Interpretacja 0115-KDST2-2.4011.232.2026.2.MS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, dotyczący skutków podatkowych zawarcia ugody z Bankiem. Wniosek został uzupełniony w dniu 14 kwietnia 2026 r. (data wpływu). Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Zawarła Pani w dniu 22 maja 2025 r. podczas rozprawy sądowej ugodę z X dotyczącą kredytu hipotecznego zaciągniętego na własne cele mieszkaniowe.

Na podstawie zawartej ugody, bank dokonał częściowego umorzenia zadłużenia oraz wypłacił na rzecz kredytobiorców – Pani i Pani męża określoną kwotę pieniężną stanowiącą rozliczenie wzajemnych roszczeń wynikających z umowy kredytu. Kwota wypłacona przez bank stanowiła w rzeczywistości zwrot części środków uprzednio zapłaconych przez kredytobiorców na rzecz banku w wykonaniu umowy kredytu, w szczególności w postaci rat kredytowych. Bank wystawił informację PIT-11, w której wykazał przychód w wysokości 17.750 zł jako świadczenie z innych źródeł.

Uzupełnienie wniosku

Kwota wskazana w PIT-11 (17.750 zł) jest kwotą zwróconą przez bank. Nie jest to kwota umorzenia. W związku z podpisaniem ugody nie zmieniła się treść umowy kredytowej, nie nastąpiło przewalutowanie kredytu, kredyt nie został rozliczony, tak jakby od początku był kredytem złotówkowym. Nie nastąpiło przewalutowanie rat kapitałowo-odsetkowych, które Pani spłaciła. Bank zwrócił kwotę, która stanowiła nadpłacone środki po polubownym rozstrzygnięciu sporu dotyczącego ważności oraz skuteczności umowy lub niedozwolonego charakteru jej postanowień. Z treści ugody wynika, że bank w punkcie zwolnienie z długu:

-  umorzył zadłużenie w zakresie kapitału bieżącego na kwotę 29.828,85 zł,

-  wypłaci dodatkowo kredytobiorcy kwotę 35.500 zł, w związku z rozliczeniem umowy.

Kredyt został zaciągnięty 2 lipca 2004 r. w złotówkach – 90.000 zł, następnie aneksem z 17 grudnia 2004 r. został przewalutowany na franki szwajcarskie. Następnie kolejnym aneksem kredyt został zwiększony we frankach, co w przeliczeniu dało 9.985,42 zł.

Na rzecz banku Pani i mąż wpłacili 111.804,82 zł – rat kapitałowych oraz 27.767,39 zł – rat odsetkowych. To daje łącznie kwotę – 139.572,21 zł.

Bank zwrócił nadpłatę w dniu rozprawy sądowej, tj. w dniu 22 maja 2025 r.

Kredyt został udzielony w złotówkach, a następnie przewalutowany na franki szwajcarskie. Kredyt został udzielony na indywidualne budownictwo mieszkaniowe – budowa domu jednorodzinnego. Pełna kwota kredytu została przelana na konto Pani i męża. Wszelkie opłaty i prowizje pokrywali Państwo z konta osobistego – ze środków bieżących. Spełnione zostały warunki, o których mowa w art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – był to kredyt zaciągnięty na cele mieszkaniowe. Zabezpieczony został hipoteką umowną kaucyjną na nieruchomości – Księga wieczysta (...) prowadzona przez Sąd Rejonowy w (...), (...) Wydział Ksiąg Wieczystych. Zaciągnięto go na realizację jednej inwestycji mieszkaniowej. Kredyt zaciągnięto solidarnie.

Umorzenie dotyczy całości zadłużenia i skutkuje wygaśnięciem zobowiązania wobec banku w całości, po stronie każdego ze współkredytobiorców. Bank umorzył kwotę, na którą składa się kapitał bieżący. Nie korzystała Pani z zaniechania poboru podatku od kwot umorzonych wierzytelności z tytułu kredytu mieszkaniowego zaciągniętego na realizację innej niż przedmiotowa inwestycja. X jest podmiotem podlegającym nadzorowi KNF oraz instytucją uprawnioną do udzielania kredytów na podstawie przepisów prawa bankowego.

Pytanie

Czy kwota 17.750 zł wykazana przez bank w informacji PIT-11 jako przychód z innych źródeł, otrzymana w związku z zawarciem ugody dotyczącej kredytu hipotecznego, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, wskazana kwota nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Otrzymana kwota stanowi bowiem zwrot środków uprzednio zapłaconych przez kredytobiorców na rzecz banku w związku z wykonywaniem umowy kredytowej. Zwrot taki nie powoduje powstania realnego przysporzenia majątkowego po stronie podatnika, lecz jedynie przywraca wcześniejszy stan majątkowy.

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem organów podatkowych przychodem może być jedynie takie świadczenie, które powoduje definitywne przysporzenie majątkowe po stronie podatnika. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, m.in.: 0112-KDIL2-1.4011.983.2025.2.AK, 0115-KDIT1.4011.855.2025.2.MK, 0112-KDIL2-1.4011.387.2025.1.KF. W interpretacjach tych wskazano, że zwrot kwot uprzednio zapłaconych przez kredytobiorcę w związku z umową kredytu nie stanowi przychodu podatkowego.

Dodatkowo kredyt będący przedmiotem ugody był kredytem mieszkaniowym zaciągniętym na realizację własnych celów mieszkaniowych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Powołany przepis wyraża tzw. zasadę powszechności opodatkowania. Regułą jest, że każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną podlega opodatkowaniu, wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy dochód opodatkowaniu nie podlega. Wyjątki od omawianej zasady dotyczą:

·      dochodów, które zostały wprost wymienione przez ustawodawcę w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako zwolnione z podatku oraz

·      dochodów, od których zaniechano poboru podatku w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw finansów publicznych wydanego na podstawie art. 22 ustawy Ordynacja podatkowa (rozporządzenie takie może być wydane w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników).

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ww. ustawy:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

·      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

·      pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika, jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny. Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika. Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Źródła przychodów zostały określone przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy:

Źródłem przychodów są inne źródła.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ww. ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:

Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zgodnie natomiast z definicją dochodu jest nim nadwyżka przychodów ze źródła nad kosztami jego uzyskania. Pojęciem pierwotnym dla dochodu jest więc pojęcie przychodu. Ten z kolei definiowany jest przez ustawodawcę, czemu dał wyraz w art. 11 ust. 1, jako otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Niemniej jednak z definicji tej wywieść można również, że za przychody podatkowe mogą być uznane tylko takie świadczenia, które są określonym przyrostem majątkowym (zarówno zwiększającym aktywa, jak i zmniejszającym pasywa) o charakterze definitywnym, nie mające charakteru zwrotnego.

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że 2 lipca 2004 r. zaciągnęła Pani kredyt mieszkaniowy w złotówkach w kwocie 90.000 zł, następnie przewalutowany na franki szwajcarskie, aneksem zwiększony o 9.985,42 zł.

Na podstawie zawartej w dniu 22 maja 2025 r. ugody, bank dokonał częściowego umorzenia zadłużenia oraz wypłacił na rzecz Pani i Pani męża określoną kwotę pieniężną stanowiącą rozliczenie wzajemnych roszczeń wynikających z umowy kredytu. Z treści ugody wynika, że bank:

-  umorzył zadłużenie w zakresie kapitału bieżącego na kwotę 29.828,85 zł,

-  wypłaci dodatkowo kwotę 35.500 zł, w związku z rozliczeniem umowy.

Łącznie wpłaciła Pani na rzecz banku 139.572,21 zł.

W świetle przedstawionych okoliczności sprawy stwierdzić należy, skoro wypłacona Pani przez bank kwota nie przekracza różnicy pomiędzy dokonanymi wpłatami na rzecz banku z tytułu spłaty rat kapitałowo-odsetkowych, a kwotą kapitału wypłaconego przez bank w ramach umowy kredytu, to jej otrzymanie nie spowodowało po Pani stronie przysporzenia majątkowego. Tym samym z tego tytułu nie powstał po Pani stronie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wypłata ta jest zatem neutralna podatkowo. Kwota pieniężna otrzymana na podstawie ugody z bankiem nie spowodowała faktycznego przyrostu w Pani majątku. Tym samym zwrot ten nie stanowił dla Pani przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Nie ma Pani obowiązku zapłaty podatku od zwróconej przez bank kwoty.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego obowiązującego w dacie wystąpienia zdarzenia.

Wskazać również należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Natomiast „zainteresowanym” w rozumieniu art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, jest osoba, która występuje z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej i będąca wnioskodawcą. W związku z tym, niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie Pani, nie wywołuje skutków prawnych dla innych osób.

Niniejsza interpretacja rozstrzyga wyłącznie zagadnienie objęte pytaniem. Inne kwestie poruszane we wniosku nie były przedmiotem oceny przez tut. organ.

Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego, stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pani chroniła.

Odnośnie powołanych przez Panią interpretacji indywidualnych należy zauważyć, że wydane zostały w indywidualnych sprawach, w związku z czym nie można nadać im waloru uniwersalnego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.