Interpretacja 0115-KDIT3.4011.632.2025.2.RS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualne

12 sierpnia 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 1 września 2025 r. (data wpływu 2 września 2025 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą (JDG). Wraz z żoną (osobą fizyczną nieprowadzącą działalności) planujecie Państwo zgłoszenie wynalazku (...) do ochrony patentowej w Urzędzie Patentowym RP.

Ze względów formalnych związanych z (...) wdrożeniowy planowany jest następujący podział własności:

· 90% prawa własności patentu przypisane będzie żonie,

· 10% prawa własności patentu przypisane będzie Panu.

Oboje będziecie Państwo wpisani w zgłoszeniu jako twórcy wynalazku. Koszty zgłoszenia patentowego (opłaty urzędowe i inne koszty bezpośrednio związane z uzyskaniem ochrony) będą w całości pokryte z rachunku firmowego Pana JDG.

Dodatkowe informacje:

· Nie posiada Pan wraz z żoną rozdzielności majątkowej.

· Żona nie jest zatrudniona w Pana firmie.

· Patent będzie wykorzystywany w prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej

Uzupełnienie wniosku

Opisywane zdarzenie przyszłe dotyczy roku podatkowego 2025 r.

Prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą X z siedzibą w A. Specjalizuje się w produkcji (...).

Wynalazek dotyczy (...).

Patent będzie wykorzystywany w działalności gospodarczej poprzez wdrożenie opatentowanej metody (...) przez firmę X, (...).

Wynalazek będzie wykorzystywany wyłącznie w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez X. Nie przewiduje Pan zastosowań prywatnych ani pozagospodarczych. Możliwy jest jedynie model komercyjny – udzielanie odpłatnych licencji partnerom przemysłowym lub podwykonawcom, co również stanowi działalność gospodarczą.

Zgłoszenie patentowe do Urzędu Patentowego RP planowane jest w (…) kwartale 2025 r. W zgłoszeniu zostaniecie Państwo wskazani jako współtwórcy wynalazku. Prawo do patentu przysługiwać będzie obojgu twórcom, zgodnie z ustawą z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej.

Wkład żony (A. A): (...),.

Pana wkład (B. A): (...).

Prace nad wynalazkiem prowadzone były w latach 2023–2024, a gotowa metoda została wypracowana w I kwartale 2025 r.

Podział własności wynalazku w proporcji 90% (żona)/10% (Pan) wynika wyłącznie ze względów formalnych, tj.(...).

Na podstawie art. 72 ustawy – Prawo własności przemysłowej, prawo do patentu może przysługiwać kilku osobom w częściach ułamkowych. Podział ten nie zmienia faktu, że w Państwa małżeństwie obowiązuje ustawowa wspólność majątkowa – własność ułamkowa w zgłoszeniu patentowym służy jedynie wskazaniu proporcji udziału twórców i nie ogranicza majątkowej wspólności małżeńskiej.

Pod pojęciem „kosztów zgłoszenia patentowego” rozumie Pan wszystkie wydatki bezpośrednio związane z uzyskaniem ochrony patentowej. Obejmują one m.in.:

• opłatę za zgłoszenie wynalazku w Urzędzie Patentowym RP,

• opłatę za publikację zgłoszenia,

• opłatę za pierwszy okres ochrony patentowej (1–3 rok),

• opłaty okresowe za kolejne lata ochrony (wzrostowe),

• koszty usług rzecznika patentowego i sporządzenia dokumentacji zgłoszeniowej,

• koszty ewentualnych tłumaczeń oraz konsultacji eksperckich.

Szacowana kwota początkowa to około 3 000 zł. Przykładowe coroczne opłaty związane z utrzymaniem patentu obejmują m.in. Procedura krajowa | Urząd Patentowy RP.

Wydatek na zgłoszenie patentowe zostanie poniesiony w celu uzyskania przychodów. Patent umożliwi sprzedaż (...) w oparciu o chronioną technologię, pozwoli na oferowanie licencji na stosowanie metody innym podmiotom przemysłowym, zwiększy atrakcyjność oferty X wobec klientów wymagających innowacyjnych rozwiązań, wzmocni przewagę konkurencyjną i pozwoli na uzyskiwanie wyższych marż.

Bez ochrony patentowej ryzyko kopiowania metody byłoby wysokie, co uniemożliwiłoby komercjalizację i obniżyło potencjalne przychody.

Wydatek na zgłoszenie patentowe zostanie poniesiony również w celu zabezpieczenia źródła przychodów. Patent ochroni firmę przed utratą rynku na skutek nieuczciwej konkurencji (skopiowania technologii), pozwoli na utrzymanie obecnych klientów i zdobycie nowych, zabezpieczy możliwość sprzedaży (...) w długim okresie, zapewni stabilność przychodów poprzez wyłączność prawną stosowania metody.

Bez ochrony patentowej ujawnienie szczegółów technologii (...) wiązałoby się z ryzykiem przejęcia rozwiązania przez inne podmioty i utraty źródła przychodów.

Podsumowanie

Planowane pokrycie kosztów zgłoszenia patentowego nastąpi w 2025 r.

A. A – zostanie wpisana jako współwłaściciel i współtwórca, z wkładem obejmującym (...), (...) oraz (...); (...).

B. A – zostanie wpisany jako współwłaściciel i współtwórca, z wkładem obejmującym (...), (...) oraz (...); (...).

Firma X (JDG) – w zamian za pokrycie wszystkich kosztów (sporządzenie dokumentacji patentowej, coroczne opłaty patentowe, itp.) uzyska licencję na korzystanie z patentu w celu (...).

Pytanie

Czy w opisanej sytuacji może Pan zaliczyć 100% kosztów zgłoszenia patentowego (opłaty do UPRP i ewentualne inne koszty bezpośrednio związane z procedurą zgłoszeniową) do kosztów uzyskania przychodu w Pana jednoosobowej działalności gospodarczej, pomimo że prawo własności patentu będzie w 90% przypisane żonie, a w 10% Panu, przy braku rozdzielności majątkowej oraz wykorzystaniu patentu w działalności gospodarczej?

Pana stanowisko w sprawie

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kosztem uzyskania przychodu są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, o ile nie są wyłączone z kosztów na mocy art. 23 tej ustawy.

Patent będzie wykorzystywany w prowadzonej działalności gospodarczej w celu generowania przychodów, a koszty jego zgłoszenia są bezpośrednio związane z tym celem.

Pana zdaniem, brak rozdzielności majątkowej pomiędzy mną a żoną powoduje, że majątek (w tym prawo ochronne do patentu) jest współwłasnością małżeńską, co dodatkowo uzasadnia możliwość ujęcia pełnych kosztów zgłoszenia w kosztach uzyskania przychodu mojej działalności gospodarczej, mimo że formalny podział własności patentu wynosi 90% na żonę i 10% na Pana.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

W opisie sprawy wskazał Pan, że prowadzi Pan jednoosobową działalność gospodarczą i zamierza Pan wraz z żoną zgłosić wynalazek (...) do ochrony patentowej. Przy tym ze względów formalnych związanych z (...), 90% prawa własności patentu będzie przypisane żonie a 10% – Panu. Podział ten wynika z (...) i służy jedynie wskazaniu proporcji udziału twórców.

Stosunki majątkowe między małżonkami zostały natomiast uregulowane w art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 2809 ze zm.):

Stosownie do art. 33 pkt 9 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

W myśl art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 2023 r. – Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 1170 ze zm.):

Zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy:

W myśl art. 72 tej ustawy natomiast:

W analizowanej sprawie patent będzie wykorzystywany w prowadzonej przez Pana działalności gospodarczej poprzez wdrożenie opatentowanej metody (...). Wynalazek będzie wykorzystywany wyłącznie w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez Pana firmę. Nie przewiduje Pan zastosowań prywatnych ani pozagospodarczych. Możliwy jest jedynie model komercyjny – udzielanie odpłatnych licencji partnerom przemysłowym lub podwykonawcom, co również stanowi działalność gospodarczą.

W związku z tym ma Pan wątpliwość, czy może Pan w koszty uzyskania przychodów prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej zaliczyć 100% kosztów zgłoszenia patentowego mimo, że będzie Pan miał tylko 10% udziału w patencie.

Zgodnie z przepisem art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Aby zatem wydatek mógł być uznany za koszt uzyskania przychodów, powinien spełniać łącznie następujące warunki:

· pozostawać w związku przyczynowo-skutkowym z przychodami lub źródłem przychodów i być poniesiony w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów,

· nie znajdować się na liście kosztów nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów, wymienionych w art. 23 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych,

· być właściwie udokumentowany.

Powołany przepis wskazuje, że przy ocenie danego wydatku przede wszystkim musi istnieć źródło przychodów. Z zasadą tą skorelowane są przepisy ustanawiające reguły potrącania wydatków w określonym czasie.

Stwierdzenie, że określone wydatki poniesione przez podatnika spełniają wszystkie wskazane przez ustawodawcę warunki podatkowego uznania ich za koszt uzyskania przychodów, stanowi bowiem niezbędną przesłankę odliczenia ich przez podatnika od osiągniętego przychodu.

W przypadku źródła przychodów, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza, należy przyjąć, że kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie przychodów, zabezpieczenie lub zachowanie źródła przychodów.

Przy tym, związek przyczynowy między poniesieniem wydatku a osiągnięciem przychodu bądź zachowaniem lub zabezpieczeniem jego źródła należy oceniać indywidualnie w stosunku do każdego wydatku. Z oceny tego związku powinno wynikać, że poniesiony wydatek obiektywnie może przyczynić się do osiągnięcia przychodu bądź służyć zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów.

Koszty poniesione na zachowanie źródła przychodów to koszty, które poniesione zostały, aby przychody z danego źródła przychodów w dalszym ciągu uzyskiwano oraz aby takie źródło w ogóle dalej istniało. Natomiast za koszty służące zabezpieczeniu źródła przychodów należy uznać koszty poniesione na ochronę istniejącego źródła przychodów, w sposób gwarantujący bezpieczne funkcjonowanie tego źródła. Istotą tego rodzaju kosztów jest więc ich obligatoryjne poniesienie w celu nie dopuszczenia do utraty źródła przychodu w przyszłości.

Należy przy tym podkreślić, że obowiązek jednoznacznego wykazania związku przyczynowo-skutkowego między poniesionym wydatkiem a przychodem uzyskanym z działalności, zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła tego przychodu – każdorazowo spoczywa na podatniku.

Ustawodawca, posługując się zwrotem „koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów”, przypisuje temu określeniu cechę świadomego, zamierzonego, przemyślanego i logicznego działania podatnika przyporządkowanego osiągnięciu przychodów, a nie odwołuje się do skutku będącego następstwem określonego działania. Wykładnia językowa użytego przez ustawodawcę pojęcia „koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów” oznacza, że podatnik ma możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich wydatków pod tym wszakże warunkiem, że wykaże, że poniósł określony wydatek, który ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, a jego poniesienie miało lub mogło mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Zależność między poniesionymi w danym czasie kosztami a możliwością uzyskania w przyszłości z tego tytułu przychodów trzeba zatem rozpatrywać na podstawie adekwatnego związku przyczynowego. Przy kwalifikowaniu określonych wydatków poczynionych przez podatnika do kosztów podatkowych należy jednocześnie brać pod uwagę przeznaczenie wydatku (jego celowość), jak też potencjalną możliwość przyczynienia się wydatku do osiągnięcia przychodów podatnika.

Jednocześnie samo wyliczenie kosztów, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, nie stwarza domniemania, że wszystkie pozostałe koszty, które nie są wymienione w art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zostają z mocy samego prawa uznane za koszty podlegające odliczeniu. Innymi słowy – poniesienie wydatku, który nie został wyłączony w art. 23 omawianej ustawy podatkowej, nie oznacza, że wydatek taki automatycznie będzie uznany za koszt uzyskania przychodów.

Reasumując, warunkiem uznania wydatku poniesionego przez podatnika za koszt uzyskania przychodów jest łączne spełnienie następujących przesłanek:

· został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodów podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik),

· jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona,

· pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą,

· poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów,

· został właściwie udokumentowany,

· nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 23 ust. 1 ww. ustawy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.

Stosownie do treści cytowanych wyżej przepisów stwierdzić należy, że w opisanym zdarzeniu przyszłym wydatki, które poniesie Pan na zgłoszenie wynalazku wykorzystywanego na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej w celu generowania przychodów, mogą stanowić koszt uzyskania przychodów na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ponadto zauważam, że wynalazek wytworzony we własnym zakresie nie stanowi wartości niematerialnej i prawnej, co uzasadnia analizę możliwości zaliczenia bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodu prowadzonej działalności gospodarczej, opisanych we wniosku wydatków. Jak stanowi bowiem art. 22b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jak wskazał Pan w uzupełnieniu wniosku, wydatek na zgłoszenie patentowe zostanie poniesiony w celu uzyskania przychodów. Patent umożliwi (...) w oparciu o chronioną technologię, pozwoli na oferowanie licencji na stosowanie metody innym podmiotom przemysłowym, zwiększy atrakcyjność oferty firmy wobec klientów wymagających innowacyjnych rozwiązań, wzmocni przewagę konkurencyjną i pozwoli na uzyskiwanie wyższych marż.

Wydatek na zgłoszenie patentowe zostanie poniesiony również w celu zabezpieczenia źródła przychodów. Patent ochroni firmę przed utratą rynku na skutek nieuczciwej konkurencji (skopiowania technologii), pozwoli na utrzymanie obecnych klientów i zdobycie nowych, zabezpieczy możliwość sprzedaży (...) w długim okresie, zapewni stabilność przychodów poprzez wyłączność prawną stosowania metody.

Ponadto wskazał Pan, że wydatki (opłaty urzędowe i inne koszty związane z uzyskaniem ochrony), które zostaną poniesione przez Pana, tj. w całości będą pokryte z rachunku Pana działalności gospodarczej. Dodatkowo, nie posiada rozdzielności majątkowej z żoną, a żona nie jest zatrudniona w Pana firmie.

Jednocześnie wydatki te nie zostały przez ustawodawcę wymienione w art. 23 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako koszty nieuznawane za koszty uzyskania przychodów.

Tym samym – mając na względzie treść przytoczonych przepisów oraz opis zdarzenia – stwierdzam, że może Pan zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej wydatki poniesione na zgłoszenie patentowe, tj. 100% kosztów zgłoszenia patentowego, niezależnie od tego jak, na potrzeby (...), została ustalona struktura własności wynalazku.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

To na podatniku spoczywa ciężar wykazania związku przyczynowego pomiędzy ponoszonymi wydatkami, a osiąganymi przychodami oraz okoliczności, że ich poniesienie ma wpływ na wysokość osiągniętych przychodów bądź na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza. Wykazanie takiego związku jest warunkiem koniecznym dla uznania danego wydatku za koszt uzyskania przychodu.

Przy wydawaniu tej interpretacji dokonałem wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny jest zgodny ze stanem rzeczywistym. W ramach postępowania o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego nie przeprowadzam postępowania dowodowego, lecz opieram się jedynie na stanie faktycznym przedstawionym we wniosku. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.