Interpretacja 0115-KDIT2.4011.630.2025.3.KC

Interpretacja indywidualna

 – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych w części dotyczącej możliwości skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 listopada 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych dotyczący m.in. możliwości skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko, na podstawie art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (pytanie oznaczone we wniosku nr 1). Uzupełnił go Pan pismami z 12 i 15 grudnia 2025 r. (wpływ) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Jest Pan obywatelem Ukrainy, posiadającym miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w Polsce (rezydencja podatkowa w Polsce).

Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą zarejestrowaną na terytorium RP.

Pozostawał Pan w nieformalnym związku (konkubinat) z matką Pana małoletnich dzieci. Małżeństwo nie zostało zawarte. Nie toczyło się żadne postępowanie sądowe dotyczące władzy rodzicielskiej i kontaktów – ani w Polsce, ani na Ukrainie.

Pana starszy syn przebywa w Polsce od początku wojny w Ukrainie pod Pana wyłączną i faktyczną opieką. Młodsze dziecko zostało przywiezione do Polski przez matkę, po czym matka wróciła na stałe na Ukrainę, pozostawiając oboje dzieci pod Pana opieką. Dzieci są na stałe zameldowane oraz faktycznie zamieszkują wraz z Panem w Polsce.

Matka dzieci mieszka na stałe na Ukrainie, nie posiada meldunku ani tytułu pobytowego w Polsce, nie łoży na dzieci, nie płaci alimentów oraz nie uczestniczy w codziennym wychowaniu dzieci.

Samodzielnie zapewnia Pan dzieciom codzienną opiekę: wyżywienie, utrzymanie, organizację edukacji (szkoła/przedszkole – dostępne są zaświadczenia), opiekę zdrowotną (wizyty u lekarzy, dokumentacja medyczna), kontakty ze szkołą oraz podejmowanie wszystkich bieżących decyzji dotyczących dzieci.

Prosi Pan o interpretację, czy w opisanym stanie faktycznym spełnia Pan definicję „osoby samotnie wychowującej dzieci” w rozumieniu art. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Uzupełnienie i doprecyzowanie zdarzenia przyszłego

Pana wątpliwości, w zakresie możliwości skorzystania z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko, dotyczą 2026 r.

W roku podatkowym, którego dotyczy wniosek, tj. w 2026 r., będzie Pan podlegał nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i prowadził działalność gospodarczą opodatkowaną według skali podatkowej.

W 2026 r. będzie Pan kawalerem.

Pana dzieci urodziły się: 11 września 2016 r. oraz 20 grudnia 2018 r.

W 2026 r. będzie Pan sprawował opiekę nad dziećmi i będzie Pan pobierał świadczenie 800+. Nie będzie Pan wychowywał innych dzieci wspólnie z drugim rodzicem.

Matka dzieci za 2026 r. nie będzie rozliczała się jako osoba samotnie wychowująca dziecko – mieszka ona na stałe na Ukrainie.

W 2026 r. w stosunku do Pana bądź do Pana dziecka nie będą miały zastosowanie przepisy:

·   art. 30c (opodatkowanie dochodów z działalności gospodarczej, działów specjalnych produkcji rolnej podatkiem liniowym) lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (z wyjątkiem przepisów dotyczących najmu prywatnego) – w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń,

·   z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Pytanie (oznaczone we wniosku nr 1)

Czy w opisanym wyżej stanie faktycznym spełnia Pan definicję „osoby samotnie wychowującej dzieci” w rozumieniu art. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uprawniającą do stosowania preferencyjnego sposobu opodatkowania oraz ulg podatkowych na dzieci?

Pana stanowisko w sprawie (w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1)

Pana zdaniem, w przedstawionym stanie faktycznym, spełnia Pan definicję „osoby samotnie wychowującej dzieci” w rozumieniu art. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dzieci na stałe zamieszkują wyłącznie z Panem w Polsce, samodzielnie zapewnia Pan im utrzymanie, opiekę, edukację i opiekę zdrowotną, natomiast matka dzieci mieszka na stałe za granicą, nie płaci alimentów i nie uczestniczy w bieżącym wychowaniu. W takiej sytuacji nie dochodzi do wspólnego wychowywania dzieci przez oboje rodziców, lecz do faktycznego, samotnego wychowywania dzieci przez jednego rodzica. Uprawnia to do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego dla osoby samotnie wychowującej dzieci oraz z ulg podatkowych na dzieci.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku, jest prawidłowe.

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Pana stanowiska w zakresie wyznaczonym pierwszym z zadanych we wniosku pytań. W zakresie drugiego, trzeciego i czwartego pytania dotyczących momentu rozpoznania przychodu oraz kosztów uzyskania przychodów, wydano odrębne rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Z jego treści wynika, że:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:

1)  małoletnie,

2)  pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

3)  pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie

-     podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.

Stosownie do art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.

W świetle zaś art. 6 ust. 4f powoływanej ustawy:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r. poz. 1576).

W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:

1)  stosuje przepisy:

a)  art. 30c lub

b)  ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy

-     w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

2)  podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Uwzględniając cytowane uregulowania prawne wskazać należy, że przepis art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie.

Przy czym, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje dla potrzeb jej wykładni i stosowania pojęcia „samotnego wychowywania”, ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.

Dla ustalenia znaczenia „samotnie” oraz „wychowywać” należy zatem odwołać się w pierwszej kolejności do językowych reguł interpretacyjnych.

Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN „wychować — wychowywać” to: (1) «zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności», (2) «przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie».

Zatem, „wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.

Natomiast, „samotny” to: (1) «żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół», (2) «znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam», (3) «spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa», (4) «znajdujący się na odludziu».

Przez osobę samotnie wychowującą dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy więc rozumieć osobę, która faktycznie w pojedynkę w pełni lub w przeważającej mierze wychowuje dziecko bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym, stale, na co dzień, troszcząc się nie tylko o byt materialny, ale także rozwój emocjonalny dziecka.

W przypadku, gdy żadne z rodziców nie jest pozbawione władzy rodzicielskiej – rodzic, który faktycznie w roku podatkowym dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim ciągłą opiekę, stale troszczy się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka, ma prawo do przedmiotowej preferencji podatkowej. Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był całkowicie wyeliminowany z opieki i wychowania dziecka. Fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dzieckiem i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica (który dziecko faktycznie wychowuje) prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Co więcej, aby móc skorzystać z omawianej preferencji podatkowej nie jest konieczne posiadanie statusu osoby samotnie wychowującej dziecko (określonej ww. przepisem) przez cały rok podatkowy. Wystarczające jest, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.

Z wniosku w szczególności wynika, że w roku podatkowym, którego dotyczy wniosek, tj. w 2026 r., będzie Pan podlegał nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i prowadził działalność gospodarczą opodatkowaną według skali podatkowej. Jest Pan ojcem dwójki małoletnich dzieci, które na co dzień mieszkają z Panem. Z matką Pana dzieci pozostawał Pan w związku nieformalnym – konkubinacie. W 2026 r. będzie Pan kawalerem. Matka dzieci mieszka na stałe na Ukrainie, w Polsce nie posiada meldunku ani tytułu pobytowego, nie płaci alimentów na dzieci oraz nie uczestniczy w ich codziennym wychowaniu. Samodzielnie zapewnia Pan dzieciom codzienną opiekę: wyżywienie, utrzymanie, organizację edukacji (szkoła/przedszkole – dostępne są zaświadczenia), opiekę zdrowotną (wizyty u lekarzy, dokumentacja medyczna), kontakty ze szkołą oraz podejmowanie wszystkich bieżących decyzji dotyczących dzieci.

Mając na uwadze powołane przepisy prawa oraz przedstawiony opis zdarzenia – w szczególności fakt, że – jak Pan wskazuje – samodzielnie zapewnia Pan małoletnim dzieciom codzienną opiekę, matka dzieci mieszka na stałe na Ukrainie oraz nie uczestniczy w ich wychowaniu – stwierdzam, że spełnia Pan definicję osoby samotnie wychowującej dziecko, o której mowa w art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji, za rok podatkowy 2026, będzie miał Pan prawo do preferencyjnego rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko, na zasadach określonych w art. 6 ust. 4c i ust. 4d ww. ustawy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dacie wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·   Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·   Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·   Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·    w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·   w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.