Spółka A, krajowy dystrybutor, jest w likwidacji i planuje umorzyć wierzytelność wobec swojej akcjonariuszki Spółki B, która ma siedzibę za granicą i od lat jest w upadłości. Następnie Spółka A zamierza podzielić swój majątek likwidacyjny i przekazać go Spółce B. Operacje te mają na celu zakończenie likwidacji Spółki A, finalizację upadłości Spółki B…
INFORMACJA O OPINII ZABEZPIECZAJĄCEJ
30 października 2025 r., na podstawie art. 119y § 1 w związku z art. 119a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.; dalej: Ordynacja podatkowa), po rozpatrzeniu wniosku z 30 stycznia 2025 r. o wydanie opinii zabezpieczającej (dalej: Wniosek), Szef Krajowej Administracji Skarbowej (dalej: Szef KAS) wydał opinię zabezpieczającą.
A. Opis czynności poddanej ocenie
Czynność przedstawiona we Wniosku, w rozumieniu art. 119f Ordynacji podatkowej, obejmowała w istocie zespół powiązanych ze sobą działań, na które składały się: umorzenie należności krajowej Spółki A wobec Spółki B z siedzibą w innym państwie, będącego jednym
z akcjonariuszem Spółki A, pozostającego w upadłości od kilkunastu lat oraz późniejszy podział majątku likwidacyjnego Spółki A i przekazanie go na rzecz tego akcjonariusza (dalej: czynność).
B. Wyjaśnienie powodów podjętego rozstrzygnięcia
a) Identyfikacja korzyści podatkowej
Szef KAS zidentyfikował następujące korzyści podatkowe:
• powstanie lub zawyżenie straty, poprzez zaliczenie przez Spółkę A do kosztów uzyskania przychodów umorzonej wierzytelności w sytuacji zwolnienia akcjonariusza Spółki A z długu — przy spełnieniu łącznie warunków określonych w art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 44 oraz art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawa o CIT) (korzyć w rozumieniu art. 3 pkt 18 lit. b Ordynacji podatkowej),
• brak obowiązku pobrania przez Spółkę A podatku u źródła, o którym mowa w art. 22 ust. 1 w związku z art. 26 ust. 1 ustawy o CIT, w związku z podziałem (upłynnieniem) majątku po likwidacji Spółki A, w takiej wysokości, w jakiej byłby pobrany, gdyby Spółka B nie została zwolniona z długu (korzyść w rozumieniu art. 3 pkt 18 lit. d Ordynacji podatkowej).
b) Cel dokonania czynności
Z przedstawionych we Wniosku informacji wynikało, że planowana czynność obejmująca umorzenie przez Spółkę A w likwidacji wierzytelności wobec Spółki B oraz podział majątku likwidacyjnego Spółki A z jego dystrybucją do Spółki B mają uzasadnienie ekonomiczne i organizacyjne. W szczególności podkreślono niewielkie prawdopodobieństwo odzyskania wierzytelności ze względu na wieloletnie postępowanie upadłościowe Spółki B, a także potrzebę zakończenia procesu likwidacji Spółki A zgodnie z wymogami prawa handlowego. Wnioskodawca wskazał również, że działania te mają umożliwić finalizację postępowania upadłościowego Spółki B jako jedynego akcjonariusza Spółki A oraz uporządkowanie wzajemnych rozliczeń pomiędzy podmiotami powiązanymi, w tym poprzez rozdysponowanie majątku likwidacyjnego Spółki A na rzecz jej akcjonariusza.
W toku analizy Szef KAS stwierdził, że wskazane cele, rozpatrywane łącznie z przewidywanymi korzyściami podatkowymi, w szczególności możliwością obniżenia wyniku podatkowego Spółki A poprzez rozpoznanie kosztów uzyskania przychodu z tytułu umorzonej wierzytelności oraz skutkami podatkowymi związanymi z dystrybucją majątku likwidacyjnego, wskazują, że uzyskanie korzyści podatkowych mogło stanowić co najmniej jeden z głównych celów planowanej czynności. W ocenie organu wątpliwości budziła w szczególności rezygnacja z dochodzenia wierzytelności wobec podmiotu powiązanego oraz brak przekonującego uzasadnienia dla odstąpienia od alternatywnych rozwiązań, takich jak potrącenie wzajemnych należności, co w konsekwencji prowadziło do wniosku, że opisane działania mogą być ukierunkowane – obok deklarowanych celów gospodarczych – na osiągnięcie wskazanych korzyści podatkowych.
c) Sztuczność sposobu działania
Szef KAS stwierdził, że brak jest cech pozwalających na jednoznaczne stwierdzenie sztuczności przedstawionego sposobu działania w rozumieniu art. 119c § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ wynika on ze specyfiki przyjętego w grupie modelu biznesowego.
Spółka A faktycznie prowadziła działalność gospodarczą w Polsce jako dystrybutor produktów Spółki B. Mimo że jest w 100% zależna od Spółki B i realizuje jej cele gospodarcze na rynku polskim, nie stanowi podmiotu nierzeczywistego ani wykorzystywanego instrumentalnie. Funkcjonowanie Spółki A jest elementem utrwalonej struktury organizacyjnej grupy, uzasadnionej względami gospodarczymi, co wyklucza uznanie przyjętego sposobu działania za sztuczny.
Jednocześnie zasadność likwidacji Spółki A jest zrozumiała w świetle faktu, że Spółka B pozostaje w wieloletnim postępowaniu upadłościowym i nie jest w stanie regulować swoich zobowiązań, co zmierza do zakończenia działalności całej struktury grupy. Ponadto naturalne i uzasadnione jest uporządkowanie ekonomiczne wierzytelności spółki zależnej względem spółki dominującej, co nie ma charakteru sztucznego działania.
d) Sprzeczność korzyści podatkowej w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej lub jej przepisu
Szef KAS wskazał, że przedstawione we wniosku korzyści podatkowe nie pozostają w sprzeczności z przedmiotem lub celem ustawy o CIT lub z jej przepisów.
W uzasadnieniu tej oceny wskazano, że w zakresie opodatkowania majątku otrzymanego w związku z likwidacją spółki zastosowanie znajdują przepisy regulujące opodatkowanie dochodów z udziału w zyskach osób prawnych. Zgodnie z art. 7 ustawy o CIT przedmiotem opodatkowania jest dochód, natomiast w przypadkach wskazanych w ustawie – w tym w odniesieniu do dochodów z udziału w zyskach osób prawnych – opodatkowaniu podlega przychód (art. 22 ust. 1). Wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej stanowi przychód z udziału w zyskach osób prawnych zaliczany do przychodów z zysków kapitałowych (art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy o CIT), przy czym do przychodów nie zalicza się części odpowiadającej kosztowi nabycia lub objęcia udziałów (art. 12 ust. 4 pkt 22). W konsekwencji opodatkowaniu podlega jedynie nadwyżka wartości majątku likwidacyjnego ponad koszt objęcia udziałów.
W przypadku wypłaty takiego dochodu na rzecz podmiotu niemającego w Polsce siedziby lub zarządu zastosowanie znajdują regulacje dotyczące ograniczonego obowiązku podatkowego (art. 3 ust. 2–3 ustawy o CIT) oraz poboru podatku u źródła przez płatnika (art. 26 ust. 1 ustawy o CIT). Co do zasady dochody z udziału w zyskach osób prawnych podlegają opodatkowaniu stawką 19% (art. 22 ust. 1 ustawy o CIT), jednak zgodnie z art. 22a ustawy możliwe jest zastosowanie preferencyjnej stawki wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych, w szczególności udokumentowania rezydencji podatkowej odbiorcy należności.
W ocenie Szefa KAS zastosowanie obniżonej stawki podatku u źródła zamiast stawki krajowej stanowi bezpośredni rezultat konstrukcji przepisów ustawy o CIT oraz ich powiązania z umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania. Uwzględniając okoliczności przedstawione we wniosku wskazano, że w sytuacji, gdy Spółka B otrzymuje zyski kapitałowe wynikające z podziału majątku likwidowanej Spółki A, zdarzenie to nie pozostaje w sprzeczności ani z przedmiotem opodatkowania, ani z celem regulacji dotyczących podatku u źródła. Celem tych przepisów jest bowiem zapewnienie opodatkowania dochodu osiąganego przez nierezydentów z tytułów generowanych w Polsce (państwie źródła), przy jednoczesnym unikaniu podwójnego opodatkowania tego samego dochodu.
W analizowanym przypadku cel ten został zrealizowany, gdyż przychody odpowiadające usługom, z którymi związana była umarzana należność, zostały już opodatkowane przez Spółkę A na etapie ich rozpoznania zgodnie z zasadą memoriałową.
Szef KAS stwierdził również, że brak sprzeczności, dotyczy także korzyści podatkowej polegającej na zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów umorzonej należności. Możliwość rozpoznania kosztów podatkowych wynika z ogólnej zasady określonej w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, przy uwzględnieniu ograniczeń przewidzianych w art. 16 ust. 1, w szczególności pkt 20 oraz pkt 44. Jeżeli należność była uprzednio rozpoznana jako przychód podatkowy, jej późniejsze umorzenie lub uznanie za nieściągalną może prowadzić do powstania kosztu podatkowego, a w konsekwencji również straty podatkowej w rozumieniu art. 7 ust. 2 ustawy o CIT. Rezultat ten stanowi naturalny skutek mechanizmu ustalania dochodu podatkowego i nie pozostaje w sprzeczności z przedmiotem lub celem przepisów ustawy o CIT, lub jej przepisów.
Uwagi końcowe
Uwzględniając przedstawione okoliczności, Szef KAS ocenił, że pomimo wystąpienia w sprawie korzyści podatkowych w rozumieniu art. 3 pkt 18 lit. b i d Ordynacji podatkowej, których osiągnięcie może stanowić jeden z głównych celów dokonania czynności. Jednocześnie sposób działania Wnioskodawcy nie miał charakteru sztucznego, a wskazane korzyści podatkowe nie pozostawały w sprzeczności z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej lub jej przepisów.
W konsekwencji Szef KAS stwierdził, że do korzyści podatkowych wynikających z opisanej czynności nie znajdzie zastosowania art. 119a § 1 Ordynacji podatkowej. W związku z powyższym, stosownie do art. 119y § 1 tej ustawy, została wydana opinia zabezpieczająca.
Jednocześnie Szef KAS wyjaśnia, że publikując niniejszą informację - z uwagi na ochronę identyfikacyjną Wnioskodawcy – o której mowa w art. 119zda § 2 Ordynacji podatkowej – uogólnił niektóre okoliczności wpływające na rozstrzygnięcie. Jak wynika z uzasadnienia do rządowego projektu ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 poz. 2193) usunięcie jedynie danych identyfikujących wnioskodawcę i inne podmioty może nie stanowić dla konkurencyjnych podmiotów lub ekspertów biznesowych istotnej bariery chroniącej wnioskodawców przed identyfikacją. Publikowane informacje nie mogą więc zawierać danych identyfikujących lub mogących zidentyfikować wnioskodawcę lub inne podmioty wymienione w treści aktu ani też danych potencjalnie wrażliwych dla zainteresowanych podmiotów.
QuickMap AI przeszukuje 2,87 mln dokumentów podatkowych i zwraca dopasowane orzeczenia z analizą linii orzeczniczej.
Wypróbuj za darmo