo sporadyczne, okazjonalne. Syn starszy w 2021 r. skończył 18 lat, także prosząc o interpretacje odnosi się Pani przede wszystkim do młodszego dziecka.

Młodsze dziecko zazwyczaj przebywało i przebywa co drugi weekend u ojca – od piątku po zajęciach szkolnych lub późnej, do godzin obiednich w niedzielę. Ojciec spędza z nim zazwyczaj również około dwóch godzin w środy, jeśli jest taka wola obydwojga stron – ojca i syna.

Wakacje, ferie oraz święta są dzielone pomiędzy rodziców, w drodze ustaleń, inicjowanych przez Panią, zazwyczaj ich większa część przypada Pani. To Pani ustala jakieś plany, ojciec dziecka informuje o swojej ewentualnej dostępności i możliwościach czasowych w danym okresie.

Nie ma mowy o porównywalnym podziale czasu ani obowiązków pomiędzy rodziców. To Pani była i jest rodzicem wiodącym, pierwszoplanowym i na co dzień sprawującym faktyczną, stałą, bieżącą opiekę nad dziećmi. Na Pani spoczywa zasadniczy ciężar wykonywania władzy rodzicielskiej. W szczególności odpowiada Pani za codzienne funkcjonowanie dziecka, w tym przygotowywanie posiłków, dbanie o higienę, organizację nauki i wypoczynku, zakupy, zapewnienie opieki medycznej, stomatologicznej, odbywanie wizyt lekarskich – zakup leków, wyżywienia, odzieży, wyprawki szkolnej. Opłaca Pani małoletniemu B abonament telefoniczny – numer, którego używa, internet, składki szkolne, obiady w szkole, wydatki związane z wyjściami, wycieczkami, innymi składkami w szkole czy aktualnie – balem ósmych klas.

Ojciec dziecka sporadycznie dofinansowuje zakup odzieży. Zdarza mu się zapłacić za zajęcia sportowe syna.

Przysługujący Pani długi urlop wypoczynkowy spędzała Pani zawsze i spędza z dzieckiem. Wszelkie dni wolne oraz zwolnienia, w przypadku chorób dziecka – również bierze Pani i na Pani spoczywa ciężar organizacji opieki w trakcie niemożności dziecka uczestniczenia w zajęciach szkolnych. To Pani przez wszystkie lata korzystała też z dni wolnych z tytułu sprawowania opieki nad dzieckiem (do 14 roku życia). Uczestniczy Pani w zebraniach szkolnych, przez osiem lat szkoły podstawowej B – to Pani jest w stałym kontakcie z nauczycielami i wychowawcami czy innymi rodzicami kolegów syna z klasy – poprzez (...), telefonicznie, osobiście.

W przypadku jakichkolwiek sytuacji, że dziecko zachorowało będąc akurat u taty – syn automatycznie wracał do domu, do Pani, by mogła Pani zająć się jego leczeniem. To na Pani, jako matce – zawsze spoczywał obowiązek organizacji opieki lekarskiej i realizacji zaleceń lekarskich.

Podejmuje Pani samodzielnie bieżące decyzje dotyczące zdrowia, edukacji i spraw wychowawczych oraz odpowiada za rozwój fizyczny, psychiczny i emocjonalny. W przypadku konieczności akceptacji jakichś formalności szkolnych przez obydwoje z rodziców – to Pani ze szkoły zabiera dokumenty i przekazuje informację ojcu, gdy potrzebny jest podpis dwojga rodziców.

Od lipca 2018 r. (od momentu wyprowadzki z domu, gdzie wspólnie mieszkała Pani z mężem i dziećmi) do lutego 2025 r. – zamieszkiwała Pani wraz z synami w mieszkaniu, gdzie każdy z nich miał swój odpowiednio urządzony pokój. Od lutego 2025 r. przeprowadziła się Pani wraz z synami do mieszkania położonego na niższym piętrze, synowie mają i tu odpowiednie warunki do życia i funkcjonowania, odpowiadające ich potrzebom. Młodszy syn ma własny pokój, starszy ma również swoje miejsce w trakcie częstych wizyt w domu, gdy przyjeżdża ze studiów na weekendy do domu.

Od momentu rozwodu zamieszkuje Pani oddzielnie od ojca dzieci i prowadzi Pani gospodarstwo domowe, obejmujące Panią oraz aktualnie na co dzień Pani młodsze dziecko. Starszy syn w 2022 r. ukończył szkołę średnią i wyjechał na studia do innego miasta, przyjeżdżając do domu regularnie. Koszty jego utrzymania i wydatki związane z pobytem w domu – są ponoszone przez Panią.

Obydwoje dzieci od 2018 r. mają meldunki przy Pani, w Pani miejscu zamieszkania.

Od dnia rozwodu nie zawarła Pani żadnego nowego związku małżeńskiego ani nie pozostaje Pani w związku partnerskim, a kontakty pomiędzy Panią a byłym mężem ograniczają się do przekazywania niezbędnych informacji dotyczących zdrowia, edukacji oraz organizacji opieki nad dzieckiem. Ojciec spełnia obowiązek alimentacyjny, zgodnie z wyrokiem sądu: do sierpnia 2020 r. – w kwocie 1200 zł na dwoje dzieci, od miesiąca września 2020 r. – 1400 zł na dwoje dzieci, zgodnie z ustaleniami ustnymi między byłymi małżonkami. Alimenty, zasądzone w wyroku rozwodowym na rzecz obydwojga dzieci, pokrywają jedynie część kosztów ich utrzymania i nie odpowiadają faktycznym wydatkom ponoszonym przez Panią. Koszty życia i utrzymania są zdecydowanie wyższe, a alimenty niewspółmierne do potrzeb.

Od momentu wyjazdu starszego syna na studia to Pani regularnie, co miesiąc, przekazuje mu kwoty na utrzymanie na studiach.

Pobierała Pani i pobiera na dziecko świadczenie wychowawcze (wcześniej na dwoje dzieci) oraz świadczenia w ramach programu „Dobry Start”. Świadczenia te były i są wypłacane na Pani rachunek bankowy. Ojciec dzieci, według Pani wiedzy, nigdy nie wnioskował o powyższe.

Miejscem zamieszkania Pani oraz Pani dziecka jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Uzyskuje Pani dochody z tytułu umowy o pracę, zawartej na czas nieokreślony, oraz umów zlecenie. Nie prowadzi Pani działalności gospodarczej, nie uzyskuje Pani dochodów z zagranicy, a Pani dzieci nie pobierają ani nie pobierały zasiłku pielęgnacyjnego ani renty socjalnej.

Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Chciałaby Pani skorzystać z preferencyjnego rozliczenia, jako osoba samotnie wychowująca dziecko w latach 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) i kolejnych.

W latach 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) podlegała Pani i nadal podlega na terytorium RP nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

W okresie 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) uzyskiwała Pani i nadal uzyskuje dochody opodatkowane według skali podatkowej (umowa o pracę i umowy zlecenie).

Wyrok rozwodowy między Panią a ojcem Pani dzieci uprawomocnił się (...) 2018 r.

W okresie, którego dotyczy wniosek, tj. w latach: 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) samotnie wychowywała Pani i sprawowała opiekę nad dziećmi, o których mowa we wniosku.

Syn A, od czasu, kiedy uzyskał pełnoletność:

-     nie otrzymywał zasiłku pielęgnacyjnego ani renty socjalnej;

-     uczył się w Liceum Ogólnokształcącym, a następnie na studiach wyższych, gdzie do dziś kontynuuje naukę;

-     w roku 2021, 2022 i 2025 nie uzyskał przychodów/dochodów w łącznej wysokości przekraczającej 12-krotność kwoty renty socjalnej, natomiast w roku 2023 i 2024 – przekroczył tę kwotę.

Wobec syna A, od momentu osiągnięcia przez niego pełnoletności, w latach 2021-2025 (osobno dla każdego roku podatkowego):

-     to Pani, a nie ojciec syna, troszczyła się o emocjonalny rozwój syna, była z nim w stałym kontakcie, wspierała go i kształtowała jego postawy;

-     to Pani, a nie ojciec syna, troszczyła się o jego byt materialny, pokrywając wydatki związane z życiem i funkcjonowaniem, potrzebami osobistymi;

-     to Pani faktycznie utrzymywała syna, regularnie wpłacając mu środki na utrzymanie na studiach, utrzymywała go podczas weekendowych pobytów w domu, wyposażała go w potrzebne do funkcjonowania przedmioty. Syn uzyskiwał jakieś dochody, które wykorzystywał też na swoje potrzeby, niemniej główny obowiązek utrzymania go spoczywał na Pani;

-     syn nie utrzymywał się samodzielnie;

-     syn pozostawał na Pani utrzymaniu, w związku z wykonywanym obowiązkiem alimentacyjnym. Nie pozostawał na utrzymaniu ojca. Do momentu samodzielności starszego syna, to Pani będzie świadczyć obowiązek alimentacyjny. Syn na weekendy przyjeżdża do domu, tu ma swoje drugie, oprócz studiów, centrum życiowe.

W latach 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) nie była Pani i nie jest matką dla żadnego innego dziecka, niż synowie, A i B, o których mowa we wniosku.

W latach 2020-2025 (odrębnie dla każdego roku podatkowego) w stosunku do Pani oraz Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy: art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń. Nie miały również zastosowania przepisy z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Niezależnie od starszego syna i jego dalszego funkcjonowania po ukończeniu studiów, przez cały okres 2020-2025 (w każdym roku podatkowym) i nadal – samodzielnie i samotnie wychowuje Pani i będzie wychowywać młodsze dziecko, które w tym roku kończy 15 lat i pozostaje pod Pani opieką. To Pani ponosi zasadniczy ciężar zarówno opieki, jak i utrzymania dziecka, bez równoczesnego i równorzędnego udziału drugiego rodzica.

Pytanie

Czy w latach 2020-2025 (osobno dla każdego roku podatkowego) i latach następnych ma Pani prawo do rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych jako osoba samotnie wychowująca dziecko (art. 6 ust. 4c u.p.d.o.f.)?

Pani stanowisko w sprawie

Z Pani oceny, biorąc pod uwagę powyższe, wynika, że od momentu rozwodu może Pani rozliczać podatek dochodowy od osób fizycznych w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dziecko. Faktycznie i samodzielnie wykonywała Pani i wykonuje wszystkie obowiązki rodzicielskie, ponosząc zasadniczy ciężar zarówno opieki, jak i utrzymania dziecka, bez równoczesnego i równorzędnego udziału drugiego rodzica.

Swoje stanowisko opiera Pani na wyroku z 10 lipca 2024 r. (II FSK 972/21) NSA, który jednoznacznie wskazał, że literalna wykładnia art. 6 ust. 4 u.p.d.o.f. nie pozwala na ograniczenie statusu osoby samotnie wychowującej dziecko wyłącznie do rodzica wychowującego dziecko bez jakiegokolwiek udziału drugiego rodzica.

Powyższe stanowisko zostało następnie jednoznacznie rozwinięte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lutego 2025 r. (II FSK 608/22), w którym NSA oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, podtrzymując wykładnię korzystną dla podatnika. Sąd wprost wskazał, że pojęcie „samotnego wychowywania dzieci” należy rozumieć jako wykonywanie czynności wychowawczych samodzielnie, tj. bez jednoczesnego i równoległego współudziału drugiego rodzica w tym samym czasie i miejscu. NSA podkreślił, że kryterium „samotności” wyklucza się z kryterium „wspólności”, a zatem nie można mówić o wspólnym wychowywaniu dzieci w sytuacji, gdy rodzice wykonują swoje obowiązki wychowawcze oddzielnie, w różnych okresach i w różnych miejscach. NSA jednoznacznie stwierdził również, że wykładnia art. 6 ust. 4 u.p.d.o.f. nie może prowadzić do wniosku, iż status osoby samotnie wychowującej dziecko przysługuje wyłącznie rodzicom całkowicie pozbawionym wsparcia drugiego rodzica. Sąd wyraźnie zaznaczył, że celem preferencyjnego opodatkowania jest wsparcie rodziców, którzy w roku podatkowym faktycznie doświadczają samotnej, samodzielnej pieczy nad dzieckiem, nawet jeżeli drugi rodzic nie jest całkowicie wyeliminowany z procesu wychowania.

W podobnym tonie znaleźć można wiele wyroków, w których zostało przez sądy podkreślone, że pojęcie „samotnego wychowywania dziecka” nie wymaga całkowitego wyłączenia drugiego rodzica z procesu wychowawczego, a kluczowe znaczenie ma faktyczne, samodzielne sprawowanie opieki w określonym czasie i miejscu.

Biorąc pod uwagę powyższe, opierając się na przytoczonych we wniosku interpretacjach prawnych, wyrokach NSA, w Pani ocenie, spełnia Pani przesłanki do uznania za osobę samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w latach 2020-2025 (w każdym roku podatkowym) i latach kolejnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które Pani przedstawiła we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r., stanowi, że:

Od dochodów rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)  małoletnie,

2)  bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

3)  do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym i nauce lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub uzyskały przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148, w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek określonej w art. 27 ust. 1b pkt 1 oraz stawki podatku, określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej

-     podatek może być określony, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w tej ustawie.

Na podstawie zaś art. 6 ust. 4c przywołanej ustawy, mającego zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r.:

Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)  małoletnie,

2)  pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

3)  pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie

-     podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.

W myśl art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mającego zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r.:

W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.

Art. 6 ust. 4e cytowanej ustawy, mający zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r., stanowi, że:

Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:

1)  dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub

2)  przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152

-     w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.

Na podstawie art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mającego zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r.:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2024 r. poz. 1576).

W świetle art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków, osoby samotnie wychowującej dzieci lub do jej dziecka mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Na mocy art. 6 ust. 9 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:

Zasada określona w ust. 8 nie dotyczy osób, o których mowa w art. 1 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, niekorzystających jednocześnie z opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej na zasadach określonych w art. 30c, w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym, w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym albo w ustawie z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Stosownie do art. 6 ust. 8 omawianej ustawy, w brzmieniu mającym zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2021 r.:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków:

1)  stosuje przepisy:

a)  art. 30c lub

b)  ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy

-     w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

2)  podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Wyjaśnić przy tym należy, że na gruncie art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105 ze zm.), dodanego przez art. 9 pkt 7 ustawy z dnia 9 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2427):

W przypadku opodatkowania dochodów uzyskanych w 2021 r., o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2021 r., przepis art. 6 ust. 8 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się odpowiednio do osoby samotnie wychowującej dzieci i jej dziecka.

Z art. 6 ust. 8 przytoczonej ustawy, w brzmieniu mającym zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od 1 stycznia 2022 r., wynika zaś, że:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:

1)  stosuje przepisy:

a)  art. 30c lub

b)  ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy

-     w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

2)  podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Przenosząc cytowane uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że przepis art. 6 ust. 4 i ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie.

Przy czym ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje dla potrzeb jej wykładni i stosowania samotnego wychowywania, ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.

Dla ustalenia znaczenia „samotnie” oraz „wychowywać” należy zatem odwołać się w pierwszej kolejności do językowych reguł interpretacyjnych.

Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN „wychować — wychowywać” to: (1) «zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności», (2) «przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie».

Zatem, „wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako całokształt działań i czynności, wykonywanych przez każdego z rodziców, zmierzających do ukształtowania osobowości dziecka poprzez formowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kreowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Natomiast, „samotny” to: (1) «żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół», (2) «znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam», (3) «spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa», (4) «znajdujący się na odludziu».

Przez osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4 i ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy więc niewątpliwie rozumieć osobę, która faktycznie w pojedynkę w pełni lub w przeważającej mierze wychowuje dziecko bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym, stale, na co dzień troszcząc się nie tylko o byt materialny, ale także rozwój emocjonalny dziecka. W sytuacji, gdy dziecko zamieszkując wraz z jednym rodzicem, pozostaje pod jego stałą, codzienną opieką, a drugi rodzic jest zobowiązany do płacenia alimentów oraz zajmowania się dzieckiem doraźnie, status samotnego rodzica ma ten, przy którym dziecko zamieszkuje i który wykonuje wszystkie obowiązki, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój.

Dodatkowo wskazania wymaga, że na skutek dorastania i usamodzielniania się dzieci, ich wychowanie z czasem zmienia swój charakter. Samotne wychowywanie pełnoletniego dziecka może przyjąć więc inną formę niż wychowanie dziecka małoletniego. Pełnoletnie dziecko może być na tyle dojrzałe i ukształtowane, że nie będzie wymagało stałej opieki swojego rodzica lub opiekuna prawnego. W takim przypadku samotne wychowanie sprowadzić może się do wykonywania obowiązku alimentacyjnego, tj. troszczenia się o byt materialny oraz okresowego lub doraźnego wspierania emocjonalnego, pomocy w podejmowaniu trudnych decyzji, służenia radą czy dbania o interesy dziecka.

Fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dzieckiem i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica, przy którym dziecko mieszka, prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4 i ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis zdarzenia stwierdzić należy, że uprawnienie do preferencji w rozliczeniu się rocznym jako osoba samotnie wychowująca dziecko przysługuje, gdy podatnik spełni wymagane w ustawie warunki.

W niniejszej sprawie wyrok rozwodowy pomiędzy Panią a ojcem dziecka uprawomocnił się (...) 2018 r., od dnia rozwodu nie zawarła Pani żadnego nowego związku małżeńskiego, pozostała Pani zatem osobą rozwiedzioną.

W latach 2020-2025, samodzielnie i samotnie wychowywała Pani synów; to Pani była rodzicem wiodącym, ponosiła zasadniczy ciężar sprawowania nad nimi stałej, bieżącej opieki, bez porównywalnego udziału drugiego rodzica. Odkąd Pani starszy syn stał się pełnoletni, koszty jego utrzymania i wydatki związane z pobytem w domu są ponoszone przez Panią, gdyż płacone przez ojca alimenty pokrywają jedynie część zdecydowanie wyższych kosztów utrzymania dzieci i nie odpowiadają faktycznym ich potrzebom. Oprócz synów nie posiada Pani innych dzieci.

W latach 2020-2025 uzyskiwała Pani dochody opodatkowane według skali podatkowej z umowy o pracę i umów zlecenia, oraz w stosunku do Pani i Pani dzieci nie miały zastosowania przepisy z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji uznać należy, że ma Pani prawo do rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dzieci na podstawie art. 6 ust. 4 powołanej ustawy za lata 2020-2021, oraz stosownie do art. 6 ust. 4c i ust. 4d tej ustawy za lata 2022-2025. Na powyższą ocenę nie wpływa fakt, że w roku 2023 i 2024 Pani starszy syn przekroczył limit dochodów, wynikający z art. 6 ust. 4e omawianej ustawy, gdyż w latach tych samotnie wychowywała Pani młodszego syna.

Uprawnienie do omawianego preferencyjnego rozliczania się będzie Pani przysługiwać także za lata następne, jeżeli w dalszym ciągu spełniać będzie Pani wymagane warunki wynikające z obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

·      stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz

·      zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.