Interpretacja 0115-KDIT3.4011.377.2026.2.AD

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 kwietnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 25 lutego 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 18 maja 2026 r.– w odpowiedzi na wezwanie.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W 1982 r. zakupił Pan wraz z żoną spółdzielcze własnościowe mieszkanie (Repertorium A nr (...)).

(...) 2023 r. - żona zmarła. W biurze notarialnym został wydany Protokół Dziedziczenia (Repertorium A nr (...)) oraz Akt Poświadczenia Dziedziczenia (Repertorium A nr (...)), w którym stwierdza się, że spadek (1/2 spółdzielczego mieszkania własnościowego) po zmarłej żonie – A.A na podstawie ustawy nabyli B.A -mąż, C.A - syn, D.A - syn w udziałach po 1/3 części.

28 kwietnia 2026 r. Umową Darowizny (Repertorium A nr (...)) synowie C.A oraz D.A darowali Panu (ojcu B.A) przysługujące im udziały po 1/6 części opisanego mieszkania, dla którego nie została założona księga wieczysta.

W chwili obecnej jest Pan jedynym właścicielem tego mieszkania i zamierza je sprzedać.

Uzupełnienie wniosku

W uzupełnieniu wniosku podaje Pan, że sprzedał Pan mieszkanie 14 maja 2026 r.

Pytanie

W uzupełnieniu wniosku sformułował Pan następujące pytanie.

Czy sprzedaż tej nieruchomości w roku 2026 stanowić będzie źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i czy w związku z tym podlega ona rozliczeniu w PIT-39 i opodatkowaniu podatkiem dochodowym? Chodzi o 1/3 - 2 razy podarowane mi przez synów - których byłem właścicielem wraz z żoną od 1982 roku i w chwili nabycia zapłaciłem podatek 5% w 1982 roku?

Pana stanowisko w sprawie

Przedstawiając własne stanowisko we wniosku oraz w jego uzupełnieniu oświadcza Pan, że w Pana ocenie sprzedaż mieszkania nie powoduje powstania obowiązku zapłaty podatku dochodowego, gdyż 5-letni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, należy liczyć od daty pierwotnego nabycia nieruchomości do wspólnego majątku małżonków, a nie od daty działu spadku czy od dnia darowizny przez synów.

Wspólność ustawowa małżeńska oznacza, że małżonkowie nabywają nieruchomość wspólnie i bezudziałowo. Nie można w niej ustalać udziałów ani mówić o nabyciu udziału przez jednego z małżonków.

Oznacza to, że nabył Pan całą nieruchomość już w chwili jej zakupu wraz z żoną, a nie dopiero w momencie dziedziczenia.

Stanowisko to potwierdza uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r., w której to Sąd w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę o sygn. akt II FPS 2/17.

NSA zasądził w niej, że w przypadku zbycia nieruchomości po śmierci współmałżonka, w kontekście ustalenia podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), za dzień nabycia należy uznać datę nabycia nieruchomości lub praw do majątku wspólnego przez współmałżonków, nie zaś moment otwarcia spadku.

Oznacza to, że dla rozpoczęcia biegu 5-letniego terminu, od którego zależy opodatkowanie sprzedaży, kluczowy jest moment nabycia nieruchomości do majątku wspólnego małżonków.

Mając powyższe na uwadze nie ma Pan obowiązku zapłaty podatku dochodowego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zasady opodatkowania

Zasady opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów osób fizycznych określają przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592).

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ww. ustawy:

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a)  nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b)  spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c)  prawa wieczystego użytkowania gruntów,

- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Stosownie do art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Zgodnie z art. 30e ust. 4 cytowanej ustawy:

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

1)  dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub

2)  dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Z kolei, jak stanowi art. 30e ust. 5 ww. ustawy:

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł.

Pana wniosek

Z treści wniosku wynika, że:

·      W 1982 r. zakupił Pan wraz z żoną spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego.

·      (...) 2023 r. zmarła Pana żona. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia spadek po niej nabył Pan oraz dwóch Pana synów.

28 kwietnia 2026 r. na podstawie umowy darowizny synowie darowali Panu przysługujące im udziały. Tym samym stał się Pan jedynym właścicielem mieszkania, które sprzedał 14 maja 2026 r.

Wątpliwości Pana budzi kwestia czy w opisanym stanie faktycznym zbycie opisanego we wniosku spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, w szczególności udziałów, które otrzymał Pan w drodze darowizny od synów podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i wykazaniu w zeznaniu rocznym PIT-39.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c cytowanej ustawy, stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie, tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Wobec tego, w przypadku sprzedaży nieruchomości lub ww. praw decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych uzyskanego z tego tytułu przychodu ma moment i sposób ich nabycia.

Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Ponadto, zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku odpłatnego zbycia po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, nabytych do majątku wspólnego małżonków lub wybudowanych w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej nieruchomości lub nabytych do majątku wspólnego małżonków praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie do majątku wspólnego małżonków lub ich wybudowanie w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.

W tym miejscu wskazać należy, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego jest ograniczonym prawem rzeczowym. Jest to prawo zbywalne, przechodzi na spadkobierców i podlega egzekucji. Umożliwia ono korzystanie z lokalu oraz rozporządzanie tym prawem na zasadach zbliżonych do prawa własności. Świadczy o tym chociażby umiejscowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w Księdze Drugiej ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) – „Własność i inne prawa rzeczowe”.

Ze względu na to, że opisane we wniosku spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego wchodziło w skład majątku wspólnego Pana oraz żony, należy odnieść się do przepisów regulujących stosunki majątkowe małżeńskie, zawartych w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy:

Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Z kolei jak stanowi art. 35 ww. Kodeksu:

W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

W myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Przedmiotami majątkowymi w rozumieniu tego przepisu są wszelkie prawa majątkowe, zarówno bezwzględne (prawo własności rzeczy oraz inne prawa rzeczowe), jak i względne (np. przysługujące małżonkom wierzytelności). Wspólność ustawowa obejmuje wszelkie przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich.

Z ww. przepisu wynika, że wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna. Charakteryzuje się ona tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą więc rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Wspólność ta jest wspólnością masy majątkowej i obejmuje cały zbiór praw majątkowych, takich jak własność i inne prawa rzeczowe czy wierzytelności.

Kwestia określenia momentu nabycia nieruchomości i praw majątkowych była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17, w której sąd stwierdził, że:

Dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176, ze zm.) nabytych przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia, datą ich nabycia lub wybudowania w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia (wybudowania) tych nieruchomości i praw majątkowych do majątku wspólnego małżonków.

Przy czym co istotne wskazana uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego odnosi się wyłącznie do zbycia nieruchomości i ww. praw po śmierci jednego z małżonków, gdy zostały nabyte do majątku objętego małżeńską wspólnością majątkową. Nie odnosi się natomiast do ich nabycia w drodze darowizny.

Nabycie w spadku i nabycie w drodze darowizny to dwa różne sposoby uzyskania własności, które mają odmienne skutki prawne i podatkowe.

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy Kodeksu cywilnego:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Jak stanowi art. 925 Kodeksu cywilnego:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Zaś z art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego wynika, że:

Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z kolei w myśl art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:

Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku.

Zgodnie z prawem cywilnym darowizna dochodzi do skutku w drodze umowy jednostronnie zobowiązującej, której treścią jest zarówno zobowiązanie darczyńcy do spełnienia świadczenia pod tytułem darmym na rzecz obdarowanego, czyli do dokonania rozporządzenia i wydania przedmiotu darowizny, jak i oświadczenie obdarowanego o przyjęciu darowizny.

W myśl natomiast art. 17² ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 558 ze zm.):

Umowa zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Wypis tego aktu notariusz przesyła niezwłocznie spółdzielni.

Tym samym, zawarcie umowy darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w tym prawie) powoduje jego przejście na obdarowanego z chwilą zawarcia aktu notarialnego, w którym darczyńca daruje to prawo obdarowanemu, a obdarowany darowiznę przyjmuje. Zatem za datę nabycia tego prawa należy przyjąć dzień, w którym nastąpiła jego darowizna.

Należy podkreślić, że nabycia udziału w nieruchomości lub w prawach majątkowych w drodze spadku nie można utożsamiać z umową darowizny tych praw. Zgodnie bowiem z kodeksową definicją umowy darowizny darczyńca zobowiązuje się bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku, więc nie jest to podział pomiędzy spadkobiercami składników majątkowych, jakie w drodze dziedziczenia zostały przez nich nabyte, tak jak ma to miejsce w przypadku spadku.

Natomiast jak już wyżej wskazałem uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego odnosi się do odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabytych przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia. Wskazuje zatem na konkretny sposób, tytuł nabycia jakim jest dziedziczenie.

W świetle przytoczonych powyżej przepisów prawa stwierdzam, że do nabycia przez Pana poszczególnych udziałów w spółdzielczym własnościowym lokalu mieszkalnym doszło:

·      w 1982 r. w dacie nabycia tego prawa do majątku wspólnego oraz

·      w 2026 r. w drodze darowizny od synów.

Uwzględniając zatem powyższe, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w odniesieniu do udziału w ww. prawie nabytego przez Pana po śmierci żony minął, bowiem – jak wynika z wniosku – od końca roku, w którym wraz z żoną nabył spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego upłynęło pięć lat. W konsekwencji, odpłatne zbycie przez Pana w 2026 r. odziedziczonego udziału w tym prawie po żonie nie stanowi dla Pana źródła przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a co za tym idzie nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast, przychód uzyskany w 2026 r. ze sprzedaży udziałów w ww. prawie nabytych przez Pana w drodze darowizny od synów, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, bowiem sprzedaż tych udziałów nastąpiła przed upływem terminu pięcioletniego, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym uzyskany w tej części przychód podlega rozliczeniu w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym (PIT-39).

W konsekwencji, zajęte przez Pana stanowisko uznać należy za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.