Interpretacja 0115-KDIT2.4011.337.2026.2.ENB

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. W odpowiedzi na wezwanie uzupełniła go Pani 26 maja 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Jest Pani polskim rezydentem podatkowym. W ubiegłym roku Pani małoletni syn uczestniczył w badaniu klinicznym w USA (w dalszym ciągu bierze w nim udział). Z tego tytułu otrzymywaliście środki pieniężne, które wpływały co tydzień na amerykańską kartę przedpłaconą (prepaid). Pieniądze te pozostawały do Pani dyspozycji w USA i nie były przelewane na polskie konto. Podmiot wpłacający te środki zaklasyfikował je jako przychód podlegający opodatkowaniu i wykazał to w wystawionym dla Pani formularzu podatkowym 1042-S (dla nierezydentów podatkowych USA). Od tych kwot w USA został pobrany podatek u źródła. Między Polską a USA obowiązuje umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania. Obecnie, korzystając z zapisów tej umowy, będzie się Pani starać o zwrot nadpłaconego podatku bezpośrednio z amerykańskiego urzędu skarbowego (IRS).

Uzupełniając wniosek wyjaśniła Pani, że środki były wpłacane jako diety dzienne z tytułu uczestnictwa syna w badaniu klinicznym. Były wypłacane w czasie Państwa pobytu w USA. Pieniądze były przeznaczone na wyżywienie. Uprawnienie do otrzymania tych środków wynikało z podpisania zgody na udział syna w badaniu klinicznym. Nie podpisano żadnych innych umów. Środki pieniężne zostały przyznane Pani jako matce i stanowiły Pani dochód. Syn jest małoletni, ma dwa lata. Na karcie widnieje Pani imię i nazwisko. Ojciec syna żyje i jest rezydentem Polski. Przebywał również w USA podczas badania klinicznego syna.

Pytania

Czy w związku z tym, że podmiot z USA wykazał te wpłaty jako Pani przychód (formularz 1042-S), to ma Pani obowiązek wykazać je w polskim zeznaniu podatkowym, a jeśli tak, to jaki dołączyć formularz do tego zeznania podatkowego aby wykazać dochód z USA i uniknąć podwójnego opodatkowania, skoro środki nie trafiły do polskiego systemu bankowego?

Czy w przypadku otrzymania zwrotu nadpłaconego podatku z USA, będzie Pani musiała ten fakt zgłosić do polskiego urzędu skarbowego lub ująć ten zwrot w przyszłych zeznaniach podatkowych?

Pani stanowisko w sprawie

Uważa Pani, że powinna wykazać zarówno dochód zagraniczny w polskim zeznaniu podatkowym, jak i zwrot podatku z USA.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Stosownie zaś do art. 4a ww. ustawy:

Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Z opisu zdarzenia wynika, że jest Pani polskim rezydentem podatkowym. W ubiegłym roku Pani małoletni syn uczestniczył w badaniu klinicznym w USA. Z tego tytułu co tydzień na amerykańską kartę przedpłaconą (prepaid) wpływały środki pieniężne. Na karcie widnieje Pani imię i nazwisko. Podmiot wpłacający te środki zaklasyfikował je jako przychód podlegający opodatkowaniu i wykazał to w wystawionym dla Pani formularzu podatkowym. Środki były wypłacane jako diety dzienne z tytułu uczestnictwa syna w badaniu klinicznym. Pieniądze były przeznaczone na wyżywienie. Uprawnienie do otrzymania tych środków wynikało z podpisania zgody na udział syna w badaniu klinicznym. Nie podpisano żadnych innych umów. Środki pieniężne zostały przyznane Pani jako matce i stanowiły Pani dochód. Od tych kwot w USA został pobrany podatek u źródła. Obecnie, korzystając z zapisów tej umowy, będzie się Pani starać o zwrot nadpłaconego podatku bezpośrednio z amerykańskiego urzędu skarbowego.

W związku z powyższym, w niniejszej sprawie znajdują zastosowanie postanowienia Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, podpisanej w Waszyngtonie dnia 8 października 1974 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 31 poz. 178, dalej Umowa polsko-amerykańska).

Umowa między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki nie zawiera odrębnego artykułu dotyczącego opodatkowania świadczeń wypłacanych w związku z uczestnictwem w badaniu klinicznym. Oznacza to, że dochód ten podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, zgodnie z postanowieniami art. 5 Umowy („Ogólne zasady opodatkowania”).

W myśl art. 5 ust. 1 ww. Umowy:

Osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie może być opodatkowana przez drugie Umawiające się Państwo z tytułu dochodu pochodzącego ze źródeł z tego drugiego Umawiającego się Państwa i tylko z tytułu takiego dochodu, zgodnie ze wszystkimi ograniczeniami zawartymi w niniejszej Umowie.

Przepis art. 5 ust. 2 cyt. Umowy stanowi, że:

Postanowienia niniejszej Umowy nie będą w żaden sposób stwarzały ograniczenia wobec wyłączeń, zwolnień, zmniejszeń, zaliczeń lub innych przywilejów, przyznanych obecnie lub w przyszłości przez:

a)  prawo jednego z Umawiających się Państw przy określeniu podatków pobieranych przez to Umawiające się Państwo lub

b)  przez każdą inną umowę zawartą pomiędzy Umawiającymi się Państwami.

Stosownie do art. 5 ust. 3 Umowy:

Bez względu na postanowienia niniejszej Umowy, z wyłączeniem ustępu 4, Umawiające się Państwo może opodatkować obywatela tego Umawiającego się Państwa lub osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w tym Umawiającym się Państwie (zgodnie z zasadami artykułu 4), tak jakby niniejsza Umowa nie weszła w życie.

Z przywołanych powyżej przepisów wynika, że Polska ma prawo opodatkować dochód uzyskany z tytułu świadczenia wypłacanego ze Stanów Zjednoczonych osobie mającej miejsce zamieszkania na terytorium Polski. Prawo to wynika z zapisu art. 5 ust. 3 Umowy, zgodnie z którym państwu rezydencji przysługuje pełne prawo do opodatkowania dochodów osoby mającej na jego terytorium miejsce zamieszkania.

Jednocześnie art. 20 ust. 1 powołanej Umowy wskazuje sposób unikania podwójnego opodatkowania dochodów. W myśl tego przepisu:

Zgodnie z postanowieniami prawa polskiego i z zachowaniem przewidzianych w nim ograniczeń (z uwzględnieniem dokonywanych zmian bez naruszenia podstawowych zasad) Polska zezwoli osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce na zaliczanie na poczet należnych w Polsce podatków odpowiednich kwot podatków, zapłaconych w Stanach Zjednoczonych.

Mając na uwadze powyższe, świadczenie otrzymywane przez Panią z USA podlega opodatkowaniu zarówno w USA, jak i w Polsce – z zastosowaniem metody unikania podwójnego opodatkowania.

W Polsce zastosowanie znajdują przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 9 ust. 1 tej ustawy:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Na podstawie art. 11a ust. 1 ustawy:

Przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Wobec powyższego środki pieniężne które otrzymywała Pani w tytułu uczestnictwa syna w badaniu klinicznym w USA (diety dzienne) i które – jak Pani wyjaśniła – stanowiły Pani dochód należy zaliczyć do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na gruncie przepisów tej ustawy, w celu zastosowania określonej w Umowie polsko-amerykańskiej metody unikania podwójnego opodatkowania, zwanej metodą proporcjonalnego odliczenia, należy kierować się treścią art. 27 ust. 9 i 9a ustawy.

Wynika z niego, że:

Jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, osiąga również dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania nie stanowi o zastosowaniu metody określonej w ust. 8, lub z państwem, w którym dochody są osiągane, Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, dochody te łączy się z dochodami ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W tym przypadku od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się kwotę równą podatkowi dochodowemu zapłaconemu w obcym państwie. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w państwie obcym.

W przypadku podatnika, o którym mowa w art. 3 ust. 1, uzyskującego wyłącznie dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które nie są zwolnione od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub z państwem, w którym dochody są osiągane, Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zasady określone w ust. 9 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z przewidzianą w tym przepisie metodą proporcjonalnego odliczenia, podatnik osiągający dochody z zagranicy ma obowiązek wykazać łączne dochody (zarówno krajowe, jak i zagraniczne) w zeznaniu, a od podatku dochodowego obliczonego od ww. dochodów według skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ma prawo odliczyć podatek zapłacony za granicą. Co jednak istotne - odliczenie to możliwe jest tylko do wysokości podatku przypadającego proporcjonalnie na dochód uzyskany w obcym państwie.

Stosownie do art. 45 ust. 1 ustawy:

Podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w terminie od dnia 15 lutego do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Zeznania złożone przed początkiem terminu uznaje się za złożone w dniu 15 lutego roku następującego po roku podatkowym.

Oznacza to, że wskazane we wniosku świadczenie powinna Pani wykazać w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za rok podatkowy PIT-36 oraz załączniku PIT/ZG. Do świadczenia ma zastosowanie metoda unikania podwójnego opodatkowania w postaci proporcjonalnego zaliczenia. Odliczenie podatku zapłaconego za granicą jest możliwe tylko do wysokości podatku przypadającego proporcjonalnie na dochód uzyskany w USA.

Przychód uzyskany w walucie obcej powinna Pani przeliczyć na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

Przechodząc do skutków podatkowych ewentualnego zwrotu podatku zapłaconego w USA wyjaśniam, że stosownie do art. 45 ust. 3a ustawy:

Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń od dochodu, podstawy obliczenia podatku lub podatku, a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.

W świetle ww. przepisu skutki zwrotu zagranicznego podatku są ściśle powiązane z metodą unikania podwójnego opodatkowania, która miała zastosowanie do uzyskanych przez podatnika dochodów.

Sposób postępowania ze zwróconym zagranicznym podatkiem dochodowym jest uzależniony od tego, czy podatek ten (w roku jego zapłacenia) został odliczony od podatku polskiego (tj. gdy w umowie zawartej z danym państwem przewidziano metodę zaliczenia jako metodę unikania podwójnego opodatkowania), czy też nie nastąpiło takie odliczenie z uwagi na zastosowanie metody wyłączenia z progresją.

Jeśli zwrot podatku nastąpił w kolejnym roku podatkowym / w kolejnych latach podatkowych, to w roku podatkowym, w którym nastąpił zwrot podatku uprzednio odliczonego – podatnik ma obligatoryjny obowiązek doliczyć zwróconą kwotę podatku w zeznaniu podatkowym składanym za rok, w którym ten zwrot nastąpił. Przy czym doliczenie to dotyczy tej kwoty podatku zapłaconego za granicą, która została odliczona stosownie do treści art. 27 ust. 9 lub ust. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem w sytuacji gdy zwrot podatku od dochodu rozliczanego zgodnie z metodą proporcjonalnego odliczenia otrzyma Pani dopiero w kolejnym roku/kolejnych latach to będzie ciążył na Pani obowiązek, o którym mowa w art. 45 ust. 3a ustawy, tj. obowiązek doliczenia zwróconych kwot podatku w zeznaniach podatkowych składanych za rok, w którym ten zwrot nastąpi.

Wobec powyższego Pani stanowisko w zakresie obowiązku wykazania w składanym zeznaniu podatkowym zarówno świadczenia otrzymanego z USA, jak i zwróconego podatku, który uprzednio podlegał odliczeniu uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.