Interpretacja 0115-KDIT3.4011.467.2025.3.RS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

30 maja 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan 23 czerwca 2025 r. i 10 lipca 2025 r. – w odpowiedzi na wezwania.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

(…) maja 2025 r. aktem notarialnym (...) sprzedał Pan działkę nr 1/1 położoną w miejscowości B., zabudowaną budynkiem mieszkalnym w stanie surowym zamkniętym. Działkę otrzymał Pan wraz z siostrą i ojcem w spadku po mamie w 2017 r., której mama była właścicielem od ponad 20 lat.

W dniu 17 września 2021 r. (...) dokonali Państwo działu spadku, w wyniku którego działka nr 1/3 stała się tylko Pana własnością. W 2024 r. działka została geodezyjnie podzielona, w wyniku podziału została wydzielona m.in. działka nr 1/1 oraz działka drogowa nr 1/4, w której udział również był przedmiotem sprzedaży.

Dom był budowany metodą gospodarczą, większość prac budowlanych wykonywał Pan samodzielnie. Posiada Pan faktury na zakup materiałów oraz wykonanie pokrycia dachowego, łącznie na kwotę około 100 tyś.

Uzupełnienie wniosku

Przedmiotem spadku była:

· Nieruchomość zabudowana w A przy ul. C 1,

· Nieruchomość zabudowana w B, ul. D 1,

· Działki w B nr 1/1, 1/2, 1/3.

Dziedziczenie było ustawowe. Mama zmarła w 2016 r. Na podstawie postanowienia sądowego o nabyciu spadku sygn. akt (...) z dnia 18 maja 2017 r., spadek po zmarłej A. A nabyli mąż, córka i syn każdy po 1/3 części.

Dział spadku obejmował ww. nieruchomości.

Tylko Pan, Pana siostra B. A i ojciec C. A uczestniczyli w umowie o dział spadku. Działkę nr 1/3 nabył Pan bez spłat i dopłat. W wyniku działu spadku otrzymał Pan: nieruchomość zabudowaną w B przy ul. D 1 oraz działkę nr 1/3.

Siostra otrzymała nieruchomość w A przy ul. C 1 oraz działki nr 1/1 i 1/2 w B. Ojciec otrzymał służebność do dożywotniego mieszkania przy ul. C 1 w A.

Udział w spadku jaki Panu przysługiwał zgodnie z postanowieniem sądu wynosił 1/3. W wyniku działu spadku Pana ojciec (...) przysługujący jemu udział rozdzielił po równo między Pana i siostrę, sam otrzymał tylko służebność dożywotniego mieszkania (w Pana rozumieniu taka czynność – rodzaj darowizny wykonanej w trakcie działu spadku w przypadku najbliższej rodziny, w pierwszej grupie podatkowej również jest zwolniona z podatku).

Trudno bez dokonywania szczegółowych wyliczeń oszacować wartość otrzymanego spadku. W wyniku działu spadku otrzymał Pan udział większy, wynoszący około 1/2 całego spadku po mamie.

Pytanie

Czy zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sprzedaż działki uzyskanej w wyniku działu spadku na najbliższą rodzinę spadkodawcy oraz nakładów w postaci budynku podlega w całości zwolnieniu z obowiązku zapłaty podatku?

Pana stanowisko w sprawie

W Pana ocenie, sprzedaż majątku w opisanym wyżej przypadku, pochodzącego od najbliższej rodziny jest w całości zwolniona z podatku dochodowego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy:

Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,

b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,

d) innych rzeczy,

– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości (lub praw określonych w ww. lit. a-c) w myśl tego przepisu nie powstanie, jeżeli spełnione są łącznie dwa warunki:

· odpłatne zbycie nieruchomości lub tych praw nie nastąpi w wykonaniu działalności gospodarczej (nie stanowi przedmiotu działalności gospodarczej) oraz

· zostanie dokonane po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Jednocześnie, w myśl art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Przepis art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c tej ustawy zostały nabyte w drodze spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c w związku z art. 10 ust. 5 ww. ustawy (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „spadek” ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.).

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

W myśl art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego:

Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Natomiast zgodnie z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Wobec powyższego istotne znaczenie ma ustalenie, czy w wyniku dokonania działu spadku nie następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany udział w spadku.

Art. 1035 Kodeksu cywilnego stanowi, że:

Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.

Stosownie do art. 1037 § 1 i § 2 ww. ustawy:

Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział spadku powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

Z instytucją działu spadku mamy więc do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Nie zmienia to faktu, że dział spadku jest zawsze konsekwencją wcześniejszego nabycia spadku. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Jeżeli zatem wartość nieruchomości lub prawa (udziałów w nieruchomości lub prawie) nabytych w wyniku działu spadku jest zgodna z udziałem posiadanym przed działem spadku – nie następuje nabycie, ponieważ w ten sposób nie ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad nieruchomością lub prawem, jak i stan jej majątku osobistego. Dział spadku, w wyniku którego udział w nieruchomości lub prawie nie zwiększył się, zmienia wyłącznie charakter własności.

Jednakże nabycie nieruchomości lub prawa majątkowego w drodze działu spadku (nawet jeżeli działu spadku dokonano bez spłat lub dopłat) w części przekraczającej udział spadkowy stanowi w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabycie nieruchomości lub prawa majątkowego w tym udziale, który przekracza udział nabyty w spadku. Wszelkie przypadki, gdy udział danej osoby ulega powiększeniu, traktowany być musi w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób ulega powiększeniu zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad nieruchomością lub prawem majątkowym. Spadkobierca nie miał do nich żadnych praw aż do momentu działu spadku. Nabycie w wyniku działu spadku części majątku, który należał do innych spadkobierców, należy więc traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Powyższe potwierdza brzmienie samego przepisu art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku. Natomiast, gdy w wyniku działu spadku udział danej osoby ulega powiększeniu, mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jej majątku osobistego.

Z wniosku oraz jego uzupełnienia wynika, że:

· w 2016 r. zmarła Pana mama, spadek po zmarłej nabył Pan, Pana ojciec i siostra, po 1/3 części każdy;

· W skład masy spadkowej wchodziły: nieruchomości zabudowane w A, B oraz działki w B nr 1/1, 1/2 i 1/3;

· 17 września 2021 r. dokonaliście Państwo działu spadku w ten sposób, że nabył Pan nieruchomość zabudowaną w B oraz działkę nr 1/3, siostra nabyła nieruchomość zabudowaną w A oraz działki nr 1/1 i 1/2, ojciec otrzymał służebność do dożywotniego mieszkania w nieruchomości w A;

· W wyniku działu spadku Pana ojciec przysługujący jemu udział rozdzielił po równo miedzy Pana i siostrę, sam otrzymał tylko służebność dożywotniego mieszkania; otrzymał Pan udział większy, wynoszący około 1/2 całego spadku po mamie;

· Działka nr 1/3 została geodezyjnie podzielona, w wyniku podziału została wydzielona działka nr 1/1 oraz działka drogowa nr 1/4;

· (…) maja 2025 r. sprzedał Pan ww. działkę nr 1/1 w miejscowości B. zabudowaną budynkiem mieszkalnym w stanie surowym zamkniętym, wraz z udziałem w działce drogowej nr 1/4.

W świetle powyższego, w odniesieniu do tej części udziału w nieruchomości (działce nr 1/3), która została nabyta przez Pana w drodze spadku po mamie, pięcioletni okres o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5, powinien być liczony od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości przez spadkodawczynię. Spadkodawczyni była właścicielem nieruchomości od ponad 20 lat, zatem ww. termin niewątpliwie już upłynął.

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że w związku z dokonaniem działu spadku Pana udział w nieruchomościach uległ zwiększeniu w stosunku do udziału, który nabył Pan w drodze spadku, to w niniejszej sprawie doszło do nowego nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem odpłatne zbycie działek (nr 1/1 i 1/4) wydzielonych z działki nr 1/3, w odniesieniu do części nabytej w drodze działu spadku, tj. ponad pierwotny udział w spadku, skutkuje powstaniem przychodu w tej części – kwalifikowanego do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a omawianej ustawy w związku z art. 10 ust. 7 tej ustawy – bowiem zbycie nastąpiło przed upływem pięcioletniego terminu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przy ustalaniu podstawy obliczenia podatku może Pan uwzględnić koszty uzyskania przychodu, tj. m.in. udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość nieruchomości, poczynione w czasie jej posiadania.

W świetle powołanych przepisów nie można zgodzić się z Pana stanowiskiem, że sprzedaż majątku od najbliższej rodziny jest zwolniona z podatku dochodowego. Dla skutków podatkowych należy bowiem odróżnić nabycie nieruchomości w drodze dziedziczenia lub w inny nieodpłatny sposób (od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn), od uzyskania przychodu z jej odpłatnego zbycia.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Pana i stanu prawnego, obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.

Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.