Interpretacja 0115-KDIT2.4011.380.2026.2.ENB

Interpretacja indywidualna

 – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

22 maja 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. W odpowiedzi na wezwanie uzupełniła go Pani 16 lipca 2026 r. (wpływ). Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Wnioskodawczyni jest polskim rezydentem podatkowym i podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.) - dalej jako u.p.d.o.f. Ojciec Wnioskodawczyni zmarł w dniu 25 października 2023 r. Przed śmiercią prowadził działalność gospodarczą na terytorium Belgii. Po uzyskaniu informacji o chorobie powrócił do Polski i zakończył prowadzoną wcześniej działalność gospodarczą w Belgii.

Około roku po śmierci ojca, z Wnioskodawczynią skontaktowała się doradczyni finansowa współpracująca wcześniej z ojcem Wnioskodawczyni. Poinformowała ona Wnioskodawczynię, że została wskazana jako osoba uposażona na wypadek śmierci w dwóch produktach ubezpieczeniowo-emerytalnych zawartych przez jej ojca w Belgii, tj.:

·      w A, Emerytura Uzupełniająca – B,

·      w produkcie ubezpieczeniowym w firmie C – polisa ubezpieczeniowa na życie.

W celu realizacji wypłat Wnioskodawczyni została poproszona o przekazanie dokumentów niezbędnych do wypłaty środków, w szczególności:

-     dokumentacji medycznej potwierdzającej okoliczności zgonu ojca (wystawionej przez lekarza prowadzącego za granicą),

-     potwierdzenia numeru rachunku bankowego Wnioskodawczyni (z pieczęcią banku),

-     dokumentów potwierdzających tożsamość oraz adres zamieszkania Wnioskodawczyni.

Po przekazaniu wymaganej dokumentacji instytucje finansowe dokonały wypłaty środków na rachunek bankowy Wnioskodawczyni. Wypłaty nastąpiły w styczniu 2025 r. i obejmowały:

-     w dniu 24 stycznia 2025 r. – wypłatę z A (w wyniku posiadanej przez ojca Wnioskodawczyni tzw. Emerytury Uzupełniającej – B) w kwocie 6 670,27 euro,

-     w dniu 27 stycznia 2025 r. – wypłatę świadczenia z produktu ubezpieczeniowego w firmie C w kwocie 54 939,01 euro.

Środki zostały przelane bezpośrednio na rachunek bankowy Wnioskodawczyni. W dniu 26 marca 2025 r. Wnioskodawczyni otrzymała z C dodatkowe dokumenty dotyczące wypłaconego świadczenia (przetłumaczone na język polski). Wśród przekazanych dokumentów znajdowały się w szczególności:

-     wyciąg z kontraktu ubezpieczeniowego, z którego wynika, że Wnioskodawczyni została wskazana jako beneficjent świadczenia,

-     list fiskalny przesłany przez C do belgijskiego urzędu skarbowego, zawierający informację o kwocie brutto oraz kwocie netto wypłaconego świadczenia (od wypłaconych środków pobrano podatek w Belgii).

Wnioskodawczyni nie była stroną umów zawartych przez ojca z instytucjami finansowymi. Z posiadanych informacji wynika, że została wskazana przez ojca jako osoba uprawniona do otrzymania świadczeń po jego śmierci. Wypłata środków nastąpiła zatem na podstawie wskazania beneficjenta w umowach zawartych przez ojca Wnioskodawczyni z instytucjami finansowymi działającymi na terytorium Belgii.

Uzupełniając wniosek wyjaśniono, że według informacji posiadanych przez Wnioskodawczynię produkt określany jako B / D stanowi belgijski dobrowolny produkt emerytalny przeznaczony dla osób samozatrudnionych lub prowadzących działalność gospodarczą. Nie była to jednak emerytura w znaczeniu świadczenia wypłacanego okresowo po osiągnięciu wieku emerytalnego, lecz dobrowolny produkt/fundusz emerytalny, w ramach którego osoba samozatrudniona mogła gromadzić środki na przyszłość. Wnioskodawczyni doprecyzowuje przy tym, że środki wypłacone jej po śmierci ojca nie zostały wypłacone ojcu jako uczestnikowi programu po osiągnięciu wieku emerytalnego, lecz Wnioskodawczyni jako osobie wskazanej jako beneficjent/uposażony na wypadek śmierci. Korzystanie z tego produktu było dobrowolne. Celem produktu D było dobrowolne gromadzenie środków w ramach produktu/funduszu emerytalnego, służące zabezpieczeniu finansowemu ojca Wnioskodawczyni po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Jednocześnie produkt ten obejmował również element ochronny związany ze śmiercią ubezpieczonego przed osiągnięciem wieku emerytalnego. W takim przypadku wypłata mogła nastąpić na rzecz osoby uprawnionej / beneficjenta wskazanego przez ubezpieczonego. Wnioskodawczyni wskazuje, że w analizowanej sprawie świadczenie zostało wypłacone jej po śmierci ojca, jako osobie wskazanej jako beneficjent/uposażony.

Z informacji posiadanych przez Wnioskodawczynię wynika, że produkt D miał zasadniczo charakter dobrowolnego produktu/funduszu emerytalnego dla osób samozatrudnionych. Był to produkt służący dobrowolnemu gromadzeniu środków na okres po osiągnięciu wieku emerytalnego. Jednocześnie produkt ten obejmował również element ubezpieczeniowy związany ze śmiercią ubezpieczonego przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Oznacza to, że produkt miał charakter mieszany, tj. emerytalno-ubezpieczeniowy.

Wnioskodawczyni nie była stroną umowy zawartej przez jej ojca. Z posiadanych przez nią informacji wynika jednak, że została wskazana przez ojca jako osoba uprawniona do otrzymania świadczenia po jego śmierci. Wypłata na rzecz Wnioskodawczyni nastąpiła więc nie jako wypłata emerytury na rzecz uczestnika produktu, lecz jako wypłata na rzecz beneficjenta/uposażonego po śmierci ubezpieczonego.

Umowa przewiduje, iż w przypadku dożycia przez ubezpieczonego wieku emerytalnego produkt przewidywał wypłatę zgromadzonego kapitału emerytalnego.

Natomiast w przypadku śmierci ubezpieczonego przed osiągnięciem wieku emerytalnego wypłata następowała na rzecz osób uprawnionych / beneficjentów zgodnie z zasadami wynikającymi z umowy lub regulaminu produktu. W takim przypadku wypłata była związana ze śmiercią ubezpieczonego oraz ze wskazaniem osoby uprawnionej do otrzymania świadczenia.

Według informacji posiadanych przez Wnioskodawczynię wypłata dokonana na jej rzecz została ustalona przez belgijską instytucję wypłacającą zgodnie z warunkami produktu obowiązującymi na wypadek śmierci ubezpieczonego. Wnioskodawczyni otrzymała świadczenie jako osoba wskazana przez ojca jako beneficjent/uposażony, przy czym zgodnie z wiedzą Wnioskodawczyni, jeżeli ubezpieczony płacił dodatkową składkę na ubezpieczenie danej kwoty w razie śmierci przed wiekiem emerytalnym ze wskazanym beneficjentem w razie śmierci, wówczas po śmierci firma ubezpieczeniowa wypłaca spadkobiercom kwotę na jaką opiewało ubezpieczenie w razie śmierci bez względu jak wysoki nagromadził się kapitał.

Środki otrzymane przez Wnioskodawczynię nie stanowiły wypłaty emerytury ani wypłaty dokonywanej na rzecz ojca Wnioskodawczyni jako uczestnika produktu po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Wypłata została dokonana po śmierci ojca Wnioskodawczyni i nastąpiła na rzecz Wnioskodawczyni jako osoby wskazanej jako beneficjent/uposażony. Z informacji posiadanych przez Wnioskodawczynię wynika, że wypłata była związana z mechanizmem przewidzianym w produkcie na wypadek śmierci ubezpieczonego – z polisy ubezpieczeniowej.

Wysokość wypłaconego świadczenia została ustalona przez instytucję wypłacającą zgodnie z warunkami produktu obowiązującymi na wypadek śmierci ubezpieczonego. Według informacji posiadanych przez Wnioskodawczynię od świadczenia wypłaconego przez belgijską instytucję został pobrany podatek w Belgii przed dokonaniem wypłaty na rzecz Wnioskodawczyni.

Pytania

1)  Czy świadczenie otrzymane przez Wnioskodawczynię z produktu ubezpieczeniowego C korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

2)  Czy środki otrzymane przez Wnioskodawczynię z A w ramach posiadanej przez ojca Wnioskodawczyni tzw. Emerytury Uzupełniającej korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem:

1)  świadczenie otrzymane z produktu ubezpieczeniowego C korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

2)  środki otrzymane z A w ramach posiadanej przez ojca Wnioskodawczyni tzw. Emerytury Uzupełniającej, korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ad. 1

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.) - dalej jako u.p.d.o.f., osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Stosownie do treści art. 4a u.p.d.o.f, przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Jednocześnie podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Za przychód należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego - zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., źródłami przychodów są inne źródła.

Na podstawie art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użyte w ww. przepisie sformułowanie "w szczególności", świadczy o tym, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter przykładowy i otwarty, zatem do tej kategorii należy zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.

Zgodnie zaś z art. 21 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

a)  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,

b)  dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a.

Jak wskazano w stanie faktycznym wniosku, ojciec Wnioskodawczyni zmarł w dniu 25 października 2023 r. Przed śmiercią prowadził działalność gospodarczą na terytorium Belgii. Po uzyskaniu informacji o chorobie powrócił do Polski i zakończył prowadzoną wcześniej działalność gospodarczą w Belgii. Około roku po śmierci ojca, z Wnioskodawczynią skontaktowała się doradczyni finansowa współpracująca wcześniej z ojcem Wnioskodawczyni. Poinformowała ona Wnioskodawczynię, że została wskazana jako osoba uposażona na wypadek śmierci w produkcie ubezpieczeniowym w firmie C.

W celu realizacji wypłat Wnioskodawczyni została poproszona o przekazanie dokumentów niezbędnych do wypłaty środków, w szczególności:

-     dokumentacji medycznej potwierdzającej okoliczności zgonu ojca (wystawionej przez lekarza prowadzącego za granicą),

-     potwierdzenia numeru rachunku bankowego Wnioskodawczyni (z pieczęcią banku),

-     dokumentów potwierdzających tożsamość oraz adres zamieszkania Wnioskodawczyni.

Po przekazaniu wymaganej dokumentacji dokonano wypłaty środków na rachunek bankowy Wnioskodawczyni. Wypłaty nastąpiły w styczniu 2025 r. i obejmowały w dniu 27 stycznia 2025 r. – wypłatę świadczenia z produktu ubezpieczeniowego w firmie C w kwocie 54 939,01 euro.

Środki zostały przelane bezpośrednio na rachunek bankowy Wnioskodawczyni. W dniu 26 marca 2025 r. Wnioskodawczyni otrzymała z C dodatkowe dokumenty dotyczące wypłaconego świadczenia (przetłumaczone na język polski). Wśród przekazanych dokumentów znajdowały się w szczególności:

-     wyciąg z kontraktu ubezpieczeniowego, z którego wynika, że Wnioskodawczyni została wskazana jako beneficjent świadczenia,

-     list fiskalny przesłany przez C do belgijskiego urzędu skarbowego, zawierający informację o kwocie brutto oraz kwocie netto wypłaconego świadczenia (od wypłaconych środków pobrano podatek w Belgii).

Wnioskodawczyni nie była stroną umów zawartych przez ojca z instytucjami finansowymi. Z posiadanych informacji wynika, że została wskazana przez ojca jako osoba uprawniona do otrzymania świadczeń po jego śmierci. Wypłata środków nastąpiła zatem na podstawie wskazania beneficjenta w umowach zawartych przez ojca Wnioskodawczyni z instytucjami finansowymi działającymi na terytorium Belgii.

W związku z powyższym, świadczenie otrzymane przez Wnioskodawczynię zostało wypłacone z tytułu umowy ubezpieczenia na życie, w której została ona wskazana jako uprawniony beneficjent na wypadek śmierci ubezpieczonego. Reasumując świadczenie otrzymane przez Wnioskodawczynię korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.

Zbieżne stanowisko zajął Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w Interpretacji Indywidualnej z dnia 18 listopada 2025 r., 0112-KDIL2-1.4011.740.2025.2.AK:

„(…) Z treści wniosku wynika, że jest Pani obywatelką Rzeczypospolitej Polskiej. W dniu 26 czerwca 2024 r. jako beneficjent otrzymała Pani wypłatę kapitału z Umowy ubezpieczenia na życie zmarłego (...) 2023 r. znajomego (osoba obca, niespokrewniona z Panią), będącego obywatelem Francji. Wypłata została dokonana przez działający we Francji X - grupę ubezpieczeniową należącą do (...), na podstawie wypełnionego przez Panią formularza samocertyfikacji (...). Środki pieniężne otrzymała Pani jako beneficjent polisy ubezpieczeniowej na życie zmarłego znajomego z Francji (…)

Świadczenie wypłacane z ubezpieczenia – co do zasady – stanowi przychód w rozumieniu cytowanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Świadczenie to stanowi dla beneficjentów przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

a)  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,

b)  dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a. (…)

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawione przez Panią okoliczności, zgodzić się z Panią należy, że środki pieniężne, które otrzymała Pani w 2024 r. jako beneficjent polisy ubezpieczeniowej zmarłego korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy. W związku z powyższym przychodu uzyskanego z tego tytułu nie należy wykazywać w zeznaniu podatkowym.”

Podobne wnioski płyną z Interpretacji Indywidualnej z dnia 3 kwietnia 2025 r., wydanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, 0115-KDIT2.4011.153.2025.2.ENB:

„Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że A. A pracował w Demokratycznej Republice Kongo. Jako pracownik był przez firmę ubezpieczony na życie. W polisie jako jedyna osoba uposażona została wskazana Pani. Po jego śmierci przedstawiciel firmy poinformował Panią, o polisie oraz o propozycji ugody co do kwoty wypłaty z polisy na życie. Kwota X USD została Pani wypłacona (...) 2024 r. W dacie otrzymania środków pieniężnych ze wskazanej we wniosku polisy na życie Pani miejscem zamieszkania była Polska i podlegała Pani w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. (…) Mając na uwadze powołane przepisy oraz przedstawione przez Panią okoliczności, zgodzić się z Panią należy, że środki pieniężne, które otrzymała Pani w 2024 r. jako osoba uposażona w ramach polisy ubezpieczeniowej zmarłego nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Środki te - jako wypłacone z tytułu ubezpieczenia osobowego - korzystają bowiem ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy. W związku z powyższym przychodu uzyskanego z tego tytułu nie należy wykazywać w zeznaniu podatkowym.”

Mając powyższe na uwadze, świadczenie otrzymane przez Wnioskodawczynię z produktu ubezpieczeniowego C korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.

Ad. 2

W ocenie Wnioskodawczyni otrzymane środki z funduszu emerytalnego NN nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

W ocenie Wnioskodawczyni, środki otrzymane z tytułu wypłaty tzw. Emerytury Uzupełniającej (…) z instytucji A w ramach posiadanej przez ojca Wnioskodawczyni tzw. Emerytury Uzupełniającej, korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że ojciec Wnioskodawczyni, prowadząc działalność gospodarczą na terytorium Belgii, przystąpił do dodatkowego produktu emerytalnego (B), prowadzonego przez A. Produkt ten miał charakter dobrowolnego, dodatkowego zabezpieczenia emerytalnego, finansowanego przez uczestnika.

Wnioskodawczyni została wskazana przez ojca jako osoba uprawniona do otrzymania środków zgromadzonych w ramach tego produktu na wypadek jego śmierci. Wnioskodawczyni nie była stroną umowy i nie uczestniczyła w programie emerytalnym, a prawo do świadczenia nabyła wyłącznie na podstawie wskazania beneficjenta.

Ojciec Wnioskodawczyni zmarł w dniu 25 października 2023 r. Około roku po śmierci ojca, z Wnioskodawczynią skontaktowała się doradczyni finansowa współpracująca wcześniej z ojcem Wnioskodawczyni. Poinformowała ona Wnioskodawczynię, że została wskazana jako osoba uposażona na wypadek śmierci w A, Emerytura Uzupełniająca – B. W celu realizacji wypłat Wnioskodawczyni została poproszona o przekazanie dokumentów niezbędnych do wypłaty środków, w szczególności:

-     dokumentacji medycznej potwierdzającej okoliczności zgonu ojca (wystawionej przez lekarza prowadzącego za granicą),

-     potwierdzenia numeru rachunku bankowego Wnioskodawczyni (z pieczęcią banku),

-     dokumentów potwierdzających tożsamość oraz adres zamieszkania Wnioskodawczyni.

Po przekazaniu wymaganej dokumentacji instytucje finansowe dokonały wypłaty środków na rachunek bankowy Wnioskodawczyni. Wypłaty nastąpiły w styczniu 2025 r. i obejmowały w dniu 24 stycznia 2025 r. – wypłatę z A (w wyniku posiadanej przez ojca Wnioskodawczyni tzw. Emerytury Uzupełniającej – B) w kwocie 6 670,27 euro.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podlegają co do zasady wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wyraźnie wyłączonych z opodatkowania lub objętych zwolnieniem.

W analizowanej sprawie otrzymane świadczenie nie stanowi emerytury ani renty w rozumieniu przepisów ustawy, gdyż nie jest świadczeniem wypłacanym na rzecz uczestnika programu emerytalnego, lecz jednorazową wypłatą na rzecz osoby trzeciej – beneficjenta wskazanego przez zmarłego.

Świadczenie to nie wynika również z dziedziczenia, lecz z odrębnego stosunku prawnego, jakim jest umowa zawarta przez zmarłego z instytucją finansową, w której wskazał on osobę uprawnioną do otrzymania środków po jego śmierci.

W konsekwencji otrzymane środki należy traktować jako świadczenie o charakterze zbliżonym do świadczenia z ubezpieczenia osobowego, wypłacane na podstawie wskazania beneficjenta.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

a)  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,

b)  dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a.

Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że wypłata środków z tytułu B na rzecz Wnioskodawczyni, jako osoby wskazanej przez zmarłego uczestnika programu, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych w Polsce.

Reasumując, środki otrzymane przez Wnioskodawczynię z tytułu wypłaty emerytury uzupełniającej (B) z A, jako świadczenie wypłacone osobie uprawnionej wskazanej przez zmarłego, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Stosownie zaś do art. 4a ww. ustawy:

Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Z opisu zdarzenia wynika m.in., że jest Pani polskim rezydentem podatkowym i podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. W dniu 25 października 2023 r. zmarł Pani ojciec, który przed śmiercią prowadził działalność gospodarczą na terytorium Belgii. Po uzyskaniu informacji o chorobie powrócił do Polski i zakończył prowadzoną wcześniej działalność gospodarczą w Belgii.

Około roku po śmierci ojca, skontaktowała się z Panią doradczyni finansowa współpracująca wcześniej z ojcem. Poinformowała, że została Pani wskazana jako osoba uposażona na wypadek śmierci w dwóch produktach ubezpieczeniowo-emerytalnych zawartych przez jej ojca w Belgii, tj.:

• w A, Emerytura Uzupełniająca – B,

• w produkcie ubezpieczeniowym w firmie C – polisa ubezpieczeniowa na życie.

Po przekazaniu wymaganej dokumentacji instytucje finansowe dokonały wypłaty środków na Pani rachunek bankowy. Wypłaty nastąpiły w styczniu 2025 r. i obejmowały:

-     w dniu 24 stycznia 2025 r. – wypłatę z A (w wyniku posiadanej przez Pani ojca tzw. Emerytury Uzupełniającej – B) w kwocie 6 670,27 euro,

-     w dniu 27 stycznia 2025 r. – wypłatę świadczenia z produktu ubezpieczeniowego w firmie C w kwocie 54 939,01 euro.

W związku z powyższym, w niniejszej sprawie znajdują zastosowanie postanowienia Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Belgii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania oraz zapobiegania oszustwom podatkowym i uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, podpisanej w Warszawie dnia 20 sierpnia 2001 r. (Dz.U. 2004 Nr 211, poz. 2139, dalej: Konwencja polsko-belgijska), zmienionej Protokołem sporządzonym w Luksemburgu dnia 14 kwietnia 2014 r., zmodyfikowanej przez Konwencję wielostronną implementującą środki traktatowego prawa podatkowego mające na celu zapobieganie erozji podstawy opodatkowania i przenoszeniu zysku, podpisaną przez Polskę i Belgię dnia 7 czerwca 2017 r. (Dz. U. z 2018 r poz. 1369, dalej: Konwencja MLI).

Konwencja ta nie wymienia wprost w żadnym z artykułów dochodów związanych z wypłatą ze wskazanych we wniosku produktów na rzecz beneficjentów. W takiej sytuacji zastosowanie znajduje art. 21 ust. 1 Konwencji, zgodnie z którym:

Części dochodu osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w jednym Umawiającym się Państwie, bez względu na to skąd pochodzą, które nie są objęte postanowieniami poprzednich artykułów niniejszej Konwencji, mogą być opodatkowane tylko w tym Państwie.

Użyte w tym przepisie określenie „może być opodatkowane tylko” oznacza przypisanie prawa do opodatkowania na zasadzie wyłączności jednemu państwu, tj. państwu w którym podatnik ma miejsce zamieszkania.

Jednakże w myśl art. 21 ust. 3 tej Konwencji:

Bez względu na postanowienia ustępów 1 i 2 części dochodu osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w pierwszym Umawiającym się Państwie, pochodzące z drugiego Umawiającego się Państwa, które nie są objęte postanowieniami poprzednich artykułów Konwencji, mogą być również opodatkowane w tym drugim Państwie, jeżeli te części dochodu nie są opodatkowane w pierwszym Państwie.

Oznacza to, że świadczenia które otrzymała Pani z Belgii podlegają opodatkowaniu w Polsce, stosownie do przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 9 ust. 1 tej ustawy:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W treści art. 10 ust. 1 ww. ustawy zostały określone źródła przychodów, gdzie m.in. wymieniono inne źródła (pkt 9).

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17 .

Należy zaznaczyć, że użyte w art. 20 ust. 1 ww. ustawy sformułowanie „w szczególności”, świadczy o przykładowym katalogu przychodów z innych źródeł. Oznacza to, że przychodami z innych źródeł są także inne przychody, niewymienione wprost w tym przepisie. W związku z tym, każde świadczenie mające realną korzyść finansową, o ile nie stanowi konkretnej kategorii przychodu zaliczanego do jednego ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1-8b ww. ustawy podatkowej, jest dla świadczeniobiorcy przychodem z innych źródeł.

Wobec powyższego środki pieniężne które otrzymała Pani od podmiotów wskazanych we wniosku należało zaliczyć do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Nie oznacza to jednak, że wszystkie świadczenia zaliczane do przychodów z innych źródeł są opodatkowane. Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych, określonym w art. 21 ust. 1 cytowanej ustawy, korzystają ze zwolnienia od podatku. Jednakże należy podkreślić, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym zwolnienia od podatku, jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszelkie przesłanki określone w przepisie stanowiącym podstawę prawną danej preferencji.

Stosownie do wskazanego we wniosku art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy:

Wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

a)  odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,

b)  dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a.

W przepisie tym ustawodawca posługuje się zwrotem „kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń”. W związku z powyższym, jeżeli świadczenie wypłacone zostało z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, a nie mieści się ono w punktach a) i b) przepisu, to takie świadczenie podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Przez kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń objęte dyspozycją ww. przepisu rozumie się świadczenia, do wypłaty których zobowiązany jest ubezpieczyciel w związku z zawartą umową ubezpieczenia.

Na podstawie art. 24 ust. 15 ustawy:

Dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy.

W myśl natomiast art. 24 ust. 15a ustawy:

Dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia na życie lub dożycie, zawartą na podstawie odrębnych przepisów, w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest:

1)  ustalane na podstawie określonych indeksów lub innych wartości bazowych albo

2)  równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik

- jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a składką wpłaconą do zakładu ubezpieczeń.

Przepis art. 24 ust. 15 i 15a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Dyspozycja przepisu jednoznacznie wskazuje, że ów szczególny sposób ustalenia dochodu do opodatkowania dotyczy osób, które były inwestorami składek na podstawie zawartej przez siebie umowy. O inwestowaniu składki nie może być natomiast mowy w przypadku osoby uposażonej na wypadek śmierci, gdyż osoba uprawniona otrzymuje jedynie sumę ubezpieczenia przypadającą po zmarłym ubezpieczonym. Skutkuje to tym, że otrzymane kwoty nie stanowią dochodu z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej.

Należy również wskazać, że zgodnie z art. 829 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Ubezpieczenie osobowe może w szczególności dotyczyć przy ubezpieczeniu na życie – śmierci osoby ubezpieczonej lub dożycia przez nią oznaczonego wieku.

W myśl natomiast art. 831 § 1 Kodeksu cywilnego:

Ubezpieczający może wskazać jedną lub więcej osób uprawnionych do otrzymania sumy ubezpieczenia w razie śmierci osoby ubezpieczonej; może również zawrzeć umowę ubezpieczenia na okaziciela. Ubezpieczający może każde z tych zastrzeżeń zmienić lub odwołać w każdym czasie.

 Jak stanowi § 3 art. 831 Kodeksu cywilnego:

Suma ubezpieczenia przypadająca uprawnionemu nie należy do spadku po ubezpieczonym.

Skoro zatem jako osoba uposażona na wypadek śmierci ojca otrzymała Pani wypłatę z polisy ubezpieczeniowej na życie w ramach produktu ubezpieczeniowego w firmie C, to świadczenie to korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ponadto, Pani zmarły ojciec wskazał Panią również jako osobę uposażoną w ramach produktu mającego charakter mieszany, tj. ubezpieczeniowo-emerytalny w A Emerytura Uzupełniająca – B. Jak Pani wskazuje, jest to dobrowolny produkt emerytalny, który obejmował również element ubezpieczeniowy związany ze śmiercią ubezpieczonego przed osiągnięciem wieku emerytalnego. W takim przypadku wypłata mogła nastąpić na rzecz osoby uprawnionej/beneficjenta wskazanego przez ubezpieczonego. Zgodnie z Pani wiedzą, jeżeli ubezpieczony płacił dodatkową składkę na ubezpieczenie danej kwoty w razie śmierci przed wiekiem emerytalnym ze wskazanym beneficjentem w razie śmierci, wówczas firma ubezpieczeniowa wypłaca kwotę na jaką opiewało ubezpieczenie w razie śmierci bez względu jak wysoki nagromadził się kapitał. Jak Pani wskazuje, z posiadanych informacji wynika, że wypłata była związana z mechanizmem przewidzianym w produkcie na wypadek śmierci ubezpieczonego – z polisy ubezpieczeniowej.

Przyjmując zatem – zgodnie z przedstawionym przez Panią opisem – że firma ubezpieczeniowa A w związku z zawartą przez Pani ojca umową dotyczącą produktu emerytalno-ubezpieczeniowego i mechanizmem przewidzianym w tym produkcie na wypadek śmierci wypłaciła na Pani rzecz kwotę z polisy ubezpieczeniowej, należy zgodzić się z Panią, że również w tym przypadku otrzymane świadczenie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy. Skoro bowiem, produkt ten przewidywał wypłatę na wypadek śmierci ubezpieczonego, wypłacana kwota była ustalona przez instytucję wypłacającą zgodnie z warunkami produktu obowiązującymi na wypadek śmierci ubezpieczonego i bez względu na wysokość nagromadzonego kapitału, to – w świetle przedstawionych przez Panią informacji – świadczenie to należy traktować jako wypłacone z polisy ubezpieczeniowej dotyczącej ochrony ubezpieczeniowej przewidzianej na wypadek śmierci, co uzasadnia zastosowanie zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy.

 Wobec powyższego Pani stanowisko oceniłem jako prawidłowe

Dodatkowe informacje

Odnosząc się do przywołanych przez Panią interpretacji indywidualnych wskazać należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania w odniesieniu do żadnego innego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Dodać należy, że organ interpretacyjny nie ma uprawnień do przeprowadzania postępowania dowodowego, a informacje niezbędne do wydania interpretacji może przyjmować wyłącznie z przedstawionego przez Panią opisu zdarzenia. Jeżeli przedstawiony we wniosku opis zdarzenia będzie się różnił od stanu występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pani w zakresie dotyczącym rzeczywiście zaistniałego zdarzenia. Należy też zauważyć, że to na podatniku spoczywa obowiązek udowodnienia w toku ewentualnego postępowania kontrolnego czy podatkowego okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.