Wyrok NSA z dnia 14 września 2026, sygn. I FSK 1121/26

Z kolei z art. 179 P.p.s.a. wynika, że strona, która nie wniosła skargi kasacyjnej, może wnieść do wojewódzkiego sądu administracyjnego odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie czternastu dni od doręczenia jej skargi kasacyjnej. Po upływie terminu na wniesienie odpowiedzi lub po zarządzeniu doręczenia odpowiedzi wnoszącemu skargę kasacyjną, wojewódzki sąd administracyjny niezwłocznie przedstawi skargę kasacyjną wraz z odpowiedzią i aktami sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.

3.3. Wyjaśnić również wypadało, że pismo strony wniesione po upływie podanego wyżej terminu (14-dniowego) prawnie nie stanowi już odpowiedzi na skargę kasacyjną, lecz staje się zwykłym pismem procesowym. Pismo takie dołącza się do akt sprawy, przez co stanowi ono ich element składowy, z którym zapoznaje się Sąd przed rozstrzygnięciem sprawy ze skargi kasacyjnej.

Opóźnione zatem wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną nie powoduje ujemnych skutków procesowych dla strony, gdyż uchybienie takie nie ma wpływu na bieg postępowania kasacyjnego. W związku z tym w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przywrócenie terminu do dokonania takiej czynności nie jest dopuszczalne w świetle art. 86 § 2 P.p.s.a.

3.4. Skarżącemu doręczono odpis skargi kasacyjnej organu podatkowego w dniu 16 stycznia 2026 r. Oznaczało to, że termin do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną upływał w dniu 30 stycznia 2026 r. Skarżący samodzielnie, tj. bez udziału zawodowego pełnomocnika, wniósł tę "odpowiedź" dopiero w dniu 5 marca 2026 r. Zawarta jednak w niej argumentacja oraz wnioski podlegają takiemu samemu rozpoznaniu, jak gdyby Skarżący wniósł odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie przewidzianym w art. 179 P.p.s.a.

3.5. Różnica między zwykłym pismem procesowym Skarżącego a odpowiedzią na skargę kasacyjną wiązałaby się wyłącznie z ewentualnym brakiem możliwości zasądzenia kosztów postępowania z tytułu wniesienia takiej odpowiedzi.

W tym przypadku koszty tego rodzaju nie mogły jednak wystąpić, gdyż pismo złożone w charakterze odpowiedzi na skargę kasacyjną [tu: spóźnionej] nie zostało sporządzone przez zawodowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego, a tylko wtedy możliwe jest zasądzenie wspomnianych kosztów.

Niezależnie od powyższej uwagi, ów kosztowy aspekt jako taki nie może być uznany za ujemny skutek dla strony w zakresie postępowania sądowego w rozumieniu art. 86 § 2 P.p.s.a. Koszty postępowania kasacyjnego mają bowiem charakter akcesoryjny i nie wpływają na sytuację procesową strony w zakresie, jaki wynika ze wskazanego wyżej celu złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Jak zostało już wyjaśnione, złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po terminie nie powoduje pozbawienia strony prawa do przedstawienia swojego stanowiska, zaś wnioski procesowe zawarte w takim piśmie podlegają rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w toku postępowania kasacyjnego.

W rezultacie przyjąć należało, że w realiach niniejszej sprawy cytowane wyżej przepisy art. 86 § 2 i art. 88 P.p.s.a. skutkowały koniecznością odrzucenia wniosku Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

3.6. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 88 w związku z art. 193 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.