Interpretacja 0115-KDST2-2.4011.26.2026.3.RS

Interpretacja indywidualna

– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych:

‒    w części dotyczącej uznania Pana działalności będącej przedmiotem zapytania za działalność badawczo-rozwojową na gruncie art. 5a pkt 38 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – jest prawidłowe;

‒    w pozostałej części – jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

16 stycznia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie preferencyjnego opodatkowania dochodów z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej. Uzupełnił go Pan 22 lutego i 30 marca 2026 r. (daty wpływu).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest osobą fizyczną, podatnikiem i podlega obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) na terytorium Rzeczypospolitej Polski – posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczony obowiązek podatkowy w świetle art. 3 ust. 1 oraz ust. 1a Ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: Ustawa o PIT). Od 9 kwietnia 2012 r. Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą zarejestrowaną w Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej (CEIDG). Do wykonywanej przeważającej działalności gospodarczej zgodnie z CEIDG należą (72.10.Z) Badania naukowe i prace rozwojowe w dziedzinie nauk przyrodniczych i technicznych. Wnioskodawca w latach 2019 -2025 jak i obecnie, rozlicza się i będzie rozliczał się w ramach podatkowej księgi przychodów i rozchodów. W latach 2019-2024 opodatkowywał dochody na zasadach ogólnych (skala podatkowa), natomiast w 2025 roku, jak i obecnie, opodatkowuje swoje dochody na zasadach podatku liniowego. W przyszłości również planuje opodatkowywać swoje dochody na zasadach podatku liniowego.

Umowa ze Spółką

Wnioskodawca zawarł umowę o świadczenie usług (dalej: Umowa) z X z siedzibą w A (dalej odpowiednio: również Usługodawca oraz Spółka lub Usługobiorca). Na podstawie Umowy, Wnioskodawca świadczy usługi zdefiniowane jako prowadzenie prac projektowych oraz wspieranie rozwoju biznesu przez Usługodawcę na rzecz Usługobiorcy (dalej: „Usługi”). Zgodnie z postanowieniami Umowy, osiągnięcie przez Usługodawcę w ramach wykonywania Umowy rezultatu pracy, który stanowi przedmiot prawa własności przemysłowej lub prawa autorskiego (dalej: „Utwór”), powoduje przeniesienie na Usługobiorcę, z chwilą powstania takiego Utworu w dowolnej formie. Dla skuteczności przeniesienia praw, nie jest konieczne składanie jakiegokolwiek dodatkowego oświadczenia. Każdorazowo przenoszone były/są/będą prawa do rezultatów prac, w tym w szczególności prawa własności przemysłowej (w tym prawa do wynalazków) oraz – o ile powstaną – autorskie prawa majątkowe do utworów towarzyszących (np. dokumentacji technicznej, opracowań, modeli, skryptów obliczeniowych), na wszystkich znanych w dniu przeniesienia polach eksploatacji, w szczególności wskazanych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej: Prawo Autorskie). Dodatkowo Wnioskodawca oraz Spółka zawarły Umowę o przeniesieniu praw własności intelektualnej dotyczącej wyników pracy. Na podstawie tej umowy strony potwierdziły, że całość praw własności intelektualnej, w szczególności praw do wynalazków lub innych dóbr własności przemysłowej, a także autorskie prawa majątkowe do jakichkolwiek utworów, w tym wyników badań i prac badawczo-rozwojowych (B+R), badań przemysłowych (BP), prac rozwojowych (PR), prac przedwdrożeniowych (PPW), wyników jakichkolwiek prac projektowych bądź badawczych, testowych, powstałego know-how oraz powstałej dokumentacji, które Usługodawca wytworzy w trakcie wykonywania swoich usług przejdą na Spółkę w chwili ich powstania.

Wynagrodzenie należne Wnioskodawcy jest związane z realizacją prac projektowych, których efektem są rozwiązania techniczne przenoszone na Spółkę, w tym w szczególności rozwiązania dla których Spółka dokonała zgłoszenia patentowego, dzięki czemu zostaną objęte ochroną patentową (IP1 i IP2). Wynagrodzenie to obejmuje również ekonomiczne odzwierciedlenie wartości praw do rezultatów prac, w zakresie w jakim rezultaty te stanowią kwalifikowane prawa własności intelektualnej, które są przenoszone na Spółkę i następnie wykorzystywane przez nią w działalności gospodarczej.

Opis wykonywanych Usług

Świadczone przez Wnioskodawcę Usługi polegają na prowadzeniu zaawansowanych prac w obszarze (...).

Wnioskodawca w ramach prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej samodzielnie opracowuje, projektuje, rozwija oraz ulepsza nowe rozwiązania techniczne, w tym (...), które następnie stanowią przedmiot ochrony prawnej jako kwalifikowane prawa własności intelektualnej, w szczególności patenty (co zostało opisane niżej).

W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca wytworzył, rozwinął oraz ulepszył przede wszystkim:

·      rozwiązania techniczne dotyczące (...) (dalej: „Y”);

·      rozwiązania techniczne dotyczące (...) (dalej: „Z”).

Y i Z zostały opracowane w ramach prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności (wykonywania Usług), następnie na mocy ww. umów prawo do nich zostało przeniesione na Spółkę, a potem objęte ochroną patentową uzyskaną przez kontrahenta Wnioskodawcy (Spółkę).

Prace wykonywane przez Wnioskodawcę (Usługi) obejmowały:

·      koncepcję i opracowanie nowych rozwiązań technicznych,

·      prowadzenie badań laboratoryjnych i eksperymentalnych,

·      projektowanie (...),

·      wykonywanie analiz, symulacji oraz obliczeń numerycznych z wykorzystaniem specjalistycznego oprogramowania inżynierskiego ((...)),

·      budowę struktur badawczych, testowych i prototypowych,

·      przeprowadzanie pomiarów (...),

·      strojenie, modyfikowanie oraz iteracyjne ulepszanie prototypów,

·      przygotowanie dokumentacji technicznej, projektowej oraz patentowej.

W ramach realizowanych projektów Wnioskodawca opracował/opracowuje rozwiązania przeznaczone m.in. do (...). Działania Wnioskodawcy nie mają charakteru rutynowego ani odtwórczego. Każdorazowo polegają na rozwiązywaniu problemów technicznych, dla których nie istnieją gotowe rozwiązania, a ich celem jest zwiększenie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie tej wiedzy do tworzenia nowych lub znacząco ulepszonych produktów i technologii. Prace prowadzone są w sposób systematyczny, według zaplanowanych etapów badawczych i projektowych. Efektem działalności Wnioskodawcy są nowe rozwiązania techniczne, które:

·      stanowią podstawę zgłoszeń patentowych w Urzędzie Patentowym RP oraz w Europejskim

Urzędzie Patentowym,

·      są wdrażane do zastosowań komercyjnych,

·      w części przypadków zostały fizycznie wykorzystane w (...).

Prawa do wyników prac Wnioskodawcy, w tym prawa do wynalazków, dokumentacji technicznej oraz know-how, są przenoszone na kontrahenta na podstawie zawartych umów ze Spółką. W ramach prowadzonej działalności Wnioskodawca nabywa, łączy, kształtuje i wykorzystuje aktualną wiedzę z zakresu (...), w celu tworzenia nowych zastosowań i rozwiązań technicznych.

Kwalifikowane prawo własności intelektualnej – opis Y

Y stanowi kwalifikowane prawo własności intelektualnej, wytworzone, rozwijane i ulepszane przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności. Y obejmuje rozwiązania techniczne dotyczące (...).

Przedmiot Y został szczegółowo opisany w dokumentacji patentowej jako „(...)”, zgłoszony (...) 2023 r. do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej pod numerem (...). Postępowanie zgłoszeniowe jest w toku – na dzień złożenia wniosku zgłoszenie nie zostało jeszcze zakończone decyzją o udzieleniu patentu ani decyzją odmowną. Przy czym, co istotne, Y od dnia zgłoszenia korzysta obecnie z ochrony patentowej (jak patent).

Rozwiązanie objęte Y dotyczy (...) umożliwiającego:

·      (...).

Rozwiązanie Y obejmuje m.in.:

·      (...).

W ramach prac nad Y Wnioskodawca prowadził:

·      (...).

Efektem tych prac było nie tylko wystąpienie ze zgłoszeniem patentowym (a w rezultacie uzyskanie ochrony patentowej), lecz również fizyczne wykorzystanie urządzeń objętych Y w (...).

Prawa do patentu Y przysługują kontrahentowi Wnioskodawcy (Spółce), przy czym Wnioskodawca był twórcą lub współtwórcą wynalazku, a prawa zostały przeniesione na podstawie umów przenoszących prawa własności intelektualnej.

Y jest przedmiotem zgłoszenia patentowego, dzięki czemu zostało objęte ochroną patentową.

Kwalifikowane prawo własności intelektualnej – opis Z

Z stanowi odrębne od Y kwalifikowane prawo własności intelektualnej, wytworzone, rozwijane i ulepszane przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności. Z dotyczy (...).

Przedmiot Z został szczegółowo opisany w dokumentacji patentowej jako „(...)”, zgłoszonego do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej pod numerem (...). Postępowanie zgłoszeniowe jest w toku – na dzień złożenia wniosku zgłoszenie nie zostało jeszcze zakończone decyzją o udzieleniu patentu ani decyzją odmowną. Przy czym co istotne, Z korzysta obecnie z ochrony patentowej (jak patent). Jednocześnie przedmiot Z został zgłoszony również do Europejskiego Urzędu Patentowego (EPO) jako zgłoszenie patentu europejskiego nr (...), obejmujące wynalazek pod tytułem „(...)”. Postępowanie przed EPO również pozostaje w toku i na dzień złożenia niniejszego wniosku nie zostało zakończone udzieleniem patentu ani odmową.

Rozwiązanie objęte Z obejmuje (...):

·      (...).

Z umożliwia m.in.:

·      (...).

Rozwiązania objęte Z znajdują zastosowanie przede wszystkim w:

·      (...).

W ramach prac nad Z Wnioskodawca:

·      (...).

Prawa do Z zostały przeniesione na kontrahenta Wnioskodawcy na podstawie zawartych umów, przy czym Wnioskodawca był twórcą lub współtwórcą wynalazku.

Z jest przedmiotem zgłoszenia patentowego, dzięki czemu zostało objęte ochroną patentową.

Systematyczność prowadzonych prac

Prace prowadzone przez Wnioskodawcę są realizowane w sposób systematyczny, w ramach stałej i

zorganizowanej działalności gospodarczej. Obejmują one ciągłe projektowanie, rozwijanie oraz ulepszanie rozwiązań technicznych w obszarze (...).

Działania te nie mają charakteru jednorazowego ani incydentalnego, lecz są prowadzone w sposób zaplanowany, metodyczny i uporządkowany, według kolejnych etapów obejmujących m.in.:

·      (...).

Prace realizowane są w cyklach rozwojowych, których celem jest stopniowe zwiększanie funkcjonalności, parametrów technicznych oraz możliwości zastosowania opracowywanych urządzeń, a także doprowadzenie ich do etapu gotowości wdrożeniowej i ochrony patentowej. Ponadto Wnioskodawca w sposób systematyczny poszerza swoją wiedzę i kompetencje z zakresu (...), w tym poprzez stosowanie nowych metod obliczeniowych, narzędzi symulacyjnych oraz technik badawczych, wcześniej niewykorzystywanych w prowadzonej działalności.

Innymi słowy, opracowywanie, rozwijanie i ulepszanie rozwiązań technicznych przez Wnioskodawcę odbywa się w ramach prowadzonej bezpośrednio przez niego działalności o charakterze twórczym, podejmowanej w sposób systematyczny (metodyczny, zaplanowany i uporządkowany), w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania tej wiedzy do tworzenia nowych lub znacząco ulepszonych zastosowań.

Wnioskodawca wykonuje wyżej opisaną pracę osobiście, tj. nie korzysta z pomocy podwykonawców.

Odpowiedzialność Wnioskodawcy

Odpowiedzialność za rezultat oraz wykonywanie świadczonych usług wobec osób trzecich ponosi Spółka jako podmiot wprowadzający efekty prac do obrotu gospodarczego. Jednocześnie Wnioskodawca ponosi odpowiedzialność kontraktową wobec Spółki za nienależyte wykonanie lub niewykonanie zobowiązań wynikających z zawartej umowy o świadczenie usług, na zasadach w niej określonych.

Zakres odpowiedzialności Wnioskodawcy został uregulowany w Umowie, w tym poprzez określenie zasad odpowiedzialności odszkodowawczej oraz jej ograniczenie kwotowe. Odpowiedzialność ta nie ma charakteru odpowiedzialności pracowniczej, lecz odpowiedzialności cywilnoprawnej, właściwej dla umów zawieranych w ramach działalności gospodarczej.

Zlecone Wnioskodawcy czynności nie są wykonywane pod kierownictwem Spółki ani w miejscu i czasie przez nią wyznaczonym. Wnioskodawca samodzielnie organizuje sposób realizacji prac, dobiera metody badawcze, projektowe i techniczne oraz ponosi odpowiedzialność za prawidłowość wykonania. Spółka określa jedynie oczekiwany rezultat końcowy prac oraz dokonuje jego weryfikacji, w szczególności pod kątem spełnienia założeń technicznych i funkcjonalnych, przy czym Spółka dokonuje oceny rezultatu pod kątem zgodności z wymaganiami technicznymi.

Spółka nie narzuca Wnioskodawcy konkretnego sposobu realizacji powierzonych zadań ani szczegółowych metod działania. Wnioskodawca posiada znaczną swobodę decyzyjną i samodzielnie opracowuje optymalne rozwiązania techniczne.

Opodatkowanie wynagrodzenia za przenoszone prawa autorskie

Na podstawie umów zawartych ze Spółką, Wnioskodawca za wynagrodzeniem przenosił na Spółkę prawa do wyników prowadzonych przez siebie prac (Utworów), w tym w szczególności prawa do wynalazków oraz prawa własności przemysłowej objęte ochroną patentową (Y oraz Z).

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca był i jest twórcą lub współtwórcą rozwiązań technicznych stanowiących przedmiot zgłoszeń patentowych tj. dotyczącego:

·      (...)

Wnioskodawca już uzyskuje oraz będzie uzyskiwał w kolejnych latach podatkowych dochody związane z komercjalizacją praw własności intelektualnej, w szczególności w postaci wynagrodzenia należnego za realizację prac, których rezultaty – w zakresie, w jakim stanowią (lub będą stanowić) kwalifikowane prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ustawy o PIT – są przenoszone na Spółkę i następnie wykorzystywane w jej działalności gospodarczej, w tym dochody odpowiadające wartości praw do rozwiązań objętych zgłoszeniami patentowymi (Y i Z), dla których postępowania przed UPRP są w toku.

W związku z obowiązującymi od 1 stycznia 2019 r. przepisami dotyczącymi preferencyjnego opodatkowania dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej („IP Box”), Wnioskodawca zamierza skorzystać z regulacji art. 30ca oraz art. 30cb ustawy o PIT, umożliwiających zastosowanie 5% stawki opodatkowania do dochodów uzyskiwanych z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w postaci patentów, o których mowa w art. 30ca ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT).

Ewidencja

Jednocześnie, Wnioskodawca na potrzeby skorzystania z IP Box posiada szczegółową ewidencję pozwalającą na określenie podstawy opodatkowania stawką preferencyjną, zgodną z wymogami art. 30cb ustawy o PIT oraz pozwalającą na monitorowanie i śledzenie efektów prac badawczo-rozwojowych.

Ta szczegółowa ewidencja jest ewidencją odrębną od podatkowej księgi przychodów i rozchodów i umożliwi wyodrębnienie każdego kwalifikowanego prawa własności intelektualnej. Ewidencja będzie zawierać zapisy w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, tj. spełniać będzie wymogi określone w art. 30cb ustawy o PIT.

Koszty uzyskania przychodu

Nie wszystkie koszty, które Wnioskodawca ponosi na uzyskanie dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej mają charakter bezpośredni – znaczna część ma charakter pośredni i z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.

Celem alokacji tych kosztów pośrednich do kosztów uzyskania przychodu, w związku z obliczeniem dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, Wnioskodawca ma zamiar zastosować, w drodze analogii, zasadę wynikają z treści art. 22 ust. 3 i ust. 3a ustawy o PIT, tj. koszty związane z przychodami z tytułu kwalifikowanych praw własności intelektualnej ustalone zostaną w takim stosunku, w jakim pozostają przychody z tych źródeł względem w ogólnej kwoty przychodów uzyskiwanych przez Wnioskodawcę z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Innymi słowy, koszty pośrednio związane z wytworzeniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej, w części, w jakiej będą proporcjonalnie przypisane do przychodów przypadających ze zbycia kwalifikowanych praw własności intelektualnej, gdzie proporcja zostanie ustalona jako stosunek przychodów ze zbycia kwalifikowanych praw własności intelektualnej do przychodów Wnioskodawcy ogółem, zostaną uznane za koszty, o które należy pomniejszyć przychody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w celu obliczenia kwalifikowanego dochodu. Również ewidencja, o której mowa wyżej posługiwać się będzie proporcją przychodu. W takim więc stopniu, w jakim przychód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej pozostawać będzie w przychodzie ogółem, w takiej wysokości dany wydatek – koszt pośredni (którego przypisanie wprost do danego rodzaju przychodu nie jest możliwe) – będzie stanowił koszt podlegający odliczeniu od przychodu ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.

Koszty IP Box

Wnioskodawca ponosi i będzie ponosił szereg kosztów funkcjonalnie związanych z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową, w ramach której wytwarza, rozwija oraz ulepsza kwalifikowane prawa własności intelektualnej. Do kosztów tych należą w szczególności:

1) sprzęt komputerowy, pomiarowy i inżynierski (w tym laptopy, komputery, monitory, dyski, urządzenia peryferyjne oraz specjalistyczne narzędzia i oprogramowanie inżynierskie do projektowania, symulacji i analizy) – wykorzystywany bezpośrednio w procesie (...), dokumentowania wyników prac oraz przygotowywania dokumentacji projektowej i patentowej,

2) urządzenia, materiały i wyposażenie biurowe oraz eksploatacyjne, w tym opłaty za Internet – niezbędne do utrzymania i rozwoju zaplecza technicznego i organizacyjnego, w którym realizowane są prace,

3) usługi księgowe oraz doradztwa podatkowego – związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz z prawidłowym rozliczaniem kosztów i przychodów przypisanych do kwalifikowanych praw własności intelektualnej, w tym prowadzeniem ewidencji wymaganej dla celów IP Box, przyporządkowywaniem kosztów do poszczególnych praw IP oraz sporządzeniem wniosku o interpretację indywidualną,

4) koszty podróży służbowych, w tym koszty transportu, noclegów oraz wyżywienia – ponoszone w związku z koniecznością bezpośredniego kontaktu ze Spółką oraz (...), uczestnictwa w spotkaniach projektowych, badawczych i technicznych, a także udziału w konferencjach branżowych, szkoleniach oraz wydarzeniach specjalistycznych związanych z tematyką (...),

5) koszty użytkowania pojazdów wykorzystywanych w działalności gospodarczej – obejmujące w szczególności koszty amortyzacji, koszty paliwa, serwisowania, eksploatacji, ubezpieczenia oraz inne wydatki związane z użytkowaniem pojazdów, które służą do dojazdów na spotkania projektowe, badawcze i techniczne, do laboratoriów, zakładów produkcyjnych, kontrahentów oraz na konferencje i szkolenia branżowe,

6) składki na ubezpieczenia społeczne (ZUS) – ponoszone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa w związku z prowadzeniem przez Wnioskodawcę pozarolniczej działalności gospodarczej. Końcowo Wnioskodawca wskazuje, że dochody z prowadzonej działalności gospodarczej, które nie są związane ze zbywaniem lub komercjalizacją kwalifikowanych praw własności intelektualnej, nie będą rozliczane z zastosowaniem preferencyjnej 5% stawki podatku, o której mowa w art. 30ca ustawy o PIT.

Uzupełnienie wniosku

Na pytanie organu, jakie utwory wytwarza Wnioskodawca, które nie zostały objęte ochroną patentową, a które są przedmiotem pytania interpretacyjnego nr 3, Wnioskodawca wymienił:

(...)

Wnioskodawca tworzy utwory, które nie są objęte ochroną patentową w momencie zbycia praw do nich na rzecz Spółki. Należy rozróżnić bowiem dwie odrębne sytuacje.

W pierwszej Wnioskodawca tworzy utwory, które w momencie przejścia praw do tych utworów na Spółkę nie są objęte ochroną patentową. Potem Spółka składa wniosek patentowy dla tych utworów, dzięki czemu te utwory są objęte ochroną patentową. Te utwory to Y oraz Z opisane we wniosku, dla których Wnioskodawca jest formalnie współtwórcą. Tej sytuacji dotyczy pytanie nr 2 we wniosku. Druga sytuacja różni się od pierwszej tym, że Spółka dla utworów, do których prawa nabyła od Wnioskodawcy, nie wystąpiła o patent, a w rezultacie utwory te nie są objęte ochroną patentową. Istnieje szansa, że Spółka wystąpi w przyszłości o wniosek patentowy również dla tych utworów, ale na potrzeby wniosku należy przyjąć, że taki wniosek nie został złożony. Tej sytuacji dotyczy pytanie nr 3 we wniosku.

W momencie przenoszenia praw do Z oraz Y z Wnioskodawcy na Spółkę, prawa te nie stanowiły praw własności przemysłowej objętych ochroną patentową. W momencie złożenia wniosku patentowego przez Spółkę, prawa te zostały objęte ochroną patentową. Co istotne, formalnie (zgodnie z treścią wniosku patentowego), współtwórcą patentu jest Wnioskodawca. Dodatkowo Wnioskodawca posiada udziały w Spółce, więc pośrednio jest beneficjentem tej ochrony patentowej. Liczba udziałów (maks. 10%) oraz wpływ Wnioskodawcy na funkcjonowanie Spółki jest/był zbyt niski, aby Spółka i Wnioskodawca były traktowane jako podmioty powiązane w rozumieniu regulacji o cenach transferowych.

Wnioskodawca wyjaśnił, że przedmiotem zbycia nie jest ekspektatywa uzyskania kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w związku ze zgłoszeniem lub złożeniem wniosku o uzyskanie takiego prawa ochronnego do właściwego organu, ponieważ w momencie zbycia praw od Wnioskodawcy na rzecz Spółki nie został złożony wniosek o ochronę patentową dla części utworów.

Wnioskodawca nie był wyłącznym twórcą Z oraz Y od początku do końca. Utwory te natomiast powstały w ramach prowadzonej bezpośrednio działalności gospodarczej. Zdaniem Wnioskodawcy, były to prace badawczo-rozwojowe, ale ta kwestia jest przedmiotem pytania nr 1 (a). W tworzeniu Y uczestniczyli pracownicy Spółki, w szczególności wymieniony we wniosku o ochronę patentową współautor patentu. Jego rola polegała na wykonywaniu zdefiniowanych przez Wnioskodawcę zadań, używaniu opracowanych przez Wnioskodawcę skryptów i algorytmów do skutecznego optymalizowania (...), wsparcia w przygotowaniu dokumentacji wykonawczej.

W tworzeniu Z również uczestniczyli pracownicy Spółki oraz pracownicy innej spółki jako podwykonawcy w tym projekcie. Ich rola polegała na optymalizacji (...). Głównym Kierownikiem Technicznym obu przedsięwzięć – związanych z Y i Z – był Wnioskodawca. Spółce przysługuje prawo do uzyskania patentu, na podstawie art. 11 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1170):

3. W razie dokonania wynalazku, wzoru użytkowego albo wzoru przemysłowego w wyniku wykonywania przez twórcę obowiązków ze stosunku pracy albo z realizacji innej umowy, prawo, o którym mowa w ust. 1, przysługuje pracodawcy lub zamawiającemu, chyba że strony ustaliły inaczej.

4. W umowie pomiędzy przedsiębiorcami może być określony podmiot, któremu przysługiwać będą prawa, o których mowa w ust. 1, w razie dokonania wynalazku, wzoru użytkowego albo wzoru przemysłowego w związku z wykonywaniem tej umowy.

Działalność Wnioskodawcy, w ramach której tworzone są wynalazki stanowiące kwalifikowane prawa własności intelektualnej (Z oraz Y), jest prowadzona według określonego systemu oraz na podstawie harmonogramów prac obejmujących kolejne etapy badawcze, projektowe i wdrożeniowe, z przyjęciem określonych celów technicznych i funkcjonalnych.

Prace te prowadzone są w sposób metodyczny i uporządkowany, zgodnie z przyjętym schematem obejmującym w szczególności:

·      analizę aktualnego stanu wiedzy technicznej („state of the art”), w tym przegląd literatury naukowej oraz dostępnych rozwiązań technicznych,

·      opracowanie koncepcji rozwiązania technicznego oraz określenie jego docelowych parametrów funkcjonalnych,

·      wykonanie modeli (...),

·      projektowanie (...),

·      budowę struktur testowych i prototypów,

·      przeprowadzanie badań laboratoryjnych i pomiarów,

·      analizę wyników i iteracyjną optymalizację rozwiązania,

·      przygotowanie dokumentacji technicznej oraz dokumentacji do zgłoszeń patentowych.

Harmonogramy prac mają charakter techniczny i są dostosowywane do wyników analiz i badań, co jest charakterystyczne dla działalności badawczo-rozwojowej.

Harmonogramy prac związanych z opracowaniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej Y oraz Z zostały opracowane na etapie przygotowywania oraz realizacji projektów badawczo-rozwojowych finansowanych i współfinansowanych w ramach kontraktów zawartych z (...).

W odniesieniu do Y harmonogramy prac zostały opracowane w ramach następujących projektów:

·      (...).

Harmonogramy te obejmowały kolejne etapy prac badawczych, projektowych, symulacyjnych, budowy prototypów oraz ich testowania i optymalizacji, które zostały faktycznie zrealizowane i doprowadziły do opracowania rozwiązań technicznych stanowiących przedmiot zgłoszeń patentowych Y oraz Z.

Na wstępnym etapie prac nad kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej Z oraz Y Wnioskodawca stawiał sobie w szczególności następujące cele:

·      przeprowadzenie analizy aktualnego stanu wiedzy technicznej („state of the art”), w tym przeglądu literatury naukowej oraz istniejących rozwiązań technologicznych,

·      identyfikację najbardziej obiecujących koncepcji technologicznych możliwych do zastosowania w (...),

·      ocenę wykonalności technicznej tych koncepcji poprzez ich modelowanie, symulacje oraz analizy,

·      weryfikację wiarygodności i możliwości praktycznego zastosowania analizowanych rozwiązań,

·      opracowanie nowych, oryginalnych rozwiązań technicznych spełniających określone wymagania funkcjonalne, techniczne i eksploatacyjne, w szczególności w zakresie (...).

Działania te miały na celu opracowanie nowych rozwiązań technicznych stanowiących kwalifikowane prawa własności intelektualnej w postaci wynalazków podlegających ochronie patentowej.

Efektem prowadzonych prac było opracowanie od podstaw oraz wdrożenie do (...) stanowiących przedmiot zgłoszeń patentowych Y oraz Z.

Rozwiązania te zostały wykorzystane w urządzeniach stosowanych w systemach (...).

W toku prac rozwiązano liczne złożone problemy techniczne, w szczególności związane z:

·      (...).

Prace te zostały zrealizowane przy wykorzystaniu następujących zasobów:

zasobów ludzkich:

·      wiedzy, doświadczenia oraz pracy Wnioskodawcy, jako twórcy lub współtwórcy rozwiązań,

·      zespołu technicznego Spółki, obejmującego od 1 do 6 osób zaangażowanych w poszczególne etapy projektów,

zasobów rzeczowych:

·      (...),

zasobów finansowych:

·      środków finansowych przeznaczonych na realizację projektów badawczo-rozwojowych w ramach kontraktów zawartych z (...),

·      własnych środków finansowych Wnioskodawcy oraz Spółki.

W wyniku tych prac opracowano nowe rozwiązania techniczne, które stanowią kwalifikowane prawa własności intelektualnej objęte zgłoszeniami patentowymi Y oraz Z.

Twórczy charakter działalności Wnioskodawcy przejawia się w samodzielnym opracowywaniu nowych rozwiązań technicznych w obszarze (...).

Działalność ta polega na rozwiązywaniu złożonych problemów technicznych, dla których nie istnieją gotowe rozwiązania możliwe do zastosowania wprost, oraz na opracowywaniu nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych i konfiguracji technologicznych dostosowanych do (...).

Oryginalność opracowanych rozwiązań i ich odmienność od wcześniej stosowanych

Oryginalność opracowanych rozwiązań polega na stworzeniu (...), które wcześniej nie były opracowywane ani stosowane przez Wnioskodawcę, ani w jego praktyce gospodarczej.

Rozwiązania te zostały opracowane od podstaw w ramach prowadzonych prac badawczo-rozwojowych, w odpowiedzi na konkretne wymagania techniczne wynikające z (...), które znacząco różnią się od (...).

Ich oryginalność wynika w szczególności z:

·      (...).

       Fakt, że rozwiązania te zostały zgłoszone do ochrony patentowej w Urzędzie Patentowym RP oraz Europejskim Urzędzie Patentowym, potwierdza ich nowość oraz indywidualny charakter techniczny, gdyż zgłoszenia patentowe podlegają szczegółowej analizie pod kątem nowości, poziomu wynalazczego oraz przemysłowej stosowalności.

       Technologie, rozwiązania i podejście projektowe odróżniające opracowane patenty od wcześniejszych rozwiązań

       Opracowanie rozwiązań objętych patentami Y oraz Z wymagało zastosowania specjalistycznych metod projektowych właściwych dla zastosowań (...), które istotnie różnią się od (...).

       W szczególności projektowanie obejmowało uwzględnienie takich czynników jak:

·      (...).

       Każde opracowane rozwiązanie stanowiło indywidualną konstrukcję techniczną dostosowaną do konkretnych wymagań projektowych, eksploatacyjnych i środowiskowych.

       Zastosowane technologie, narzędzia oraz nowe koncepcje techniczne

       W ramach prac nad patentami Y oraz Z Wnioskodawca zastosował szereg zaawansowanych technologii oraz opracował nowe koncepcje techniczne, w szczególności:

·      (...)

       Rozwiązania te nie stanowiły rutynowego zastosowania istniejących technologii, lecz wymagały opracowania nowych koncepcji projektowych, modeli oraz metod optymalizacji. Każdy z opracowanych patentów stanowi rezultat indywidualnej działalności twórczej Wnioskodawcy, prowadzonej w ramach działalności badawczo-rozwojowej, której celem było stworzenie nowych rozwiązań technicznych o istotnie ulepszonych właściwościach funkcjonalnych i użytkowych. Działalność Wnioskodawcy polegająca na opracowywaniu wynalazków objętych zgłoszeniami patentowymi Y oraz Z ma charakter twórczy, indywidualny oraz badawczo-rozwojowy, ponieważ polega na opracowywaniu nowych rozwiązań technicznych, które nie istniały wcześniej w praktyce gospodarczej Wnioskodawcy ani nie stanowiły rutynowej adaptacji istniejących rozwiązań. Proces opracowania wynalazków nie polega na mechanicznym stosowaniu gotowych metod, lecz na twórczym wykorzystaniu posiadanej wiedzy oraz jej rozwijaniu poprzez opracowywanie nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli matematycznych, konfiguracji symulacyjnych oraz struktur technicznych.

Zasoby wiedzy posiadane przed rozpoczęciem prac

Przed rozpoczęciem prac nad rozwiązaniami objętymi patentami Y oraz Z Wnioskodawca dysponował specjalistyczną wiedzą z zakresu:

·      (...).

Wiedza ta została zdobyta w toku wykształcenia, wieloletniej praktyki zawodowej oraz realizacji wcześniejszych projektów inżynierskich.

Jednocześnie opracowanie rozwiązań objętych patentami Y oraz Z wymagało istotnego rozszerzenia tej wiedzy, w szczególności w zakresie (...), co wymagało przeglądu literatury naukowej, analizy istniejących rozwiązań technicznych, przeprowadzenia badań symulacyjnych oraz opracowania nowych metod projektowych.

Oznacza to, że działalność Wnioskodawcy polegała nie tylko na wykorzystaniu istniejącej wiedzy, lecz również na jej rozwijaniu oraz tworzeniu nowych rozwiązań technicznych.

Rodzaj wiedzy i umiejętności oraz technologie wykorzystywane w działalności

Wnioskodawca wykorzystuje i rozwija w swojej działalności wiedzę z zakresu:

·      (...)

Twórczy charakter działalności przejawia się w opracowywaniu (...).

Każdy projekt wymaga indywidualnego podejścia oraz opracowania nowych rozwiązań technicznych dostosowanych do konkretnych wymagań funkcjonalnych i środowiskowych.

Produkty i usługi oferowane przed opracowaniem patentów

Przed rozpoczęciem prac nad Y oraz Z Wnioskodawca projektował w szczególności:

·      (...).

Działalność ta stanowiła podstawę do dalszego rozwoju wiedzy i kompetencji Wnioskodawcy, które zostały następnie wykorzystane w działalności badawczo-rozwojowej prowadzącej do opracowania nowych wynalazków.

Rozwiązania technologiczne stosowane wcześniej

Wcześniejsze rozwiązania opierały się głównie na:

·      (...).

Opracowanie patentów Y oraz Z wymagało opracowania nowych koncepcji konstrukcyjnych oraz nowych metod projektowania, wykraczających poza standardowe rozwiązania stosowane wcześniej przez Wnioskodawcę.

Cele i plan projektu

Celem prac było opracowanie (...).

Cele obejmowały w szczególności:

·      (...).

Cele te zostały określone w harmonogramach projektów badawczo-rozwojowych opracowanych w ramach projektów realizowanych z (...).

Sposób realizacji projektu

Prace były realizowane według metodycznego procesu obejmującego:

·      analizę stanu techniki oraz literatury naukowej,

·      opracowanie koncepcji rozwiązania,

·      wykonanie modeli matematycznych i symulacji,

·      opracowanie projektów technicznych,

·      wykonanie prototypów,

·      przeprowadzenie badań i pomiarów laboratoryjnych,

·      iteracyjne ulepszanie i optymalizację rozwiązań,

·      przygotowanie dokumentacji technicznej i patentowej.

Proces ten miał charakter twórczy i badawczo-rozwojowy, ponieważ jego wynik nie był z góry znany i wymagał opracowania nowych rozwiązań technicznych.

Efekt działań i nowe zastosowania

Efektem działalności Wnioskodawcy było opracowanie nowych urządzeń oraz nowych klas rozwiązań technicznych, w szczególności:

·      (...)

       Rozwiązania te stanowią nowe wynalazki w rozumieniu prawa własności przemysłowej oraz są rezultatem działalności twórczej Wnioskodawcy prowadzonej w ramach działalności badawczo-rozwojowej.

Wnioskodawca wyjaśnił, że przepisy, na podstawie których opracowywane są patenty, to:

-     (...)

Wnioskodawca nie otrzymywał wynagrodzenia wyłącznie z tytułu zbycia patentu/ekspektatywy.

Wnioskodawca realizował więcej projektów niż opatentowano i za te prace także otrzymywał wynagrodzenie.

Czynności, za które Wnioskodawca otrzymywał wynagrodzenie to:

·      (...)

Każdy rezultat pracy Wnioskodawcy ma charakter indywidualny, oryginalny i twórczy, ponieważ stanowi wynik samodzielnego opracowania nowych rozwiązań technicznych, modeli, projektów, dokumentacji technicznej, struktur obliczeniowych, symulacyjnych oraz konstrukcyjnych, które wcześniej nie istniały w takiej formie.

Tworzone przez Wnioskodawcę rozwiązania:

·      stanowią rezultat działalności twórczej o indywidualnym charakterze,

·      są kreacją nowych wartości niematerialnych, opracowanych w wyniku samodzielnej pracy koncepcyjnej, projektowej i badawczej,

·      nie mają charakteru rutynowego ani odtwórczego,

·      nie polegają na mechanicznym stosowaniu standardowych procedur ani powtarzalnych schematów,

·      wymagają każdorazowo opracowania indywidualnych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych oraz konfiguracji technicznych.

Efekty pracy Wnioskodawcy nie stanowią wyłącznie technicznej realizacji szczegółowych projektów zlecanych przez kontrahenta. Wnioskodawca samodzielnie opracowuje koncepcję rozwiązania technicznego, dobiera metody projektowe, przeprowadza analizy, opracowuje modele oraz dokonuje optymalizacji rozwiązań.

Każdy opracowany projekt, model, dokumentacja techniczna lub rozwiązanie konstrukcyjne ma charakter indywidualny i niepowtarzalny, ponieważ wynika z twórczego procesu projektowego oraz rozwiązywania konkretnych problemów technicznych, wymagających zastosowania indywidualnych metod i koncepcji.

       Ponadto nawet w przypadku urządzeń wykonywanych według tej samej koncepcji technicznej, każdy egzemplarz wymaga indywidualnego strojenia, optymalizacji oraz dostosowania parametrów, co dodatkowo potwierdza twórczy i niepowtarzalny charakter opracowanych rozwiązań.

Faktury wystawione przez Wnioskodawcę na rzecz Zleceniodawcy nie wyodrębniają wprost wynagrodzenia opisanego jako „wynagrodzenie za zbycie patentu” ani „ekspektatywy uzyskania patentu”. Wynika to z przyjętego przez strony modelu rozliczeń, w którym wynagrodzenie należne Wnioskodawcy jest kalkulowane jako iloczyn ustalonej stawki godzinowej oraz liczby godzin przeznaczonych na realizację prac projektowych w danym okresie rozliczeniowym, udokumentowanych w prowadzonej przez Wnioskodawcę ewidencji czasu pracy.

Model ten stanowi przyjętą przez strony metodę wyceny wartości prac badawczo-rozwojowych i projektowych realizowanych przez Wnioskodawcę, których efektem jest powstanie rozwiązań technicznych stanowiących kwalifikowane prawa własności intelektualnej, w szczególności wynalazków objętych zgłoszeniami patentowymi Y oraz Z, a także towarzyszącej im dokumentacji technicznej, modeli, projektów i innych utworów chronionych prawem autorskim.

Wynagrodzenie dokumentowane fakturami nie stanowi zapłaty wyłącznie za czas pracy jako taki, lecz stanowi ekonomiczny ekwiwalent wartości rezultatów prac twórczych i badawczo-rozwojowych Wnioskodawcy, do których prawa – zgodnie z postanowieniami zawartej umowy – są przenoszone na Zleceniodawcę.

Jednocześnie faktury oraz towarzysząca im ewidencja czasu pracy i dokumentacja projektowa pozwalają na jednoznaczne przypisanie wykonanych prac do konkretnych projektów, w tym do projektów związanych z opracowaniem rozwiązań stanowiących przedmiot zgłoszeń patentowych Y oraz Z, a tym samym umożliwiają wyodrębnienie wynagrodzenia przypadającego na prace prowadzące do powstania kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

       W przypadku gdy część wynagrodzenia dotyczy prac niezwiązanych z opracowaniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej, wynagrodzenie to nie jest uwzględniane jako dochód z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

Wnioskodawca wskazuje, że koszty narzędzi, materiałów i wyposażenia biurowego oraz eksploatacyjnych obejmują wyłącznie następujące wydatki:

       Sprzęt komputerowy i oprogramowanie:

·      komputer stacjonarny lub komputer przenośny (laptop), wykorzystywany do (...),

·      podzespoły komputerowe, w tym procesor, pamięć RAM, dyski SSD lub HDD, karta graficzna, płyta główna, zasilacz, obudowa komputerowa,

·      monitory komputerowe,

·      urządzenia peryferyjne, w tym klawiatura, mysz komputerowa,

·      zewnętrzne nośniki danych, w tym dyski zewnętrzne oraz pamięci przenośne,

·      oprogramowanie komputerowe wykorzystywane do projektowania, symulacji, analizy i dokumentowania rozwiązań technicznych,

·      systemy operacyjne.

Sprzęt pomiarowy, laboratoryjny i diagnostyczny:

·      (...).

Sprzęt prototypowy, warsztatowy i techniczny:

·      stacje lutownicze,

·      nagrzewnice do lutowania rozpływowego,

·      drukarki 3D,

·      narzędzia precyzyjne mechaniczne i elektromechaniczne,

·      płytki prototypowe,

·      urządzenia optyczne i optoelektroniczne,

·      sprzęt oświetleniowy wykorzystywany w pracach technicznych.

Materiały techniczne i konstrukcyjne:

·      płytki drukowane (PCB),

·      komponenty elektroniczne,

·      przewody (...),

·      materiały lutownicze, w tym lutowie,

·      materiały konstrukcyjne metalowe, w tym aluminium, miedź, mosiądz i srebro,

·      materiały konstrukcyjne niemetalowe,

·      elementy mechaniczne,

·      filamenty do drukarek 3D,

·      materiały eksploatacyjne do urządzeń technicznych i laboratoryjnych.

Wyposażenie biurowe i materiały eksploatacyjne:

·      papier,

·      papier techniczny i milimetrowy,

·      materiały piśmiennicze i kreślarskie,

·      materiały eksploatacyjne do drukarek i urządzeń biurowych,

·      drukarki i skanery wykorzystywane w działalności projektowej.

Wszystkie wskazane powyżej wydatki są wykorzystywane w prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności badawczo-rozwojowej, w szczególności do projektowania, symulacji, budowy, testowania i optymalizacji rozwiązań technicznych stanowiących przedmiot zgłoszeń patentowych. Inne wydatki związane z użytkowaniem pojazdów obejmują wyłącznie następujące wydatki:

·      amortyzacja pojazdów,

·      paliwo,

·      opony,

·      części zamienne do pojazdu,

·      płyny eksploatacyjne, w tym olej silnikowy, płyn chłodniczy, płyn hamulcowy oraz płyn do spryskiwaczy,

·      usługi serwisowe, w tym naprawy mechaniczne i elektryczne,

·      obowiązkowe badania techniczne pojazdu,

·      składki ubezpieczeniowe pojazdu,

·      usługi myjni.

Pojazd jest wykorzystywany w działalności gospodarczej Wnioskodawcy, w szczególności do transportu sprzętu pomiarowego, materiałów technicznych, komponentów elektronicznych oraz dojazdów związanych z realizacją prac badawczo-rozwojowych.

Koszty usług księgowych oraz doradztwa podatkowego obejmują wyłącznie następujące wydatki:

·      wynagrodzenie za prowadzenie podatkowej księgi przychodów i rozchodów,

·      wynagrodzenie za prowadzenie ewidencji podatkowych,

·      wynagrodzenie za sporządzanie deklaracji podatkowych,

·      wynagrodzenie za sporządzanie ewidencji wymaganej dla celów rozliczenia preferencji IP Box.

Koszty te nie obejmują opłaty za wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Koszty te nie obejmują usług doradztwa podatkowego.

Powyższy katalog stanowi katalog zamknięty.

Spółka i Wnioskodawca nie są podmiotami powiązanymi w rozumieniu przepisów o cenach transferowych.

Wniosek dotyczy lat 2019-2025 w zakresie stanu faktycznego.

W zakresie zdarzenia przyszłego, wniosek dotyczy lat przyszłych. Co do opisu zdarzenia przyszłego, to Wnioskodawca zwraca uwagę, że z oczywistych względów nie jest w stanie dokładnie opisać wszystkiego co będzie robił w przyszłości, bowiem nikt nie jest w stanie dokładnie przewidzieć jakie projekty będzie realizował przez kolejne kilkanaście/kilkadziesiąt lat. Niemniej projekty te będą pod względem innowacyjności, zastosowanych technologii i oryginalności prowadzone na identycznej zasadzie co opisane we wniosku projekty. Innymi słowy Wnioskodawca wskazuje, że dochody w przyszłości będą uzyskiwane w takich samych okolicznościach faktycznych, jak w przedstawionych we wniosku.

Utwory nieobjęte ochroną patentową, jak i objęte ochroną patentową, wytwarzano i zbywano w latach 2015-2025.

Nie każdorazowo efektem prac prowadzonych przez Wnioskodawcę w ramach działalności gospodarczej jest wynalazek lub część wynalazku w rozumieniu ustawy – Prawo własności przemysłowej.

Efektem prowadzonych prac były rozwiązania techniczne o charakterze wynalazczym, przy czym wynalazki te powstały w wyniku współpracy kilku osób. W szczególności, w procesie ich opracowania uczestniczyli również pracownicy Spółki, a w przypadku Z także pracownicy innej spółki.

Prace Wnioskodawcy miały charakter wiodący i obejmowały w szczególności opracowanie koncepcji rozwiązania, kierowanie pracami projektowymi oraz badawczo-rozwojowymi, jak również udział w przygotowaniu zgłoszeń patentowych.

W rezultacie, efektem działalności Wnioskodawcy było współtworzenie wynalazków (Y oraz Z), które jako całość – powstałe w wyniku współpracy – stanowią wynalazki w rozumieniu ustawy – Prawo własności przemysłowej.

Pierwotnie prawa do wynalazków Y i Z przysługiwały ich twórcom, tj. Wnioskodawcy oraz innym osobom uczestniczącym w ich opracowaniu, w szczególności pracownikom Spółki, a w przypadku Z także pracownikom innej spółki zaangażowanej w realizację projektu.

Prawa te przysługiwały współtwórcom zgodnie z zasadami określonymi w ustawie – Prawo własności przemysłowej, tj. jako współuprawnienie do wynalazku.

Następnie prawa do wynalazków zostały przeniesione na Spółkę, na podstawie zawartych umów, w szczególności umów o przeniesienie praw własności intelektualnej zawieranych z poszczególnymi twórcami lub – w przypadku podmiotów trzecich – na podstawie umów zawartych pomiędzy Spółką a tymi podmiotami.

W konsekwencji, aktualnie prawa do wynalazków Y i Z przysługują X.

Prawa do wynalazków Y i Z nie były przenoszone przez wszystkich współtwórców łącznie na podstawie jednej wspólnej umowy.

Przeniesienie praw następowało na podstawie odrębnych stosunków prawnych, tj.:

·      w przypadku Wnioskodawcy – na podstawie umów zawartych ze Spółką,

·      w przypadku pracowników Spółki – zgodnie z zasadami wynikającymi ze stosunku pracy oraz przepisów ustawy – Prawo własności przemysłowej,

·      w przypadku pracowników innej spółki (Z) – na podstawie umów zawartych pomiędzy Spółką a tym podmiotem lub osobami uczestniczącymi w projekcie.

W konsekwencji, prawa do wynalazków zostały nabyte przez Spółkę od poszczególnych współtwórców (lub podmiotów, którym prawa te przysługiwały), a nie w drodze jednej, wspólnej umowy zawartej przez wszystkich współtwórców łącznie.

W przypadku współtworzenia wynalazków, prawo do wynalazku przysługiwało współtwórcom – w tym Wnioskodawcy – niepodzielnie w stosunku do całości wspólnie wytworzonego wynalazku, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie – Prawo własności przemysłowej.

Oznacza to, że Wnioskodawcy nie przysługiwało wyłączne prawo do wyodrębnionej części wynalazku, lecz udział we wspólnym prawie do całości rozwiązania technicznego, powstałego w wyniku współpracy wszystkich twórców.

Dochód Wnioskodawcy z tytułu przeniesienia praw do tych wynalazków był/jest ustalany w oparciu o wynagrodzenie należne z tytułu realizacji prac badawczo-rozwojowych, których rezultaty obejmują rozwiązania stanowiące przedmiot zgłoszeń patentowych. Wynagrodzenie to ma charakter kompleksowy i obejmuje zarówno prace prowadzące do powstania wynalazków (Y i Z), jak i inne prace realizowane przez Wnioskodawcę na rzecz Spółki.

W celu ustalenia dochodu przypadającego na kwalifikowane prawa własności intelektualnej, Wnioskodawca prowadzi odrębną ewidencję, zgodnie z art. 30cb ustawy o PIT, pozwalającą na wyodrębnienie:

·      przychodów związanych z poszczególnymi kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej (Y i Z),

·      kosztów uzyskania przychodów związanych z tymi prawami,

·      dochodu przypadającego na każde z tych praw.

Wyodrębnienie to następuje w szczególności poprzez przypisanie części wynagrodzenia do konkretnych projektów badawczo-rozwojowych, w ramach których powstały np. Y i Z, z uwzględnieniem rzeczywistego zaangażowania Wnioskodawcy w ich wytworzenie, odzwierciedlonego w prowadzonej ewidencji czasu pracy oraz dokumentacji projektowej.

W konsekwencji, dochód Wnioskodawcy przypadający na wynalazek jest ustalany jako część wynagrodzenia odpowiadająca pracom prowadzącym do wytworzenia tych praw, wyodrębniona na podstawie prowadzonej ewidencji.

Wnioskodawca prowadzi odrębną ewidencję pozwalającą na wyodrębnienie przychodów, kosztów oraz dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej od 1 stycznia 2019 r., tj. od momentu wejścia w życie przepisów dotyczących preferencji IP Box. Niezależnie od powyższego, prowadził ewidencję dotyczącą realizowanych prac projektowych oraz czasu ich wykonywania już od 2015 r., co umożliwia identyfikację zakresu prowadzonych prac badawczo-rozwojowych również za wcześniejsze okresy.

W nawiązaniu do pytania, jaki jest charakter/status wymienionych w uzupełnieniu wniosku utworów nieobjętych ochroną patentową Wnioskodawca wyjaśnił, że utwory te nie stanowią odrębnych wynalazków w rozumieniu ustawy Prawo własności przemysłowej.

Poszczególne elementy, takie jak:

·      (...),

stanowią elementy dokumentacji technicznej, projektowej oraz badawczo-rozwojowej, wykorzystywanej w procesie opracowywania rozwiązań technicznych.

Elementy te mają charakter pomocniczy i dokumentacyjny – służą projektowaniu, analizie, weryfikacji oraz opisowi rozwiązań technicznych, jednak same w sobie nie stanowią odrębnych wynalazków ani samodzielnych przedmiotów ochrony patentowej.

W określonych przypadkach zbiór tych elementów, wraz z opisem wynalazku oraz zastrzeżeniami patentowymi, może składać się na dokumentację zgłoszenia patentowego dotyczącego konkretnego rozwiązania technicznego (np. Y lub Z). Tym samym utwory te nie stanowią odrębnych wynalazków, lecz elementy składowe procesu badawczo-rozwojowego, prowadzącego do opracowania wynalazków.

Wnioskodawca powtórzył, że jego działalność, w ramach której tworzone są utwory nieobjęte patentem, jest prowadzona według określonego systemu oraz na podstawie harmonogramów prac obejmujących kolejne etapy badawcze, projektowe i wdrożeniowe, z przyjęciem określonych celów technicznych i funkcjonalnych.

Prace te prowadzone są w sposób metodyczny i uporządkowany, zgodnie z przyjętym schematem obejmującym w szczególności:

·      analizę aktualnego stanu wiedzy technicznej („state of the art”), w tym przegląd literatury naukowej oraz dostępnych rozwiązań technicznych,

·      opracowanie koncepcji rozwiązania technicznego oraz określenie jego docelowych parametrów funkcjonalnych,

·      wykonanie modeli (...),

·      projektowanie struktur elektrycznych i mechanicznych,

·      budowę struktur testowych i prototypów,

·      przeprowadzanie badań laboratoryjnych i pomiarów,

·      analizę wyników i iteracyjną optymalizację rozwiązania,

·      przygotowanie dokumentacji technicznej oraz dokumentacji do zgłoszeń patentowych.

Harmonogramy prac mają charakter techniczny i są dostosowywane do wyników analiz i badań, co jest charakterystyczne dla działalności badawczo-rozwojowej. Harmonogramy prac zostały opracowane na etapie przygotowywania oraz realizacji projektów badawczo-rozwojowych finansowanych i współfinansowanych w ramach kontraktów zawartych z (...).

Harmonogramy te obejmowały kolejne etapy prac badawczych, projektowych, symulacyjnych, budowy prototypów oraz ich testowania i optymalizacji, które zostały faktycznie zrealizowane i doprowadziły do opracowania rozwiązań technicznych.

W przypadku projektów prowadzonych dla innych odbiorców docelowych (...) harmonogramy rzeczowo-finansowe i plany prac przygotowywano w formie udokumentowanej w różny sposób – arkuszy kalkulacyjnych, plików z oprogramowana do planowania projektów (jak (...)), dokumentów tekstowych w formatach kompatybilnych z narzędziami (...). Były one zwykle bazą do wycen przedstawianych do akceptacji docelowemu odbiorcy.

Na wstępnym etapie prac Wnioskodawca stawiał sobie w szczególności następujące cele:

·      przeprowadzenie analizy aktualnego stanu wiedzy technicznej („state of the art”), w tym przeglądu literatury naukowej oraz istniejących rozwiązań technologicznych,

·      identyfikację najbardziej obiecujących koncepcji technologicznych możliwych do zastosowania w (...)

·      ocenę wykonalności technicznej tych koncepcji poprzez ich modelowanie, symulacje oraz analizy,

·      weryfikację wiarygodności i możliwości praktycznego zastosowania analizowanych rozwiązań,

·      opracowanie nowych, oryginalnych rozwiązań technicznych spełniających określone wymagania funkcjonalne, techniczne i eksploatacyjne, w szczególności w zakresie (...).

Efektem prowadzonych prac było m. in. opracowanie od podstaw oraz wdrożenie do (...).

W toku prac rozwiązano liczne złożone problemy techniczne, w szczególności związane z:

·      (...).

Wnioskodawca jeszcze raz wskazał, że prace te zostały zrealizowane przy wykorzystaniu następujących zasobów:

zasobów ludzkich:

·      wiedzy, doświadczenia oraz pracy Wnioskodawcy, jako twórcy lub współtwórcy rozwiązań,

·      zespołu technicznego Spółki, obejmującego od 1 do 6 osób zaangażowanych w poszczególne etapy projektów,

zasobów rzeczowych:

·      (...)

zasobów finansowych:

·      środków finansowych przeznaczonych na realizację projektów badawczo-rozwojowych w ramach kontraktów zawartych z (...),

·      własnych środków finansowych Wnioskodawcy oraz Spółki.

Twórczy charakter działalności Wnioskodawcy przejawia się w samodzielnym opracowywaniu nowych rozwiązań technicznych.

Działalność ta polega na rozwiązywaniu złożonych problemów technicznych, dla których nie istnieją gotowe rozwiązania możliwe do zastosowania wprost, oraz na opracowywaniu nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych i konfiguracji technologicznych dostosowanych do (...).

Rozwiązania te zostały opracowane od podstaw w ramach prowadzonych prac badawczo-rozwojowych, w odpowiedzi na konkretne wymagania techniczne wynikające z wymaganego zastosowania, które zwykle znacząco różnią się od standardowych zastosowań. Niektóre z rozwiązań były opracowywane na rynek (...). Wymagania były unikalne, co wymuszało oryginalne rozwiązania. Ich oryginalność wynika w szczególności z:

·      (...)

Opracowanie opisanych rozwiązań wymagało zastosowania specjalistycznych metod projektowych właściwych dla (...), które istotnie różnią się od (...).

W szczególności projektowanie obejmowało uwzględnienie takich czynników jak:

·      (...)

       Każde opracowane rozwiązanie stanowiło indywidualną konstrukcję techniczną dostosowaną do konkretnych wymagań projektowych, eksploatacyjnych i środowiskowych.

Wnioskodawca pracował nad kilkudziesięcioma projektami i w różnych projektach używał różnych technologii, narzędzi i koncepcji technicznych. Jest niemożliwe pełne opisanie ich w jednym dokumencie. W ramach prac Wnioskodawca zastosował szereg zaawansowanych technologii oraz opracował nowe koncepcje techniczne, w szczególności:

·      (...)

Rozwiązania te nie stanowiły rutynowego zastosowania istniejących technologii, lecz wymagały opracowania nowych koncepcji projektowych, modeli oraz metod optymalizacji.

Każdy z opracowanych patentów stanowi rezultat indywidualnej działalności twórczej Wnioskodawcy, prowadzonej w ramach działalności badawczo-rozwojowej, której celem było stworzenie nowych rozwiązań technicznych o istotnie ulepszonych właściwościach funkcjonalnych i użytkowych.

Działalność Wnioskodawcy ma charakter twórczy, indywidualny oraz badawczo-rozwojowy, ponieważ polega na opracowywaniu nowych rozwiązań technicznych, które nie istniały wcześniej w praktyce gospodarczej Wnioskodawcy ani nie stanowiły rutynowej adaptacji istniejących rozwiązań.

Proces opracowania wynalazków nie polega na mechanicznym stosowaniu gotowych metod, lecz na twórczym wykorzystaniu posiadanej wiedzy oraz jej rozwijaniu poprzez opracowywanie nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli matematycznych, konfiguracji symulacyjnych oraz struktur technicznych.

Zasoby wiedzy posiadane przed rozpoczęciem prac

Przed rozpoczęciem prac Wnioskodawca dysponował specjalistyczną wiedzą z zakresu:

·      (...).

Wiedza ta została zdobyta w toku wykształcenia, wieloletniej praktyki zawodowej oraz realizacji wcześniejszych projektów inżynierskich.

Jednocześnie opracowanie tych rozwiązań wymagało istotnego rozszerzenia tej wiedzy, w szczególności w zakresie (...), co wymagało przeglądu literatury naukowej, analizy istniejących rozwiązań technicznych, przeprowadzenia badań symulacyjnych oraz opracowania nowych metod projektowych.

       Oznacza to, że działalność Wnioskodawcy polegała nie tylko na wykorzystaniu istniejącej wiedzy, lecz również na jej rozwijaniu oraz tworzeniu nowych rozwiązań technicznych.

Rodzaj wiedzy i umiejętności oraz technologie wykorzystywane w działalności

Wnioskodawca wykorzystuje i rozwija w swojej działalności wiedzę z zakresu:

·      (...)

Twórczy charakter działalności przejawia się w opracowywaniu nowych (...).

Każdy projekt wymaga indywidualnego podejścia oraz opracowania nowych rozwiązań technicznych dostosowanych do konkretnych wymagań funkcjonalnych i środowiskowych.

Produkty i usługi oferowane przed opracowaniem patentów

Przed rozpoczęciem prac Wnioskodawca projektował w szczególności:

·      (...).

       Działalność ta stanowiła podstawę do dalszego rozwoju wiedzy i kompetencji Wnioskodawcy, które zostały następnie wykorzystane w działalności badawczo-rozwojowej prowadzącej do opracowania nowych wynalazków.

       Rozwiązania technologiczne stosowane wcześniej

       Wcześniejsze rozwiązania opierały się głównie na:

·      (...)

       Opracowanie utworów wymagało opracowania nowych koncepcji konstrukcyjnych oraz nowych metod projektowania, wykraczających poza standardowe rozwiązania stosowane wcześniej przez Wnioskodawcę.

       Cele i plan projektów

       Celem prac było opracowanie nowych urządzeń lub systemów spełniających wymagania techniczne określone przez docelowego odbiorcę. Cele obejmowały w szczególności:

·      (...).

       Cele te zostały określone w harmonogramach projektów badawczo-rozwojowych opracowanych w ramach projektów realizowanych z (...)w przypadku projektów realizowanych z tymi instytucjami lub w ofertach dla innych klientów.

       Sposób realizacji projektu

       Prace były realizowane według metodycznego procesu obejmującego:

·      (...).

       Proces ten miał charakter twórczy i badawczo-rozwojowy, ponieważ jego wynik nie był z góry znany i wymagał opracowania nowych rozwiązań technicznych.

       Efekt działań i nowe zastosowania

       Efektem działalności Wnioskodawcy było opracowanie nowych urządzeń oraz nowych klas rozwiązań technicznych. Projektów takich było kilkadziesiąt i efekty tych projektów były różne. Przykładowo:

·      (...).

       Rozwiązania te stanowią nowe wynalazki w rozumieniu prawa własności przemysłowej oraz są rezultatem działalności twórczej Wnioskodawcy prowadzonej w ramach działalności badawczo-rozwojowej.

       Wnioskodawca powtórzył, że nie otrzymywał wynagrodzenia wyłącznie z tytułu zbycia utworu. Czynności, za które otrzymywał wynagrodzenie:

·      (...)

Każdy rezultat pracy Wnioskodawcy ma charakter indywidualny, oryginalny i twórczy, ponieważ stanowi wynik samodzielnego opracowania nowych rozwiązań technicznych, modeli, projektów, dokumentacji technicznej, struktur obliczeniowych, symulacyjnych oraz konstrukcyjnych, które wcześniej nie istniały w takiej formie. Tworzone przez Wnioskodawcę rozwiązania:

·      stanowią rezultat działalności twórczej o indywidualnym charakterze,

·      są kreacją nowych wartości niematerialnych, opracowanych w wyniku samodzielnej pracy koncepcyjnej, projektowej i badawczej,

·      nie mają charakteru rutynowego ani odtwórczego,

·      nie polegają na mechanicznym stosowaniu standardowych procedur ani powtarzalnych schematów,

·      wymagają każdorazowo opracowania indywidualnych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych oraz konfiguracji technicznych.

Efekty pracy Wnioskodawcy nie stanowią wyłącznie technicznej realizacji szczegółowych projektów zlecanych przez kontrahenta. Wnioskodawca samodzielnie opracowuje koncepcję rozwiązania technicznego, dobiera metody projektowe, przeprowadza analizy, opracowuje modele oraz dokonuje optymalizacji rozwiązań.

Każdy opracowany projekt, model, dokumentacja techniczna lub rozwiązanie konstrukcyjne ma charakter indywidualny i niepowtarzalny, ponieważ wynika z twórczego procesu projektowego oraz rozwiązywania konkretnych problemów technicznych, wymagających zastosowania indywidualnych metod i koncepcji.

       Ponadto nawet w przypadku urządzeń wykonywanych według tej samej koncepcji technicznej, każdy egzemplarz wymaga indywidualnego strojenia, optymalizacji oraz dostosowania parametrów, co dodatkowo potwierdza twórczy i niepowtarzalny charakter opracowanych rozwiązań.

Pytania

1.  Czy przedstawione w opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego Usługi wykonywane przez Wnioskodawcę spełniają kryteria uznania ich za działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a ust. 38 ustawy o PIT?

2.  Czy dochody z przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez Wnioskodawcę, które następnie zostały objęte ochroną patentową, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki wynoszącej 5% zgodnie z art. 30ca Ustawy o PIT?

3.  Czy dochody z przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez Wnioskodawcę w ramach wykonywania Usług, które następnie nie zostały objęte ochroną patentową, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki wynoszącej 5% zgodnie z art. 30ca Ustawy o PIT?

4.  W jaki sposób, na gruncie art. 30ca ust. 7 w związku z art. 9 ust. 2 Ustawy o PIT, należy przypisać koszty pośrednio związane z wytworzeniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej do przychodu z tytułu sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej?

5.  Czy wymienione w opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego koszty w rozdziale „Koszty IP Box” ponoszone przez Wnioskodawcę stanowią koszty, o których mowa w lit. a wzoru z art. 30ca ust. 4 Ustawy o PIT, tj. koszty poniesione przez podatnika na prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej?

Pana stanowisko w sprawie

1.  Przedstawione w opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego Usługi wykonywane przez Wnioskodawcę spełniają kryteria uznania ich za działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a ust. 38 ustawy o PIT.

2.  Dochody z przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez Wnioskodawcę, które następnie zostały objęte ochroną patentową, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki wynoszącej 5% zgodnie z art. 30ca Ustawy o PIT.

3.  Dochody z przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez Wnioskodawcę w ramach wykonywania Usług, które następnie nie zostały objęte ochroną patentową, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki wynoszącej 5% zgodnie z art. 30ca Ustawy o PIT.

4.  W przypadku kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, należy przypisać je do przychodów ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w proporcji, w jakiej przychód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej pozostaje w stosunku do przychodów ogółem.

5.  Wymienione w opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego koszty w rozdziale „Koszty IP Box” ponoszone przez Wnioskodawcę stanowią koszty, o których mowa w lit. a wzoru z art. 30ca ust.4 Ustawy o PIT, tj. koszty poniesione przez podatnika na prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Ad 1

Działalność badawczo-rozwojowa została zdefiniowana w art. 5a pkt 38 ustawy o PIT, zgodnie z którym jest to działalność twórcza obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowana w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.

Ustawą z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1669), znowelizowano definicję „badań naukowych” oraz „prac rozwojowych” stanowiących łącznie „działalność badawczo-rozwojową” w myśl art. 5a pkt 38 ustawy o PIT. Zgodnie z art. 5a pkt 39 ustawy o PIT, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2018 r., „badania naukowe” to:

a. „badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,

b. badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.”

W konsekwencji z dniem 1 października 2018 r., przepisy ustawy o PIT bezpośrednio referują do ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Jak stanowi art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce „badania naukowe” obejmują:

a. badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;

b. badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.

Z kolei, stosownie do art. 5a pkt 40 ustawy o PIT, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2018 r., „prace rozwojowe” to prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W myśl ww. regulacji „prace rozwojowe” są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.

Mając na uwadze przytoczone powyżej ramy prawne, o prowadzeniu działalności badawczo-rozwojowej można mówić, gdy realizowane prace:

·      mają twórczy charakter,

·      są prowadzone w systematyczny sposób,

·      zostały zrealizowane w określonym celu - zwiększenia zasobów wiedzy oraz ich wykorzystania

do tworzenia nowych zastosowań,

·      obejmują badania naukowe lub prace rozwojowe.

Pojęcie „twórczy” zgodnie z definicją słownikową oznacza – mający na celu tworzenie; będący wynikiem tworzenia. Zaś „tworzyć” – powodować powstawanie czegoś. Można zatem uznać, że działalność podejmowana przez podatnika musi mieć na celu opracowanie, wytworzenie, skonstruowanie czegoś. Ustawa nie precyzuje co ma być wynikiem owego procesu twórczego. Można zatem przyjąć, że może to być przykładowo produkt, materiał, usługa, narzędzie czy też program. Ponadto, wśród synonimów terminu „twórczy” można wymienić takie przymiotniki jak: „kreatywny” czy „konstruktywny”.

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca podkreśla, że prowadzona przez niego działalność ma charakter twórczy i innowacyjny, gdyż jest ukierunkowana na opracowywanie oraz wykorzystanie dostępnych zasobów wiedzy specjalistycznej do tworzenia nowych lub istotnie ulepszonych rozwiązań technicznych w obszarze (...). Prace wykonywane przez Wnioskodawcę wymagają każdorazowo indywidualnego podejścia koncepcyjnego i inżynierskiego, obejmującego samodzielne projektowanie, modelowanie, analizę oraz weryfikację rozwiązań technicznych. Nie polegają one na odtwarzaniu istniejących schematów ani na stosowaniu gotowych, powszechnie dostępnych rozwiązań rynkowych, lecz na rozwiązywaniu złożonych problemów technicznych, dla których brak jest jednoznacznych, standardowych metod postępowania.

Opracowywane przez Wnioskodawcę rozwiązania techniczne nie stanowią prostego powielenia znanych konstrukcji, lecz są wynikiem twórczego procesu badawczo-rozwojowego, obejmującego m.in. (...).

Twórczy charakter działalności Wnioskodawcy potwierdza również fakt, że efektem prowadzonych prac są obiektywnie nowe rozwiązania techniczne, które stanowią podstawę zgłoszeń patentowych oraz uzyskanej ochrony patentowej, a także są wdrażane do praktycznego zastosowania w (...). Pojęcie „systematyczny” oznacza z kolei - robiący coś regularnie i starannie - oraz w przypadku działań - prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Wydaje się również, że należy przez to pojęcie rozumieć nie tylko bieżące prowadzenie prac badawczo-rozwojowych rozpoczętych w przeszłości, ale także rozpoczęcie działalności w tym zakresie przy założeniu, że podatnik w przyszłości planuje wykonywać tego rodzaju prace. Prace te zaś powinny charakteryzować się stosowną regularnością.

W ocenie Wnioskodawcy, przesłanka systematyczności wyklucza czynności o charakterze incydentalnym lub jednorazowym i wymaga, aby działalność była prowadzona w sposób uporządkowany, zaplanowany i powtarzalny. Prace realizowane przez Wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie mają charakteru incydentalnego, lecz są wykonywane w sposób ciągły i systematyczny, jako stały element jego aktywności zawodowej.

Działania te stanowią podstawowy przedmiot działalności Wnioskodawcy i są realizowane według zaplanowanych etapów badawczo-rozwojowych, obejmujących w szczególności formułowanie założeń technicznych, projektowanie rozwiązań, prowadzenie analiz i symulacji, budowę oraz testowanie prototypów, a następnie iteracyjne ulepszanie opracowywanych konstrukcji.

Systematyczność prowadzonych prac wynika również z charakteru współpracy Wnioskodawcy ze Spółką, w ramach której Wnioskodawca w sposób ciągły realizuje projekty badawczo-rozwojowe ukierunkowane na opracowywanie nowych lub istotnie ulepszonych rozwiązań technicznych, odpowiadających na określone potrzeby technologiczne i projektowe Spółki.

Działalność badawczo-rozwojowa musi mieć jasno określony cel, tj. powinna być ukierunkowana na zwiększenie zasobów wiedzy oraz wykorzystanie tej wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. Wnioskodawca podkreśla, że podejmowane przez niego działania od samego początku są nakierowane na pozyskiwanie, pogłębianie oraz praktyczne wykorzystanie wyspecjalizowanej wiedzy technicznej, która w znacznej części nie jest dostępna w postaci gotowych rozwiązań rynkowych. Efektem nabywania i wykorzystywania zasobów wiedzy jest ich zastosowanie do opracowywania nowych lub istotnie ulepszonych rozwiązań technicznych w zakresie (...).

Głównym celem realizowanych przez Wnioskodawcę prac jest tworzenie, rozwój oraz optymalizacja innowacyjnych i technologicznie zaawansowanych rozwiązań technicznych, charakteryzujących się nowymi parametrami funkcjonalnymi, elektrycznymi i konstrukcyjnymi, które nie wynikają z prostego zastosowania dostępnych schematów czy standardowych rozwiązań.

Jak wskazano w opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca, opracowując nowe rozwiązania techniczne, wykorzystuje dotychczas posiadaną wiedzę z zakresu (...), a jednocześnie w toku prowadzonych prac rozwija i poszerza tę wiedzę poprzez prowadzenie analiz, symulacji, badań eksperymentalnych oraz testów laboratoryjnych.

Zdaniem Wnioskodawcy, podejmowana przez niego aktywność w ramach prowadzonych prac stanowi prace rozwojowe w rozumieniu art. 5a pkt 40 ustawy o PIT, gdyż polega na kształtowaniu i wykorzystywaniu aktualnej wiedzy i umiejętności z dziedziny nauk technicznych do projektowania oraz tworzenia nowych, zmienionych lub istotnie ulepszonych produktów i rozwiązań technicznych. Wnioskodawca podkreśla również, że realizowane przez niego prace nie są prowadzone według z góry narzuconych schematów ani w sposób automatyczny, lecz mają zindywidualizowany charakter i są każdorazowo dostosowywane do specyficznych wymagań technicznych danego projektu oraz potrzeb kontrahenta.

Charakter prowadzonych prac w sposób istotny odbiega od wprowadzania rutynowych lub okresowych zmian do istniejących rozwiązań. Nie polegają one na prostych modyfikacjach o charakterze eksploatacyjnym ani na dostosowaniu produktów do bieżących zmian technicznych, lecz na opracowywaniu nowych rozwiązań lub istotnych ulepszeń istniejących konstrukcji, wynikających z identyfikacji nowych potrzeb technologicznych oraz dążenia do poprawy parametrów funkcjonalnych i użytkowych opracowywanych urządzeń.

Ponadto, w Objaśnieniach podatkowych z dnia 15 lipca 2019 r. dotyczących preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej (IP Box), przy definiowaniu działalności badawczo-rozwojowej ustawodawca odwołuje się do kryteriów wskazanych w tzw. Podręczniku Frascati (OECD (2018), Podręcznik Frascati 2015: Zalecenia dotyczące pozyskiwania i prezentowania danych z zakresu działalności badawczej i rozwojowej. Pomiar działalności naukowo-technicznej i innowacyjnej, OECD Publishing, Paris / GUS, Warsaw). Zgodnie z tym dokumentem działalność badawczo-rozwojowa powinna mieć charakter nowatorski, twórczy, nieprzewidywalny, metodyczny oraz możliwy do przeniesienia lub odtworzenia. Działalność podejmowana przez Wnioskodawcę polega na opracowywaniu nowych oraz istotnie ulepszonych rozwiązań technicznych w obszarze (...), w odpowiedzi na określone potrzeby technologiczne i projektowe Spółki. Działania te stanowią prace rozwojowe w rozumieniu ustawy o PIT, gdyż polegają na wykorzystaniu oraz dalszym rozwijaniu istniejącej wiedzy technicznej z zakresu (...).

Prowadzone przez Wnioskodawcę prace mają charakter twórczy i metodyczny, obejmują planowanie i realizację kolejnych etapów badawczo-rozwojowych, a ich rezultaty nie są z góry przesądzone. Efekty tych prac mogą zostać przeniesione i odtworzone, co znajduje potwierdzenie w sporządzanej dokumentacji technicznej oraz w zgłoszeniach patentowych i uzyskanej ochronie patentowej. Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy, przedstawione w opisie stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego Usługi spełniają kryteria uznania ich za działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a ust. 38 ustawy o PIT.

Ad 2

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że dochody uzyskiwane z tytułu przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez niego w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, które następnie zostały objęte ochroną patentową, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki 5%, zgodnie z art. 30ca ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak zostało wskazane w opisie stanu faktycznego, Wnioskodawca w ramach prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej samodzielnie wytwarza rezultaty prac badawczo-rozwojowych w postaci innowacyjnych rozwiązań technicznych. Rezultaty te stanowią wynalazki lub rozwiązania techniczne będące podstawą zgłoszeń patentowych, które następnie – na podstawie zawartych umów – są przenoszone na Spółkę za wynagrodzeniem i obejmowane ochroną patentową.

Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o PIT, podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.

Stosownie natomiast do art. 30ca ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT, kwalifikowanym prawem własności intelektualnej jest patent, podlegający ochronie prawnej na podstawie odrębnych przepisów, którego przedmiot został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.

Jak wynika z opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego, opracowane przez Wnioskodawcę rozwiązania techniczne (Y oraz Z) zostały wytworzone, rozwinięte oraz ulepszone w ramach działalności badawczo-rozwojowej prowadzonej bezpośrednio przez Wnioskodawcę, a następnie zostały objęte ochroną patentową uzyskaną przez Spółkę jako nabywcę praw. Tym samym spełniona została przesłanka przedmiotowa uznania tych praw za kwalifikowane prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 2 ustawy o PIT.

Podstawę opodatkowania stanowi – zgodnie z art. 30ca ust. 3 ustawy o PIT – suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym. Zgodnie natomiast z art. 30ca ust. 7 ustawy o PIT, dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o PIT dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej, w zakresie, w jakim został osiągnięty m.in.:

·      ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej,

·      z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi.

W realiach sprawy dochód uzyskiwany przez Wnioskodawcę ma charakter dochodu ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, gdyż wynagrodzenie należne Wnioskodawcy obejmuje ekonomiczne odzwierciedlenie wartości praw do opracowanych rozwiązań technicznych, które następnie zostały objęte ochroną patentową i są wykorzystywane przez Spółkę w jej działalności gospodarczej.

Okoliczność, że formalnym właścicielem patentów będzie Spółka, oraz prawa Y i Z korzystające z ochrony patentowej także należą do Spółki, nie wyklucza możliwości zastosowania preferencji IP Box, gdyż – jak wynika z art. 30ca ustawy o PIT – decydujące znaczenie ma fakt, że Wnioskodawca był podmiotem, który wytworzył, rozwinął lub ulepszył kwalifikowane prawo własności intelektualnej w ramach działalności badawczo-rozwojowej, a uzyskiwany przez niego dochód pozostaje w bezpośrednim związku z tym prawem.

Mając powyższe na uwadze, w przypadku uznania stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 za prawidłowe oraz przy spełnieniu pozostałych warunków przewidzianych w art. 30ca i 30cb ustawy o PIT, w szczególności dotyczących prowadzenia wymaganej ewidencji, dochody uzyskiwane przez Wnioskodawcę z tytułu przenoszenia praw do Utworów objętych ochroną patentową (IP1 oraz IP2) podlegają opodatkowaniu preferencyjną stawką 5% w ramach IP Box.

Ad 3

W ocenie Wnioskodawca, dochody uzyskiwane z tytułu przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych przez niego w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, które na moment ich przeniesienia nie zostały jeszcze objęte ochroną patentową, również mogą stanowić dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i tym samym podlegać opodatkowaniu według preferencyjnej stawki 5%, zgodnie z art. 30ca ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 30ca ust. 2 pkt 1 ustawy o PIT, kwalifikowanym prawem własności intelektualnej jest patent, którego przedmiot został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej. Przepis ten nie uzależnia zastosowania preferencji IP Box od momentu formalnego udzielenia ochrony patentowej, lecz od charakteru prawa oraz związku tego prawa z działalnością badawczo-rozwojową podatnika.

Jak wynika z opisu stanu faktycznego, Wnioskodawca w ramach działalności badawczo-rozwojowej wytwarza innowacyjne rozwiązania techniczne, które stanowią wyniki prac B+R o charakterze wynalazczym, spełniające materialne przesłanki zdolności patentowej. Fakt, że w momencie przeniesienia praw rozwiązania te nie zostały jeszcze objęte ochroną patentową, nie zmienia ich charakteru jako potencjalnych przedmiotów ochrony patentowej (nawet jeżeli Spółka nie dokona zgłoszenia patentowego).

W tym kontekście należy podkreślić, że dochód uzyskiwany przez Wnioskodawcę pochodzi z przeniesienia praw do wyników prac badawczo-rozwojowych, które stanowią etap poprzedzający uzyskanie ochrony patentowej, a sama ochrona patentowa może (ale nie musi) zostać udzielona w terminie późniejszym, już po przeniesieniu praw na Spółkę. Tym samym przedmiotem obrotu gospodarczego jest prawo do rozwiązania technicznego, które finalnie może zostać – i w praktyce często jest – objęte ochroną patentową.

Zdaniem Wnioskodawcy, art. 30ca ust. 7 ustawy o PIT, definiując dochód z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, obejmuje również sytuacje, w których dochód jest osiągany na etapie komercjalizacji wyników prac badawczo-rozwojowych, zanim nastąpi formalne zakończenie procedur ochronnych. Przemawia za tym cel regulacji IP Box, jakim jest wspieranie działalności innowacyjnej oraz komercjalizacji wyników prac badawczo-rozwojowych, a nie wyłącznie premiowanie momentu formalnego uzyskania prawa ochronnego.

Dodatkowo należy wskazać, że w realiach działalności badawczo-rozwojowej typowe jest, iż przeniesienie praw do wyników prac następuje przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o udzieleniu patentu, co nie pozbawia tych wyników ich gospodarczego i prawnego charakteru jako kwalifikowanych aktywów własności intelektualnej. Wnioskodawca uzyskuje wynagrodzenie, które ekonomicznie odpowiada wartości potencjalnego kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, a nie jedynie ogólnego know-how.

W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, dochody z przenoszenia praw do Utworów wytwarzanych w ramach działalności badawczo-rozwojowej, które stanowią przedmiot zgłoszeń patentowych lub obiektywnie spełniają przesłanki zdolności patentowej, powinny być traktowane jako dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ustawy o PIT, nawet jeżeli formalna ochrona patentowa została uzyskana dopiero po przeniesieniu praw lub zostanie uzyskana w przyszłości.

Mając powyższe na uwadze, w przypadku uznania, że wytwarzane przez Wnioskodawcę rozwiązania techniczne spełniają materialne przesłanki uznania ich za kwalifikowane prawa własności intelektualnej oraz przy spełnieniu pozostałych warunków przewidzianych w art. 30ca i 30cb ustawy o PIT, w szczególności dotyczących prowadzenia odpowiedniej ewidencji, dochody uzyskiwane przez Wnioskodawcę z tytułu przenoszenia praw do takich Utworów mogą podlegać opodatkowaniu preferencyjną stawką 5% w ramach IP Box.

Ad 4

W ocenie Wnioskodawcy, w przypadku kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej, należy przypisać je do przychodów ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnych w proporcji, w jakiej przychód ze sprzedaży kwalifikowanych własności intelektualnych pozostaje w stosunku do przychodów ogółem.

Zgodnie z art. 30ca ust. 7 ustawy o PIT dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie, w jakim został osiągnięty:

1) z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;

2) ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;

3) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;

4) z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa własności

intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym postępowaniu sądowym albo arbitrażu.

Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o PIT dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 23o, art. 23u, art. 24-24b, art. 24c, art. 24e, art. 30ca, art. 30da oraz art. 30f nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

W świetle wyżej przytoczonych przepisów dla ustalenia dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (tak jak dla ogólnej działalności gospodarczej) należy uwzględnić zarówno koszty pośrednie, jak i bezpośrednio związane z kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej.

Biorąc pod uwagę powyższe, konieczne jest odpowiednie przypisanie kosztów do przychodów związanych ze sprzedażą kwalifikowanych praw własności intelektualnej oraz innych przychodów. Istnieją także wydatki, których przypisanie wprost do danego rodzaju przychodu nie jest możliwe (tzn. koszty pośrednie) - np. składki ZUS, sprzęt komputerowy, itp.

Zdaniem Wnioskodawcy, w tej sytuacji zasadnym jest posłużenie się proporcją przychodu. Innymi słowy, w takim stopniu, w jakim przychód ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej pozostaje w przychodzie ogółem, w takiej wysokości dany wydatek – koszt pośredni (którego przypisanie wprost do danego rodzaju przychodu nie jest możliwe) będzie stanowił koszt podlegający odliczeniu od przychodu ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Powyższy sposób przypisywania kosztów pośrednich wynika w sposób pośredni z art. 22 ust. 3 ustawy o PIT, zgodnie z którym jeżeli podatnik ponosi koszty uzyskania przychodów ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu, oraz koszty związane z przychodami z innych źródeł, a nie jest możliwe ustalenie kosztów uzyskania przypadających na poszczególne źródła, koszty te ustala się w takim stosunku, w jakim pozostają przychody z tych źródeł w ogólnej kwocie przychodów.

Mimo że przywołany przepis odnosi się przychodów, z których dochód podlega opodatkowaniu oraz przychodów z innych źródeł, nic nie stoi na przeszkodzie, aby posiłkować się z nim przy obliczaniu stosunku kosztów dotyczących przychodów ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej oraz pozostałych przychodów. Powyższe potwierdza akapit 136 Objaśnień podatkowych z dnia 15 lipca 2019 r. dotyczących preferencyjnego opodatkowania dochodów wytwarzanych przez prawa własności intelektualnej - IP Box:

konieczne jest więc wskazanie przez podatnika przychodów osiąganych z danego kwalifikowanego IP oraz alokowanie do tych przychodów funkcjonalnie związanych z nimi kosztów, które w sposób bezpośredni i pośredni przyczyniły się do powstania tego przychodu. Zatem dochodem z kwalifikowanego IP jest nadwyżka sumy przychodów osiągnięta z tego kwalifikowanego IP nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą z kwalifikowanego IP.

W związku z powyższym, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w przypadku kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, należy przypisać je do przychodów ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w proporcji, w jakiej przychód ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej pozostaje w stosunku do przychodów ogółem.

Ad 5

Istotne jest to, aby ze wskaźnika Nexus wykluczyć koszty, które nie są lub ze swej natury nie mogą być, bezpośrednio związane z wytworzeniem, rozwinięciem lub ulepszeniem konkretnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

Ustalając wskaźnik Nexus, należy pamiętać, aby istniał związek między:

- wydatkami poniesionymi przez podatnika w związku z wytworzeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualnej,

- kwalifikowanym prawem własności intelektualnej oraz

- dochodami uzyskiwanymi z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

Ta szczególna metoda ujmowania kosztów we wskaźniku ma zastosowanie jedynie dla celu, jakim jest kalkulacja tego wskaźnika.

Wskaźnik Nexus jest obliczany oddzielnie dla dochodów z poszczególnych kwalifikowanych praw własności intelektualnej. W związku z tym Wnioskodawca powinien również ustalić odrębnie koszty faktycznie poniesione na działalność badawczo-rozwojową związaną z danym prawem.

Objaśnienia podatkowe wskazują na możliwość uwzględnienia w kalkulacji dochodu (który następnie zostanie przemnożony przez wskaźnik Nexus) również kosztów pośrednich. Nie wskazują natomiast, w jaki sposób koszty pośrednie należy przyporządkować do przychodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej i do pozostałych przychodów.

W celu alokowania kosztów pośrednich do przychodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej można w drodze analogii zastosować zasadę wynikającą z treści art. 22 ust. 3 i ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych koszty poniesione faktycznie przez podatnika, uwzględniane pod literą „a” we wzorze na wyliczenie wskaźnika, przez który przemnażany jest dochód z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej osiągnięty w roku podatkowym, to koszty związane z prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalnością badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, a nie koszty działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 26e ww. ustawy, zawężone do tzw. Kosztów kwalifikowanych.

Wskaźnik Nexus „(...) służy do określania tej części dochodu z kwalifikowanego IP, która podlega preferencyjnej 5% stawce podatkowej, powinien być liczony kumulatywnie na przestrzeni lat”. Wysokość dochodu z kwalifikowanego IP ustalić należy jako iloczyn:

·      dochodu z kwalifikowanego IP osiągniętego w roku podatkowym i

·      wskaźnika Nexus obliczonego według specjalnego wzoru określonego w art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dla potrzeb obliczenia podstawy opodatkowania podlegającej preferencyjnemu opodatkowaniu stawką 5% należy wyliczyć dwie podstawowe wartości:

·      dochodu z kwalifikowanego IP osiągniętego w roku podatkowym oraz

·      wskaźnika, którym zostanie przemnożony powyższy dochód.

Zdaniem Wnioskodawcy, informacje wskazane we wniosku potwierdzają istnienie przesłanek świadczących o bezpośrednim powiązaniu opisanych w sekcji „Koszty IP Box” wydatków z działalnością badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej. Wobec tego, wszystkie z ponoszonych wydatków, opisanych we wniosku, wobec których wskazano przesłanki przemawiające za bezpośrednim ich powiązaniem z prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalnością badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własność intelektualnej, można uwzględnić przy ustalaniu wskaźnika/wskaźników Nexus (art. 30ca ust. 4 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) w odpowiedniej części.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 5a pkt 6 tejże ustawy:

Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej - oznacza to działalność zarobkową:

a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,

b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,

c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

- prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9;

Stosownie natomiast do treści art. 5b ust. 1 ww. ustawy :

Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

1) odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności;

2) są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności;

3) wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

Zgodnie z art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności badawczo-rozwojowej oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań.

W myśl art. 5a pkt 39 ww. ustawy:

Ilekroć w ustawie jest mowa o badaniach naukowych - oznacza to:

a) badania podstawowe w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.),

b) badania aplikacyjne w rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce;

Z kolei w definicji prac rozwojowych zawartej w art. 5a pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazano, że oznaczają one:

prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

Na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce:

Badania naukowe są działalnością obejmującą:

1.  badania podstawowe rozumiane jako prace empiryczne lub teoretyczne mające przede wszystkim na celu zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne;

2.  badania aplikacyjne rozumiane jako prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.

Natomiast zgodnie art. 4 ust. 3 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce:

Prace rozwojowe są działalnością obejmującą nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.

Z opisu sprawy wynika, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zawarł Pan umowę ze Spółką na świadczenie usługi zdefiniowanej jako prowadzenie prac projektowych i wspieranie rozwoju biznesu. Zgodnie z postanowieniami umowy rezultatem pracy są prawa własności przemysłowej lub prawa autorskie. Świadczone usługi polegają na prowadzeniu zaawansowanych prac w obszarze (...). W ramach prowadzonej działalności gospodarczej wytworzył Pan, rozwinął oraz ulepszył przede wszystkim:

·      (...).

Utwory te w momencie przejścia praw na Spółkę nie są objęte ochroną patentową. Spółka składa wniosek patentowy dla tych utworów, dzięki czemu te utwory są objęte ochroną patentową.

Ponadto tworzy Pan utwory, które nie stanowią – każdy z osobna – odrębnych wynalazków w rozumieniu ustawy – Prawo własności przemysłowej. Poszczególne elementy, takie jak:

·      (...)

stanowią elementy dokumentacji technicznej, projektowej oraz badawczo-rozwojowej, wykorzystywanej w procesie opracowywania rozwiązań technicznych. Elementy te mają charakter pomocniczy i dokumentacyjny – służą projektowaniu, analizie, weryfikacji oraz opisowi rozwiązań technicznych, jednak same w sobie nie stanowią odrębnych wynalazków ani samodzielnych przedmiotów ochrony patentowej. Spółka dla tych utworów, do których prawa nabyła od Pana, nie wystąpiła o patent, a w rezultacie utwory te nie są objęte ochroną patentową.

Na wstępie trzeba podkreślić, że z pracami badawczo-rozwojowymi mamy do czynienia wówczas, gdy wykorzystuje się dostępną wiedzę z dziedziny nauki, technologii oraz innej wiedzy i umiejętności do tworzenia nowych lub ulepszenia istniejących produktów/usług. Wobec powyższego ocena, czy prowadzone przez Panią prace programistyczne stanowią działalność badawczo-rozwojową dokonana zostanie w kontekście efektów tych prac.

Z ustawowej definicji zawartej w regulacjach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że działalność badawczo-rozwojowa musi mieć charakter twórczy. Jak podaje słownik języka polskiego PWN, działalność twórcza to zespół działań podejmowanych w kierunku tworzenia (działalność – zespół działań podejmowanych w jakimś celu), powstania czegoś (twórczy – mający na celu tworzenie, tworzyć – powodować powstanie czegoś). W doktrynie prawa autorskiego podkreśla się natomiast, że cecha twórczości związana jest przede wszystkim z rezultatem działalności człowieka o charakterze kreacyjnym i jest spełniona wówczas, gdy istnieje nowy wytwór intelektu. Działalność twórcza oznacza, że „ustawodawca za przedmiot prawa autorskiego uznaje tylko rezultat (przejaw) takiego działania, który choćby w minimalnym stopniu odróżnia się od innych rezultatów takiego samego działania, a zatem, że posiada cechę nowości, której stopień nie ma znaczenia”. Zatem, twórczość działalności badawczo-rozwojowej może przejawiać się opracowywaniem nowych koncepcji, narzędzi, rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej podatnika lub na tyle innowacyjnych, że w znacznym stopniu odróżniają się od rozwiązań już funkcjonujących u podatnika.

W opisie sprawy wskazał Pan, że rozwiązania te nie stanowiły rutynowego zastosowania istniejących technologii, lecz wymagały opracowania nowych koncepcji projektowych, modeli oraz metod optymalizacji. Każdy z opracowanych patentów stanowi rezultat Pana indywidualnej działalności twórczej, prowadzonej w ramach działalności badawczo-rozwojowej, której celem było stworzenie nowych rozwiązań technicznych o istotnie ulepszonych właściwościach funkcjonalnych i użytkowych. Proces opracowania wynalazków nie polega na mechanicznym stosowaniu gotowych metod, lecz na twórczym wykorzystaniu posiadanej wiedzy oraz jej rozwijaniu poprzez opracowywanie nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli matematycznych, konfiguracji symulacyjnych oraz struktur technicznych. Z kolei utwory nie objęte patentem mają również charakter indywidualny, oryginalny i twórczy, ponieważ stanowią wynik samodzielnego opracowania nowych rozwiązań technicznych, modeli, projektów, dokumentacji technicznej, struktur obliczeniowych, symulacyjnych oraz konstrukcyjnych, które wcześniej nie istniały w takiej formie. Tworzone przez Pana rozwiązania:

·      stanowią rezultat działalności twórczej o indywidualnym charakterze,

·      są kreacją nowych wartości niematerialnych, opracowanych w wyniku samodzielnej pracy koncepcyjnej, projektowej i badawczej,

·      nie mają charakteru rutynowego ani odtwórczego,

·      nie polegają na mechanicznym stosowaniu standardowych procedur ani powtarzalnych schematów,

·      wymagają każdorazowo opracowania indywidualnych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych oraz konfiguracji technicznych.

Zatem, prowadzona przez Pana działalność ma twórczy charakter.

Kolejnym kryterium działalności badawczo-rozwojowej jest prowadzenie tej działalności w sposób systematyczny. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego PWN, słowo systematyczny oznacza (i) robiący coś regularnie i starannie, (ii) o procesach: zachodzący stale od dłuższego czasu, (iii) o działaniach: prowadzony w sposób uporządkowany, według pewnego systemu; też: o efektach takich działań; planowy, metodyczny. W związku z tym, że w definicji działalności badawczo-rozwojowej słowo „systematyczny” występuje w sformułowaniu „podejmowaną (działalność) w sposób systematyczny”, a więc odnosi się do „działalności”, czyli zespołu działań podejmowanych w jakimś celu, najbardziej właściwą definicją systematyczności w omawianym zakresie jest definicja obejmująca prowadzenie działalności w sposób uporządkowany, według pewnego systemu. Zatem słowo systematycznie odnosi się również do działalności prowadzonej w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany. To oznacza, że działalność badawczo-rozwojowa jest prowadzona systematycznie niezależnie od tego, czy podatnik stale prowadzi prace badawczo-rozwojowe, czy tylko od czasu do czasu, a nawet incydentalnie, co wynika z charakteru prowadzonej przez niego działalności oraz potrzeb rynku, klientów, sytuacji mikro i makroekonomicznej. Z powyższego wynika, że spełnienie kryterium „systematyczności” danej działalności nie jest uzależnione od ciągłości tej działalności, w tym od określonego czasu przez jaki działalność taka ma być prowadzona ani też od istnienia planu co do prowadzenia przez podatnika podobnej działalności w przyszłości. Wystarczające jest, aby podatnik zaplanował i przeprowadził chociażby jeden projekt badawczo-rozwojowy, przyjmując dla niego określone cele do osiągnięcia, harmonogram i zasoby. Taka działalność może być uznana za działalność systematyczną, tj. prowadzoną w sposób metodyczny, zaplanowany i uporządkowany.

W opisie sprawy wyjaśnił Pan, że prowadzone prace są realizowane w sposób systematyczny, w ramach stałej i zorganizowanej działalności gospodarczej. Obejmują one ciągłe projektowanie, rozwijanie oraz ulepszanie rozwiązań technicznych w obszarze (...).

Działania te nie mają charakteru jednorazowego ani incydentalnego, lecz są prowadzone w sposób

zaplanowany, metodyczny i uporządkowany, według kolejnych etapów obejmujących m.in.:

·      (...).

Prace realizowane są w cyklach rozwojowych, których celem jest stopniowe zwiększanie

funkcjonalności, parametrów technicznych oraz możliwości zastosowania opracowywanych

urządzeń, a także doprowadzenie ich do etapu gotowości wdrożeniowej i ochrony patentowej.

Opracowywanie, rozwijanie i ulepszanie rozwiązań technicznych przez Pana odbywa się w ramach prowadzonej bezpośrednio przez niego działalności o charakterze twórczym, podejmowanej w sposób systematyczny (metodyczny, zaplanowany i uporządkowany), w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania tej wiedzy do tworzenia nowych lub znacząco ulepszonych zastosowań.

Zatem kolejne kryterium definicji działalności badawczo-rozwojowej jest spełnione.

Powyżej omówione dwa kryteria działalności badawczo-rozwojowej dotyczą charakteru i organizacji prowadzenia tej działalności, podczas gdy ostatnie, trzecie kryterium, dotyczy rezultatu prowadzenia tej działalności, tj. zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań. W konsekwencji – głównym zadaniem dla zarządzającego projektem badawczo-rozwojowym jest zlokalizowanie i zidentyfikowanie zasobów wiedzy przed rozpoczęciem działań projektowych; zasobów w ujęciu funkcjonalnym i celowościowym, czyli podlegającym zwiększeniu oraz możliwym i właściwym do wykorzystania zwiększonej wiedzy do nowych zastosowań. Lokalizacja i identyfikacja wiedzy obejmuje szereg działań, w tym określenie stanu wiedzy, miejsca, sposobu jej wykorzystania oraz selekcji pod względem przydatności do realizacji celu projektu. Prowadząc działalność badawczo-rozwojową, przedsiębiorca rozwija specjalistyczną wiedzę oraz umiejętności, które może wykorzystać w ramach bieżących albo przyszłych projektów.

Z opisu sprawy wynika, że w ramach prowadzonej działalności nabywa Pan, łączy, kształtuje i wykorzystuje aktualną wiedzę z zakresu (...), w celu tworzenia nowych zastosowań i rozwiązań technicznych. W sposób systematyczny poszerza Pan swoją wiedzę i kompetencje, w tym poprzez stosowanie nowych metod obliczeniowych, narzędzi symulacyjnych oraz technik badawczych, wcześniej niewykorzystywanych w prowadzonej działalności. Działalność ta polega na rozwiązywaniu złożonych problemów technicznych, dla których nie istnieją gotowe rozwiązania możliwe do zastosowania wprost, oraz na opracowywaniu nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych i konfiguracji technologicznych dostosowanych do specyficznych warunków eksploatacji, w szczególności (...). Rozwiązania te nie stanowiły rutynowego zastosowania istniejących technologii, lecz wymagały opracowania nowych koncepcji projektowych, modeli oraz metod optymalizacji.

Zatem, powyższe pozwala uznać, że wykorzystuje Pan istniejące zasoby wiedzy w celu tworzenia nowych zastosowań.

Kluczowe jest zawarte w definicji działalności badawczo-rozwojowej rozróżnienie, które wskazuje, że taka działalność obejmuje dwa rodzaje aktywności, tj.:

-     badania podstawowe i badania aplikacyjne zdefiniowane w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz

-     prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 ww. ustawy.

Prace rozwojowe polegają na nabywaniu, łączeniu, kształtowaniu i wykorzystywaniu dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności – przy czym użyty przez ustawodawcę spójnik „i” wskazuje, że aby uznać działania za prace rozwojowe konieczne jest zaistnienie wszystkich tych czynności, tj.:

·      nabycia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;

·      łączenia dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;

·      kształtowania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności;

·      wykorzystania dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności.

Prace rozwojowe bazują zatem na dostępnej wiedzy – w zależności od celów, jakie przyjęto dla prowadzenia prac, będzie to wiedza z określonej dziedziny lub dziedzin. Prace te obejmują kolejno:

·      nabycie wiedzy i umiejętności, czyli pozyskanie wiedzy/umiejętności, zapoznanie się z wiedzą, zrozumienie jej;

·      łączenie wiedzy i umiejętności, czyli znalezienie takich zależności pomiędzy wiedzą z różnych zakresów, dziedzin lub wiedzy wynikającej z różnych badań naukowych oraz pomiędzy umiejętnościami, które są istotne z punktu widzenia postawionych celów badań rozwojowych;

·      kształtowanie wiedzy i umiejętności, czyli takie „ułożenie” efektów nabywania i łączenia wiedzy i umiejętności lub takie sformułowanie wniosków płynących z tych procesów, aby można je było wykorzystać dla realizacji postawionych celów prac rozwojowych;

·      wykorzystanie wiedzy i umiejętności, czyli ich użycie, posłużenie się nimi dla osiągnięcia celów prac rozwojowych.

Co istotne, całość ww. czynności służy:

·      planowaniu produkcji oraz

·      projektowaniu i tworzeniu zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług.

Chodzi przy tym o konkretne produkty, konkretne procesy lub konkretne usługi albo konkretne rodzaje produktów, procesów lub usług. Podmiot prowadzący prace rozwojowe organizuje je z uwzględnieniem specyfiki konkretnych produktów, procesów lub usług – od niej zależą potrzeby prowadzenia prac rozwojowych i ich zakres.

Jednocześnie ustawodawca wyłączył z definicji prac rozwojowych działalność obejmującą rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do produktów, procesów lub usług, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń. O tym, jakie zmiany do produktów, procesów lub usług mają charakter rutynowy (wykonywany często i niemal automatycznie) i okresowy (powtarzający się, występujący co pewien czas) będzie każdorazowo decydował charakter konkretnych produktów, procesów bądź usług.

Jak wskazał Pan we wniosku, twórczy charakter działalności przejawia się w samodzielnym opracowywaniu nowych rozwiązań technicznych. Działalność ta polega na rozwiązywaniu złożonych problemów technicznych, dla których nie istnieją gotowe rozwiązania możliwe do zastosowania wprost, oraz na opracowywaniu nowych koncepcji konstrukcyjnych, modeli obliczeniowych i konfiguracji technologicznych dostosowanych do (...). Rozwiązania te zostały opracowane od podstaw w ramach prowadzonych prac badawczo-rozwojowych, w odpowiedzi na konkretne wymagania techniczne wynikające z wymaganego zastosowania, które zwykle znacząco różnią się od standardowych zastosowań. Niektóre z rozwiązań były opracowywane na rynek (...). W ramach prowadzonej działalności nabywa Pan, łączy, kształtuje i wykorzystuje aktualną wiedzę z zakresu (...).

Zatem, powyższe pozwala uznać, że opisana działalność spełnia warunki do uznania jej za prace rozwojowe.

W konsekwencji, mając na uwadze przedstawiony we wniosku opis sprawy, Pana działalność w zakresie tworzenia innowacyjnych rozwiązań spełnia definicję działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym w tym zakresie (odnoszącym się do pytania nr 1) Pana stanowisko jest prawidłowe.

Pana wątpliwości dotyczą w dalszej kolejności rozstrzygnięcia kwestii, czy dochody z tytułu przenoszenia praw do wytwarzanych Utworów, stanowią dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, a tym samym podlegają opodatkowaniu według preferencyjnej stawki wynoszącej 5% zgodnie z art. 30ca Ustawy o PIT.

W tym kontekście należy wskazać, że przedsiębiorcy osiągający dochody generowane przez prawa własności intelektualnej od 1 stycznia 2019 r. mogą korzystać z preferencyjnej stawki w podatku dochodowym.

Zgodnie z art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Podatek od osiągniętego przez podatnika w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej wynosi 5% podstawy opodatkowania.

W myśl art. 30ca ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej są:

1.  patent,

2.  prawo ochronne na wzór użytkowy,

3.  prawo z rejestracji wzoru przemysłowego,

4.  prawo z rejestracji topografii układu scalonego,

5.  dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin,

6.  prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu,

7.  wyłączne prawo, o którym mowa w ustawie z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin (Dz. U. z 2021 r. poz. 213 oraz z 2025 r. poz. 1709),

8.  autorskie prawo do programu komputerowego

– podlegające ochronie prawnej na podstawie przepisów odrębnych ustaw lub ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, oraz innych umów międzynarodowych, których stroną jest Unia Europejska, których przedmiot ochrony został wytworzony, rozwinięty lub ulepszony przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności badawczo-rozwojowej.

Stosownie do art. 30ca ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Podstawę opodatkowania stanowi suma kwalifikowanych dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej osiągniętych w roku podatkowym.

Należy przyjąć, że dochody z kwalifikowanego IP mogą być opodatkowane na preferencyjnych zasadach w takim zakresie, w jakim kwalifikowane IP wytwarza dochody w efekcie prac badawczo-rozwojowych prowadzonych przez podatnika. Innymi słowy, skorzystanie z preferencji IP Box jest możliwe w sytuacji występowania związku między dochodem kwalifikującym się do preferencji a kosztami faktycznie poniesionymi w celu jego uzyskania.

Stosownie natomiast do art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wysokość kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej ustala się jako iloczyn dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej osiągniętego w roku podatkowym i wskaźnika obliczonego według wzoru:

(a+b) x 1,3

a+b+c+d

w którym poszczególne litery oznaczają koszty faktycznie poniesione przez podatnika na:

a)  prowadzoną bezpośrednio przez podatnika działalność badawczo-rozwojową związaną z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej,

b)  nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu niepowiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 3,

c)  nabycie wyników prac badawczo-rozwojowych związanych z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, innych niż wymienione w lit. d, od podmiotu powiązanego w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4,

d)  nabycie przez podatnika kwalifikowanego prawa własności intelektualnej.

Stosownie do art. 30ca ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych :

Do kosztów, o których mowa w ust. 4, nie zalicza się kosztów, które nie są bezpośrednio związane z kwalifikowanym prawem własności intelektualnej, w szczególności odsetek, opłat finansowych oraz kosztów związanych z nieruchomościami.

Zgodnie natomiast z art. 30ca ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Dochodem (stratą) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jest obliczony zgodnie z art. 9 ust. 2 dochód (strata) z pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie, w jakim został osiągnięty:

1)  z opłat lub należności wynikających z umowy licencyjnej, która dotyczy kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;

2)  ze sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej;

3)  z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej uwzględnionego w cenie sprzedaży produktu lub usługi;

4)  z odszkodowania za naruszenie praw wynikających z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu spornym, w tym postępowaniu sądowym albo arbitrażu.

W myśl art. 30ca ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Podatnicy korzystający z opodatkowania zgodnie z ust. 1 są obowiązani do wykazania dochodu (straty) z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w zeznaniu za rok podatkowy, w którym osiągnięto ten dochód (poniesiono stratę).

Zgodnie z art. 30ca ust. 12 ustawy:

Przepisy ust. 1-11 stosuje się odpowiednio do ekspektatywy uzyskania kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w związku ze zgłoszeniem lub złożeniem wniosku o uzyskanie takiego prawa ochronnego do właściwego organu, od dnia zgłoszenia lub złożenia wniosku.

Jednocześnie, przepisem art. 30ca ust. 13 ustawodawca zabezpieczył skutki podatkowe sytuacji, gdyby ostatecznie podatnik nie uzyskał jednak prawa ochronnego na prawo własności intelektualnej:

W przypadku wycofania zgłoszenia lub wniosku, odmowy udzielenia prawa ochronnego, odrzucenia zgłoszenia lub odrzucenia wniosku o rejestrację podatnik jest obowiązany opodatkować zgodnie z art. 27 lub art. 30c kwalifikowane dochody z prawa własności intelektualnej uzyskane w okresie od dnia zgłoszenia lub złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 12, do dnia wycofania wniosku lub zgłoszenia, odmowy udzielenia prawa ochronnego, odrzucenia zgłoszenia lub odrzucenia wniosku o rejestrację. W tym przypadku od podatku obliczonego od łącznej sumy dochodów odlicza się podatek zapłacony na podstawie ust. 1.

Oznacza to, że ulgą IP-Box mogą być objęte także dochody uzyskane przez podatnika z ekspektatywy uzyskania kwalifikowanego prawa własności intelektualnej – pod warunkiem, że postępowanie w sprawie uzyskania prawa ochronnego zakończy się przyznaniem takiego prawa.

Zgodnie z art. 30cb ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Podatnicy podlegający opodatkowaniu na podstawie art. 30ca są obowiązani:

1) wyodrębnić każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej w prowadzonych księgach rachunkowych;

2) prowadzić księgi rachunkowe w sposób zapewniający ustalenie przychodów, kosztów uzyskania przychodów i dochodu (straty), przypadających na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej;

3) wyodrębnić koszty, o których mowa w art. 30ca ust. 4, przypadające na każde kwalifikowane prawo własności intelektualnej, w sposób zapewniający określenie kwalifikowanego dochodu;

4) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie łącznego dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej - w przypadku gdy podatnik wykorzystuje więcej niż jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2 i 3;

5) dokonywać zapisów w prowadzonych księgach rachunkowych w sposób zapewniający ustalenie dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej w odniesieniu do tego produktu lub tej usługi albo do tych produktów lub tych usług - w przypadku gdy podatnik wykorzystuje jedno kwalifikowane prawo własności intelektualnej lub większą liczbę tych praw w produkcie lub usłudze albo w produktach lub usługach, a w prowadzonych księgach rachunkowych nie jest możliwe spełnienie warunków, o których mowa w pkt 2-4.

Stosownie do art. 30cb ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych :

Podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów wykazują informacje, o których mowa w ust. 1, w odrębnej ewidencji.

Zgodnie z art. 30cb ust. 3 ww. ustawy:

W przypadku gdy na podstawie ksiąg rachunkowych lub ewidencji, o której mowa w ust. 2, nie jest możliwe ustalenie dochodu (straty) z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, podatnik jest obowiązany do zapłaty podatku zgodnie z art. 27 lub art. 30c.

Omówione przepisy dotyczą kwalifikowanych praw własności intelektualnej już posiadanych przez podatnika. Ustawodawca umożliwił jednak podatnikom korzystanie z preferencyjnego opodatkowania także w sytuacji, gdy podatnik:

·      wytworzył prawo własności intelektualnej w wyniku prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej,

·      nie udzielono mu jeszcze prawa ochronnego na to prawo własności intelektualnej,

·      rozpoczął już procedurę ubiegania się o uzyskanie takiego prawa ochronnego.

Należy zaznaczyć, że preferencyjna stawka podatku dotyczy dochodu uzyskiwanego ze sprzedaży ściśle określonych przez ustawodawcę w art. 30ca ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych praw własności intelektualnej, do których należą: patent; prawo ochronne na wzór użytkowy; prawo z rejestracji wzoru przemysłowego; prawo z rejestracji topografii układu scalonego; dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin; prawo z rejestracji produktu leczniczego i produktu leczniczego weterynaryjnego dopuszczonych do obrotu; wyłączne prawo, o którym mowa w ustawie z dnia 26 czerwca 2003 r. o ochronie prawnej odmian roślin oraz autorskie prawo do programu komputerowego.

Z opisu sprawy wynika, że tworzy Pan utwory, które na moment zbycia do nich praw na rzecz Spółki nie są objęte ochroną patentową, przy czym rozróżnia Pan dwie sytuacje. Pierwsza z nich ma miejsce, kiedy to Spółka po nabyciu od Pana praw do tych utworów (Y oraz Z) składa wniosek patentowy, dzięki czemu te utwory są objęte ochroną patentową. Z kolei druga sytuacja ma miejsce, kiedy Spółka dla utworów, do których prawa nabyła od Pana, nie wystąpiła o rejestrację patentu, a w rezultacie utwory te nie są objęte ochroną patentową. Tymi utworami są: (...), które stanowią elementy dokumentacji technicznej, projektowej oraz badawczo-rozwojowej, wykorzystywanej w procesie opracowywania rozwiązań technicznych. Ponadto przedmiotem zbycia nie jest także – jak Pan wskazał – ekspektatywa uzyskania kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w związku ze zgłoszeniem lub złożeniem wniosku o uzyskanie takiego prawa ochronnego do właściwego organu.

W wyżej przedstawionych okolicznościach sprawy należy zauważyć, że na moment zbycia żaden z opisanych we wniosku utworów (zarówno w pierwszej, jak i drugiej sytuacji), nie stanowił – jak sam Pan potwierdza w opisie sprawy – ani patentu ani ekspektatywy uzyskania kwalifikowanego prawa własności intelektualnej. Zatem przedmiotem zbycia (na moment przeniesienia na Spółkę praw do ww. utworów) nie były kwalifikowane prawa własności intelektualnej wymienione w art. 30ca ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sam fakt, że utwory te zostały wytworzone w ramach prac badawczo-rozwojowych w rozumieniu art. 5a pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz objęte (w przypadku praw Y i Z) ochroną patentową dopiero na wniosek Spółki po nabyciu tych praw od Pana nie jest wystarczający, aby objąć te utwory preferencyjną stawką opodatkowania.

W tym miejscu wskazać trzeba, że stosownie do art. 63 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1170):

1. Przez uzyskanie patentu nabywa się prawo wyłącznego korzystania z wynalazku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.

2. Zakres przedmiotowy patentu określają zastrzeżenia patentowe, zawarte w opisie patentowym. Opis wynalazku i rysunki mogą służyć do wykładni zastrzeżeń patentowych.

3. Czas trwania patentu wynosi 20 lat od daty dokonania zgłoszenia wynalazku w Urzędzie Patentowym.

Z powyższego wynika, że patent to prawo (przyznane przez Urząd Patentowy) do korzystania z wynalazku przez określony czas w sposób zarobkowy. Z patentem związana jest ochrona patentowa, która liczona jest od daty zgłoszenia, a nie od daty uzyskania patentu. Innymi słowy dany wynalazek jest objęty ochroną patentową od momentu jego zgłoszenia pod warunkiem, że organ właściwy w tym zakresie przyzna taką ochronę. W związku z powyższym nie można zgodzić się z argumentacją Pana stanowiska, że art. 30ca ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych

(….) nie uzależnia zastosowania preferencji IP Box od momentu formalnego udzielenia ochrony patentowej, lecz od charakteru prawa oraz związku tego prawa z działalnością badawczo-rozwojową podatnika,

bowiem ustawodawca ulgą IP-Box objął dochody z tytułu sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej jakim jest patent, a nie wszelkie dochody z tytułu zbycia wynalazku wytworzonego w ramach działalności badawczo-rozwojowej. Fakt, że jak Pan wskazał

w momencie przeniesienia praw rozwiązania te nie zostały jeszcze objęte ochroną patentową, nie zmienia ich charakteru jako potencjalnych przedmiotów ochrony patentowej (nawet jeżeli Spółka nie dokona zgłoszenia patentowego) (…) a sama ochrona patentowa może (ale nie musi) zostać udzielona w terminie późniejszym, już po przeniesieniu praw na Spółkę. Tym samym przedmiotem obrotu gospodarczego jest prawo do rozwiązania technicznego, które finalnie może zostać – i w praktyce często jest – objęte ochroną patentową.

pokazuje, że dany wynalazek może, ale nie musi być objęty ochroną patentową. Co z kolei dowodzi, że mogą wystąpić sytuacje, w których Urząd Patentowy może nie przyznać takiej ochrony, a więc wtedy nie można powiedzieć, że mamy do czynienia z patentem w rozumieniu ustawy Prawo własności przemysłowej. Zatem argument podnoszony przez Pana, że wytworzony w ramach działalności badawczo-rozwojowej wynalazek potencjalnie może uzyskać ochronę patentową, w świetle powołanych regulacji, nie może być przesłanką determinującą przyznanie ulgi IP-Box. Ponadto, nawet jeżeli Spółka uzyska ochronę patentową na wynalazek, to będzie ona działała dopiero od momentu zgłoszenia, a więc w czasie, kiedy to już Spółka – a nie Pan – była jego właścicielem.

W konsekwencji, odpłatne przeniesienie przez Pana praw do wytwarzanych utworów opisanych we wniosku (zarówno Y oraz X, jak i (...)), nie stanowi sprzedaży kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym uzyskane z tego tytułu wynagrodzenie nie stanowi przychodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, które są podstawą do ustalenia dochodu z kwalifikowanego IP.

W świetle powyższego, w odniesieniu do dochodów, jakie uzyskał Pan z tytułu przeniesienia praw do efektów pracy (zarówno w pierwszej, jak i drugiej sytuacji) nie ma możliwości zastosowania preferencyjnej stawki opodatkowania 5%, o której mowa w art. 30ca ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Konsekwentnie, skoro – jak rozstrzygnięto – uzyskane wynagrodzenie z tytułu przeniesienia prawa do wytwarzanych utworów nie stanowi przychodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, będącego podstawą do ustalenia dochodu z kwalifikowanego IP, wskazane w opisie sprawy wydatki nie mogą stanowić kosztów, o których mowa w literze „a” wzoru z art. 30ca ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także nie występuje konieczność przypisania kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem kwalifikowanych praw własności intelektualnej do przychodu z tytułu sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

Zatem Pana stanowisko odnoszące się do pytań nr 2, 3 , 4 i 5 jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

-     stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz

-     zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego, stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Panią chroniła.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; (dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.